Books by this author (1)
Informatics
Разработка нелинейной следящей системы для контроля загрязненности атмосферы
Աշխատությունը նվիրված է մթնոլորտային օդի աղտոտվածության վերահսկման համար նախատեսված ոչ գծային հետևող համակարգի մշակման և հետազոտման խնդիրներին։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են օդային միջավայրում աղտոտող նյութերի պարունակության շարունակական չափման, ստացված տվյալների մշակման և դրանց փոփոխություններին ավտոմատ կերպով արձագանքող կառավարման համակարգերի ստեղծման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ոչ գծային դինամիկական գործընթացների մաթեմատիկական նկարագրմանը, քանի որ իրական պայմաններում չափիչ սարքերի, տվիչների և վերահսկվող միջավայրի միջև փոխազդեցությունը միշտ չէ, որ հնարավոր է բավարար ճշտությամբ ներկայացնել գծային կախվածություններով։ Քննության են առնվում մթնոլորտում տարբեր աղտոտիչների կոնցենտրացիաների փոփոխությունների գրանցման, ազդանշանների փոխակերպման, չափման սխալների նվազեցման և օգտակար տեղեկատվության առանձնացման խնդիրները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում հետևող համակարգի դինամիկական հատկությունների, կայունության, արագագործության, զգայունության և չափումների ճշգրտության գնահատմանը։ Ուսումնասիրվում է համակարգի արձագանքը վերահսկվող ցուցանիշների արագ կամ աստիճանական փոփոխություններին, արտաքին խանգարումներին և չափիչ սարքավորումների պարամետրերի հնարավոր տատանումներին։ Մաթեմատիկական մոդելավորման միջոցով հնարավոր է նկարագրել համակարգի հիմնական տարրերի փոխազդեցությունը, որոշել կարգավորման նպատակահարմար պարամետրերը և գնահատել տարբեր աշխատանքային ռեժիմներում դրա արդյունավետությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև տվիչներից ստացվող տվյալների մշակման, ազդանշանների զտման և աղմուկի ազդեցության նվազեցման մեթոդներին, որոնք կարևոր են շրջակա միջավայրի իրական պայմաններում հուսալի չափումներ ապահովելու համար։ Մշակվող համակարգը կարող է հնարավորություն տալ ժամանակին հայտնաբերելու օդի որակի ցուցանիշների փոփոխությունները և ապահովելու աղտոտվածության մակարդակի երկարաժամկետ դիտարկում։ Նման տեխնիկական լուծումները կարող են կիրառվել արդյունաբերական տարածքներում, քաղաքային միջավայրում և բնապահպանական դիտարկման կայաններում՝ օդի վիճակի վերաբերյալ տվյալների ստացման և վերլուծության նպատակով։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի ավտոմատ կառավարման տեսության և բնապահպանական չափիչ տեխնիկայի զարգացման համար՝ նպաստելով մթնոլորտային աղտոտվածության վերահսկման առավել ճշգրիտ, կայուն և արդյունավետ համակարգերի ստեղծմանը։
Updated: 2026-09-29