Books by this author (1)
History
Քարթլիի թագավորների տոհմաբանությունը․ Միրիան III-ից մինչև Վախթանգ Գորգասալ
Աշխատությունը նվիրված է հին Քարթլիի (Իբերիայի) թագավորական իշխանության պատմությանը և դրա ձևավորման, զարգացման ու ժառանգական փոխանցման ուսումնասիրությանը՝ Միրիան III թագավորից մինչև Վախթանգ Գորգասալ։ Այն ներկայացնում է Քարթլիի թագավորական տոհմերի հաջորդականությունը՝ կենտրոնանալով իշխողների ծագումնաբանության, ընտանեկան կապերի, գահաժառանգության և տարբեր ժամանակաշրջաններում արքայական իշխանության շարունակականության վրա։ Ուսումնասիրության ժամանակագրական շրջանակն ընդգրկում է Վրաստանի պատմության վաղ միջնադարյան կարևոր փուլը, երբ Քարթլիի քաղաքական և մշակութային կյանքում տեղի էին ունենում նշանակալի փոփոխություններ, ձևավորվում էին պետական կառավարման նոր հարաբերություններ, իսկ տարածաշրջանի պատմական զարգացումների վրա ազդեցություն էին գործում ինչպես ներքին իշխանական գործընթացները, այնպես էլ հարևան պետությունների և քաղաքական ուժերի հետ փոխհարաբերությունները։ Միրիան III-ի ժամանակաշրջանը կարևոր նշանակություն ունի վրացական պատմական հիշողության մեջ՝ հատկապես քրիստոնեության ընդունման և երկրի կրոնական ու մշակութային ինքնության ձևավորման տեսանկյունից։ Վախթանգ Գորգասալի իշխանությունը ևս առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում Քարթլիի պատմության մեջ՝ կապված պետականության ամրապնդման, քաղաքական կազմակերպման և վրացական պատմական ավանդույթում նրա կերպարի կարևորության հետ։ Այս երկու թագավորների միջև ընկած ժամանակաշրջանի արքայական ժառանգական կապերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու իշխանության փոխանցման պատմական ընթացքը, թագավորական ընտանիքների փոխհարաբերությունները և գահակալների հաջորդականությունը՝ որպես երկրի քաղաքական պատմության առանցքային բաղադրիչներ։ Տոհմաբանական մոտեցումը կարևոր է ոչ միայն առանձին միապետների ծագումն ու ազգակցական կապերը բացահայտելու, այլև պետական իշխանության օրինականության, ժառանգական իրավունքի և արքայական իշխանության շարունակականության մասին պատկերացումները հասկանալու համար։ Աշխատանքի թեման առանձնահատուկ արժեք ունի նաև վրացական և ընդհանրապես կովկասյան պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ Քարթլին հին ու վաղ միջնադարյան Կովկասի կարևոր քաղաքական կենտրոններից էր, իսկ նրա արքայական տոհմերի պատմությունը սերտորեն առնչվում էր տարածաշրջանի միջազգային հարաբերություններին, կրոնական գործընթացներին և մշակութային փոխազդեցություններին։ Տոհմաբանական տեղեկությունների համակարգումն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու պատմական անձանց միջև կապերի, արքայական իշխանության ժառանգական կառուցվածքի և Քարթլիի պետական ավանդույթի ձևավորման մասին։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել Վրաստանի հին և վաղ միջնադարյան պատմությամբ, վրացական թագավորական տոհմերով, պատմական ծագումնաբանությամբ և Կովկասի քաղաքական ու մշակութային անցյալով հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար։
Updated: 2026-11-18