Շահմարի առեղծվածը - Սարգսյան Մկրտիչ

Հոգեբանություն

«Արխետիպերը և կոլեկտիվ անգիտակցությունը» (Կառլ Գուստավ Յունգ) հոգեբանության կարևորագույն աշխատություններից է, որը բացահայտում է մարդու հոգու խորքային շերտերը։ Յունգը ներկայացնում է կոլեկտիվ անգիտակցությունը՝ որպես ընդհանուր, մարդկային փորձի պահոց, որը ոչ միայն անհատական, այլև համընդհանուր է։ Այս շերտում պահվում են արխետիպեր՝ նախածննդյան, պարկեշտ ու նախնական պատկերներ, որոնք կրկնվում են բոլոր մշակույթներում։ Արխետիպերը կարող են լինել՝ Մայր, Բարոյական Օրինակ, Սև Արժեքավոր, Ճանապարհորդ, Հերոս և այլ կերպարներ։ Յունգը ասում է, որ դրանք գործում են անգիտակից մակարդակում և ձևավորում են մարդու երազները, հեքիաթները, արվեստը և հոգևոր պատկերացումները։ Գիրքը ցույց է տալիս, թե ինչպես են անձնական խնդիրները հաճախ կապված կոլեկտիվ նմուշների և խորհրդանշությունների հետ։ Յունգի մոտեցումը թույլ է տալիս ավելի խորը հասկանալ անհատականության զարգացման ընթացքը և հոգեկան առողջությունը։ Այս աշխատությունը հիմք է դառնում խորհրդանշական մտածողության, հոգեվերլուծության և հոգեկան բուժման համար։ Գիրքը ոչ միայն գիտական է, այլև փիլիսոփայական՝ մարդկանց դեպի իմաստ որոնելու կողմը բացահայտելով։ «Արխետիպերը և կոլեկտիվ անգիտակցությունը» հարմար է հոգեբանների, մշակութաբանների և ինքնաճանաչմամբ զբաղվողների համար։ Այն ընթերցողին տալիս է նոր հայացք՝ հասկանալու համար, թե ինչու են որոշ կերպարներ և պատմություններ միշտ նույն կերպ կրկնվում։ Հրատարակիչ - АСТ Հրատ. տարեթիվ - 2022 ISBN - 978-5-17-117179-7

Փիլիսոփայություն

«Երկեր 5 հատորով» (Ֆրիդրիխ Նիցշե) հավաքածուի առաջին հատորը ներկայացնում է Նիցշեի փիլիսոփայական միտքը՝ խորը, բայց հակամարտիկ և հրահրող ձևով։ Նիցշեն իր գրություններում քննադատում է ավանդական բարոյականությունը, կրոնը և հասարակության «անխտիր ընդունված» արժեքները։ Նա շեշտում է, որ մարդը պետք է ազատվի «ոչնչացնող» սկզբունքներից և ստեղծի սեփական արժեքները՝ որպես ինքնավար և ուժեղ անհատ։ Նիցշեի մոտեցումը հաճախ արտահայտվում է արտահայտիչ ճառերով, մտքի զարկով և պատկերավոր լեզվով։ Գիրքը խոսում է նաև «բնական» և «մարդկային» կյանքի վերականգնման, հզորության և ստեղծագործականության մասին։ Նիցշեն ներկայացնում է «Übermensch» (մարդը՝ վերևից) գաղափարը՝ որպես մարդկային զարգացման մի տեսական նպատակ։ Հատորը կարող է ընդգրկել նաև գաղափարներ՝ մերժելու «կեղծ համերաշխությունը», «միջակության» և «հավասարության» մի մասի նեղացնող կողմերը։ Նիցշեի փիլիսոփայությունը հաճախ բերում է ընթերցողին ներքին պայքարի, ինքնաքննադատության և ինքնաճանաչման։ Հատոր 1-ը սովորաբար ծառայում է որպես հիմք՝ հասկանալու համար Նիցշեի մյուս տեքստերի տրամաբանությունն ու ոճը։ Գիրքը հարմար է փիլիսոփայության սիրահարների, մտավորականների և նրանց համար, ովքեր ուզում են մտածել մարդու ազատության և արժեքների մասին։ Այս աշխատությունը կարող է լինել դժվար, բայց շատ արժեքավոր՝ այն մարդկանց համար, ովքեր պատրաստ են մտավոր մարտի։ Հրատարակիչ - Անտարես ISBN - 978-9939-76-153-4

Մաթեմատիկա

Նյութում մանրամասն ներկայացվում են ֆունկցիաների տեսությունը, սահմանների և շարունակականության հասկացությունները, դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշիվը, ինչպես նաև դրանց կապը իրական խնդիրների մոդելավորման հետ։ Միաժամանակ ընդգրկվում են նաև բազմաչափ անալիզի տարրերը, որոնք թույլ են տալիս ուսումնասիրել մի քանի փոփոխականներով կախված ֆունկցիաներ և դրանց վարքագիծը տարածության մեջ։ Գծային հանրահաշվի մասում ներկայացվում են վեկտորային տարածությունները, մատրիցային հաշվարկները, գծային հավասարումների համակարգերը և սեփական արժեքների տեսությունը, որոնք կարևոր հիմք են տալիս ինչպես մաթեմատիկական, այնպես էլ ֆիզիկական և ինժեներական կիրառությունների համար։ Վերլուծական երկրաչափության բաժինը օգնում է հասկանալ երկրաչափական օբյեկտների ալգեբրայական նկարագրությունը և դրանց փոխկապակցվածությունը։ Դասագիրքը առանձնանում է տեսության և պրակտիկայի հավասարակշռված համադրությամբ․ յուրաքանչյուր թեմա ուղեկցվում է օրինակներով և վարժություններով, որոնք զարգացնում են խնդիր լուծելու հմտությունները, տրամաբանական մտածողությունը և մաթեմատիկական մոդելավորման կարողությունները։

Գեղարվեստական հայ․

«Անլռելի զանգակատուն» Պարույր Սևակի համաշխարհային ճանաչում ստացած ստեղծագործություններից է։ Սա երկարատև անդրադարձ է մարդու ներաշխարհին, նրա կենսապայքարին, բախումներին ու դատապարտվածությանը, որտեղ արտացոլվում են մեծ բանաստեղծի խոր մտածողությունը և մարդկային ողբերգությունների անարդարության դեմ նրա անհաշտ պայքարը։ Պատմվածքը վերցնում է իր անվան խորհրդավոր իմաստը՝ զանգակատան լռությունը, որը խորհրդանշում է ինչպես անհատական, այնպես էլ հասարակական ողբերգությունը։ Զանգակը, որը սովորաբար զանգում է, ազդարարում, հորդորում կամ բացում ճանապարհ դեպի նորություն, այստեղ անմասն է, լուռ է, և այս լռությունը վերածվում է շրջապատող իրականության տիրող անմեկնելի ցավի ու մթության։ Պատմությունն իր մեջ խտացնում է հայկական մշակույթի, ժողովրդի պատմության, ավանդույթների ու արժեքների դեմ տեղի ունեցող տառապանքի, վախի և լռության պատկերները։ Սևակն այստեղ ընդգծում է այն կոնֆլիկտները, որոնք ունեն խորքային երեսներ՝ ինչպես ներքին, այնպես էլ արտաքին, որտեղ անհատը պետք է զիջի ու նահանջի, մինչդեռ լռությունը և անընդունելությունը շրջապատում պարուրում են նրան։ Ավարտի եզրափակումը, սյուժեի զարգացումը և մթնոլորտը կրում են մեկ ընդհանուր տարր՝ զրկանք ու կարոտ, այնպես որ «Անլռելի զանգակատուն»-ը միաժամանակ մնում է հոգեբանական խորաթափանց քննություն մի անհատի դատապարտվածության և հարակից նրա էթիկական, մտավոր ու գոյության հակասությունների։ Սևակը, որպես բանաստեղծ, իր արվեստով մշտապես շեշտում է արդարության, ազատության ու անկեղծության կարիքը, բայց այն անցնելու և հաղթահարելու համար պետք է դիմակայել ամբողջ հասարակական ապարդյունին և պայքարել անհուսալի լռության դեմ։ Այս ստեղծագործությունը խոսում է առեղծվածային հասկացությունների մասին՝ ցավը, մահը, սպասումը, ինչպես նաև մարդկային գերագույն արժեքների նկատմամբ ունեցած հավատը, երբ տիեզերքի մեջ ամեն ինչ չհաղթահարելի ու մութ է թվում։ Հրատարակիչ - Մագաղաթ Հրատ. տարեթիվ- 2019 ISBN - 978-9939-9205-2-8

Պատմություն

Աշխատությունը փորձում է համադրել համաշխարհային պատմական գործընթացները՝ սկսած հին ժամանակներից մինչև հեղինակի ապրած ժամանակաշրջանը՝ ընդգրկելով նաև Հայաստանի պատմությունը։ Հիմնական բովանդակությունը․ Աշխարհի ընդհանուր պատմություն Հին ժողովուրդների, պետությունների և քաղաքակրթությունների զարգացման համառոտ նկարագրություն։ Հայ ժողովրդի պատմություն Հայաստանի քաղաքական, մշակութային և եկեղեցական կյանքի կարևոր փուլեր։ Եկեղեցական պատմություն Քրիստոնեության տարածումը և եկեղեցու դերը հասարակական կյանքում։ Պատմական աղբյուրների համադրում Հեղինակը օգտագործում է տարբեր աղբյուրներ՝ ստեղծելով համապարփակ պատմական պատկեր։ Միջնադարյան մտածողություն Պատմությունը ներկայացվում է նաև կրոնական և աշխարհայացքային մեկնաբանություններով։

Հոգեբանություն

«Անհատականությունը սեփական համար» (Էրիխ Ֆրոմ) գիրքը հոգեբանական և փիլիսոփայական վերլուծություն է, որը քննարկում է մարդու ինքնության հարցը՝ շոշափելով անհատականության զարգացման, ազատության և անհատական ընտրության թեմաները։ Ֆրոմը կասկածի տակ է դնում հասարակության նորմերը և ճնշումները, որոնք խոչընդոտում են անձի իրական ինքնության բացահայտմանը և հաշտությանը սեփական «ես»-ի հետ։ Գրքում Ֆրոմը ասում է, որ միայն ազատության մեջ և սեփական ես-ը ճանաչելու միջոցով կարող է մարդը գտնել իրական երջանկություն ու խաղաղություն։ Նա բացատրում է, թե ինչպես հասարակությունն ու մշակույթը փորձում են ձևավորել մարդուն՝ տապալելով նրա ինքնարտահայտման հնարավորությունը։ Ֆրոմը տարբերակում է այն մոդելները, որոնք ազատում են մարդուն իր սեփական ությունից՝ օրինակ՝ սոցիալական լռություն, սոցիալական պարտականություններ, կամ անհատականության ձևավորում՝ ուրիշների սպասելիքներով։ Գիրքը ներկայացնում է այն ուղիները, որոնց օգնությամբ մարդը կարող է հասնել ինքնակատարելագործմանը՝ հասկանալով, որ միայն ինքն իրեն ճանաչելու և իր կյանքը սեփական խոհեմությամբ կառուցելու մեջ է գտնվում ճշմարիտ ազատությունը։ Այս գիրքը բացում է մարդու հոգու խորությունները, խոսում է այդ մտավոր բանաձևերը որոշելու և ազատության մեջ սիրելու մասին։ Ֆրոմի այս աշխատանքը գործնական և հոգեբանական ուղեցույց է, որը յուրաքանչյուրին առաջարկում է վերագտնել իր անհատականությունը՝ ազատվելով արտաքին աշխարհի ճնշումներից ու ձևերից։ Հրատարակիչ - АСТ Հրատ. տարեթիվ - 2022 ISBN - 978-5-17-109884-1