Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1985, Հունվար, թիվ 1)

    Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

    Updated: 2026-09-21
    Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1985, Հունվար, թիվ 1)
    Online

    Technology

    Միկրոտարրերի և էվրիբիոտիկ մանրէների ազդեցությունը Լոռի պանրի արտադրության կենսատեխնոլոգիական գործընթացների և որակի վրա

    Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է միկրոտարրերի և էվրիբիոտիկ մանրէների ազդեցության ուսումնասիրմանը Լոռի պանրի արտադրության կենսատեխնոլոգիական գործընթացների և վերջնական արտադրանքի որակի վրա։ Գրքում ներկայացվում են կաթնամթերքի արտադրության ընթացքում կիրառվող մանրէաբանական և կենսաքիմիական մեխանիզմները՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով օգտակար միկրոօրգանիզմների դերին խմորման, հասունացման և համային հատկությունների ձևավորման գործընթացներում։ Հեղինակը վերլուծում է տարբեր միկրոտարրերի ազդեցությունը մանրէների կենսագործունեության, ֆերմենտային ակտիվության, արտադրական գործընթացների արդյունավետության և պանրի ֆիզիկաքիմիական ցուցանիշների վրա։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են նաև արտադրանքի սննդային արժեքի, կառուցվածքի, համի, բույրի և պահպանման հատկությունների փոփոխությունները՝ պայմանավորված կենսատեխնոլոգիական տարբեր գործոններով։ Ներկայացված արդյունքները հիմնված են փորձարարական հետազոտությունների վրա և ուղղված են Լոռի պանրի արտադրության տեխնոլոգիայի կատարելագործմանը, որակի բարձրացմանը և արտադրական արդյունավետության աճին։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել սննդի տեխնոլոգների, կենսատեխնոլոգների, մանրէաբանների, գյուղատնտեսական և սննդարդյունաբերական ոլորտների մասնագետների, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների և հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-09-10
    Միկրոտարրերի և էվրիբիոտիկ մանրէների ազդեցությունը Լոռի պանրի արտադրության կենսատեխնոլոգիական գործընթացների և որակի վրա
    Online

    Informatics

    Разработка средств учета шумов в подложках для автоматизированного физического проектирования сверхбольших интегральных схем

    Ուսումնասիրությունը նվիրված է գերավելի մեծ ինտեգրալ սխեմաների ավտոմատացված ֆիզիկական նախագծման ընթացքում ենթաշերտային աղմուկների հաշվառման միջոցների մշակմանը։ Աշխատության կենտրոնում միկրոէլեկտրոնային կառուցվածքներում առաջացող աղմուկային երևույթների մոդելավորման, գնահատման և նախագծման գործընթացում դրանց ազդեցությունը հաշվի առնելու խնդիրն է։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են կիսահաղորդչային ենթաշերտում աղմուկի տարածման մեխանիզմները, դրա առաջացման աղբյուրները և ինտեգրալ սխեմայի առանձին բաղադրիչների աշխատանքի վրա հնարավոր ազդեցությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում թվային և անալոգային հանգույցների փոխազդեցությանը, ազդանշանների ամբողջականության պահպանմանը և այն դեպքերին, երբ ենթաշերտային փոխազդեցությունները կարող են հանգեցնել նախագծված համակարգի աշխատանքի խափանումների կամ պարամետրերի անցանկալի փոփոխությունների։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է համապատասխան մաթեմատիկական և հաշվողական մոդելների մշակումը, որոնք հնարավորություն են տալիս ավտոմատացված նախագծման համակարգերում գնահատել աղմուկի մակարդակը և դրա տարածման ազդեցությունը դեռևս նախագծման փուլում։ Ուսումնասիրվում են նաև ֆիզիկական տեղաբաշխման և միացումների այնպիսի լուծումներ, որոնք կարող են նվազեցնել աղմուկային փոխազդեցությունները և բարձրացնել ինտեգրալ սխեմայի կայունությունն ու հուսալիությունը։ Ավտոմատացված մոտեցումների կիրառումը հնարավորություն է տալիս նվազեցնել նախագծման ժամանակը, մեծացնել վերլուծության ճշգրտությունը և կանխարգելիչ կերպով բացահայտել հնարավոր խնդիրները՝ առանց ամբողջական ֆիզիկական նախատիպի պատրաստման անհրաժեշտության։ Աշխատության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ ժամանակակից բարձր ինտեգրման աստիճան ունեցող միկրոսխեմաների նախագծման, դրանց էլեկտրական բնութագրերի օպտիմալացման և աշխատանքի հուսալիության բարձրացման համար։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել միկրոէլեկտրոնիկայի և էլեկտրոնային նախագծման մասնագետներին, ինտեգրալ սխեմաների նախագծողներին, կիսահաղորդչային տեխնոլոգիաների և EDA համակարգերի հետազոտողներին, ինչպես նաև էլեկտրոնիկայի, համակարգչային ճարտարագիտության և հարակից ոլորտների ասպիրանտներին ու ուսանողներին։

    Updated: 2026-09-16
    Разработка средств учета шумов в подложках для автоматизированного физического проектирования сверхбольших интегральных схем
    Online

    Technology

    Преобразование пространства на основе плоских круговых преобразований и их применение в автоматизации геометрического моделирования объектов

    Աշխատությունը նվիրված է հարթության վերափոխումների ուսումնասիրությանը՝ հիմնված հարթ շրջանային (կոնֆորմալ) փոխակերպումների վրա, և դրանց կիրառությանը օբյեկտների երկրաչափական մոդելավորման ավտոմատացման գործընթացներում։ Վերլուծվում են կոմպլեքս փոփոխականի միջոցով նկարագրվող Möbius տիպի փոխակերպումները, դրանց ինվարիանտ հատկությունները և երկրաչափական կառուցվածքների պահպանման մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այդ փոխակերպումների կիրառմանը ձևերի ներկայացման, մոդելավորման պարզեցման և հաշվարկային արդյունավետության բարձրացման խնդիրներում։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է թվային ալգորիթմների ինտեգրումը կոնֆորմալ փոխակերպումների հետ՝ հնարավորություն տալով ավտոմատացնել բարդ երկրաչափական օբյեկտների ձևափոխումն ու վիզուալիզացիան։ Աշխատությունը ներկայացնում է տեսական մոդելներ և կիրառական մոտեցումներ, որոնք կարող են օգտագործվել համակարգչային գրաֆիկայում, ինժեներական նախագծման համակարգերում և ռոբոտատեխնիկայում։

    Updated: 2026-08-28
    Преобразование пространства на основе плоских круговых преобразований и их применение в автоматизации геометрического моделирования объектов
    Online

    Political Science

    Հայաստանի առաջին Հանրապետության քաղաքական համակարգը

    Պատմագիտական և քաղաքագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է 1918–1920 թվականներին Հայաստանի պետական կառավարման և քաղաքական համակարգի ձևավորման ու գործունեության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում անկախ պետականության հաստատումից հետո ձևավորված խորհրդարանական կառավարման համակարգը, օրենսդիր և գործադիր իշխանության մարմինների կառուցվածքը, դրանց լիազորություններն ու փոխհարաբերությունները։ Հայաստանի Հանրապետությունում ձևավորվեցին խորհրդարան և կառավարություն, իսկ 1919 թվականին անցկացված ընտրությունները կարևոր փուլ դարձան ներկայացուցչական մարմինների զարգացման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքական կուսակցությունների գործունեությանը, խորհրդարանական խմբակցություններին, իշխանություն-ընդդիմություն հարաբերություններին և կոալիցիոն կառավարման փորձին։ Վերլուծվում են նաև տեղական կառավարման մարմինների ձևավորումը, պետական հաստատությունների կայացումը և նորաստեղծ հանրապետության քաղաքական ու իրավական համակարգի զարգացման առանձնահատկությունները։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու պետական կառավարման համակարգի ձևավորումը ժամանակաշրջանի ներքին և արտաքին բարդ պայմանների համատեքստում և գնահատելու դրա տեղը հայոց նորագույն պետականության պատմության մեջ։ Այն կարող է օգտակար լինել Հայաստանի նորագույն պատմությամբ, պետական կառավարման պատմությամբ, քաղաքական ինստիտուտներով և խորհրդարանական համակարգերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների ու ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-03
    Հայաստանի առաջին Հանրապետության քաղաքական համակարգը
    Online

    Medicine

    Լյարդի և փայծաղի վնասվածքների ախտորոշման և բուժական համալիր տակտիկայի առանձնահատկությունների ուսումնասիրումը պոլիտրավմայի ժամանակ

    Աշխատությունը նվիրված է պոլիտրավմայի պայմաններում լյարդի և փայծաղի վնասվածքների ախտորոշման ու բուժման համալիր տակտիկայի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Պոլիտրավման բնորոշվում է միաժամանակ մի քանի օրգան-համակարգերի վնասմամբ և հաճախ ուղեկցվում է ծանր հեմոդինամիկ խանգարումներով, ինչի պատճառով որովայնի խոռոչի պինդ օրգանների վնասվածքների վաղ հայտնաբերումն ու ճիշտ բուժական ռազմավարության ընտրությունը կարևոր նշանակություն ունեն հիվանդի կյանքի պահպանման համար։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել լյարդի և փայծաղի վնասվածքների առաջացման մեխանիզմները, դրանց ծանրության աստիճանը, համակցված վնասվածքների կառուցվածքը և հիվանդների ընդհանուր վիճակի առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սկզբնական կլինիկական գնահատմանը, արյունահոսության հնարավոր աղբյուրի արագ հայտնաբերմանը, հեմոդինամիկ վիճակի գնահատմանը և անհրաժեշտ ախտորոշիչ միջոցառումների ճիշտ հաջորդականությանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ ուլտրաձայնային հետազոտության, համակարգչային շերտագրության և այլ ախտորոշիչ մեթոդների դերին՝ հաշվի առնելով դրանց կիրառելիությունը տարբեր ծանրության և հեմոդինամիկ կայունության պայմաններում գտնվող հիվանդների դեպքում։ Կարևոր ուղղություն է լյարդի և փայծաղի վնասվածքների պահպանողական և վիրաբուժական բուժման ընտրության հիմնավորումը։ Հեմոդինամիկորեն կայուն հիվանդների մոտ համապատասխան պայմաններում կարող է քննարկվել ոչ վիրահատական բուժման հնարավորությունը, մինչդեռ շարունակվող ներքին արյունահոսության, ծանր անկայունության կամ այլ վիրաբուժական ցուցումների դեպքում առաջնային նշանակություն է ստանում արագ հեմոստազի ապահովումը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են համեմատվել տարբեր բուժական մոտեցումների արդյունքները՝ գնահատելով բարդությունների հաճախականությունը, արյան կորստի ծավալը, ինտենսիվ թերապիայի անհրաժեշտությունը, հետվիրահատական ընթացքը և բուժման ընդհանուր արդյունքները։ Պոլիտրավմայի պայմաններում հատկապես կարևոր է բուժման փուլերի համակարգված կազմակերպումը, քանի որ որովայնի վնասվածքը հաճախ համակցվում է գլխուղեղի, կրծքավանդակի, հենաշարժական համակարգի կամ այլ օրգանների վնասումներով։ Այդ պատճառով աշխատանքը կարող է ընդգծել բազմամասնագիտական թիմի համագործակցության նշանակությունը՝ ներառելով վնասվածքաբանների, վիրաբույժների, անեսթեզիոլոգ-ռեանիմատոլոգների, ռադիոլոգների և այլ մասնագետների համատեղ աշխատանքը։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել ծանր արյունահոսության, հեմոռագիկ շոկի, կոագուլոպաթիայի և օրգանային դիսֆունկցիայի կանխարգելման ու կառավարման ժամանակակից սկզբունքներին։ Կարևոր է նաև վնասվածքների վաղ ախտորոշման և բուժական որոշումների արագության ազդեցության գնահատումը, քանի որ ժամանակին իրականացված միջամտությունը կարող է էականորեն փոխել հիվանդության ելքը։ Աշխատությունը կարող է ներառել նաև հետվիրահատական հսկողության և վերականգնման հարցեր, ինչպես նաև հնարավոր բարդությունների կանխարգելման և վաղ հայտնաբերման մոտեցումներ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ պոլիտրավմայով հիվանդների բուժման կազմակերպման, ախտորոշիչ ալգորիթմների կատարելագործման և վիրաբուժական տակտիկայի ընտրության գործընթացում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել վնասվածքաբաններին, ընդհանուր և որովայնային վիրաբույժներին, շտապ բժշկության մասնագետներին, անեսթեզիոլոգ-ռեանիմատոլոգներին, ռադիոլոգներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակ ունի համալիր գնահատել պոլիտրավմայի ժամանակ լյարդի և փայծաղի վնասվածքների ախտորոշման և բուժման առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով հիվանդի հեմոդինամիկ վիճակի արագ գնահատման, վնասվածքի ծանրության ճիշտ որոշման, բուժման անհատականացման և բազմամասնագիտական մոտեցման նշանակությունը բուժման արդյունավետության և հիվանդների ելքերի բարելավման գործում։

    Updated: 2026-09-17
    Լյարդի և փայծաղի վնասվածքների ախտորոշման և բուժական համալիր տակտիկայի առանձնահատկությունների ուսումնասիրումը պոլիտրավմայի ժամանակ