Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionHistory
ՌՍԴԲԿ երկրորդ համագումարի 80-ամյակը և գրադարանները: (Մեթոդական հանձնարարականններ գրադարանավարների համար)
Հրատարակությունը նվիրված է ՌՍԴԲԿ երկրորդ համագումարի 80-ամյակին և այդ պատմական տարեթվի առիթով գրադարանների կողմից իրականացվելիք տեղեկատվական, կրթական և մշակութային աշխատանքների կազմակերպմանը։ Այն նախատեսված է գրադարանավարների համար՝ որպես մեթոդական հանձնարարականների ժողովածու, որի նպատակն է օգնել պատմական թեմայով գրականության ցուցահանդեսների, ընթերցողների համար թեմատիկ միջոցառումների, գրական-մատենագիտական ակնարկների, զրույցների, քննարկումների և այլ միջոցառումների կազմակերպմանը։ Նյութում կարող են ներկայացվել ՌՍԴԲԿ երկրորդ համագումարի նախապատմությունը, անցկացման ժամանակաշրջանի քաղաքական և հասարակական իրավիճակը, համագումարի նշանակությունը ռուսական հեղափոխական շարժման պատմության մեջ, ինչպես նաև դրա հետագա պատմական գնահատականները խորհրդային պատմագրության շրջանակում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրադարանի՝ որպես տեղեկատվության տարածման և ընթերցողների գաղափարական ու պատմական իրազեկման կենտրոնի դերին։ Մեթոդական հանձնարարականները կարող են ներառել համապատասխան գրականության ընտրության և դասակարգման, գրքի ցուցահանդեսների ձևավորման, թեմատիկ քարտարանների ու մատենագիտական ցանկերի կազմման, ինչպես նաև տարբեր տարիքային խմբերի ընթերցողների հետ աշխատանքի վերաբերյալ առաջարկություններ։ Կարևոր տեղ կարող է հատկացվել գրադարանային միջոցառումների բովանդակության և ձևաչափի ընտրությանը՝ հաշվի առնելով տվյալ ժամանակաշրջանի պատմական իրադարձությունների ներկայացման առանձնահատկությունները։ Հրատարակությունը միաժամանակ արժեքավոր է որպես խորհրդային շրջանի գրադարանային մեթոդաբանության և մշակութային-կրթական աշխատանքի ուսումնասիրության աղբյուր, քանի որ այն արտացոլում է այդ ժամանակաշրջանում գրադարաններին վերապահված հասարակական և գաղափարական գործառույթները։ Նյութը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել այն մասին, թե ինչպես էին գրադարաններն օգտագործում պատմական տարելիցները ընթերցողների հետ կազմակերպվող աշխատանքների պլանավորման և թեմատիկ գրականության հանրայնացման համար։ Այն կարող է հետաքրքրել գրադարանագետներին, մատենագետներին, պատմաբաններին, մշակութային աշխատանքի մասնագետներին, ուսանողներին և խորհրդային ժամանակաշրջանի գրադարանային ու կրթական քաղաքականությամբ հետաքրքրվող հետազոտողներին։
Updated: 2026-09-03
History
Պատմագիտությունը Ռուսաստանում 19-րդ դարում (հայագիտություն)
Աշխատությունը նվիրված է 19-րդ դարի Ռուսաստանում պատմագիտական մտքի զարգացմանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով հայագիտական ուսումնասիրությունների ձևավորմանն ու առաջընթացին։ Ներկայացվում են այն գիտական ուղղությունները, մոտեցումները և հետազոտական ավանդույթները, որոնց շրջանակում ռուսաստանյան գիտական միջավայրում ուսումնասիրվել են Հայաստանի պատմությունը, հայ ժողովրդի անցյալը, մշակույթը, գրավոր ժառանգությունը և պատմական աղբյուրները։ Քննարկվում է հայագիտության տեղը տվյալ ժամանակաշրջանի պատմագիտական համակարգում, ինչպես նաև գիտական հաստատությունների, համալսարանների, արևելագիտական կենտրոնների և առանձին հետազոտողների գործունեության նշանակությունը ոլորտի զարգացման գործում։ Ուշադրություն է դարձվում պատմական սկզբնաղբյուրների հավաքման, հրապարակման, թարգմանության և գիտական քննության խնդիրներին, պատմագիտական աշխատությունների մեթոդաբանական առանձնահատկություններին և Հայաստանի ու հայ ժողովրդի պատմության վերաբերյալ գիտական պատկերացումների ձևավորմանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչ պայմաններում է հայագիտությունը Ռուսաստանում աստիճանաբար ձևավորվել որպես մասնագիտական ուսումնասիրությունների ուղղություն և ինչպես է այն փոխկապակցվել պատմագիտության ու արևելագիտության ընդհանուր զարգացման հետ։ Նյութը կարող է արժեքավոր լինել պատմաբանների, հայագետների, պատմագիտության պատմությամբ և գիտական մտքի զարգացմամբ զբաղվող հետազոտողների, ինչպես նաև ուսանողների և 19-րդ դարի հայագիտական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-10-02
Literature
Եէնիչէրիք, հատոր Բ
«Ենիչերիները» խորագիրը վերաբերում է Օսմանյան կայսրության պատմության մեջ կարևոր դեր ունեցած ենիչերիական զորամիավորմանը, որի գործունեությունը սերտորեն կապված էր կայսրության ռազմական կազմակերպման, պետական կառավարման և հասարակական կյանքի հետ։ Ենիչերիները երկար ժամանակ կազմել են օսմանյան բանակի նշանակալի մասը՝ մասնակցելով ռազմական արշավանքների և քաղաքական իրադարձությունների, իսկ նրանց ինստիտուտի զարգացումն ու վերափոխումները կարևոր տեղ են զբաղեցնում Օսմանյան կայսրության պատմության մեջ։ Այս թեմային նվիրված պատմական կամ գեղարվեստական աշխատությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու զինվորական ծառայության կազմակերպմանը, զորքի ներքին կարգապահությանը, զինվորականների և իշխանության հարաբերություններին, ինչպես նաև ռազմական կառույցների ազդեցությանը հասարակական կյանքի վրա։ Հատորի շարունակական բնույթը ենթադրում է թեմայի հետագա զարգացում՝ ընթերցողին ներկայացնելով նախորդ մասում սկսված պատմողական կամ ուսումնասիրական նյութի հաջորդ փուլը։ Նման աշխատությունները կարևոր են ոչ միայն ռազմական անցյալի, այլև Օսմանյան կայսրության քաղաքական և սոցիալական կառուցվածքի վերաբերյալ պատկերացումների ուսումնասիրության համար։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում օսմանյան պատմությամբ, ռազմական հաստատությունների զարգացմամբ և հայալեզու պատմական գրականության պատմությամբ զբաղվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։ Այն կարող է ծառայել որպես նյութ՝ ուսումնասիրելու, թե ինչպես է ենիչերիների պատմական կերպարը ներկայացվել 19-րդ դարի հայալեզու գրականության մեջ։
Updated: 2026-10-27
Other Subjects
Գիտական հետազոտության մեթոդաբանական առանձնահատկությունները
Գիտական հետազոտության մեթոդաբանական առանձնահատկությունները-ը գիտամեթոդաբանական բնույթի ուսումնական և տեսական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է գիտական հետազոտության կազմակերպման, իրականացման և վերլուծության հիմնական սկզբունքներն ու փուլերը՝ ընդգծելով մեթոդաբանության դերը գիտելիքի ստեղծման գործընթացում, աշխատությունում դիտարկվում են հետազոտության հիմնական բաղադրիչները՝ խնդիրի ձևակերպում, վարկածի կառուցում, աղբյուրների ընտրություն, տվյալների հավաքագրում և մշակման մեթոդներ, ինչպես նաև արդյունքների մեկնաբանում և գիտական եզրակացությունների ձևավորում, միաժամանակ վերլուծվում են տարբեր գիտական մոտեցումներ՝ քանակական և որակական մեթոդաբանություններ, համեմատական, պատմական և փորձարարական ուսումնասիրության ձևերը, աշխատությունը հատուկ ուշադրություն է դարձնում գիտական աշխատանքի տրամաբանությանը, ապացուցողականությանը և օբյեկտիվության պահանջներին, ինչպես նաև սխալների և մեթոդաբանական սահմանափակումների բացահայտմանը, ընդգծելով, որ գիտական հետազոտությունը համակարգված և փուլային գործընթաց է, որը պահանջում է հստակ կառուցվածք և քննադատական մտածողություն։
Updated: 2026-09-20
History
Եզդիների կրոնական աշխարհընկալումը
Աշխատությունը նվիրված է եզդիների կրոնական աշխարհընկալման ուսումնասիրությանը՝ անդրադառնալով նրանց հավատալիքների, հոգևոր պատկերացումների, ծիսական համակարգի և աշխարհը մեկնաբանելու ավանդական եղանակների հիմնական առանձնահատկություններին։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են եզդիական կրոնական ավանդույթի ձևավորման և պահպանման գործընթացները, ինչպես նաև այն գաղափարները, որոնց միջոցով համայնքի անդամները ընկալում են Աստծուն, տիեզերքը, մարդու գոյությունը, բնությունը, բարու և չարի հարաբերակցությունը և հոգևոր աշխարհի հետ մարդու կապը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում եզդիական կրոնական համակարգի բանավոր փոխանցման ավանդույթին, քանի որ սերունդների միջև հավատալիքների, առասպելների, հոգևոր պատմությունների և ծիսական գիտելիքների փոխանցումը կարևոր դեր է ունեցել համայնքի ինքնության պահպանման գործում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև եզդիական կրոնական պատկերացումների մեջ սրբության, մաքրության, բարեպաշտության, ճակատագրի և հոգևոր կատարելագործման գաղափարներին, ինչպես նաև դրանց արտահայտությանը առօրյա վարքագծում և հասարակական հարաբերություններում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կրոնական ծեսերին, տոներին, ուխտագնացություններին, աղոթքի և պաշտամունքի ձևերին, որոնք ոչ միայն հոգևոր նշանակություն ունեն, այլև նպաստում են համայնքային համերաշխության և մշակութային ժառանգության պահպանմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել եզդիական աշխարհընկալումը ոչ միայն որպես կրոնական հավատալիքների ամբողջություն, այլև որպես մշակութային ինքնության ձևավորման և պահպանման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև կրոնական ավանդույթների փոխհարաբերությունները պատմական և սոցիալական փոփոխությունների հետ, ինչպես նաև ժամանակակից միջավայրի ազդեցությունը ավանդական պատկերացումների պահպանման ու վերաիմաստավորման վրա։ Հետազոտությունը կարևոր է եզդիական մշակույթի և հոգևոր ժառանգության ավելի խորքային ընկալման, ինչպես նաև տարածաշրջանի կրոնական ու էթնոմշակութային բազմազանության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն կարող է հետաքրքրել կրոնագետներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, պատմաբաններին, սոցիոլոգներին և Մերձավոր Արևելքի ու Կովկասի ժողովուրդների մշակույթն ուսումնասիրող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է եզդիների հոգևոր աշխարհի բազմակողմանի ուսումնասիրություն՝ բացահայտելով նրանց կրոնական պատկերացումների, ծիսական ավանդույթների և մշակութային ինքնության փոխկապակցվածությունը։
Updated: 2026-09-23
History
Դր. Յոհաննես Լեփսիուսի «Գերմանական առաքելություն արևելքում» ընկերության հայանպաստ գործունեությունը
Այս աշխատանքը նվիրված է գերմանացի հասարակական գործիչ, աստվածաբան և մարդասիրական գործունեությամբ հայտնի դոկտոր Յոհաննես Լեփսիուսի նախաձեռնած «Գերմանական առաքելություն արևելքում» կազմակերպության հայանպաստ գործունեության ուսումնասիրությանը։ Նյութում ներկայացվում են կազմակերպության նպատակները, կառուցվածքը և գործունեության հիմնական ուղղությունները՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչության վիճակի վերաբերյալ տեղեկատվության հավաքագրմանը, մարդասիրական օգնության կազմակերպմանը և միջազգային հանրության իրազեկման գործին։ Աշխատությունը վերլուծում է Լեփսիուսի դերը Հայոց ցեղասպանության տարիներին և դրանից առաջ ու հետո՝ որպես հայ ժողովրդի իրավունքների պաշտպան և եվրոպական հասարակական կարծիքի վրա ազդեցություն ունեցող գործիչ։ Քննարկվում են կազմակերպության կողմից իրականացված բարեգործական, կրթական և օգնության ծրագրերը, ինչպես նաև դրա համագործակցությունը միջազգային կրոնական և մարդասիրական կառույցների հետ։ Նյութը կարևոր աղբյուր է հայ-գերմանական պատմական կապերի, մարդասիրական շարժումների և Հայոց ցեղասպանության միջազգային արձագանքների ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-09-22