Մելքոնյան, Քրիստինե Ֆելիքսի

Մելքոնյան, Քրիստինե Ֆելիքսի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

History

Խորհրդային-թուրքական հարաբերությունները 1945–1947 թվականներին

Աշխատությունը նվիրված է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո՝ 1945–1947 թվականներին, Խորհրդային Միության և Թուրքիայի միջև ձևավորված քաղաքական, դիվանագիտական և միջպետական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվող ժամանակաշրջանը կարևոր նշանակություն ունի երկու պետությունների հարաբերությունների պատմության մեջ, քանի որ պատերազմից հետո միջազգային քաղաքական համակարգում տեղի ունեցած փոփոխությունները, ուժերի նոր դասավորությունը և մեծ տերությունների միջև ձևավորվող հակասությունները էական ազդեցություն ունեցան տարածաշրջանային քաղաքական գործընթացների վրա։ Աշխատության առանցքում խորհրդա-թուրքական հարաբերությունների սրացումն է, դրանց վրա ազդող աշխարհաքաղաքական գործոնները, երկու պետությունների արտաքին քաղաքական առաջնահերթությունները և փոխադարձ տարածքային ու անվտանգության հարցերի շուրջ ծավալված դիվանագիտական գործընթացները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հետպատերազմյան շրջանում Թուրքիայի նկատմամբ Խորհրդային Միության քաղաքականության ուսումնասիրությունը, այդ թվում՝ նեղուցների կարգավիճակի, Սևծովյան տարածաշրջանում անվտանգության ապահովման և Կովկասում ռազմաքաղաքական շահերի հետ կապված հարցերի դիտարկումը։ Նյութը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու այն դիվանագիտական քննարկումների, քաղաքական դիրքորոշումների և միջազգային արձագանքների մասին, որոնք աստիճանաբար հանգեցրին երկու երկրների միջև նախկին բարիդրացիական հարաբերությունների խաթարմանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև այդ գործընթացների կապը հետպատերազմյան միջազգային հարաբերությունների ընդհանուր զարգացումների և ձևավորվող սառը պատերազմի հետ, որի պայմաններում Խորհրդային Միության և արևմտյան պետությունների միջև խորացող հակասությունները սկսեցին անմիջականորեն անդրադառնալ Թուրքիայի արտաքին քաղաքական կողմնորոշման վրա։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև Հարավային Կովկասի պատմաքաղաքական իրադրությունը հասկանալու տեսանկյունից, քանի որ խորհրդա-թուրքական հարաբերություններում առկա հակասություններն անմիջականորեն առնչվում էին տարածաշրջանի անվտանգության, սահմանային խնդիրների և մեծ տերությունների շահերի բախման հետ։ Աշխատությունը ներկայացնում է 1945–1947 թվականների իրադարձությունները որպես միջազգային հարաբերությունների պատմության նշանակալի փուլ՝ բացահայտելով դրանց քաղաքական նախադրյալները, զարգացման ընթացքն ու տարածաշրջանային հետևանքները։ Այն արժեքավոր նյութ է հետպատերազմյան շրջանի պատմությամբ, խորհրդային արտաքին քաղաքականությամբ, Թուրքիայի նորագույն պատմությամբ, հայագիտական և արևելագիտական ուսումնասիրություններով հետաքրքրվող ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների համար՝ նպաստելով Խորհրդային Միության, Թուրքիայի և Հարավային Կովկասի միջև ձևավորված պատմական ու քաղաքական փոխկապակցվածության ընկալմանը։

Updated: 2026-11-19
Խորհրդային-թուրքական հարաբերությունները 1945–1947 թվականներին

Free

Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Read more Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Read more Հակոբ Պարոնյան Հակոբ Պարոնյան 1843 թ․ – 1891 թ․ Հակոբ Պարոնյանը հայ երգիծական գրականության ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում քննադատել է հասարակական արատները, կեղծավորությունը և անարդարությունը։ Նրա հումորը սուր է և հաճախ շատ արդիական նույնիսկ այսօր։ Պարոնյանը ստեղծել է բազմաթիվ հիշարժան կերպարներ։ Նրա գործերը համատեղում են ծիծաղն ու հասարակական քննադատությունը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ երգիծանքի զարգացման վրա։ Նրա լեզուն կենդանի է և արտահայտիչ։ Պարոնյանի ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են դպրոցներում և համալսարաններում։ Նա համարվում է հայ սատիրայի դասականը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է հետաքրքրել ընթերցողներին։ menu_book2 Read more Հովհաննես Շիրազ Հովհաննես Շիրազ 1915 թ․ – 1984 թ․ Հովհաննես Շիրազը հայ ժողովրդի ամենասիրված բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները խորապես կապված են հայրենիքի, մոր կերպարի և ազգային ցավի հետ։ Շիրազի լեզուն պարզ է, ժողովրդական և շատ հուզական։ Նրա հայտնի գործերից են «Հայոց դանթեականը», «Մայրս» և բազմաթիվ հայրենասիրական բանաստեղծություններ։ Նա հաճախ արտահայտել է ժողովրդի ցավն ու ուրախությունը։ Շիրազը մեծ ազդեցություն է ունեցել սերունդների վրա իր անմիջական ոճով։ Նրա պոեզիան հաճախ արտասանվում է դպրոցներում և միջոցառումների ժամանակ։ Նա համարվում է 20-րդ դարի ամենաժողովրդական բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները դարձել են ազգային հիշողության մաս։ Շիրազը մինչ օրս սիրելի է ընթերցողների լայն շրջանակի համար։ menu_book5 Read more Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Read more Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Read more