Մարտիրոսյան, Անի Հովհաննեսի

Մարտիրոսյան, Անի Հովհաննեսի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Linguistics

Բառակազմական միջոցների գործաբանական և ոճական արժեքը Շեքսպիրի պիեսներում

Աշխատությունը նվիրված է Ուիլյամ Շեքսպիրի դրամատուրգիական լեզվում բառակազմական միջոցների գործառական, գործաբանական և ոճական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն լեզվական մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով բառերի կառուցվածքային փոփոխությունը, նոր բառերի ստեղծումը և արդեն գոյություն ունեցող միավորների վերաիմաստավորումը մասնակցում են կերպարների խոսքի ձևավորմանը, հաղորդակցական նպատակների արտահայտմանը և դրամատիկական իրավիճակների ստեղծմանը։ Քննվում են ածանցումը, բառաբարդումը, փոխակարգումը և անգլերենի բառակազմական համակարգին բնորոշ այլ միջոցներ՝ ուշադրություն դարձնելով ոչ միայն դրանց կառուցվածքին, այլև կոնկրետ խոսքային միջավայրում ձեռք բերած նշանակությանը։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում հեղինակային նորակազմություններին և բառային ստեղծագործականությանը, որոնց միջոցով հնարավոր է դառնում արտահայտել կերպարների հուզական վիճակը, վերաբերմունքը, գնահատականը, հեգնանքը, հակադրությունը կամ խոսքային անհատականությունը։ Գործաբանական տեսանկյունից ուսումնասիրվում է, թե բառակազմական ընտրությունն ինչպես է պայմանավորված խոսողի նպատակով, հաղորդակցական իրավիճակով, զրուցակիցների փոխհարաբերություններով և դրամատիկական համատեքստով։ Ոճական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու նման լեզվական միավորների դերը արտահայտչականության, պատկերավորության, հումորային կամ երգիծական ազդեցության և կերպարային խոսքի տարբերակման գործում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում սոցիալական դիրքի, մասնագիտական պատկանելության և խոսքային վարքագծի արտացոլումը կերպարների բառապաշարում, քանի որ տարբեր բառակազմական ձևերի ընտրությունը կարող է ծառայել նաև նրանց անհատականացմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել տարբեր ժանրերի պիեսների համեմատություն՝ բացահայտելով բառակազմական միջոցների կիրառման առանձնահատկությունները ողբերգական, կատակերգական և պատմական դրամատուրգիական համատեքստերում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև լեզվական ձևի և գեղարվեստական իմաստի փոխհարաբերությանը՝ ցույց տալով, որ բառակազմությունը գրական տեքստում հանդես է գալիս ոչ միայն որպես բառապաշարի հարստացման եղանակ, այլև որպես հեղինակային ոճի կառուցման կարևոր գործիք։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բառակազմության տեսության, գործաբանության, լեզվաոճագիտության և գրական տեքստի լեզվաբանական վերլուծության մոտեցումները՝ բացահայտելու դրամատուրգիական խոսքում բառային կառուցվածքի հաղորդակցական և գեղարվեստական ներուժը։

Updated: 2026-09-22
Բառակազմական միջոցների գործաբանական և ոճական արժեքը Շեքսպիրի պիեսներում

Free

Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book6 Read more Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book9 Read more Գուրգեն Մահարի Գուրգեն Մահարի 1903 թ․ – 1969 թ․ Գուրգեն Մահարին հայ արձակի և հուշագրության կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ հիմնված են սեփական կյանքի փորձի վրա։ Նա նկարագրել է խորհրդային ժամանակների դժվարությունները և բանտային կյանքը։ Նրա հայտնի գործերից է «Ծաղկած փշալարեր» վեպը։ Մահարու լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ ունի մարդու ազատության գաղափարը։ Նա նաև անդրադարձել է պատմական և սոցիալական թեմաներին։ Մահարու գործերը արժեքավոր վկայություն են ժամանակաշրջանի մասին։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից արձակի վրա։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել այսօր։ menu_book4 Read more Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) 1878 թ․ – 1915 թ․ Սիամանթոն արևմտահայ գրականության ամենահզոր բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները նվիրված են ազգային պայքարին, ազատությանը և մարդկային արժանապատվությանը։ Նա մեծ ցավով նկարագրել է հայ ժողովրդի ողբերգական ճակատագիրը։ Սիամանթոյի լեզուն ուժեղ է, կրակոտ և հուզական։ Նրա պոեզիան հաճախ արտահայտում է բողոք և արդարության պահանջ։ Հայոց ցեղասպանության տարիներին նա զոհվել է օսմանյան իշխանությունների կողմից։ Նրա գործերը դարձել են ազգային հիշողության կարևոր մաս։ Սիամանթոն մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա հայ բանաստեղծների վրա։ Նրա ստեղծագործությունները շարունակում են արդիական մնալ։ Նա համարվում է ազատատենչ պոեզիայի խորհրդանիշներից մեկը։ menu_book2 Read more Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book2 Read more Դերենիկ Դեմիրճյան Դերենիկ Դեմիրճյան 1877 թ․ – 1956 թ․ Դերենիկ Դեմիրճյանը գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ էր։ Նա առավել հայտնի է իր «Վարդանանք» պատմական վեպով, որը հայ գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից է։ Դեմիրճյանը մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել հայկական պատմության և ազգային հերոսների նկատմամբ։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են հայրենասիրական գաղափարներ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ պիեսներ և պատմվածքներ։ Դեմիրճյանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պատմական արձակի զարգացման վրա։ Նա կարևոր դեր է ունեցել նաև հայկական թատրոնի զարգացման գործում։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Դեմիրճյանը համարվում է հայ դասական գրականության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ menu_book6 Read more