Экологическая характеристика высшей водной растительности реки Горганроуд (ИРАН)

Linguistics

Լեզվաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է արդի հայերենում նոր բառերի ձևավորման բառակազմական օրինաչափությունների և կաղապարների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ժամանակակից լեզվում առաջացող նորաբանությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց կազմության միջոցներն ու բառակազմական հիմքերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ածանցման, բառաբարդման և բառակազմական այլ եղանակների միջոցով նոր բառային միավորների ստեղծմանը, ինչպես նաև արդեն գոյություն ունեցող կաղապարների արդյունավետությանը նոր բառապաշարի ձևավորման գործընթացում։ Վերլուծվում են տարբեր կառուցվածք ունեցող նորաբանությունների բաղադրիչները, դրանց իմաստային և ձևաբանական հարաբերությունները, ինչպես նաև նոր բառերի համապատասխանությունը հայերենի բառակազմական համակարգի օրինաչափություններին։ Քննարկվում են հասարակական, գիտական, տեխնոլոգիական և մշակութային զարգացումների ազդեցությամբ բառապաշարում տեղի ունեցող փոփոխությունները և նոր հասկացությունների անվանման լեզվական միջոցները։ Ուսումնասիրությունը նպաստում է արդի հայերենի բառապաշարի զարգացման միտումների, բառակազմական համակարգի գործուն մեխանիզմների և նորաբանությունների ձևավորման սկզբունքների բացահայտմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայերենագիտության, բառագիտության, բառակազմության, բառարանագրության և ժամանակակից լեզվական գործընթացների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար։

Law

Փաստաթուղթը ներկայացնում է Ազգային ժողովի ներքին կանոնադրության նախագիծը՝ ուղղված ժողովի աշխատանքի կազմակերպման, ներքին ընթացակարգերի սահմանման և որոշումների ընդունման գործընթացի կանոնակարգմանը։ Ազգային ժողովը հայ հասարակական և ազգային կյանքի կարևոր հաստատություններից էր, որի գործունեությունը կապված էր համայնքի ներկայացուցչության, կառավարման, հասարակական խնդիրների քննարկման և հավաքական որոշումների կայացման հետ։ Նման կանոնադրական նախագծերը սահմանում էին ժողովի նիստերի անցկացման, օրակարգի ձևավորման, քննարկումների կազմակերպման, անդամների մասնակցության, խոսքի և քվեարկության կարգի, ինչպես նաև ժողովի ներքին պատասխանատվությունների ու լիազորությունների հստակեցման սկզբունքները։ Ներքին կանոնների մշակումը նպատակ ուներ բարձրացնելու կառավարման արդյունավետությունը, ապահովելու քննարկումների հետևողականությունը և սահմանելու ժողովի աշխատանքի համար ընդհանուր ընդունելի ընթացակարգեր։ Փաստաթղթի նախագիծ լինելը կարևոր է իրավական ու ինստիտուցիոնալ պատմության տեսանկյունից, քանի որ արտացոլում է ոչ միայն հաստատության գործունեության կազմակերպման ձգտումը, այլև դրա ներքին կարգի վերանայման կամ կատարելագործման գործընթացը։ XIX դարի հայ ազգային կառույցների գործունեության ուսումնասիրության շրջանակում նման նյութերը հնարավորություն են տալիս հասկանալու ներկայացուցչական մարմինների կազմակերպչական սկզբունքները, հասարակական մասնակցության ձևերը և կանոնակարգված կառավարման մշակույթի զարգացումը։ Հրատարակությունը արժեքավոր է հայ ազգային հաստատությունների պատմությամբ, հայ համայնքների ինքնակառավարման համակարգով և հայ իրավաքաղաքական մտքի զարգացմամբ զբաղվող հետազոտողների համար։ Այն կարող է օգտակար լինել նաև իրավական փաստաթղթերի, ժողովների ընթացակարգերի և ազգային ներկայացուցչական կառույցների պատմական ձևավորման ուսումնասիրության ժամանակ՝ որպես հայ հասարակական կյանքի ինստիտուցիոնալացման ընթացքն արտացոլող նյութ։

Political Science

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տեղեկատվական անվտանգության համակարգի համապարփակ ուսումնասիրությանը համաշխարհայնացման պայմաններում՝ կենտրոնանալով տեղեկատվական միջավայրում ձևավորվող սպառնալիքների, դրանց ազդեցության և հակազդման մեխանիզմների վրա։ Հետազոտության հիմքում ընկած է այն մոտեցումը, որ տեղեկատվական անվտանգությունը պետք է դիտարկել ոչ միայն տեխնիկական կամ կիբերանվտանգության նեղ շրջանակում, այլև անհատի, հասարակության և պետության փոխկապակցված շահերի պաշտպանության համատեքստում։ Ուսումնասիրվում են տեղեկատվական անվտանգության տեսական և քաղաքական ընկալումները, տարբեր երկրների մոտեցումներն ու հայեցակարգերը, ինչպես նաև համաշխարհայնացման գործընթացների ազդեցությունը ազգային տեղեկատվական տարածքի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղեկատվական սպառնալիքների առաջացման առանձնահատկություններին և դրանց հնարավոր դրսևորումներին՝ ներառյալ տեղեկատվական ազդեցությունը, ազգային ու պետական շահերին սպառնացող վտանգները և տեղեկատվական միջավայրում հասարակական ու քաղաքական գործընթացների վրա ներգործության հնարավորությունները։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև Հայաստանի Հանրապետության տեղեկատվական անվտանգության ապահովման կառուցակարգերի վերլուծությունը, դրանց արդյունավետության գնահատումը և կատարելագործման հնարավոր ուղիների բացահայտումը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է թվային դիվանագիտության դերը տեղեկատվական անվտանգության քաղաքականության իրականացման գործում, ինչպես նաև միջազգային համագործակցության նշանակությունը տեղեկատվական սպառնալիքների կանխարգելման և դրանց դեմ պայքարի հարցում։ Ուսումնասիրությունը համադրում է Հայաստանի, Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի և միջազգային կազմակերպությունների համապատասխան փորձն ու մոտեցումները՝ հնարավորություն տալով բացահայտել տարբեր տեղեկատվական անվտանգության համակարգերի ընդհանրություններն ու տարբերությունները և դրանք դիտարկել Հայաստանի Հանրապետության ազգային շահերի տեսանկյունից։ Աշխատանքում տեղեկատվական անվտանգության խնդիրը ներկայացվում է նաև որպես ազգային անվտանգության կարևոր բաղադրիչ, քանի որ տեղեկատվական միջավայրի զարգացումը կարող է ազդեցություն ունենալ պետական կառավարման, հասարակական կայունության, քաղաքական գործընթացների և ազգային արժեքների պահպանության վրա։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել քաղաքագետներին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, ազգային և տեղեկատվական անվտանգության ոլորտի հետազոտողներին, պետական կառավարման մասնագետներին, ինչպես նաև այս ուղղություններով սովորող ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ձգտում է ձևավորել Հայաստանի Հանրապետության տեղեկատվական անվտանգության հիմնախնդիրների ամբողջական պատկեր՝ համաշխարհայնացման պայմաններում առկա մարտահրավերների գնահատումից մինչև դրանց հակազդման և ազգային տեղեկատվական անվտանգության համակարգի զարգացման հնարավոր ուղղությունների ներկայացում։ Հետազոտության հեղինակը Հայկուհի Վարդգեսի Մկրտչյանն է, իսկ աշխատանքը պաշտպանվել է 2018 թվականին քաղաքական գիտությունների ոլորտում։

Literature

Այս աշխատությունը նվիրված է Վիլյամ Գոլդինգի ստեղծագործության փիլիսոփայական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով նրա վեպերում մարդու բնության, բարու և չարի, բարոյական ընտրության, ազատության, պատասխանատվության և հասարակության կառուցվածքի վերաբերյալ բարձրացված հարցերի վրա։ Հետազոտության հիմքում Գոլդինգի գրական աշխարհընկալման վերլուծությունն է, որտեղ մարդը հաճախ ներկայացվում է բարդ ներքին հակասությունների մեջ՝ քաղաքակրթական նորմերի և բնազդային մղումների, անհատական ցանկությունների և հասարակական պատասխանատվության միջև։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել հեղինակի ստեղծագործությունների սյուժետային և կերպարային համակարգերը՝ բացահայտելու համար դրանցում առկա փիլիսոփայական գաղափարներն ու խորհրդանշական շերտերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես են մեկուսացումը, վտանգը, իշխանության համար պայքարը, վախը և սոցիալական վերահսկողության թուլացումը ազդում մարդու վարքագծի վրա և բացահայտում նրա ներքին հակասությունները։ Գոլդինգի արձակում հասարակությունը հաճախ հանդես է գալիս որպես քաղաքակրթական կարգի և բարոյական սահմանափակումների համակարգ, որի խախտումը կարող է հանգեցնել բռնության, քաոսի և մարդկային վարքի մութ կողմերի դրսևորմանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև հեղինակի խորհրդանշական պատկերներին և առասպելական կամ աստվածաշնչյան ակնարկներին, որոնք խորացնում են նրա ստեղծագործությունների գաղափարական բովանդակությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մարդու և հասարակության փոխհարաբերությանը, քանի որ Գոլդինգի փիլիսոփայական մտածողության մեջ անհատական բարոյականությունը սերտորեն կապված է սոցիալական միջավայրի և հավաքական վարքի հետ։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են վերլուծվել նաև մեղքի, անմեղության, ինքնության, մահվան և հոգևոր ընտրության թեմաները, որոնք գրողի ստեղծագործություններին հաղորդում են ընդգծված էքզիստենցիալ և բարոյափիլիսոփայական բնույթ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս Գոլդինգի վեպերը դիտարկել ոչ միայն որպես գեղարվեստական պատմություններ, այլև որպես մարդու էության և քաղաքակրթության սահմանների վերաբերյալ մտորումների ձև։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել գրողի գեղարվեստական լեզվին, կերպարների հոգեբանական զարգացմանը և խորհրդանշական կառուցվածքին, որոնց միջոցով փիլիսոփայական գաղափարները վերածվում են գրական պատկերների։ Նյութը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, անգլիական գրականության մասնագետներին, փիլիսոփայական արձակի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ուսանողներին և XX դարի գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը բացահայտում է Գոլդինգի արձակի այն առանձնահատկությունը, որի շնորհիվ մարդու բնության և հասարակության մասին հիմնարար փիլիսոփայական հարցերը ներկայացվում են սյուժեի, կերպարների, խորհրդանիշների և բարոյական կոնֆլիկտների միջոցով։

Literature

Այս աշխատությունը ներկայացնում է Ռուսաստանի մշակութային և քաղաքական կարևորագույն կենտրոններից մեկում՝ Սանկտ Պետերբուրգում, ձևավորված հայ գրական կյանքի պատմությունը՝ ընդգրկելով 18-րդ դարից մինչև 20-րդ դարի առաջին երկու տասնամյակները։ Գիրքը մանրամասն ուսումնասիրում է այն հասարակական, կրթական և մշակութային միջավայրը, որի պայմաններում ձևավորվել և զարգացել է տեղի հայկական մտավոր կյանքը, անդրադառնում է հայ գրողների, հրապարակախոսների, թարգմանիչների, հրատարակիչների և հասարակական գործիչների գործունեությանը, ինչպես նաև նրանց դերին ազգային ինքնության պահպանման և մշակութային առաջընթացի գործում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական տպագրության, մամուլի, գրական խմբակների, կրթական հաստատությունների և մշակութային կազմակերպությունների գործունեությանը, որոնք կարևոր դեր են ունեցել հայ համայնքի զարգացման և հայ-ռուսական մշակութային կապերի ամրապնդման գործում։ Հեղինակը վերլուծում է նաև ժամանակաշրջանի գրական ուղղությունները, գաղափարական հոսանքները, գրական փոխազդեցությունները և այն ազդեցությունները, որոնք Պետերբուրգի բազմազգ միջավայրը թողել է հայ գրական մտքի վրա։ Աշխատությունը հիմնված է պատմական փաստերի, արխիվային նյութերի և գրական աղբյուրների ուսումնասիրության վրա՝ ընթերցողին առաջարկելով համակողմանի պատկերացում այն մասին, թե ինչպես է ձևավորվել և զարգացել Պետերբուրգի հայկական գրական ու մշակութային կյանքը՝ դառնալով ազգային մշակույթի կարևոր կենտրոններից մեկը։

Technology

Այս աշխատությունը նվիրված է ֆունկցիոնալ նշանակության հացաբուլկեղենի արտադրության տեխնոլոգիայի մշակմանը՝ նպատակ ունենալով ստեղծել բարձր սննդային և կենսաբանական արժեք ունեցող արտադրանք, որը սովորական սննդային նշանակությունից բացի կարող է նպաստել մարդու առողջության պահպանմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են հացաբուլկեղենի բաղադրության կատարելագործման, հումքի ընտրության և տեխնոլոգիական գործընթացների օպտիմալացման հարցերը՝ հաշվի առնելով ժամանակակից սպառողների առողջարար և սննդաբանական պահանջները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենսաբանական ակտիվ բաղադրիչներով, սննդային մանրաթելերով, վիտամիններով, հանքային նյութերով, սպիտակուցներով կամ այլ օգտակար բաղադրիչներով հարստացված հացաբուլկեղենի ստացման հնարավորություններին։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել տարբեր տեսակի ալյուրների, հացահատիկային և ոչ ավանդական բուսական հումքի, սերմերի, թեփի և այլ բաղադրիչների կիրառման ազդեցությունը պատրաստի արտադրանքի սննդային արժեքի և տեխնոլոգիական հատկությունների վրա։ Կարևոր տեղ է հատկացվում խմորի պատրաստման, խմորման, ձևավորման և թխման տեխնոլոգիական ռեժիմների ընտրությանը, քանի որ դրանց ճիշտ կառավարումը կարևոր է արտադրանքի կառուցվածքի, համի, բույրի, արտաքին տեսքի և պահպանման կայունության ապահովման համար։ Աշխատանքը կարող է ներառել նաև պատրաստի արտադրանքի ֆիզիկաքիմիական, օրգանոլեպտիկ և սննդաբանական ցուցանիշների գնահատում՝ մշակված տեխնոլոգիայի արդյունավետությունը հաստատելու նպատակով։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ֆունկցիոնալ բաղադրիչների այնպիսի համադրության ընտրությունը, որը միաժամանակ կապահովի առողջարար հատկություններ և սպառողական բարձր որակներ՝ առանց արտադրանքի տեխնոլոգիական ու համային հատկանիշների էական վատթարացման։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են հիմք հանդիսանալ նոր տեսակի հացաբուլկեղենի արտադրության տեխնոլոգիական սխեմայի մշակման և արտադրական պայմաններում դրա կիրառման համար։ Աշխատանքը գործնական նշանակություն ունի սննդի արդյունաբերության, առողջարար սննդամթերքի արտադրության և հացաբուլկեղենի տեսականու ընդլայնման տեսանկյունից՝ նպաստելով սննդային արժեքի բարձրացմանը և սպառողների առողջապահական պահանջներին համապատասխան արտադրանքի ստեղծմանը։