Եղիազարյան, Վալյա Ռաֆայելի

Եղիազարյան, Վալյա Ռաֆայելի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Psychology

Մանկատան սոցիալական որբերի վարքի շեղումների հոգեբանական յուրահատկությունները դեռահասության շրջանում և դրանց կանխարգելման ուղիները

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է մանկատան պայմաններում գտնվող սոցիալական որբերի դեռահասության շրջանում վարքային շեղումների հոգեբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց կանխարգելման արդյունավետ ուղիների բացահայտմանը։ Ուսումնասիրության կենտրոնում դեռահասների հոգեբանական զարգացման առանձնահատկություններն են, նրանց սոցիալականացման գործընթացը, միջանձնային հարաբերությունները և այն գործոնները, որոնք կարող են նպաստել վարքային դժվարությունների ձևավորմանը։ Աշխատության շրջանակում քննարկվում են դեռահասության տարիքային ճգնաժամի առանձնահատկությունները, հուզական ոլորտի փոփոխությունները, ինքնագնահատականի և ինքնության ձևավորումը, հասակակիցների հետ հարաբերությունները, ինչպես նաև սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը վարքագծի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մանկատան միջավայրի առանձնահատկություններին, ընտանիքային կապերի բացակայությանը կամ սահմանափակմանը, կայուն հուզական հարաբերությունների պակասին և դրանց հնարավոր ազդեցությանը դեռահասների վարքային դրսևորումների վրա։ Ուսումնասիրության մեջ կարող են դիտարկվել ագրեսիվության, մեկուսացման, ընդդիմադիր վարքի, կարգապահական դժվարությունների, հուզական անկայունության և սոցիալական հարմարման այլ խնդիրների առաջացման ու դրսևորման առանձնահատկությունները։ Քննության են առնվում նաև անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները և սոցիալական միջավայրի գործոնները՝ որպես վարքային շեղումների առաջացման ռիսկի պայմաններ։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է կանխարգելման համակարգի ուսումնասիրությունը, որը ներառում է հոգեբանական աջակցության, խորհրդատվության, սոցիալական հմտությունների զարգացման, վստահելի միջանձնային հարաբերությունների ձևավորման և կրթադաստիարակչական միջավայրի բարելավման հնարավորությունները։ Կարևորվում է հոգեբանների, մանկավարժների, սոցիալական աշխատողների և խնամատար միջավայրի այլ մասնագետների համագործակցությունը՝ դեռահասների անհատական կարիքներին համապատասխան աջակցություն կազմակերպելու նպատակով։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու սոցիալական որբերի վարքային դժվարությունների հոգեբանական հիմքերը և մշակելու դրանց կանխարգելման ու սոցիալական հարմարման խթանման համապատասխան մոտեցումներ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մանկական և զարգացման հոգեբանների, սոցիալական աշխատողների, մանկավարժների, դաստիարակների, կրթական և սոցիալական հաստատությունների մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և դեռահասների սոցիալականացման ու հոգեբանական աջակցության հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Updated: 2026-09-16
Մանկատան սոցիալական որբերի վարքի շեղումների հոգեբանական յուրահատկությունները դեռահասության շրջանում և դրանց կանխարգելման ուղիները

Free

Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Read more Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Read more Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Read more Դանիել Վարուժան Դանիել Վարուժան 1884 թ․ – 1915 թ․ Դանիել Վարուժանը արևմտահայ պոեզիայի ամենատաղանդավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն բնությունը, գյուղական կյանքը և մարդու ստեղծագործ ուժը։ Վարուժանը հիանում էր աշխատանքի գեղեցկությամբ և մարդու հոգևոր ուժով։ Նրա բանաստեղծությունները հարուստ են պատկերներով և զգացմունքներով։ Նա ձգտել է վերածնել ազգային մշակութային արժեքները։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նա ձերբակալվել և սպանվել է։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պոեզիայի զարգացման վրա։ Վարուժանի ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Նա համարվում է արևմտահայ գրականության դասականներից մեկը։ menu_book3 Read more Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Read more Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Read more