Armenia immolate

Culture

Աշխատությունը ներկայացնում է հայկական մանրանկարչության բազմադարյա ավանդույթը՝ կենտրոնանալով ձեռագիր մատյանների գեղարվեստական ձևավորման, պատկերային համակարգի, ոճական առանձնահատկությունների և պատմամշակութային նշանակության վրա։ Հայկական մանրանկարչությունը ձևավորվել և զարգացել է ձեռագրային մշակույթի հետ սերտ կապի մեջ և այսօր համարվում է հայկական միջնադարյան արվեստի ամենակարևոր պահպանված դրսևորումներից մեկը։ Հայկական ձեռագրերի զգալի մասը զարդարված է մանրանկարներով, զարդագրերով, խորաններով, գլխազարդերով և լուսանցազարդերով, որոնք ոչ միայն գեղագիտական, այլև կառուցվածքային ու խորհրդանշական գործառույթներ են կատարել։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է մանրանկարչության զարգացման փուլերի և տարբեր գեղարվեստական դպրոցների առանձնահատկությունների բացահայտումը։ Հայկական մանրանկարչության պատմության մեջ առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում Անիի, Գլաձորի, Տաթևի, Վասպուրականի, Սյունիքի, Արցախի և Կիլիկիայի կենտրոնները, որոնցից յուրաքանչյուրում ձևավորվել են գունային լուծումների, կերպարների պատկերման, զարդանախշերի և կոմպոզիցիոն կառուցվածքի յուրահատուկ ավանդույթներ։ Հատկապես կարևոր է XIII-XIV դարերի շրջանը, երբ հայկական մանրանկարչությունը հասել է բարձր գեղարվեստական զարգացման, իսկ Կիլիկյան Հայաստանի և Մեծ Հայքի տարբեր կենտրոններում ստեղծագործել են նշանավոր վարպետներ։ Այդ շրջանի արվեստը աչքի է ընկնում պատկերագրական բազմազանությամբ, արտահայտիչ կերպարներով, բարդ կոմպոզիցիաներով, հարուստ զարդանախշերով և գունային նրբերանգների վարպետական օգտագործմամբ։ Այս համատեքստում առանձնահատուկ նշանակություն ունի Թորոս Ռոսլինի ստեղծագործական ժառանգությունը, որը կարևոր դեր է ունեցել Կիլիկյան մանրանկարչության զարգացման գործում։ Աշխատության մեջ կարող են դիտարկվել Ավետարանների, Աստվածաշնչերի և այլ ձեռագիր գրքերի պատկերազարդումները, այդ թվում՝ Քրիստոսի կյանքի տեսարանները, ավետարանիչների դիմանկարները, աստվածաշնչյան դրվագները, ինչպես նաև լուսանցքներում և զարդային հատվածներում տեղ գտած բուսական ու կենդանական պատկերները։ Հայկական մանրանկարիչները կրոնական թեմաների կողքին երբեմն պատկերել են նաև առօրյա կյանքի տեսարաններ, արհեստներ, որս, երաժշտություն, մարդկանց կենցաղ, տարազ և այլ մանրամասներ, ինչի շնորհիվ մանրանկարները արժեքավոր աղբյուր են միջնադարյան հասարակության կյանքի ուսումնասիրության համար։ Կարևոր է նաև գույնի և նյութի ուսումնասիրությունը․ մանրանկարներում կիրառվող վառ գույները, ոսկու օգտագործումը, զարդային մոտիվների հարստությունը և գծանկարի ճշգրտությունը ստեղծում են հայկական ձեռագրային արվեստին բնորոշ արտահայտչականություն։ Միաժամանակ հայկական մանրանկարչությունը զարգացել է տարբեր մշակութային միջավայրերի հետ փոխազդեցության պայմաններում՝ պահպանելով սեփական պատկերագրական և ոճական ինքնատիպությունը։ Հայկական մանրանկարիչների գործունեությունը տարածվել է ոչ միայն Հայկական լեռնաշխարհում, այլև Կիլիկիայում, Ղրիմում, Պարսկաստանում, Սիրիայում, Կոստանդնուպոլսում և հայկական սփյուռքի այլ կենտրոններում։ Մանրանկարչության ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև ձեռագրի՝ որպես ամբողջական մշակութային առարկայի ընկալման համար։ Ձեռագիրը միաժամանակ գրական, պատմական, կրոնական և գեղարվեստական արժեք ունեցող հուշարձան է, որի մանրանկարները, զարդագրերը, կազմը և հիշատակարանները միասին տեղեկություններ են հաղորդում ստեղծման ժամանակաշրջանի, պատվիրատուների, գրիչների, նկարիչների և հասարակական կյանքի մասին։ Աշխատության արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն հայկական մանրանկարչությունը ներկայացնում է ոչ միայն որպես գեղեցիկ պատկերների ամբողջություն, այլև որպես հայկական մշակութային հիշողության, հոգևոր աշխարհի և գեղարվեստական մտածողության կարևոր արտահայտություն։ Այն կարող է օգտակար լինել արվեստաբանների, մշակութաբանների, պատմաբանների, ձեռագրագետների, գրականագետների, հայագետների, ուսանողների և միջնադարյան արվեստի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել հայկական մանրանկարչության ձևավորման ու զարգացման, նրա գլխավոր կենտրոնների և վարպետների, պատկերագրական թեմաների, գեղարվեստական լեզվի և հայկական մշակույթի պատմության մեջ ունեցած բացառիկ նշանակության մասին։

Culture

Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական բնույթի պարբերական ցանկ է, որի հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել Հայկական ՍՍՀ-ում մշակույթի և արվեստի բնագավառներին վերաբերող նոր հրատարակությունները։ Այն նախատեսված է եղել գիտնականների, մշակույթի և արվեստի մասնագետների, դասախոսների, ասպիրանտների, ուսանողների, գրադարանային աշխատողների, ինչպես նաև համապատասխան թեմաներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Մատենագիտական նյութերը ներառում են մշակույթի, մշակութային շինարարության, մշակութալուսավորական աշխատանքի, թանգարանագիտության, պատմության և մշակույթի հուշարձանների պահպանության, արվեստի տարբեր ճյուղերի, գրադարանագիտության և մատենագիտության վերաբերյալ հրապարակումներ։ Ցանկերում արտացոլվել են հանրապետությունում հայերեն և ռուսերեն հրատարակված համապատասխան նյութերը, ինչպես նաև հանրապետությունից դուրս լույս տեսած՝ հայկական մշակույթին և արվեստին առնչվող որոշ հրապարակումներ։ Նյութերը համակարգվել են գրադարանային-մատենագիտական դասակարգման սկզբունքներով, իսկ առանձին թեմատիկ բաժինների ներսում մատենագիտական նկարագրությունները դասավորվել են որոշակի կարգով, ինչը հեշտացրել է անհրաժեշտ աղբյուրների որոնումն ու օգտագործումը։ Հրատարակության կառուցվածքը հնարավորություն է տվել ընթերցողին արագ կողմնորոշվել տվյալ ժամանակաշրջանում շրջանառության մեջ մտած մասնագիտական գրականության մեջ, ընտրել անհրաժեշտ աշխատությունները և հետևել մշակույթի ու արվեստի տարբեր ոլորտներում կատարվող ուսումնասիրություններին։ Այն տեղեկություններ է տրամադրել գրքերի, հոդվածների, ժողովածուների և այլ տպագիր նյութերի վերաբերյալ՝ կատարելով գիտական ու մասնագիտական տեղեկատվության տարածման կարևոր գործառույթ։ Նման մատենագիտական ցանկերը հատկապես արժեքավոր են նաև պատմամշակութային հետազոտությունների տեսանկյունից, քանի որ դրանց միջոցով հնարավոր է վերականգնել որոշակի ժամանակաշրջանի հրատարակչական պատկերը, պարզել, թե մշակույթի և արվեստի որ ուղղություններն են առավել ակտիվ ուսումնասիրվել, և հետևել մասնագիտական գրականության զարգացման ընթացքին։ Հրատարակությունը միաժամանակ ներկայացնում է խորհրդային շրջանի հայկական գրադարանային և տեղեկատվական աշխատանքի կազմակերպման առանձնահատկությունները՝ ցույց տալով, թե ինչպես էր իրականացվում նոր մասնագիտական գրականության հաշվառումը, դասակարգումը և ընթերցողներին դրա վերաբերյալ տեղեկությունների տրամադրումը։

Technology

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գետերի էկոլոգիական հոսքերի գնահատման մեթոդների մշակմանը՝ ընդգծելով ջրային էկոհամակարգերի կայունության, կենսաբազմազանության պահպանման և ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման հիմնախնդիրները։ Աշխատությունը վերլուծում է էկոլոգիական հոսքերի հասկացությունը, դրա նշանակությունը գետային համակարգերի բնական հավասարակշռության պահպանման գործում, ինչպես նաև տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումները՝ հիդրոլոգիական, հիդրավլիկ, կենսաբանական և համակցված մոդելների կիրառմամբ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սեզոնային հոսքերի փոփոխականությանը, կլիմայական գործոնների ազդեցությանը և ջրօգտագործման մարդածին ճնշումներին, որոնք կարող են էականորեն փոխել գետերի էկոլոգիական վիճակը։ Ուսումնասիրությունը նաև ներկայացնում է գնահատման մաթեմատիկական մոդելներ, դաշտային չափումների և մոնիթորինգի համակարգերի կիրառման հնարավորությունները, ինչպես նաև առաջարկում է մեթոդական մոտեցումներ էկոլոգիական նվազագույն հոսքերի սահմանման համար։ Աշխատությունը կարևոր է հիդրոէկոլոգների, ջրային ռեսուրսների կառավարման մասնագետների և բնապահպանական քաղաքականություն մշակողների համար՝ նպաստելով Հայաստանի գետային էկոհամակարգերի պահպանության և կայուն զարգացման արդյունավետ ռազմավարությունների մշակմանը։

History

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է նոր լույս տեսած գրականության համակարգված ինֆորմացիոն ցանկը հասարակական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում՝ ներառյալ լեզվաբանություն, գրականագիտություն, պատմական գիտություններ, պատմություն, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն։ Աշխատության նպատակն է ապահովել գիտական և կրթական համայնքին արդիական տեղեկատվությամբ նոր հրատարակությունների վերաբերյալ՝ հեշտացնելով համապատասխան գրականության որոնումը և ընտրությունը։ Ցանկում ընդգրկված նյութերը ներկայացված են մատենագիտական հիմնական տվյալներով՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության տարեթիվ, հրատարակչություն և թեմատիկ ուղղվածություն, ինչպես նաև համառոտ բնութագրությամբ, որը օգնում է արագ գնահատել դրանց գիտական և կիրառական արժեքը։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական հենարան գիտնականների, ուսանողների, գրադարանավարների և հետազոտողների համար՝ նպաստելով հումանիտար գիտությունների ոլորտում գիտելիքի համակարգմանը, նոր աղբյուրների հասանելիությանը և գիտական աշխատանքի արդյունավետությանը։

Law

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է միջազգային մասնավոր իրավունքի իրականացման ոլորտում ձևավորվող իրավահարաբերությունների համեմատական-իրավական վերլուծությանը՝ ընդգծելով տարբեր իրավական համակարգերի մոտեցումները՝ անդրազգային քաղաքացիական և առևտրային հարաբերությունների կարգավորման նկատմամբ։ Դիտարկվում են այն հիմնական իրավահարաբերությունները, որոնք առաջանում են օտար տարր պարունակող քաղաքացիաիրավական գործարքների, պայմանագրային պարտավորությունների, վնասի հատուցման, ընտանեկան և ժառանգական հարաբերությունների շրջանակներում, ինչպես նաև դրանց կարգավորման մեխանիզմները տարբեր պետությունների իրավական համակարգերում։ Աշխատանքում վերլուծվում են միջազգային մասնավոր իրավունքի հիմնարար սկզբունքները՝ օրենքի ընտրության (lex voluntatis), կապող գործոնի կիրառման, հանրային կարգի վերապահման և օտար իրավունքի կիրառման սահմանափակումների համատեքստում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում իրավական համակարգերի համեմատությանը՝ ռոմանոգերմանական և անգլոսաքսոնական իրավական ընտանիքների միջև, ինչպես նաև այն տարբերություններին, որոնք ձևավորվում են միջազգային կոնվենցիաների և տարածաշրջանային համաձայնագրերի ազդեցության ներքո։ Քննարկվում են նաև դատարանների և արբիտրաժային մարմինների դերը միջազգային մասնավոր իրավունքի կիրառման գործընթացում, իրավական հակասությունների լուծման մեխանիզմները և իրավունքի միավորման միտումները գլոբալիզացիայի պայմաններում։ Ընդգծվում է, որ միջազգային մասնավոր իրավունքի արդյունավետ իրականացումը պահանջում է ոչ միայն նորմատիվ ներդաշնակեցում, այլ նաև իրավակիրառ պրակտիկայի զարգացում և պետությունների միջև համագործակցության խորացում՝ ապահովելու համար իրավական որոշակիություն և կողմերի իրավունքների պաշտպանություն անդրսահմանային հարաբերություններում։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է բժշկական քոլեջների սովորողների մասնագիտական գործունեությանը համապատասխան ֆիզիկական պատրաստության կազմակերպման մեթոդիկայի տեսական և մանկավարժական հիմնավորմանը։ Հետազոտության շրջանակում ֆիզիկական պատրաստությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես ընդհանուր ֆիզիկական զարգացման միջոց, այլև որպես ապագա մասնագետների մասնագիտական կարողությունների ձևավորմանն աջակցող կրթական բաղադրիչ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բժշկական մասնագիտությունների աշխատանքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և այն ֆիզիկական ու հոգեֆիզիոլոգիական պահանջների բացահայտմանը, որոնց կարող են առնչվել սովորողները հետագա մասնագիտական գործունեության ընթացքում։ Քննվում են ընդհանուր և հատուկ ֆիզիկական պատրաստվածության, շարժողական կարողությունների, դիմացկունության, ուժի, ճկունության, շարժումների համաձայնեցման և աշխատանքային ծանրաբեռնվածությանը հարմարվելու նշանակությունը։ Կարևորվում է երկարատև կանգնած աշխատանքի, կրկնվող շարժումների, մարմնի որոշակի դիրքերի պահպանման և մասնագիտական առօրյային բնորոշ այլ ֆիզիկական ծանրաբեռնվածությունների հաշվառումը ուսումնական ծրագրերի մշակման ժամանակ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է համապատասխան վարժությունների և ուսուցման միջոցների ընտրության գիտամանկավարժական հիմնավորումը՝ հաշվի առնելով սովորողների տարիքային, անհատական և ֆիզիկական պատրաստվածության առանձնահատկությունները։ Դիտարկվում են դասերի կառուցվածքի, ծանրաբեռնվածության աստիճանական կազմակերպման, շարժողական առաջադրանքների ընտրության և ուսուցման տարբեր փուլերում դրանց կիրառման մեթոդական սկզբունքները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում սովորողների մոտ սեփական ֆիզիկական վիճակի նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունքի, ինքնուրույն ֆիզիկական ակտիվության և մասնագիտական գործունեության ընթացքում աշխատունակության պահպանման մշակույթի ձևավորմանը։ Քննվում է նաև ֆիզիկական պատրաստության և մասնագիտական ուսուցման փոխկապակցվածությունը՝ նպատակ ունենալով ֆիզիկական դաստիարակության բովանդակությունը հնարավորինս համապատասխանեցնել ապագա աշխատանքի պահանջներին։ Մեթոդիկայի արդյունավետության գնահատման համար կարող են կիրառվել մանկավարժական դիտարկումներ, ֆիզիկական պատրաստվածության տարբեր ցուցանիշների գնահատում և ուսումնական գործընթացի սկզբնական ու հետագա արդյունքների համեմատություն։ Կարևորվում է նաև ուսումնական ծրագրի տարբերակված կազմակերպումը, որպեսզի ֆիզիկական առաջադրանքները համապատասխանեն սովորողների հնարավորություններին և նպաստեն նրանց աստիճանական զարգացմանը։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ֆիզիկական դաստիարակությունը ներառել մասնագիտական պատրաստության ընդհանուր համակարգում՝ որպես ապագա մասնագետի աշխատունակության և մասնագիտական գործունեության պահանջներին հարմարվելու կարողության զարգացման միջոց։ Աշխատությունը կարող է ունենալ կիրառական նշանակություն բժշկական քոլեջներում ֆիզիկական դաստիարակության ծրագրերի կատարելագործման, մասնագիտական ուղղվածություն ունեցող պարապմունքների մշակման և սովորողների ֆիզիկական պատրաստվածության գնահատման մեթոդների զարգացման համար։