Ալոյան, Մերի Լևանի

Ալոյան, Մերի Լևանի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Biology

Протекторное действие 3меиных ядов при травматической нейродегенерации спинного мозга

Աշխատությունը նվիրված է օձերի թույների կենսաբանական բաղադրիչների հնարավոր պաշտպանիչ ազդեցության ուսումնասիրությանը ողնուղեղի վնասվածքային նեյրոդեգեներացիայի պայմաններում։ Հետազոտության առանցքում նյարդային հյուսվածքի վնասումից հետո զարգացող բջջային և մոլեկուլային փոփոխություններն են, ինչպես նաև կենսաբանական ակտիվ միացությունների հնարավոր ազդեցությունը այդ գործընթացների վրա։ Ողնուղեղի վնասվածքից հետո հյուսվածքային փոփոխությունները պայմանավորված են ոչ միայն սկզբնական մեխանիկական ազդեցությամբ, այլև դրան հաջորդող բարդ երկրորդային գործընթացներով, որոնց մեջ ներգրավված են բորբոքային արձագանքները, օքսիդատիվ հավասարակշռության փոփոխությունները, բջջային ազդանշանային համակարգերը և նյարդային բջիջների կենսունակության կարգավորման մեխանիզմները։ Օձերի թույները պարունակում են կենսաբանական ակտիվ տարբեր բաղադրիչներ, որոնց հատկությունների ուսումնասիրությունը կարող է գիտական նշանակություն ունենալ նյարդային համակարգում ընթացող մոլեկուլային գործընթացների բացահայտման համար։ Հետազոտության շրջանակում կարող է գնահատվել, թե ընտրված կենսաբանական բաղադրիչների ազդեցության պայմաններում ինչպես են փոփոխվում նյարդային հյուսվածքի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ ցուցանիշները՝ համեմատելով տարբեր փորձարարական խմբերի տվյալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել նեյրոնների և օժանդակ բջիջների վիճակին, բորբոքային գործընթացների արտահայտվածությանը, բջջային վնասման կենսաքիմիական ցուցանիշներին և նյարդային հյուսվածքի վերականգնողական արձագանքներին։ Կարևոր խնդիր է հնարավոր պաշտպանիչ ազդեցությունը տարբերակել թունավոր կամ այլ անցանկալի կենսաբանական ազդեցություններից, քանի որ նման նյութերի ազդեցությունը կարող է պայմանավորված լինել բազմաթիվ փոխկապակցված մեխանիզմներով։ Այդ պատճառով նման հետազոտությունները հիմնականում ունեն փորձարարական և հիմնարար նշանակություն և պահանջում են արդյունքների զգուշավոր մեկնաբանություն։ Աշխատությունը կարող է նպաստել նեյրոդեգեներացիայի մեխանիզմների ավելի խոր ըմբռնմանը և կենսաբանական ակտիվ բնական միացությունների ազդեցության վերաբերյալ գիտական պատկերացումների ընդլայնմանը՝ առանց դրանց հնարավոր կլինիկական նշանակությունը նախապես հաստատված համարելու։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է նյարդակենսաբանության, փորձարարական նյարդաբանության, կենսաքիմիայի և տոքսինաբանության մոտեցումները՝ կենտրոնանալով ողնուղեղի վնասվածքից հետո զարգացող նեյրոդեգեներատիվ գործընթացների և դրանց վրա կենսաբանական ակտիվ նյութերի հնարավոր ազդեցությունների ուսումնասիրության վրա։

Updated: 2026-09-28
Протекторное действие 3меиных ядов при травматической нейродегенерации спинного мозга

Free

Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book4 Read more Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Read more Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book19 Read more Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book6 Read more Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Read more Վահան Թոթովենց Վահան Թոթովենց 1889 թ․ – 1938 թ․ Վահան Թոթովենց հայ արձակագիր, դրամատուրգ և լրագրող է, որը համարվում է XX դարի հայ գրականության կարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները առանձնանում են իրականության խոր ու պատկերավոր նկարագրություններով, որտեղ արտացոլված են հայ ժողովրդի կյանքը, ցավը և դիմադրողականությունը պատմական ծանր ժամանակներում։ Թոթովենցի գրականության հիմնական թեմաներն են արևմտահայ կյանքի պատկերումը, պատերազմները, գաղթը և մարդու ճակատագիրը բարդ սոցիալական ու քաղաքական պայմաններում։ Նրա գործերում հաճախ զգացվում է անձնական փորձի ազդեցությունը, ինչը դրանք դարձնում է ավելի անկեղծ և ազդեցիկ։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործություններից է «Հին Հռոմեական ճանապարհի վրա» վեպը, որտեղ նա նկարագրում է իր մանկությունը և արևմտահայ իրականությունը՝ հարուստ ու կենդանի լեզվով։ Թոթովենցը նաև զբաղվել է լրագրությամբ և հասարակական գործունեությամբ՝ մասնակցելով ժամանակի մտավոր ու քաղաքական կյանքին։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին նա կապեր է ունեցել հայկական ռազմական ու ազգային շրջանակների հետ, ինչը մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա աշխարհայացքի վրա։ 1938 թվականին, ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ, նա ձերբակալվել և գնդակահարվել է։ Չնայած իր կյանքի ողբերգական ավարտին, Վահան Թոթովենցի ստեղծագործությունները այսօր համարվում են հայ գրականության արժեքավոր մաս՝ իրենց պատմական և գեղարվեստական նշանակությամբ։ menu_book2 Read more