Խոյեցյան, Արեն Գագիկի

Խոյեցյան, Արեն Գագիկի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Biology

Роль медиаторов иммунного ответа в патогенезе шизофрении

Աշխատությունը նվիրված է իմունային համակարգի ազդանշանային և կարգավորիչ գործոնների հնարավոր մասնակցության ուսումնասիրությանը շիզոֆրենիայի ախտածագման բարդ մեխանիզմներում։ Հետազոտության կենտրոնում իմունային պատասխանի միջնորդների և կենտրոնական նյարդային համակարգում ընթացող կենսաբանական գործընթացների փոխազդեցությունն է՝ դիտարկելով նյարդային, իմունային և ներզատական համակարգերի միջև գոյություն ունեցող բազմակողմ կապերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ցիտոկիններին և իմունային կարգավորման այլ կենսաբանական գործոններին, որոնք մասնակցում են բորբոքային և հակաբորբոքային պատասխանների վերահսկմանը և կարող են փոխկապակցված լինել նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ փոփոխությունների հետ։ Քննվում են նյարդաբորբոքման վերաբերյալ գիտական պատկերացումները, իմունային հավասարակշռության փոփոխությունները և դրանց հնարավոր առնչությունը նյարդային հաղորդակցման, նեյրոնների ու գլիալ բջիջների փոխազդեցության և ուղեղի գործառնական կարգավորման գործընթացների հետ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ ինչպես բնածին, այնպես էլ ձեռքբերովի իմունային պատասխանի առանձնահատկություններին՝ գնահատելով տարբեր իմունաբանական ցուցանիշների հնարավոր նշանակությունը հիվանդության կենսաբանական հիմքերի ուսումնասիրման համար։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ծայրամասային իմունային համակարգի և կենտրոնական նյարդային համակարգի միջև հաղորդակցության մեխանիզմների դիտարկումը, ինչպես նաև այն հարցը, թե իմունային կարգավորման փոփոխությունները որքանով կարող են հանդես գալ որպես հիվանդության հետ կապված կենսաբանական գործընթացների արտահայտություն։ Միաժամանակ ընդգծվում է, որ նման կապերի առկայությունը ինքնին չի հաստատում պատճառահետևանքային հարաբերություն, քանի որ դիտվող իմունաբանական փոփոխությունների վրա կարող են ազդել բազմաթիվ կենսաբանական և միջավայրային գործոններ։ Աշխատանքի շրջանակում իմունաբանական տվյալները կարող են համադրվել կլինիկական և նյարդակենսաբանական դիտարկումների հետ՝ հիվանդության բազմագործոն բնույթն առավել ամբողջական պատկերացնելու նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը գտնվում է իմունաբանության, նյարդակենսաբանության և հոգեբուժության հատման կետում և նպաստում է շիզոֆրենիայի կենսաբանական մեխանիզմների վերաբերյալ ինտեգրված պատկերացումների զարգացմանը՝ առանց այն մեկ առանձին իմունային գործոնի կամ մեխանիզմի ազդեցությամբ բացատրելու։

Updated: 2026-09-22
Роль медиаторов иммунного ответа в патогенезе шизофрении

Free

Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book9 Read more Ալեքսանդր Շիրվանզադե Ալեքսանդր Շիրվանզադե 1858 թ․ – 1935 թ․ Ալեքսանդր Շիրվանզադեն հայ ռեալիստական արձակի մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտացոլված են հասարակության տարբեր խավերի կյանքը և սոցիալական խնդիրները։ Նա գրել է վեպեր, պատմվածքներ և դրամատիկական գործեր։ Շիրվանզադեն մեծ ուշադրություն է դարձրել մարդկային հարաբերություններին։ Նրա հերոսները հոգեբանորեն խորն են մշակված։ Նա համարձակորեն քննադատել է հասարակական անարդարությունները։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև թատերական բեմերում։ Շիրվանզադեն համարվում է հայ արձակի դասականներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հետագա գրողների ստեղծագործություններում։ Նա շարունակում է մնալ հայ գրականության կարևորագույն անուններից մեկը։ menu_book17 Read more Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book3 Read more Գուրգեն Մահարի Գուրգեն Մահարի 1903 թ․ – 1969 թ․ Գուրգեն Մահարին հայ արձակի և հուշագրության կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ հիմնված են սեփական կյանքի փորձի վրա։ Նա նկարագրել է խորհրդային ժամանակների դժվարությունները և բանտային կյանքը։ Նրա հայտնի գործերից է «Ծաղկած փշալարեր» վեպը։ Մահարու լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ ունի մարդու ազատության գաղափարը։ Նա նաև անդրադարձել է պատմական և սոցիալական թեմաներին։ Մահարու գործերը արժեքավոր վկայություն են ժամանակաշրջանի մասին։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից արձակի վրա։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել այսօր։ menu_book4 Read more Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book5 Read more Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Read more