Books by this author (1)
Pedagogy
Формирование правильной ходьбы у детей с нарушением зрения
Աշխատությունը նվիրված է տեսողության խանգարում ունեցող երեխաների մոտ ճիշտ քայլքի ձևավորման մանկավարժական, շարժողական և վերականգնողական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում քայլքը դիտարկվում է որպես բարդ շարժողական գործողություն, որի արդյունավետ իրականացումը կապված է մարմնի հավասարակշռության, տարածական կողմնորոշման, շարժումների համաձայնեցման, կեցվածքի և զգայական տեղեկատվության մշակման հետ։ Տեսողական տեղեկատվության սահմանափակման պայմաններում երեխան կարող է ավելի մեծ չափով հիմնվել լսողական, շոշափողական և շարժողական զգացողությունների վրա, ուստի հատուկ ուշադրություն է հատկացվում այդ հնարավորությունների նպատակային զարգացմանը։ Քննվում են քայլքի ընթացքում մարմնի դիրքի, ոտքերի շարժումների համաձայնեցման, քայլերի ռիթմի, ուղղության պահպանման և տարածության մեջ անվտանգ կողմնորոշման հետ կապված դժվարությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հատուկ ընտրված ֆիզիկական վարժությունների և մանկավարժական մեթոդների կիրառումը, որոնք ուղղված են հիմնական շարժողական հմտությունների աստիճանական զարգացմանը։ Կարևորվում են հավասարակշռության, շարժումների համակարգման, մարմնի սխեմայի ընկալման և տարածական պատկերացումների ձևավորմանն ուղղված առաջադրանքները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ճիշտ կեցվածքի և քայլքի փոխկապակցվածությանը, քանի որ մարմնի դիրքի վերահսկումը կարևոր դեր ունի շարժումների կայունության և արդյունավետության ապահովման գործում։ Դիտարկվում է նաև ուսուցման ընթացքում բանավոր ցուցումների, շոշափողական կողմնորոշիչների և անվտանգ միջավայրի կազմակերպման նշանակությունը։ Մեթոդական մոտեցումների ընտրության ժամանակ կարևորվում է երեխաների տարիքային և անհատական առանձնահատկությունների, տեսողական հնարավորությունների և ընդհանուր շարժողական պատրաստվածության հաշվառումը։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել սկզբնական շարժողական վիճակի գնահատում, նպատակային պարապմունքների կազմակերպում և հետագա փոփոխությունների համեմատական ուսումնասիրություն՝ պարզելու կիրառված մանկավարժական միջոցների արդյունավետությունը։ Ուշադրություն է հատկացվում նաև երեխայի ինքնուրույն շարժվելու կարողության, տարածության նկատմամբ վստահության և առօրյա գործունեության մեջ ձեռք բերված շարժողական հմտությունների կիրառման զարգացմանը։ Կարևորվում է ֆիզիկական դաստիարակության մասնագետների, հատուկ մանկավարժների և ընտանիքի համագործակցությունը՝ ձևավորված հմտությունների հետևողական ամրապնդման նպատակով։ Նման համալիր մոտեցումը հնարավորություն է տալիս քայլքի ուսուցումը դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին շարժողական հմտության ձևավորում, այլև որպես երեխայի ընդհանուր ֆիզիկական զարգացման, ինքնուրույնության և շրջակա միջավայրում արդյունավետ կողմնորոշման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատությունը կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ հատուկ կրթության, հարմարեցված ֆիզիկական դաստիարակության և տեսողության խանգարում ունեցող երեխաների շարժողական զարգացման ծրագրերի մշակման համար։
Updated: 2026-09-18