Ստատիկ կամայական ընտրությամբ հիշասարքերի արագագործության բարձրացման միջոցների մշակում

Քաղաքագիտություն

Իշխանությունը հասարակական հարաբերությունների կարևոր երևույթ է, որը արտահայտում է մարդկանց կամ խմբերի հնարավորությունը ազդելու ուրիշների վարքագծի, որոշումների և գործողությունների վրա։ Այն գոյություն ունի ցանկացած կազմակերպված հասարակությունում և հանդիսանում է պետության, կառավարման և սոցիալական կարգի հիմքը։ Իշխանության միջոցով ապահովվում է հասարակական կարգապահությունը, օրենքների իրականացումը և հասարակական գործընթացների կառավարումը։ Իշխանությունը կարող է հիմնվել տարբեր գործոնների վրա՝ ուժի, օրենքի, հեղինակության, ավանդույթի կամ համաձայնության։ Քաղաքագիտության մեջ առանձնացնում են իշխանության մի քանի հիմնական ձևեր։ Նախ՝ քաղաքական իշխանությունը, որը իրականացվում է պետության կողմից և ընդգրկում է օրենսդիր, գործադիր և դատական համակարգերը։ Օրենսդիր իշխանությունը ստեղծում է օրենքներ, գործադիրը իրականացնում է դրանք, իսկ դատականը վերահսկում է օրենքների կատարումը և լուծում իրավական վեճերը։ Երկրորդ՝ տնտեսական իշխանությունը, որը կապված է նյութական ռեսուրսների, արտադրության և հարստության վերահսկման հետ և հաճախ ազդում է հասարակական հարաբերությունների վրա։ Երրորդ՝ սոցիալական իշխանությունը, որը արտահայտվում է հասարակական խմբերի, կազմակերպությունների և ինստիտուտների ազդեցությամբ մարդկանց վարքագծի վրա։ Բացի այդ, առանձնացվում է նաև հոգևոր կամ գաղափարական իշխանությունը, որը ձևավորվում է կրոնի, մշակույթի, կրթության և լրատվամիջոցների միջոցով։ Իշխանությունը կարող է լինել նաև օրինական (լեգիտիմ), երբ այն ճանաչվում և ընդունվում է հասարակության կողմից, կամ ոչ օրինական, երբ այն հիմնված է բռնության կամ պարտադրանքի վրա։ Իշխանության արդյունավետությունը կախված է նրանից, թե որքանով է այն արդար, կայուն և ընդունելի հասարակության համար։ Ժամանակակից պետություններում մեծ նշանակություն ունի իշխանության հավասարակշռությունը և բաժանումը, քանի որ դա կանխում է չարաշահումները և ապահովում ժողովրդավարական կառավարում։

Աշխարհագրություն

Աշխարհագրական-երկրագրական եզրույթների և հասկացությունների հայերեն-պարսկերեն, պարսկերեն-հայերեն բառարան աշխատությունը մասնագիտական երկլեզու տեղեկատու բառարան է, որը նախատեսված է աշխարհագրության և երկրագիտության ոլորտներում օգտագործվող հիմնական տերմինների համակարգված թարգմանության և մեկնաբանության համար, այն ընդգրկում է աշխարհագրական երևույթների, ռելիեֆի ձևերի, կլիմայական հասկացությունների, ջրաբանական և էկոլոգիական տերմինների լայն շրջանակ՝ ներկայացնելով դրանց հայերեն և պարսկերեն համարժեքները, գիրքը բացատրում է նաև գիտական տերմինների կիրառության համատեքստային առանձնահատկությունները, ինչը օգնում է ճիշտ հասկանալ մասնագիտական գրականությունը երկու լեզուներով, միաժամանակ այն կարևոր օժանդակ աղբյուր է թարգմանիչների, ուսանողների, աշխարհագրագետների և տարածաշրջանային ուսումնասիրություններով զբաղվող մասնագետների համար, քանի որ նպաստում է գիտական հաղորդակցության ճշգրտությանը և տերմինաբանական միասնությանը։

Պատմություն

Գարեգին Նժդեհը հայ ժողովրդի ազգային-ազատագրական պայքարի ամենանշանավոր գործիչներից մեկն է, որը հայտնի է ոչ միայն որպես ռազմական ու քաղաքական առաջնորդ, այլև որպես գաղափարախոս և ազգային մտածող։ Նա ծնվել է Նախիջևանի Կզնուտ գյուղում և երիտասարդ տարիներից ներգրավվել ազգային-հեղափոխական շարժումների մեջ՝ նպատակ ունենալով պաշտպանել հայ ժողովրդի իրավունքներն ու հայրենիքը։ Նժդեհը մասնակցել է Բալկանյան պատերազմներին, Առաջին համաշխարհային պատերազմին և հայկական ինքնապաշտպանական մարտերին, որտեղ դրսևորել է բացառիկ կազմակերպչական ունակություններ և խիզախություն։ Նրա անունը հատկապես կապված է Սյունիքի հերոսական պաշտպանության հետ, երբ նա կարողացավ կազմակերպել ժողովրդի դիմադրությունը և կանխել տարածաշրջանի ամբողջական կորուստը։ Գարեգին Նժդեհը համարվում է Լեռնահայաստանի գաղափարի հիմնադիրներից մեկը, քանի որ նրա պայքարի շնորհիվ Սյունիքը պահպանվեց հայկական պետականության կազմում։ Նա մեծ նշանակություն էր տալիս ազգային ինքնությանը, հայրենասիրությանը և ժողովրդի հոգևոր ամրությանը։ Նժդեհը ձևավորեց «ցեղակրոնություն» գաղափարախոսությունը, որի հիմքում դրված էին ազգի միասնությունը, բարոյական արժեքները, հայրենասիրությունը և ազգային ինքնագիտակցության զարգացումը։ Նրա համոզմամբ՝ յուրաքանչյուր հայ պետք է ապրի ազգային պատասխանատվության զգացումով և պատրաստ լինի ծառայելու հայրենիքին։ Խորհրդային իշխանության հաստատումից հետո Նժդեհը շարունակեց իր գործունեությունը արտասահմանում՝ փորձելով պահպանել ազգային գաղափարները և աջակցել սփյուռքահայությանը։ Սակայն հետագայում նա ձերբակալվեց խորհրդային իշխանությունների կողմից և կյանքի վերջին տարիներն անցկացրեց բանտում։ Չնայած ծանր ճակատագրին՝ Գարեգին Նժդեհը հայ ժողովրդի հիշողության մեջ մնաց որպես անսասան կամքի, ազգային արժանապատվության և պայքարի խորհրդանիշ։ Նրա գաղափարներն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ ազգային մտածողության վրա, իսկ նրա անունը մինչ օրս հարգանքով է հիշատակվում Հայաստանում և սփյուռքում։

Lեզվաբանություն

Գրքում ներկայացվում է օտար լեզուներով հրատարակված նոր գրքերի համակարգված ինֆորմացիոն ցանկը, որը նպատակ ունի ընթերցողին տրամադրել արդի գիտական, կրթական և գեղարվեստական գրականության մասին համառոտ և կառուցվածքային տեղեկություն, ընդգրկվում են տարբեր լեզուներով՝ անգլերեն, ռուսերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն և այլ լեզուներով հրատարակված աշխատանքներ՝ լեզվաբանության, գրականագիտության, պատմության, տեխնիկայի, տնտեսագիտության և բնական գիտությունների ոլորտներից, յուրաքանչյուր գրքի մասին տրվում է տեղեկատվություն՝ թեմատիկ ուղղվածության, հիմնական բովանդակության, կիրառական և գիտական նշանակության վերաբերյալ, ընդգծվում են միջազգային գիտական և մշակութային միտումները, որոնք արտացոլվում են նոր հրատարակություններում, ներկայացվում են նաև թարգմանությունների և լեզվական փոխհարաբերությունների առանձնահատկությունները, գիրքը ծառայում է որպես տեղեկատու աղբյուր ուսանողների, հետազոտողների, գրադարանավարների և լեզուների ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողների համար՝ նպաստելով օտարալեզու գրականության հասանելիության ընդլայնմանը և տեղեկատվական հոսքերի համակարգմանը։

Մաթեմատիկա

Նյութում ընդգրկված են մաթեմատիկայի տարրական և միջին մակարդակի բաժիններ՝ թվաբանություն, հանրահաշվի հիմունքներ, ֆունկցիաների պարզ ուսումնասիրություն, տարրական հավանականություններ և վիճակագրության ներածություն։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մաթեմատիկական մտածողության զարգացմանը և իրական կյանքի խնդիրներում մաթեմատիկայի կիրառությանը։ Դասագիրքը կառուցված է պարզ և մատչելի լեզվով, ներառում է բազմաթիվ օրինակներ և վարժություններ, ինչը նպաստում է ինչպես ինքնուրույն ուսուցմանը, այնպես էլ լսարանային աշխատանքի արդյունավետությանը։

Lեզվաբանություն

Գիրքը ներառում է՝ հայոց լեզվի հնչյունաբանության (ֆոնետիկա) և ձևաբանության (մորֆոլոգիա) հիմունքները, բառագիտության և բառապաշարի առանձնահատկությունները, շարահյուսական կառուցվածքները և նախադասությունների տեսակները, լեզվի զարգացման օրինաչափությունները և նորմերը, գրական հայերենի կանոնների համակարգված ներկայացում։ Այն օգտակար է՝ բուհերի լեզվաբանական ֆակուլտետների ուսանողների համար, հայոց լեզվի ուսուցիչների և մասնագետների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները հայերեն լեզվի վերաբերյալ։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը համարվում է հիմնարար աղբյուր՝ ժամանակակից հայոց լեզվի տեսական և գործնական ուսումնասիրության համար։