Кюркчян, Ованес, 1851-1903

Кюркчян, Ованес, 1851-1903

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

History

Фотографические снимки с развалин древней столицы Армении Ани

Հրատարակությունը նվիրված է Հայաստանի միջնադարյան մայրաքաղաք Անիի ավերակների լուսանկարչական վավերագրմանը և ներկայացնում է պատմական քաղաքի պահպանված ճարտարապետական ու հնագիտական հուշարձանները։ Նյութի հիմնական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ լուսանկարները հնարավորություն են տալիս տեսողականորեն պատկերացում կազմելու Անիի երբեմնի քաղաքային միջավայրի, պաշտպանական կառույցների, եկեղեցիների, պալատական և քաղաքացիական շինությունների, ինչպես նաև քաղաքի ավերակների վիճակի մասին։ Լուսանկարները հանդես են գալիս ոչ միայն որպես պատկերազարդ նյութ, այլև որպես պատմական սկզբնաղբյուր՝ ամրագրելով հուշարձանների տեսքը որոշակի ժամանակաշրջանում և հնարավորություն տալով հետագա ուսումնասիրությունների ընթացքում համեմատել դրանց պահպանվածության ու փոփոխությունների աստիճանը։ Հրատարակությունը կարևոր նշանակություն ունի Անիի ճարտարապետական ժառանգության ուսումնասիրության համար, քանի որ քաղաքի ավերակները ներառում են միջնադարյան հայկական ճարտարապետության բազմաթիվ արժեքավոր օրինակներ և արտացոլում են նրա՝ որպես քաղաքական, տնտեսական, մշակութային ու հոգևոր կենտրոնի բազմադարյա պատմությունը։ Նյութում ներկայացված պատկերները կարող են ընդգրկել քաղաքի պարիսպները, պաշտպանական աշտարակները, եկեղեցական համալիրները, փողոցների և բնակելի թաղամասերի մնացորդները, ինչպես նաև առանձին ճարտարապետական դետալներ։ Լուսանկարչական վավերագրումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել շինությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, հարդարանքը, քանդակային և դեկորատիվ տարրերը և դրանց փոխհարաբերությունը քաղաքի ընդհանուր հատակագծային միջավայրի հետ։ Հրատարակությունը հատկապես արժեքավոր է նաև պատմական հիշողության և մշակութային ժառանգության պահպանության տեսանկյունից, քանի որ նման պատկերային աղբյուրները փաստագրում են այնպիսի հուշարձաններ, որոնց վիճակը ժամանակի ընթացքում կարող է փոփոխվել բնական, մարդկային և այլ գործոնների ազդեցությամբ։ Նյութը կարող է օգտագործվել Անիի պատմության, հայկական միջնադարյան ճարտարապետության, հնագիտության, մշակութաբանության և լուսանկարչական վավերագրության ուսումնասիրություններում։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հնագետներին, ճարտարապետներին, արվեստաբաններին, հայագետներին, մշակութային ժառանգության մասնագետներին, աղբյուրագետներին, հետազոտողներին և Անիի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Updated: 2026-08-30
Фотографические снимки с развалин древней столицы Армении Ани

Free

Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Read more Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) 1878 թ․ – 1915 թ․ Սիամանթոն արևմտահայ գրականության ամենահզոր բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները նվիրված են ազգային պայքարին, ազատությանը և մարդկային արժանապատվությանը։ Նա մեծ ցավով նկարագրել է հայ ժողովրդի ողբերգական ճակատագիրը։ Սիամանթոյի լեզուն ուժեղ է, կրակոտ և հուզական։ Նրա պոեզիան հաճախ արտահայտում է բողոք և արդարության պահանջ։ Հայոց ցեղասպանության տարիներին նա զոհվել է օսմանյան իշխանությունների կողմից։ Նրա գործերը դարձել են ազգային հիշողության կարևոր մաս։ Սիամանթոն մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա հայ բանաստեղծների վրա։ Նրա ստեղծագործությունները շարունակում են արդիական մնալ։ Նա համարվում է ազատատենչ պոեզիայի խորհրդանիշներից մեկը։ menu_book2 Read more Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book13 Read more Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Read more Մովսես Խորենացի Մովսես Խորենացի 410 թ․ – 490 թ․ Մովսես Խորենացին հայ պատմագրության հիմնադիրն է և հայտնի է որպես «Հայ պատմության հայր»։ Նրա «Հայոց պատմություն» աշխատությունը համարվում է հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից մեկը։ Այն նկարագրում է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունները, մշակույթը և պատմական զարգացումը։Մովսես Խորենացին համարվում է հայ պատմագրության հիմնադիրը և հաճախ կոչվում է «Հայ պատմության հայր»։ Նրա գլխավոր աշխատությունը՝ «Հայոց պատմությունը», հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից է։ Այս գրքում նա ներկայացրել է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունների պատմությունը և ազգային ավանդույթները։ Խորենացին օգտագործել է ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր աղբյուրներ։ Նրա աշխատությունը մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն պատմաբանների, այլև գրականագետների համար։ Գրքի լեզուն հարուստ է և պատկերավոր։ Նա կարևոր դեր է ունեցել հայկական ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման մեջ։ Խորենացու ազդեցությունը զգացվում է հետագա դարերի գրականության և պատմագրության վրա։ Նրա անունը դարձել է հայկական գիտական մտքի խորհրդանիշ։ Այսօր նա շարունակում է մնալ հայ մշակույթի ամենահարգված դեմքերից մեկը։ menu_book8 Read more Պարույր Սևակ Պարույր Սևակ 1924 թ․ – 1971 թ․ Պարույր Սևակը հայ գրականության ամենախոր և վերլուծական մտածող բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մարդու ներաշխարհը, հասարակությունը և պատմական հիշողությունը։ Սևակը հայտնի է իր «Անլռելի զանգակատուն» պոեմով, որը նվիրված է Կոմիտասին։ Նրա լեզուն համարձակ է, նորարարական և մտավոր։ Սևակը հաճախ քննադատել է հասարակական խնդիրները և կեղծ արժեքները։ Նրա պոեզիան համադրում է զգացմունքներն ու ինտելեկտը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից պոեզիայի վրա։ Նրա ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Սևակը համարվում է 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book9 Read more