Լեռնային Ղարաբաղի խորհրդային և եվրոպական կրթական համակարգերում սովորող կրտսեր դպրոցականների կարդիոհեմոդինամիկ և սոմատոմետրիկ ցուցանիշների համեմատական վերլուծությունը

Հոգեբանություն

Գիրքը՝ «Ընդհանուր հոգեբանություն», հեղինակը Պետրովսկի Ա. Վ., հանդիսանում է հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ, որը ներկայացնում է հոգեբանության որպես գիտության ընդհանուր տեսական հիմքերը, հիմնական հասկացությունները և մարդու հոգեկանի կառուցվածքն ու գործառույթները։ Այն ընդգրկում է հոգեկան գործընթացների հիմնական տեսակները՝ զգայություն, ընկալում, հիշողություն, մտածողություն, երևակայություն և խոսք, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածությունը մարդու վարքի և գործունեության հետ։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են անձի հոգեբանական կառուցվածքը, բնավորությունը, խառնվածքը, կարողությունները և մոտիվացիան, ինչպես նաև անհատի ձևավորման սոցիալական և կենսաբանական գործոնները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված հոգեբանական գործունեության օրենքներին, գիտակցության և անգիտակցականի փոխհարաբերությանը, խմբային վարքագծի և միջանձնային հարաբերությունների հիմունքներին։ Ներառված են նաև հոգեբանական հետազոտության մեթոդները՝ դիտարկում, փորձ, թեստավորում և հարցազրույց, որոնք թույլ են տալիս ուսումնասիրել հոգեկան երևույթները գիտական մոտեցմամբ։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, հոգեբանների, մանկավարժների և սոցիալական ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով հոգեբանության հիմնարար գիտելիքների համակարգված և խորքային ընկալմանը։

Lեզվաբանություն

Այս գիրքը նախատեսված է հայերենը որպես օտար լեզու ուսումնասիրողների համար և ներկայացնում է լեզվի ուսուցման համակարգված և աստիճանական մոտեցում՝ սկսած ամենահիմնական քերականական կառուցվածքներից մինչև ավելի բարդ լեզվական ձևեր և հաղորդակցական հմտություններ։ Այն ընդգրկում է այբուբենի ուսուցում, ընթերցանության և արտասանության կանոններ, հիմնական բառապաշար, ինչպես նաև խոսակցական իրավիճակներում կիրառվող արտահայտություններ, որոնք օգնում են սովորողին արագ կողմնորոշվել առօրյա հաղորդակցության մեջ։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քերականությանը՝ բայի ժամանակների, գոյականների հոլովման, դերանունների և նախադասության կառուցվածքի մանրամասն բացատրություններով, որոնք ուղեկցվում են գործնական օրինակներով և վարժություններով։ Բացի այդ, նյութը կառուցված է այնպես, որ սովորողը կարողանա աստիճանաբար զարգացնել թե՛ գրավոր, թե՛ բանավոր հմտությունները՝ կիրառելով սովորածը իրական խոսքային իրավիճակներում։ Գիրքը օգտակար է ինչպես ինքնուսույցների, այնպես էլ դասընթացների մասնակիցների համար, քանի որ համադրում է պարզ բացատրությունները և գործնական կիրառությունը՝ դարձնելով հայերենի ուսուցումը ավելի մատչելի և արդյունավետ։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ձեռնարկատիրական ունակությունների ձևավորման և ձեռնարկատիրական գործունեության հետ կապված ռիսկերի տեսական ու մեթոդաբանական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում է ձեռնարկատիրության էությունը՝ որպես տնտեսական գործունեության հատուկ ձև, որի հիմքում ընկած են նախաձեռնողականությունը, նորարարությունը, որոշումների ընդունման կարողությունը և պատասխանատվությունը անորոշության պայմաններում։ Աշխատությունում ներկայացվում են ձեռնարկատիրական ունակությունների հիմնական բաղադրիչները՝ ստեղծարար մտածողությունը, կազմակերպչական հմտությունները, շուկայական իրավիճակի գնահատման կարողությունը և ռազմավարական պլանավորման ունակությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկերի տեսակներին՝ ֆինանսական, արտադրական, շուկայական և կառավարչական, ինչպես նաև դրանց գնահատման և նվազեցման մեթոդներին։ Վերլուծվում են ռիսկերի կառավարման տեսությունները, հավանականության և անորոշության պայմաններում որոշումների ընդունման մոդելները, ինչպես նաև ձեռնարկատիրական վարքագծի առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև գործնական մոտեցումներ՝ ուղղված ձեռնարկատիրական գործունեության արդյունավետության բարձրացմանը և ռիսկերի օպտիմալ կառավարմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, բիզնեսի կառավարման մասնագետների, ձեռնարկատերերի, ուսանողների և տնտեսական քաղաքականության մշակմամբ հետաքրքրվողների համար։

Տեխնոլոգիա

Այս աշխատությունը նվիրված է բուսական ծագման հումքի կիրառման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը թթու կաթնամթերքների և պանրի արտադրության գործընթացում՝ անդրադառնալով սննդային, տեխնոլոգիական և տնտեսական առավելություններին։ Ներկայացվում են տարբեր բուսական բաղադրիչների ազդեցությունը պատրաստի արտադրանքի համային, կառուցվածքային, ֆիզիկաքիմիական և կենսաբանական հատկությունների վրա, ինչպես նաև դրանց դերը սննդային արժեքի բարձրացման և ֆունկցիոնալ հատկությունների բարելավման գործում։ Վերլուծվում են արտադրական տեխնոլոգիաների առանձնահատկությունները, հումքի ընտրության չափանիշները, որակի վերահսկման մեթոդները և անվտանգ արտադրության պահանջները։ Աշխատությունն անդրադառնում է նաև սպառողական պահանջարկի փոփոխություններին, առողջ սննդակարգի զարգացման միտումներին և նորարարական արտադրատեսակների ստեղծման հնարավորություններին՝ համադրելով կաթնային և բուսական բաղադրիչների արդյունավետ կիրառման փորձը։ Գրքում ներկայացված գիտական վերլուծություններն ու գործնական առաջարկությունները կարող են օգտակար լինել սննդի տեխնոլոգների, կաթնամթերքի արտադրության մասնագետների, սննդաբանների, գիտաշխատողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են ժամանակակից սննդի արտադրության, ֆունկցիոնալ մթերքների մշակման և սննդարդյունաբերության նորարարական ուղղություններով։

Քիմիա

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է գազաֆազային այրման գործընթացի ֆիզիկական առանձնահատկությունների վերլուծությանը և այդ գործընթացի կառավարման համակարգի մշակմանը՝ ընդգծելով այրման դինամիկայի, ջերմային փոխանցման և քիմիական ռեակցիաների փոխազդեցությունը։ Աշխատանքը կենտրոնանում է այն բարդ բազմապարամետր համակարգերի վրա, որտեղ այրման կայունությունը կախված է գազային խառնուրդի կազմից, հոսքի արագությունից, ջերմաստիճանից և ճնշումից։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այրման ռեժիմների՝ կայուն, տատանվող և անկայուն վիճակների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց անցումների մեխանիզմներին։ Ներկայացվում է նաև մաթեմատիկական մոդելավորում, որը թույլ է տալիս նկարագրել գազաֆազային այրման գործընթացը դիֆերենցիալ հավասարումների համակարգերի միջոցով՝ հաշվի առնելով զանգվածի, էներգիայի և իմպուլսի պահպանման օրենքները։ Աշխատանքը վերլուծում է կառավարման համակարգի նախագծման սկզբունքները, ներառյալ սենսորների կիրառումը, իրական ժամանակում տվյալների մշակումը և ավտոմատ կարգավորման ալգորիթմները, որոնք ապահովում են այրման գործընթացի կայունություն և արդյունավետություն։ Հատուկ շեշտադրում է արվում արդյունաբերական կիրառությունների վրա՝ էներգետիկ սարքավորումների, շարժիչների և տեխնոլոգիական վառարանների արդյունավետ աշխատանքի ապահովման տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ գազաֆազային այրման գործընթացի ճիշտ մոդելավորումն ու կառավարման համակարգի ներդրումը կարևոր դեր ունեն էներգետիկ արդյունավետության բարձրացման և տեխնոլոգիական անվտանգության ապահովման մեջ։

Մշակույթ

Ստորև ներկայացվում է պայմանական մատենագիտական ցանկի ձևաչափով ամփոփում՝ նվիրված 1979 թվականի մարտ ամսին Հայկական ՍՍՀ-ում կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակված նոր գրականությանը․ այսպիսի ցանկերը սովորաբար ընդգրկում էին ինչպես գիտական մենագրություններ, այնպես էլ հոդվածներ, ժողովածուներ և մեթոդական նյութեր, որոնք վերաբերում էին արվեստի պատմությանը, ժողովրդական ստեղծագործությանը, երաժշտագիտությանը, թատրոնի և կերպարվեստի զարգացման խնդիրներին։ Այդ շրջանում խորհրդային գիտական միջավայրը մեծ ուշադրություն էր դարձնում ազգային մշակույթների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով ընդհանուր խորհրդային մշակութային համակարգի համատեքստում, ինչի արդյունքում հրատարակվող նյութերը հաճախ համադրում էին տեղական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությունը և գաղափարական-մեթոդաբանական մոտեցումները։