Ֆիզիկա/Տեստեր

Մանկական

Փոքրիկ իշխանը (կոշտ կազմ) Հրատարակիչ - Էդիթ Պրինտ Հրատ. տարեթիվ - 2015 ISBN - 3348774686806

Քաղաքագիտություն

Գրիգորյան Հ.Մ., հանդիսանում է ուսումնական և մեթոդական ձեռնարկ, որը նվիրված է արտակարգ իրավիճակների համակարգային ուսումնասիրությանը և քաղաքացիական պաշտպանության կազմակերպման հիմնարար հարցերին։ Այն ընդգրկում է արտակարգ իրավիճակների բնույթը, դրանց դասակարգումը և առաջացման հիմնական պատճառները՝ ներառյալ բնական աղետները (երկրաշարժեր, ջրհեղեղներ, սողանքներ), տեխնածին վթարները (արդյունաբերական, էներգետիկ, տրանսպորտային համակարգերում), ինչպես նաև ռազմական և էկոլոգիական բնույթի սպառնալիքները։ Գրքում մանրամասն ներկայացված են քաղաքացիական պաշտպանության կառուցվածքը, բնակչության պաշտպանության հիմնական միջոցները, նախազգուշացման և ազդարարման համակարգերը, ինչպես նաև տարհանման կազմակերպման սկզբունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված արտակարգ իրավիճակներում գործողությունների պլանավորման, արագ արձագանքման, փրկարարական աշխատանքների կազմակերպման և բնակչության անվտանգության ապահովման հարցերին։ Ներառված են նաև ռիսկերի նվազեցման, կանխարգելման և պատրաստվածության բարձրացման միջոցառումները, ինչպես նաև պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման մարմինների դերակատարությունը։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, քաղաքացիական պաշտպանության և փրկարարական ծառայությունների մասնագետների, ինչպես նաև արտակարգ իրավիճակների ոլորտով հետաքրքրված անձանց համար՝ նպաստելով տեսական գիտելիքների համակարգմանը և գործնական հմտությունների ձևավորմանը։

Պատմություն

Այս աշխատությունը միջնադարյան հայ պատմագրության կարևորագույն աղբյուրներից է, որը ներկայացնում է Արծրունիների իշխանական տան պատմությունը և նրանց գործունեությունը Հայաստանի քաղաքական ու ռազմական կյանքում։ Գիրքը ընդգրկում է հիմնականում 9–10-րդ դարերի իրադարձությունները և արժեքավոր տեղեկություններ է տալիս Վասպուրականի տարածաշրջանի մասին։ Աշխատության մեջ հեղինակը մանրամասն նկարագրում է Արծրունիների տոհմի ծագումը, նրանց իշխանության ամրապնդումը և պայքարը հարևան ուժերի դեմ։ Միևնույն ժամանակ ներկայացվում են նաև տարածաշրջանային քաղաքական զարգացումները՝ Բյուզանդիայի, Արաբական խալիֆայության և հայկական իշխանությունների հարաբերությունների համատեքստում։ Գրքում առանձնանում են հետևյալ թեմաները․ Արծրունիների տոհմի քաղաքական և ռազմական գործունեությունը Վասպուրականի իշխանության զարգացումը հայ իշխանների ներքին պայքարներն ու դաշնակցությունները արտաքին ուժերի ազդեցությունը հայկական իշխանությունների վրա տարածաշրջանի մշակութային և հասարակական կյանքը Թովմաս Արծրունին իր աշխատությունում համադրում է պատմական փաստերը և ժամանակի ավանդական պատմողական ոճը՝ երբեմն ներմուծելով նաև մեկնաբանական և պատկերավոր նկարագրություններ։ Այդ պատճառով գիրքը ունի ոչ միայն պատմագիտական, այլ նաև գրական արժեք։

Գեղարվեստական հայ․

«Հեքիաթներ ծաղիկների մասին»՝ Աննա Սաքսեի այս գիրքը ներկայացնում է մի շարք հեքիաթներ, որոնք կենտրոնացած են բնության ու ծաղիկների գեղեցկության շուրջ։ Սաքսեն խորը հուզականությամբ և գեղեցիկ պատկերներով միավորում է բուսական աշխարհի հրաշքները և մարդկային կյանքը՝ առաջ բերելով անմեղ և մանկական հուզմունքներ։ Գիրքն ունի մոգական, պատկերավոր ոճ՝ որում ծաղիկներն ունեն իրենց խորհրդանշական նշանակությունը։ Սաքսեն ծաղիկներին ներկայացնում է որպես խորհրդանիշ՝ կապելով նրանց մարդկանց կյանքին, բնության խճճվածությանը, անցյալին ու ներկային։ Ամեն մի հեքիաթ ունի իր խորքը և նպատակ ունի ընթերցողին մոտեցնել այն իրականությանը, որտեղ մաքուր սիրո, հարգանքի ու գեղեցկության տարրերը ամենուր են։ Բառերը նրա ստեղծագործություններում կարծես ծաղկում են՝ ինչպես ծաղիկները՝ խնամքով թրծված և եռացող մի փոքրիկ բնության կտոր։ Այս հեքիաթները հաճախ ստեղծվում են ոչ միայն որպես մանկական, այլև որպես մեծահասակների համար ուղղված պատմություններ, քանի որ պարունակում են կենսաբառարանական իմաստներ՝ ինչպես մարդկային հարաբերությունները, այնպես էլ բնության անմահ կենսատիրոջ հետ փոխկապակցվածությունը։ Ծաղիկները դարձնում են կյանքի դժվարությունները հարմարվողական ու գեղեցիկ՝ իրենց թարմությունը, գույնը և ձևերը տալով պատմություններին։ **«Հեքիաթներ ծաղիկների մասին»** գիրքը հայցում է սիրո, խոհեմության, ներողամտության ու խորը գեղեցկության մասին պատմությունները՝ համատեղելով ֆանտազիան ու մոգական էությունը, և այն դարձնում է հիշարժան ստեղծագործություն, որին բնորոշ է թեթևություն, ներդաշնակություն և տպավորիչ միտք։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-885-04-9

Մաթեմատիկա

Նյութում քննարկվում են հանրահաշվի հիմնական կառուցվածքների՝ բազմությունների, խմբերի, օղակների և դաշտերի ալգորիթմական ներկայացման սկզբունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գծային և ոչ գծային հավասարումների համակարգերի լուծման ալգորիթմներին, մատրիցային հաշվարկներին, ինչպես նաև խորհրդանշական հաշվարկների մեթոդներին։ Ձեռնարկը նաև ընդգծում է ալգորիթմների արդյունավետության գնահատումը և դրանց կիրառությունը համակարգչային հանրահաշվական համակարգերում՝ կապ ստեղծելով մաթեմատիկայի և ինֆորմատիկայի միջև։

Պատմություն

Մեծ Հայքը՝ որպես հնագույն հայկական պետական կազմավորում, տարբեր ժամանակներում ունեցել է մի շարք մայրաքաղաքներ, որոնք դարձել են քաղաքական, մշակութային և տնտեսական կարևոր կենտրոններ։ Մայրաքաղաքների փոփոխությունը հաճախ կապված է եղել պատմական իրադարձությունների, արքայական դինաստիաների փոփոխության, ինչպես նաև ռազմաքաղաքական իրավիճակների հետ։ Մեծ Հայքի առաջին հայտնի մայրաքաղաքներից մեկը Արտաշատն է, որը հիմնադրվել է Արտաշես Ա արքայի կողմից մ.թ.ա. II դարում։ Այն երկար ժամանակ եղել է պետության գլխավոր կենտրոնը և ստացել է «Հայկական Կարթագեն» անվանումը՝ իր զարգացածության և հզորության պատճառով։ Հետագայում, որոշ ժամանակաշրջաններում մայրաքաղաք է դարձել Տիգրանակերտը, որը հիմնադրել է Տիգրան Մեծը մ.թ.ա. I դարում։ Տիգրանակերտը եղել է հզոր և գեղեցիկ քաղաք, կառուցված հելլենիստական մշակույթի ազդեցությամբ, և դարձել է Մեծ Հայքի քաղաքական ու ռազմական կենտրոններից մեկը։ Բացի այս քաղաքներից, տարբեր պատմական փուլերում որպես վարչական կամ արքայական կենտրոններ հանդես են եկել նաև Վաղարշապատը, որը հետագայում հայտնի է դարձել որպես Էջմիածին և դարձել է հոգևոր կենտրոն, ինչպես նաև Դվինը, որը վաղ միջնադարում եղել է կարևոր առևտրական և վարչական քաղաք։ Դվինը հատկապես զարգացել է Արշակունիների և հետագա ժամանակաշրջաններում՝ դառնալով տարածաշրջանի խոշոր քաղաքներից մեկը։ Մայրաքաղաքների ընտրությունը հաճախ պայմանավորված էր ռազմավարական դիրքով, ջրային ռեսուրսների հասանելիությամբ և տնտեսական հնարավորություններով։ Այս քաղաքները ոչ միայն քաղաքական կենտրոններ էին, այլև մշակույթի, գիտության, արհեստների և առևտրի զարգացման օջախներ։ Դրանց միջոցով ձևավորվել է հայկական պետականության պատմական ընթացքը և մշակութային ժառանգությունը։ Այսպիսով, Մեծ Հայքի պատմական մայրաքաղաքները՝ Արտաշատը, Տիգրանակերտը, Վաղարշապատը և Դվինը, մեծ դեր են ունեցել հայկական պետականության ձևավորման և զարգացման գործում՝ թողնելով հարուստ պատմամշակութային ժառանգություն։