Աշխատավարձ

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է թվային պատկերների իմաստաբանական բովանդակության վերլուծության ժամանակակից մեթոդների ուսումնասիրմանն ու դրանց գործնական իրականացմանը։ Հետազոտության առանցքում այն խնդիրն է, թե ինչպես կարելի է համակարգչային մեթոդների միջոցով ոչ միայն ճանաչել պատկերի առանձին տարրերը, այլև բացահայտել դրանց իմաստային նշանակությունը, փոխհարաբերությունները և ընդհանուր բովանդակությունը։ Քննարկվում են թվային պատկերների մշակման, առանձնահատկությունների հայտնաբերման, օբյեկտների ճանաչման, դասակարգման և պատկերային տեղեկատվության ավտոմատ մեկնաբանման հետ կապված խնդիրները։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում պատկերների ներկայացման և վերլուծության այնպիսի մեթոդներին, որոնք հնարավորություն են տալիս մեծածավալ տեսողական տվյալներից առանձնացնել առավել կարևոր և տեղեկատվական հատկանիշները։ Հետազոտվում են նաև պատկերների իմաստաբանական նկարագրության ձևավորման սկզբունքները և այն ալգորիթմները, որոնց միջոցով համակարգը կարող է կապ հաստատել տեսողական առանձնահատկությունների և դրանց համապատասխանող հասկացությունների միջև։ Գործնական հատվածում կարևորվում է մշակված մեթոդների ծրագրային իրականացումը, դրանց արդյունավետության գնահատումը և տարբեր պայմաններում աշխատանքի արդյունքների համեմատական վերլուծությունը։ Նման մոտեցումները կարող են կիրառվել թվային արխիվների և գրադարանների կառավարման, բժշկական պատկերների վերլուծության, անվտանգության համակարգերի, մուլտիմեդիա տվյալների դասակարգման, որոնման համակարգերի և այլ ոլորտներում, որտեղ անհրաժեշտ է մեծ քանակությամբ պատկերային տեղեկատվության ավտոմատ մշակում։ Աշխատանքը կարևոր է հատկապես այն տեսանկյունից, որ թվային տվյալների արագ աճի պայմաններում պատկերների ձեռքով դասակարգումն ու նկարագրումը դառնում են ժամանակատար և սահմանափակ արդյունավետությամբ գործընթացներ։ Իմաստաբանական վերլուծության ավտոմատացված մեթոդների կիրառումը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել տեղեկատվության որոնման արագությունն ու ճշգրտությունը, բարելավել տվյալների կազմակերպումը և ստեղծել ավելի խելացի պատկերային տեղեկատվական համակարգեր։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել համակարգչային գիտությունների, արհեստական բանականության, համակարգչային տեսողության, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և թվային տվյալների մշակման ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին և ուսանողներին։

Other Subjects

Աշխատությունը մատենագիտական բնույթի պատմական հրատարակություն է, որը ներկայացնում է Երևանի գիմնազիայի գրադարանի հիմնական գրացուցակի առաջին լրացումը՝ արձանագրելով գրադարանային ֆոնդի համալրման արդյունքում ավելացված գրականությունը։ Նման հրատարակությունները կազմվում էին արդեն գոյություն ունեցող գրացուցակը նոր ձեռքբերումներով լրացնելու և ընթերցողներին ու գրադարանի աշխատակիցներին ֆոնդի ընթացիկ կազմի վերաբերյալ համակարգված տեղեկություն տրամադրելու նպատակով։ Նյութում ընդգրկված մատենագիտական գրառումները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմելու տվյալ կրթական հաստատության գրադարանի համալրման ուղղությունների, ուսումնական և գիտական գրականության թեմատիկ շրջանակի, լեզվական կազմի և ընթերցողական պահանջների մասին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հրատարակությունը կրթության պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ գիմնազիական գրադարանի ֆոնդը կարող էր անմիջականորեն կապված լինել ուսումնական ծրագրերի, դասավանդվող առարկաների և աշակերտների ու ուսուցիչների կրթական պահանջների հետ։ Գրացուցակի լրացման միջոցով հնարավոր է հետևել, թե ժամանակի ընթացքում ինչ նոր գրքեր և հրատարակություններ էին ներգրավվում գրադարանի հավաքածուում և ինչպես էր փոփոխվում դրա թեմատիկ կառուցվածքը։ Նման աղբյուրներում կարող էին ներկայացվել գիտության, պատմության, աշխարհագրության, լեզուների, գրականության և այլ ուսումնական բնագավառների վերաբերյալ հրատարակություններ՝ ըստ տվյալ ժամանակաշրջանի կրթական պահանջների։ Մատենագիտական տեսանկյունից նյութը կարևոր է նաև առանձին հրատարակությունների նույնականացման, դրանց տարածման պատմության և Երևանի կրթական միջավայրում շրջանառության ուսումնասիրման համար։ Գրացուցակի հիմնական և լրացուցիչ մասերի համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս վերականգնելու ֆոնդի զարգացման դինամիկան, բացահայտելու համալրման առաջնահերթությունները և գնահատելու գրադարանի դերը կրթական գործընթացում։ Միաժամանակ նման փաստաթղթերը պատմական աղբյուր են Երևանի գրադարանային մշակույթի ձևավորման և կրթական հաստատություններում գրքի տարածման պատմության համար։ Դրանց միջոցով կարելի է ուսումնասիրել ոչ միայն կոնկրետ գրադարանի հավաքածուն, այլև տվյալ ժամանակաշրջանի ընթերցանության մշակույթը, գիտելիքի տարածման ուղիները և կրթական հաստատությունների տեղեկատվական հնարավորությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է գրադարանագիտության, մատենագիտության և կրթության պատմության աղբյուրագիտական նշանակությունը՝ պահպանելով կարևոր տեղեկություններ Երևանի գիմնազիայի գրադարանային ֆոնդի զարգացման և համալրման վերաբերյալ։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է պարաթիրեոիդային անբավարարության պայմաններում առաջացող շարժողական խանգարումների հիմքում ընկած ողնուղեղային նեյրոնային մեխանիզմների ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են պարաթիրեոիդ հորմոնի անբավարարության ազդեցությունը նյարդամկանային համակարգի գործունեության, նեյրոնների գրգռելիության և շարժողական ֆունկցիաների կարգավորման վրա՝ վերլուծելով հիվանդության զարգացման ընթացքում տեղի ունեցող ֆիզիոլոգիական և նեյրոբիոլոգիական փոփոխությունները։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են ողնուղեղային ռեֆլեքսային համակարգերի, շարժողական նեյրոնների և սինապտիկ փոխանցման առանձնահատկությունները, գնահատվում են շարժողական խանգարումների ձևավորման մեխանիզմները և դրանց փոխկապակցվածությունը կալցիումաֆոսֆորային փոխանակության խանգարումների հետ։ Քննարկվում են փորձարարական հետազոտությունների արդյունքները, կիրառված հետազոտական մեթոդները և ստացված տվյալների գիտական նշանակությունը՝ նպաստելով շարժողական խանգարումների առաջացման պատճառների առավել խորքային ըմբռնմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել նյարդաբանության, ֆիզիոլոգիայի, էնդոկրինոլոգիայի, բժշկակենսաբանական գիտությունների ոլորտների մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների, ինչպես նաև նյարդամկանային համակարգի խանգարումների մեխանիզմներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Biology

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է ժամանակակից հայ բնակչության գենետիկական բազմազանությունը՝ համադրելով երեք հիմնական գենետիկական աղբյուրների տվյալները՝ Y-քրոմոսոմային մարկերները, միտոքոնդրիալ ԴՆԹ-ն և աուտոսոմային մարկերները։ Վերլուծությունը թույլ է տալիս վերականգնել ինչպես հայրական, այնպես էլ մայրական գծերով ժառանգվող գենետիկական պատկերները, ինչպես նաև ընդհանուր պոպուլյացիոն կառուցվածքը՝ ցույց տալով Հայաստանի բնակչության ներքին գենետիկական հոմոգենության աստիճանը և տարածաշրջանային տարբերությունները։ Աշխատությունում քննարկվում են հապլոգրուպների տարածվածությունը, դրանց պատմական ձևավորման հնարավոր սցենարները, ինչպես նաև համեմատական տվյալներ հարևան և ավելի հեռավոր պոպուլյացիաների հետ՝ ընդգծելով Կովկասի տարածաշրջանի բարդ գենետիկական շերտավորումը։ Աուտոսոմային մարկերների վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել ընդհանուր ծագումնաբանական կապերը և միգրացիոն գործընթացների ազդեցությունը, մինչդեռ միտոքոնդրիալ և Y-քրոմոսոմային տվյալները օգնում են բացահայտել սեռական գծերով փոխանցվող պատմական դինամիկան։ Աշխատությունը կարևոր է մարդու գենետիկայի, պոպուլյացիոն կենսաբանության և մարդաբանության ոլորտների համար՝ ապահովելով համապարփակ պատկեր ժամանակակից հայերի գենետիկական կառուցվածքի վերաբերյալ։

Literature

Հայոց պատմություն համարվում է հայկական պատմագրության ամենանշանավոր և արժեքավոր ստեղծագործություններից մեկը, որի հեղինակն է Մովսես Խորենացի՝ հայ միջնադարյան պատմագրության հիմնադիրը։ Այս գիրքը ներկայացնում է հայ ժողովրդի ծագման, կազմավորման, պետականության ստեղծման և պատմական զարգացման ամբողջական պատկերը՝ սկսած առասպելական ժամանակներից մինչև հեղինակի ապրած դարաշրջանը։ Ռուսերեն հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս նաև ռուսալեզու ընթերցողներին ծանոթանալ հայկական մշակույթի, ազգային ինքնության և պատմական ժառանգության կարևորագույն աղբյուրներից մեկին։ Ստեղծագործության մեջ մանրամասն ներկայացված են հայկական թագավորությունների ձևավորումը, արքաների գործունեությունը, պատերազմները, դիվանագիտական հարաբերությունները, ժողովրդի սովորույթներն ու հոգևոր կյանքը։ Խորենացին իր պատմությունը կառուցում է ոչ միայն փաստերի փոխանցման, այլ նաև գեղարվեստական նկարագրությունների, առասպելների և ժողովրդական ավանդությունների միջոցով, ինչի շնորհիվ գիրքը ընթերցվում է ոչ միայն որպես պատմագիտական աշխատություն, այլ նաև որպես գրական արժեք ունեցող ստեղծագործություն։ Հեղինակը մեծ ուշադրություն է դարձնում ազգային ինքնագիտակցության պահպանմանը և հայրենիքի գաղափարին՝ ընդգծելով հայ ժողովրդի տոկունությունն ու մշակութային հարատևությունը։ «Հայոց պատմություն»-ը կարևոր նշանակություն ունի ինչպես պատմությամբ հետաքրքրվողների, այնպես էլ նրանց համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ հասկանալ հայկական քաղաքակրթության արմատները և նրա դերը տարածաշրջանի պատմության մեջ։ Գիրքը համատեղում է պատմությունը, փիլիսոփայական դիտարկումները և ազգային հիշողությունը՝ դառնալով հայ գրական ու գիտական ժառանգության անկրկնելի մաս։

Geography

Այս երկրաֆիզիկական ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և հարակից տարածքների լարվածային դաշտի առանձնահատկությունների վերլուծությանը՝ հիմնվելով սեյսմոլոգիական դիտարկումների և գործիքային տվյալների վրա։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են տարածաշրջանի տեկտոնական կառուցվածքի հիմնական տարրերը, ակտիվ խզվածքային համակարգերը և դրանց կապը երկրաշարժային ակտիվության հետ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է լարվածությունների տարածական բաշխվածությունը, դրանց փոփոխության ժամանակային դինամիկան և սեյսմիկ իրադարձությունների հետ փոխկապակցվածությունը՝ կիրառելով վիճակագրական և մոդելավորման մեթոդներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սեյսմիկ վտանգի գնահատման խնդիրներին, լարվածային դաշտի ինդիկատորների կիրառմանը և տարածաշրջանային սեյսմոտեկտոնիկ վերլուծություններին։ Աշխատությունը համադրում է տեսական երկրաֆիզիկա և գործնական սեյսմոլոգիա՝ նպատակ ունենալով բարելավել երկրաշարժերի կանխատեսման և ռիսկերի գնահատման գիտական հիմքերը։ Այն օգտակար է սեյսմոլոգների, երկրաֆիզիկոսների, տեկտոնիկայի մասնագետների և բնական վտանգների ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։