Սէնեէրի, Փաօլօ

Religion

Աշխատությունը քրիստոնեական աղոթագրության և աստվածաբանական մեկնողական գրականության նմուշ է՝ նվիրված քրիստոնեական ամենակարևոր աղոթքներից մեկի՝ «Հայր մեր»-ի բովանդակության, իմաստի և հոգևոր նշանակության մանրամասն բացահայտմանը։ Գիրքը կազմված և թարգմանված է ճիզվիտ միաբանության նշանավոր ու մեծահամբավ հոգևորական Պաոլո Սեններիի աստվածաբանական աշխատությունների հիման վրա՝ հայ ընթերցողին ներկայացնելով աղոթքի քրիստոնեական մեկնության ավանդույթը։ «Հայր մեր»-ը քրիստոնեական հավատքի հիմնարար աղոթքն է, որը, ըստ ավետարանական վկայության, Հիսուս Քրիստոսն ուսուցանել է իր աշակերտներին՝ որպես Աստծուն դիմելու, հավատացյալի հոգևոր կյանքի և քրիստոնեական աշխարհայացքի համապարփակ արտահայտություն։ Աղոթքի յուրաքանչյուր հատված պարունակում է աստվածաբանական և բարոյական խոր իմաստ՝ անդրադառնալով Աստծո հայրությանը, նրա անվան սրբությանը, աստվածային արքայության հաստատմանը, Աստծո կամքին հնազանդվելուն, առօրյա կարիքների բավարարմանը, մեղքերի թողությանը, մերձավորների հանդեպ ներողամտությանը և չարի գայթակղություններից պաշտպանությանը։ Աշխատության հիմնական նպատակն է բացահայտել այս արտահայտությունների ներքին խորհուրդը և ցույց տալ, թե ինչպես կարող է աղոթքի յուրաքանչյուր խնդրանք դառնալ հավատացյալի հոգևոր կյանքի, մտածողության ու վարքագծի ուղենիշ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի Աստծուն որպես Հայր դիմելու գաղափարը, որը քրիստոնեական աստվածաբանության մեջ արտահայտում է Արարչի և մարդու միջև սիրո, վստահության ու հոգևոր մտերմության հարաբերությունը։ Աստծո անվան սրբացման խնդրանքը շեշտադրում է աստվածային կատարելության հանդեպ ակնածանքը, իսկ արքայության գալստյան և կամքի կատարման մասին խոսքերը հավատացյալին ուղղորդում են դեպի աստվածային ճշմարտության և արդարության սկզբունքներով ապրելու ձգտումը։ Օրվա հացի խնդրանքը ներկայացնում է մարդու նյութական ու հոգևոր կարիքների գիտակցումը և Աստծո նախախնամության հանդեպ վստահությունը։ Մեղքերի թողության մասին հատվածը կարևորում է ապաշխարությունը, ներքին մաքրությունը և մերձավորին ներելու պարտականությունը՝ ընդգծելով, որ Աստծուց ողորմություն հայցելը պետք է ուղեկցվի սեփական վարքագծի բարոյական վերանայմամբ։ Վերջին խնդրանքները ուշադրություն են հրավիրում մարդկային թուլությունների, փորձությունների և չարի ազդեցության դեմ հոգևոր պայքարի անհրաժեշտության վրա։ Այսպիսով, աղոթքը ներկայացվում է ոչ միայն որպես բառերով արտահայտվող պաշտամունքային գործողություն, այլև որպես մարդու ներքին վերափոխման, ինքնաքննության և աստվածային կամքին համապատասխան կյանքի հաստատման միջոց։ Պաոլո Սեններիի հոգևոր-մեկնողական մոտեցման հիմքում ընկած են կաթոլիկ աստվածաբանության, բարոյական դաստիարակության և խորհրդածական աղոթքի սկզբունքները։ Գրական առումով աշխատությունը պատկանում է աստվածաշնչյան տեքստերի մեկնության և կրոնական խրատական արձակի ավանդույթին, որտեղ աղոթքի բառային կառուցվածքը դառնում է աստվածաբանական բացատրությունների, բարոյական դատողությունների և հոգևոր խորհրդածությունների առարկա։ Այն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ ըմբռնելու աղոթքի բովանդակությունը և գիտակցելու դրա կիրառական նշանակությունը քրիստոնեական առօրյա կյանքում։ Հատուկ կարևորություն ունի նաև ստեղծագործության թարգմանական բնույթը, քանի որ այն հայալեզու ընթերցողին հաղորդակից է դարձնում եվրոպական կաթոլիկ հոգևոր գրականության և աստվածաբանական մտքի ավանդույթներին։ Պատմամշակութային առումով հրատարակությունը վկայում է տասնիններորդ դարի հայ գրահրատարակչական միջավայրում կրոնական թարգմանական գրականության նկատմամբ հետաքրքրության և հայերենով համաշխարհային քրիստոնեական մտքի արժեքները տարածելու ձգտման մասին։ Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության տպագրական գործունեության շրջանակում նման աշխատությունների հրատարակությունը նպաստել է հայ ընթերցողների աստվածաբանական գիտելիքների ընդլայնմանը, աղոթական մշակույթի զարգացմանը և քրիստոնեական տարբեր մեկնողական ավանդույթների ճանաչմանը։ Գիրքը կարևոր է հայերեն կրոնական գրականության, աղոթքի մեկնության, կաթոլիկ աստվածաբանության և հայ-եվրոպական հոգևոր ու մշակութային կապերի պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն արժեքավոր ընթերցանություն է հոգևորականների, աստվածաբանների, կրոնագետների և քրիստոնեական աղոթքի բովանդակությամբ ու հոգևոր նշանակությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։