ԽՄԿԿ Կենտկոմի մարտյան /1989թ./ պլենումի որոշումների և նյութերի պրոպագանդան գրադարաններում: (Օգնություն գրադարանավարին)

Տեխնոլոգիա

Այս աշխատանքը նվիրված է ճնշումային ջրատարներում ոչ ստացիոնար հոսքի (unsteady flow) ուսումնասիրության համար հաշվարկային մեթոդների մշակմանը՝ նպատակ ունենալով բարելավել հիդրավլիկական համակարգերի մոդելավորման ճշգրտությունը և կանխատեսելիությունը հիդրոդինամիկական անցումային երևույթների պայմաններում։ Հետազոտության մեջ ջրատար համակարգերը դիտարկվում են որպես բարդ հիդրավլիկական օբյեկտներ, որտեղ հոսքի արագության, ճնշման և խողովակային համակարգի առաձգական հատկությունների փոխազդեցությունը առաջացնում է ժամանակից կախված տատանումներ, այդ թվում՝ հիդրավլիկական հարվածի (water hammer) երևույթներ։ Աշխատությունը վերլուծում է այս ոչ ստացիոնար գործընթացների մաթեմատիկական նկարագրության հիմքերը՝ մասնակի դիֆերենցիալ հավասարումների համակարգերի միջոցով, որոնք արտահայտում են զանգվածի և իմպուլսի պահպանման օրենքները փոփոխական պայմաններում։ Մշակվող հաշվարկային մեթոդները ներառում են թվային ինտեգրման սխեմաներ, բնութագրական գծերի մեթոդ, ինչպես նաև վերջավոր տարրերի և վերջավոր տարբերությունների կիրառություն, որոնք թույլ են տալիս ստանալ ճշգրիտ լուծումներ ժամանակային և տարածական փոփոխականություններով բարդ համակարգերի համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սահմանային պայմանների ճիշտ ընտրությանը և կայունության ապահովմանը թվային մոդելավորման ընթացքում, քանի որ դրանք վճռորոշ դեր ունեն ստացված արդյունքների հավաստիության համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ զարգացված հաշվարկային մեթոդների կիրառումը հնարավորություն է տալիս արդյունավետորեն կանխատեսել և կառավարել ճնշումային ջրատարների ոչ ստացիոնար վարքագիծը՝ ապահովելով ինժեներական համակարգերի անվտանգ և օպտիմալ շահագործում։

Մաթեմատիկա

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ցերիումի (Ce³⁺) և պրազեոդիմիումի (Pr³⁺) իոններ պարունակող օքսիդային սցինտիլյատորների օպտիկական և կառուցվածքային հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են սցինտիլյացիոն նյութերի կառուցվածքը, դրանց լուսարձակման մեխանիզմները և ճառագայթման ազդեցությամբ առաջացող ֆիզիկական գործընթացները։ Հեղինակը վերլուծում է հազվագյուտ հողային տարրերով ակտիվացված օքսիդային բյուրեղների և կերամիկական նյութերի սպեկտրալ բնութագրերը, լյումինեսցենտ հատկությունները, էներգիայի փոխանցման գործընթացները և դրանց կախվածությունը նյութի կազմից ու կառուցվածքից։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են նաև բյուրեղային ցանցի առանձնահատկությունները, դոպանտների բաշխումը, կառուցվածքային թերությունները և դրանց ազդեցությունը սցինտիլյացիոն արդյունավետության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նման նյութերի կիրառական նշանակությանը՝ բժշկական ախտորոշման սարքավորումներում, ճառագայթային դետեկտորներում, միջուկային ֆիզիկայում, անվտանգության համակարգերում և բարձր էներգիաների ֆիզիկայի փորձարարական հետազոտություններում։ Հետազոտությունը հիմնված է ժամանակակից փորձարարական մեթոդների և տեսական վերլուծությունների վրա՝ առաջարկելով արժեքավոր տվյալներ նոր սերնդի բարձր արդյունավետությամբ սցինտիլյացիոն նյութերի մշակման համար։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկոսների, նյութագետների, օպտիկայի և պինդ մարմնի ֆիզիկայի մասնագետների, ինչպես նաև գիտահետազոտական ոլորտի ուսանողների և ասպիրանտների համար։

Գրականություն

Գիրքը համախմբում է Հյուգոյի նշանավոր բանաստեղծությունները, որոնք արտացոլում են 19-րդ դարի ֆրանսիական հասարակական, քաղաքական և հոգևոր խնդիրները, մարդու ներքին զգացմունքները, սիրո, ազատության և արդարության թեմաները։ Հյուգոյի ստեղծագործություններում վառ երևում է ռոմանտիզմի ոճը, հուզականությունը և խորհրդանիշների միջոցով գաղափարների փոխանցումը։ Հիմնական թեմաները․ Ազատություն, արդարություն և սոցիալական խնդիրներ Սեր, կարեկցանք և մարդկային զգացմունքներ Արևելք և արևմուտք, պատմական ու մշակութային համադրություններ Մարդկային հոգու, կյանքի և գոյության փիլիսոփայություն Ռոմանտիզմի խորհրդանշաններ և գեղարվեստական փորձեր Գրքի առանձնահատկությունները․ Հստակ և հուզառատ լեզու՝ խորքային գաղափարներով Միավորում է սոցիալական, սիրո և փիլիսոփայական թեմաները Հարմար է բանաստեղծության սիրահարների, գրականագիտության ուսանողների և հետազոտողների համար Արժև է 19-րդ դարի ֆրանսիական գրականության զարգացման և ռոմանտիզմի ուսումնասիրության համար

Պատմություն

Այս գիրքը ուսումնասիրում է Նախիջևանյան հիմնահարցը 1920–1921 թվականներին՝ ընդգրկելով տարածաշրջանի քաղաքական կարգավիճակի շուրջ ծավալված պատմական գործընթացները։ Գրքում վերլուծվում են Առաջին Հանրապետության անկման, խորհրդային իշխանության հաստատման և տարածաշրջանային ուժերի՝ Հայաստանի, Ադրբեջանի, Ռուսաստանի և Թուրքիայի միջև ձևավորված բարդ հարաբերությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև միջազգային դիվանագիտական զարգացումներին, որոնք ազդեցություն են ունեցել Նախիջևանի վերջնական կարգավիճակի ձևավորման վրա, մասնավորապես Մոսկվայի և Կարսի պայմանագրերի համատեքստում։ Նյութում ներկայացվում են պատմական աղբյուրներ և փաստաթղթային տվյալներ՝ լուսաբանելով տարածքային վեճերի, քաղաքական որոշումների և ռազմավարական շահերի փոխազդեցությունը։ Գիրքը կարևոր ներդրում է Հարավային Կովկասի պատմության և հայ-թուրքական-ադրբեջանական հարաբերությունների ուսումնասիրության մեջ։

Այլ առարկաներ

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է միկորիզային սնկերի բնակեցման ազդեցությանը գարու և ցորենաշորայի աճի, զարգացման և սննդառության վրա՝ ջրի և ցինկի անբավարարության պայմաններում։ Վերլուծության մեջ ընդգծվում է, որ միկորիզային սիմբիոզը կարևոր դեր ունի բույսերի հարմարվողականության բարձրացման գործում՝ հատկապես սթրեսային միջավայրերում, որտեղ սահմանափակ են ինչպես խոնավության, այնպես էլ միկրոէլեմենտների հասանելիությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում արմատային համակարգի և սնկային հիֆերի փոխազդեցությանը, որը մեծացնում է հողի արդյունավետ ծավալը և բարելավում ջրի ու հանքային նյութերի՝ մասնավորապես ցինկի, կլանումը։ Աշխատությունում ներկայացվում է, որ միկորիզային վարակված բույսերում դիտվում է աճի ավելի բարձր ինտենսիվություն, կենսազանգվածի ավելացում և ֆոտոսինթետիկ ակտիվության բարելավում՝ համեմատած ոչ վարակված վերահսկիչ խմբերի հետ։ Միաժամանակ վերլուծվում են ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական փոփոխությունները՝ ներառյալ օսմոտիկ կարգավորումը, հակաօքսիդանտային համակարգերի ակտիվացումը և սննդային տարրերի բաշխման արդյունավետության բարձրացումը։ Քննարկվում են նաև ագրոտեխնիկական կիրառման հնարավորությունները, որոնց միջոցով միկորիզային կենսապրեպարատները կարող են օգտագործվել որպես կենսաբանական միջոց՝ չորային պայմաններում հացահատիկային մշակաբույսերի բերքատվության և որակի բարձրացման համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ընդգծում է, որ միկորիզայի կիրառումը կարող է համարվել կայուն գյուղատնտեսության կարևոր գործիք՝ հատկապես ջրի և միկրոէլեմենտների սահմանափակության պայմաններում։

Տնտեսագիտություն

Հեղինակ Սարգսյան Ա.Հ.-ն գրքում մանրամասն քննարկում է այն գործընթացներն ու մեթոդները, որոնց միջոցով ընկերություններն ու ձեռնարկությունները պետք է հաշվետու լինեն իրենց գործունեության էթիկական, սոցիալական և բնապահպանական հետևանքների համար։ Աշխատությունը հատուկ ուշադրություն է դարձնում բիզնեսի սոցիալական պատասխանատվության նշանակությանը, որը ենթադրում է ոչ միայն տնտեսական շահույթի ձեռքբերում, այլև հանրության և շրջակա միջավայրի բարօրության ապահովում։ Գրքում ներկայացվում են բարոյական և իրավական սկզբունքները, որոնց վրա պետք է հիմնվի ընկերությունների վարքագիծը՝ սոցիալական պատասխանատվության շրջանակներում։ Բացի դրանից, աշխատությունում արտացոլվում են հայաստանյան իրականությունը, տեղական տնտեսական պայմանները և գործնական օրինակներ, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես է սոցիալական պատասխանատվությունը տարածվում հայկական բիզնեսի վրա և ինչպիսի ազդեցություն է ունենում հասարակության բարեկեցության ու զարգացման վրա։ Հեղինակը ընդգծում է, որ բիզնեսի բարոյականությունն ու սոցիալական պատասխանատվությունը կարևոր են ոչ միայն ընկերությունների համբավի համար, այլև ամբողջ հասարակության համար, քանի որ դրանց ազդեցությունը ուղղակիորեն կապված է տնտեսական կայունության, սպառողների վստահության և ընկերությունների երկարաժամկետ զարգացման հետ։ Գրքում նաև քննարկվում են միջազգային չափանիշները և դրանց կիրառությունը Հայաստանի իրականությունում, ինչպես նաև վերլուծվում են սոցիալական պատասխանատվության ծրագրերի արդյունավետությունը։ Աշխատությունը կհամարվի օգտակար թե՛ տնտեսագետների, թե՛ բիզնեսի սեփականատերերի, թե՛ պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների համար։