Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionCulture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
Հրատարակությունը մատենագիտական ընթացիկ տեղեկատու է, որը նախատեսված է Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության մասին համակարգված տեղեկատվություն տրամադրելու համար։ Այն ընդգրկում է մշակութային և գեղարվեստական կյանքի տարբեր ոլորտներին վերաբերող հրատարակություններ՝ հնարավորություն տալով ընթերցողներին, գրադարաններին և մասնագետներին արագ տեղեկանալ համապատասխան ժամանակաշրջանում հրապարակված նոր գրքերի, հոդվածների, ժողովածուների և այլ մատենագիտական նյութերի մասին։ Տեղեկատուի հիմնական նպատակը մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ տեղեկատվության կազմակերպումն ու տարածումն է՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ գրականության որոնումը և ընտրությունը։ Նյութերը կարող են ընդգրկել գրականություն, կերպարվեստ, երաժշտություն, թատրոն, կինո, ճարտարապետություն, ժողովրդական արվեստ, մշակույթի պատմություն, արվեստաբանություն և հարակից ոլորտներ։ Մատենագիտական նկարագրությունների համակարգված ներկայացումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել հրատարակությունների հեղինակներին, վերնագրերը, թեմատիկ ուղղությունները և անհրաժեշտ այլ տվյալներ՝ դրանք հետագայում գրադարանային կամ գիտահետազոտական աշխատանքներում օգտագործելու համար։ Հրատարակությունը արժեքավոր է նաև որպես իր ժամանակաշրջանի մշակութային տեղեկատվական միջավայրի փաստաթուղթ, քանի որ արտացոլում է խորհրդային Հայաստանի մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ շրջանառվող գրականության շրջանակը և տեղեկատվական առաջնահերթությունները։ Այն կարող է ծառայել որպես արագ կողմնորոշման և գրականության համալրման գործիք գրադարանների, մշակութային հաստատությունների, ուսումնական կազմակերպությունների և հետազոտական կենտրոնների համար։ Տեղեկատուն հատկապես օգտակար է գրադարանավարներին, մատենագետներին, արվեստաբաններին, մշակութաբաններին, գրականագետներին, ուսուցիչներին, ուսանողներին և Հայաստանի խորհրդային շրջանի մշակութային ժառանգությամբ զբաղվող հետազոտողներին։
Updated: 2026-09-09Other Subjects
Формирование структурно-планировочного каркаса ядра центральной зоны крупного города в условиях платного землепользования (на примере Еревана )
Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է խոշոր քաղաքի կենտրոնական գոտու միջուկի կառուցվածքային-պլանային հենքի ձևավորման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ վճարովի հողօգտագործման պայմաններում, Երևանի օրինակով։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել այն քաղաքաշինական, տարածական և տնտեսական օրինաչափությունները, որոնք ազդում են քաղաքի կենտրոնական հատվածի զարգացման, հողատարածքների օգտագործման և տարբեր գործառույթների տարածական կազմակերպման վրա։ Աշխատանքի շրջանակում կենտրոնական գոտին դիտարկվում է որպես քաղաքի առավել ակտիվ և բազմաֆունկցիոնալ տարածք, որտեղ խտորեն փոխկապակցված են բնակելի, հասարակական, վարչական, առևտրային, մշակութային, տրանսպորտային և հանգստի գործառույթները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այդ գործառույթների տարածական փոխհարաբերություններին և դրանց հիման վրա կենտրոնի կառուցվածքային-պլանային համակարգի ձևավորմանը։ Հետազոտության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ քաղաքային տարածքի կազմակերպումը դիտարկվում է վճարովի հողօգտագործման պայմաններում, երբ հողի արժեքը, հողամասերի տնտեսական արդյունավետությունը, սեփականության և օգտագործման իրավական ձևերը կարող են էական ազդեցություն ունենալ քաղաքի տարածական զարգացման վրա։ Այս պայմաններում ուսումնասիրվում են հողօգտագործման ինտենսիվության, կառուցապատման խտության, հողամասերի գործառութային նշանակության փոփոխության և քաղաքաշինական սահմանափակումների փոխկապակցվածությունը։ Երևանի օրինակը հնարավորություն է տալիս դիտարկել պատմականորեն ձևավորված կենտրոնի, հիմնական տրանսպորտային և հետիոտնային կապերի, հասարակական տարածքների, մշակութային օբյեկտների և նոր կառուցապատման փոխհարաբերությունները։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել կենտրոնական գոտու պլանավորման կառուցվածքը, փողոցային ցանցը, հանգույցները, առանցքները, հրապարակները, բաց և կանաչ տարածքները, ինչպես նաև դրանց կապը քաղաքի մյուս հատվածների հետ։ Կարևոր ուղղություն է նաև հողօգտագործման տնտեսական և քաղաքաշինական շահերի հավասարակշռության ուսումնասիրությունը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ այն խնդրին, թե ինչպես ապահովել հողի տնտեսական արդյունավետ օգտագործումը՝ միաժամանակ պահպանելով քաղաքի պատմական միջավայրը, ճարտարապետական ժառանգությունը, հասարակական տարածքների հասանելիությունը, տրանսպորտային համակարգի արդյունավետությունը և բնակելի միջավայրի որակը։ Աշխատանքի շրջանակում հնարավոր է նաև մշակել կենտրոնական գոտու զարգացման քաղաքաշինական մոդելներ և առաջարկություններ, որոնք հաշվի են առնում հողօգտագործման տնտեսական գործոնները և քաղաքի երկարաժամկետ տարածական զարգացման պահանջները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառվել Երևանի կենտրոնական հատվածի վերակազմավորման, հողօգտագործման արդյունավետ կառավարման, քաղաքաշինական ծրագրերի մշակման, կառուցապատման գործընթացների կարգավորման և քաղաքային միջավայրի կայուն զարգացման նպատակներով։
Updated: 2026-09-12Other Subjects
Возможности и перспективы использования технологии связанных данных в Президентской библиотеке
Այս աշխատանքը վերաբերում է թվային գրադարանային միջավայրերում «կապակցված տվյալների» (linked data) տեխնոլոգիայի կիրառման հնարավորություններին և զարգացման հեռանկարներին՝ հատկապես խոշոր ազգային թվային պահոցների համատեքստում։ Նյութում վերլուծվում է, թե ինչպես կարող են տվյալների կապակցման սեմանտիկ մոդելները փոխել գրադարանային տեղեկատվության կազմակերպման, որոնման և ներկայացման եղանակները՝ ապահովելով ռեսուրսների ավելի խորը փոխկապակցվածություն և մեքենայական ընթեռնելիություն։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մետատվյալների ստանդարտացմանը, օնտոլոգիաների կիրառմանը և տարբեր տեղեկատվական համակարգերի ինտեգրմանը, ինչը թույլ է տալիս ստեղծել միասնական գիտելիքային ցանցեր։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է թվային գրադարանների դերը գիտական հետազոտությունների, կրթության և մշակութային ժառանգության պահպանման գործընթացներում՝ ցույց տալով, որ կապակցված տվյալների տեխնոլոգիան կարող է էապես բարձրացնել տեղեկատվության հասանելիությունը և վերլուծական հնարավորությունները։ Միաժամանակ քննարկվում են տեխնիկական և կազմակերպչական մարտահրավերները, որոնք կապված են նման համակարգերի ներդրման և երկարաժամկետ կայունության ապահովման հետ։
Updated: 2026-07-24Economics
Ազատ տնտեսական գոտիների ստեղծման պայմանները Հայաստանի Հանրապետությունում
Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ազատ տնտեսական գոտիների ստեղծման պայմանների, զարգացման նախադրյալների և դրանց տնտեսական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են ազատ տնտեսական գոտիների ձևավորման տեսական հիմքերը, իրավական և կազմակերպական առանձնահատկությունները, ներդրումային միջավայրի վրա դրանց ազդեցությունը և ազգային տնտեսության զարգացման գործում ունեցած դերը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նման գոտիների ստեղծման համար անհրաժեշտ տնտեսական, վարչական, ենթակառուցվածքային և օրենսդրական պայմանները, ինչպես նաև դրանց միջոցով օտարերկրյա և ներքին ներդրումների ներգրավման, արտահանման խթանման և նորարարական գործունեության զարգացման հնարավորությունները։ Աշխատությունում քննարկվում են միջազգային փորձը, ազատ տնտեսական գոտիների արդյունավետության գնահատման չափանիշները, հնարավոր խնդիրներն ու դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի տնտեսական առանձնահատկությունների համատեքստում։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, ներդրումային քաղաքականությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են տնտեսական զարգացման, ներդրումային միջավայրի բարելավման և ազատ տնտեսական գոտիների կառավարման հարցերով։
Updated: 2026-09-08History
Основные тенденции искажения ключевых вопросов истории Армении и «Азербайджана» в азербайджанской историографии 1945-2011 гг.
Աշխատությունը նվիրված է 1945–2011 թվականների ադրբեջանական պատմագրության մեջ Հայաստանի և Ադրբեջանի պատմության առանցքային հարցերի ներկայացման հիմնական միտումների քննությանը՝ կենտրոնանալով պատմական փաստերի մեկնաբանման, աղբյուրների ընտրության և պատմագիտական գաղափարների ձևավորման առանձնահատկությունների վրա։ Ուսումնասիրության առանցքում այն պատմագրական մոտեցումներն են, որոնք հեղինակի գնահատմամբ հանգեցրել են առանձին պատմական իրադարձությունների, տարածքների, ժողովուրդների ծագման, մշակութային ժառանգության և քաղաքական գործընթացների վիճահարույց կամ միակողմանի մեկնաբանությունների։ Քննվող ժամանակահատվածը հնարավորություն է տալիս հետևելու պատմագիտական մոտեցումների փոփոխություններին ուշ խորհրդային շրջանից մինչև հետխորհրդային ժամանակաշրջան՝ հաշվի առնելով տարբեր քաղաքական և գաղափարական միջավայրերում պատմության շարադրման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է պատմական աղբյուրների օգտագործման մեթոդաբանության վերլուծությունը՝ պարզելու, թե տարբեր աշխատություններում ինչպես են ընտրվել, մեկնաբանվել և համադրվել գրավոր աղբյուրները, հնագիտական նյութերը, տեղանունները, քարտեզագրական տվյալները և մշակութային ժառանգությանը վերաբերող տեղեկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պատմական տարածքների և բնակչության էթնիկական կազմի վերաբերյալ տեսակետներին, պետական կազմավորումների պատմական պատկանելության մեկնաբանություններին, ինչպես նաև հայկական և ադրբեջանական մշակութային ժառանգության ծագման շուրջ ձևավորված պատմագիտական բանավեճերին։ Քննվում է նաև Լեռնային Ղարաբաղի պատմության ներկայացումը, քանի որ այդ թեմայի շուրջ պատմագիտական շարադրանքները սերտորեն առնչվել են քաղաքական հակամարտությանը, ազգային հիշողությանը և ինքնության ձևավորմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր է տարբերակել ստուգելի պատմական տվյալները, աղբյուրների գիտական մեկնաբանությունները և ազգային պատմագրություններին բնորոշ գաղափարական կամ քաղաքական դիրքավորումներն ու պնդումները։ Համեմատական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ոչ միայն ադրբեջանական հեղինակների աշխատություններում հանդիպող տեսակետները, այլև դրանց նկատմամբ հայկական և միջազգային պատմագիտական գրականության արձագանքները՝ առանց հակադիր պատմագրական դիրքորոշումներից որևէ մեկը ինքնաբերաբար ընդունելու որպես ապացուցված փաստ։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև պատմական տերմինաբանության կիրառմանը, ժամանակակից ազգային և պետական հասկացությունների՝ ավելի վաղ պատմական ժամանակաշրջանների նկատմամբ հետադարձ կիրառման խնդրին և այդպիսի մոտեցումների մեթոդաբանական սահմանափակումներին։ Հատուկ նշանակություն ունի պատմագրության և ազգային ինքնության փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են պատմական պատումները մասնակցել հասարակական հիշողության և քաղաքական պատկերացումների ձևավորմանը։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը վերաբերում է ոչ միայն կոնկրետ պատմական հարցերին, այլև պատմության գիտական շարադրման մեթոդաբանությանը, աղբյուրագիտական քննադատությանը և հակամարտող պատմական պատումների ձևավորման մեխանիզմներին՝ նպաստելով Հարավային Կովկասի պատմագրական բանավեճերի առավել համակարգված ընկալմանը։
Updated: 2026-09-22Biology
Особенности чувствительности патогенных и условно-патогенных микроорганизмов к дезинфектантам
Այս գիրքը նվիրված է ախտածին և պայմանական ախտածին միկրոօրգանիզմների՝ ախտահանիչ նյութերի նկատմամբ զգայունության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են տարբեր միկրոօրգանիզմների կենսաբանական հատկությունները և դրանց ազդեցությունը ախտահանման գործընթացի արդյունավետության վրա՝ ուշադրություն դարձնելով այն հանգամանքին, որ տարբեր բակտերիաներ, սնկեր, վիրուսներ և այլ մանրէաբանական գործոններ կարող են տարբեր կերպ արձագանքել նույն ախտահանիչ նյութին։ Քննարկվում են ախտահանիչների ազդեցության մեխանիզմները, դրանց արդյունավետությունը պայմանավորող գործոնները, միկրոօրգանիզմների դիմադրողականության ձևավորման հնարավոր պատճառները և ախտահանման պայմանների նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ախտահանիչ միջոցների ընտրության և կիրառման հիմնավորմանը՝ կախված վարակիչ գործոնի տեսակից, շրջակա միջավայրի առանձնահատկություններից և անհրաժեշտ ախտահանման մակարդակից։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև առողջապահական հաստատություններում, լաբորատորիաներում և այլ միջավայրերում վարակների տարածումը կանխելու տեսանկյունից, քանի որ ախտահանման արդյունավետությունը մեծապես կախված է օգտագործվող միջոցի և թիրախային միկրոօրգանիզմի փոխհարաբերությունից։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել մանրէաբանների, համաճարակաբանների, վարակաբանների, հիգիենիստների, բժշկական հաստատությունների մասնագետների, ինչպես նաև բժշկական և կենսաբանական ուղղությունների ուսանողների համար։ Այն հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ միկրոօրգանիզմների զգայունության տարբերությունները, ախտահանման գիտական հիմքերը և արդյունավետ հակամանրէային վերահսկողության կազմակերպման սկզբունքները։
Updated: 2026-09-14