Բոյաջյան, Ռուզաննա Միքայելի

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում նորամուծական զարգացման սոցիալական ուղղվածության ձևավորման և կարգավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ տնտեսական առաջընթացի, տեխնոլոգիական փոփոխությունների և հասարակության սոցիալական կարիքների փոխկապակցվածության տեսանկյունից։ Հետազոտության շրջանակում նորամուծական զարգացումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես գիտատեխնիկական առաջընթացի և տնտեսական մրցունակության բարձրացման միջոց, այլև որպես բնակչության բարեկեցության, զբաղվածության, մարդկային կապիտալի զարգացման և սոցիալական հնարավորությունների ընդլայնման կարևոր գործոն։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պետական քաղաքականության և կարգավորման այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով հնարավոր է նոր տեխնոլոգիաների, գիտելիքահենք տնտեսության և նորարարական ձեռնարկատիրության զարգացումը համադրել սոցիալական առաջնահերթությունների հետ։ Վերլուծվում են գիտության, կրթության, տնտեսության և աշխատաշուկայի միջև փոխհարաբերությունները, մասնագիտական կարողությունների զարգացման անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև նորամուծությունների ազդեցությունը աշխատանքի բնույթի, մասնագիտությունների կառուցվածքի և մարդկային ռեսուրսների պահանջարկի փոփոխության վրա։ Կարևորվում է այն հանգամանքը, որ տեխնոլոգիական զարգացումը կարող է ստեղծել նոր տնտեսական հնարավորություններ, սակայն միաժամանակ առաջացնել սոցիալական հարմարվողականության, մասնագիտական վերապատրաստման և զարգացման արդյունքների հավասարակշռված բաշխման խնդիրներ։ Քննարկվում են պետական աջակցության, ներդրումային քաղաքականության, նորարարական ենթակառուցվածքների, գիտահետազոտական գործունեության ֆինանսավորման և մասնավոր հատվածի ներգրավման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրվում են նաև սոցիալական նորարարությունների նշանակությունը և դրանց կիրառման հնարավորությունները կրթության, առողջապահության, զբաղվածության, հանրային ծառայությունների և սոցիալական պաշտպանության համակարգերում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նորամուծական քաղաքականության արդյունավետության գնահատման չափանիշներին և այն ցուցանիշներին, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել տեխնոլոգիական ու տնտեսական փոփոխությունների սոցիալական ազդեցությունը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են դիտարկվել միջազգային փորձը և տարբեր երկրների կիրառած կարգավորման մեխանիզմները՝ գնահատելով դրանց համապատասխանությունը Հայաստանի տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ պայմաններին։ Կարևորվում է երկարաժամկետ ռազմավարական մոտեցման ձևավորումը, որի շրջանակում գիտությունը, կրթությունը, տեխնոլոգիական զարգացումը և սոցիալական քաղաքականությունը հանդես են գալիս որպես փոխկապակցված ուղղություններ։ Նման քաղաքականությունը կարող է նպաստել մարդկային կապիտալի արդյունավետ օգտագործմանը, նորարարական գործունեության խթանմանը, սոցիալական ներառականության ընդլայնմանը և տնտեսության կայուն զարգացման համար անհրաժեշտ պայմանների ստեղծմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել տնտեսագիտության, նորամուծությունների կառավարման, սոցիալական քաղաքականության, պետական կարգավորման և Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական զարգացման խնդիրներով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։