Books by this author (1)
Finance
Բյուջետային գործընթացի և ֆինանսական կայունության կառավարման հիմնախնդիրները ՀՀ տեղական ինքնակառավարման համակարգում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տեղական ինքնակառավարման համակարգում բյուջետային գործընթացի կազմակերպման և համայնքների ֆինանսական կայունության ապահովման տնտեսական, կառավարչական ու ինստիտուցիոնալ հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում համայնքային բյուջեների ձևավորման, պլանավորման, հաստատման, կատարման և վերահսկման փոխկապակցված փուլերն են, ինչպես նաև տեղական ֆինանսական ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման հնարավորությունները։ Բյուջետային գործընթացը դիտարկվում է որպես համայնքային կառավարման կարևոր մեխանիզմ, որի միջոցով ֆինանսական միջոցները կապվում են տեղական զարգացման առաջնահերթությունների, հանրային ծառայությունների մատուցման և համայնքային ծրագրերի իրականացման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում համայնքների սեփական եկամուտների ձևավորման հնարավորություններին, եկամուտների և ծախսերի հավասարակշռությանը, ֆինանսական ինքնուրույնությանը և պետական բյուջեից ստացվող միջոցների դերին։ Քննվում են բյուջետային պլանավորման արդյունավետությունը, եկամուտների կանխատեսման հիմնավորվածությունը, ծախսային առաջնահերթությունների սահմանումը և ֆինանսական միջոցների նպատակային օգտագործման վերահսկողությունը։ Ֆինանսական կայունությունը դիտարկվում է որպես համայնքի՝ իր ընթացիկ պարտավորությունները կատարելու, հանրային ծառայությունների շարունակականությունը պահպանելու և զարգացման ծրագրեր իրականացնելու կարողության հետ կապված բազմագործոն երևույթ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև համայնքների ֆինանսական հնարավորությունների միջև տարբերություններին, հարկաբյուջետային ապակենտրոնացման խնդիրներին, միջբյուջետային հարաբերություններին և ֆինանսական համահարթեցման մեխանիզմների նշանակությանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում բյուջետային թափանցիկության, հաշվետվողականության և համայնքի բնակիչների մասնակցության հարցը՝ ֆինանսական որոշումների նկատմամբ հանրային վստահության ամրապնդման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրվում են նաև ֆինանսական ռիսկերի գնահատման, միջնաժամկետ պլանավորման, պարտավորությունների կառավարման և բյուջետային ցուցանիշների մշտադիտարկման հնարավորությունները։ Տեղական ֆինանսների կառավարման արդյունավետության գնահատումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն գործոնները, որոնք սահմանափակում են համայնքների ֆինանսական ինքնուրույնությունն ու երկարաժամկետ զարգացման կարողությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հանրային ֆինանսների, տեղական ինքնակառավարման, բյուջետային կառավարման և տարածքային տնտեսագիտության մոտեցումները՝ ուղղված համայնքային ֆինանսական կառավարման արդյունավետության բարձրացման և ֆինանսապես կայուն տեղական կառավարման համակարգի ձևավորման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։
Updated: 2026-09-22