Հարկային քաղաքականության կատարելագործման խնդիրները փոքր ու միջին ձեռնարկությունների զարգացման գործում (ՀՀ օրինակով)

Law

Այս աշխատությունը անդրադառնում է քրեական դատավարության շրջանակներում տուժողի իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության հիմնախնդիրներին՝ վերլուծելով այն իրավական մեխանիզմները, որոնց միջոցով ապահովվում է տուժողի մասնակցությունը արդարադատության իրականացման գործընթացում։ Գրքում քննարկվում են տուժողի դատավարական կարգավիճակի առանձնահատկությունները, նրա իրավունքների իրականացման երաշխիքները, ինչպես նաև պետական մարմինների պարտականությունները՝ ուղղված տուժողի շահերի պաշտպանությանը։ Հեղինակը ուշադրություն է դարձնում նաև այն խնդիրներին, որոնք առաջանում են գործնականում՝ կապված իրավունքների ոչ լիարժեք իրացման, տեղեկատվության հասանելիության սահմանափակումների և փոխհատուցման մեխանիզմների արդյունավետության հետ։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև միջազգային փորձի որոշ օրինակներ և համեմատական մոտեցումներ, որոնք օգնում են հասկանալ, թե ինչպես են տարբեր իրավական համակարգերում կարգավորվում տուժողի իրավունքները քրեական վարույթում։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը կարևոր աղբյուր է իրավաբանների, ուսանողների և ոլորտով հետաքրքրված ընթերցողների համար, քանի որ այն համակարգված կերպով բացատրում է տուժողի պաշտպանության իրավական հիմքերը և դրանց գործնական կիրառման խնդիրները։

Chemistry

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ֆոսֆորօրգանական քիմիայի մի շարք կարևոր և բարդ փոխարկումների ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով P–H թթուների չհագեցած միացություններով ալկիլացման, միջֆազային կատալիզի և գերհիմնային միջավայրում ընթացող ռեակցիաների, ինչպես նաև քառորդային ֆոսֆոնիումային աղերի կառուցվածքային և ռեակցիոն առանձնահատկությունների վրա։ Հետազոտության առաջին հիմնական ուղղությունը P–H կապ պարունակող ֆոսֆորային միացությունների՝ չհագեցած օրգանական միացություններով ալկիլացումն է։ Այսպիսի ռեակցիաները կարևոր են, քանի որ հնարավորություն են տալիս նպատակային ձևով կառուցել ածխածին–ֆոսֆոր կապեր և ստանալ տարբեր կառուցվածքի ֆոսֆորօրգանական միացություններ, այդ թվում՝ ֆոսֆիններ, ֆոսֆոնատներ և ֆոսֆինօքսիդներ։ Աշխատանքի հեղինակի գիտական գործունեության վերաբերյալ հրապարակված նյութերում նշվում է, որ P–H թթուների ալկիլացման ուսումնասիրությունները կատարվել են ինչպես միջֆազային կատալիզի, այնպես էլ գերհիմնային միջավայրի պայմաններում՝ օգտագործելով չհագեցած հալոգենիդներ, ացետիլենային, վինիլացետիլենային և 1,3-դիենային ածխաջրածիններ։ Այս աշխատանքները նշանակալի ներդրում են ունեցել չհագեցած ֆոսֆորօրգանական միացությունների քիմիայի զարգացման գործում։ Միջֆազային կատալիզի կիրառումը հատկապես հետաքրքիր է այն պատճառով, որ այն թույլ է տալիս արդյունավետորեն իրականացնել ռեակցիաներ միմյանց հետ սահմանափակ խառնվող փուլերում՝ ակտիվացնելով ռեակցիայի մասնակիցներին և հեշտացնելով նրանց փոխազդեցությունը։ Մյուս կողմից, գերհիմնային միջավայրը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել P–H թթուների դեֆրոտոնացման աստիճանը և ձևավորել ավելի ռեակցիոնունակ ֆոսֆորային անիոններ, որոնք կարող են փոխազդել չհագեցած էլեկտրոֆիլների հետ։ Այս մոտեցումների համադրումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել ռեակցիաների ընթացքի օրինաչափությունները, ընտրողականությունը, ռեգիոքիմիան և ստացվող արտադրանքների կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Աշխատության մյուս կարևոր ուղղությունը կապված է քառորդային ֆոսֆոնիումային աղերի հետ, որոնց մոլեկուլներում առկա են α-ալենային և β-ացետիլենային խմբեր։ Այստեղ ուսումնասիրվում են պրոտոտրոպային փոխարկումները, այսինքն՝ այնպիսի կառուցվածքային վերադասավորումներ, որոնց ընթացքում տեղի է ունենում պրոտոնի տեղափոխություն և միաժամանակ փոխվում է բազմակի կապերի դիրքը կամ մոլեկուլի էլեկտրոնային կառուցվածքը։ Նման գործընթացները կարևոր են օրգանական սինթեզում, քանի որ կարող են հանգեցնել տարբեր իզոմերային կառուցվածքների առաջացման և թույլ տալ կառավարել հետագա քիմիական փոխարկումների ուղղությունը։ Հատուկ ուշադրության է արժանի նաև նշված ֆոսֆոնիումային աղերի փոխազդեցությունը նուկլեոֆիլների հետ։ Քառորդային ֆոսֆոնիումային միացությունները կարող են հանդես գալ որպես ռեակցիոնունակ միջանկյալներ և սինթետիկ կառուցվածքային միավորներ, իսկ դրանցում առկա ալենային կամ ացետիլենային հատվածները լրացուցիչ հնարավորություն են տալիս իրականացնել բազմաստիճան կամ վերադասավորման ուղեկցվող փոխարկումներ։ Այս ուսումնասիրությունների արդյունքում ստացված օրինաչափությունները կարևոր են ոչ միայն առանձին միացությունների ստացման, այլև չհագեցած ֆոսֆորօրգանական համակարգերի ռեակցիոնունակության ընդհանուր պատկերն ավելի լավ հասկանալու համար։ Աշխատանքի գիտական նշանակությունը պայմանավորված է նաև նրանով, որ դրա շրջանակում մշակված մոտեցումները հնարավորություն են տվել ստանալ գործնական նշանակություն ունեցող ֆոսֆորօրգանական միացությունների տարբեր դասեր։ Հեղինակի գիտական ժառանգությանը նվիրված աղբյուրը նշում է, որ հետազոտությունների հիման վրա մշակվել են արդյունավետ և տեխնոլոգիապես կիրառելի մեթոդներ ֆոսֆինների, ֆոսֆոնատների և ֆոսֆինօքսիդների սինթեզի համար, ինչպես նաև առաջարկվել է երկրորդային ֆոսֆինօքսիդների ալկիլացման միջոցով երրորդային ֆոսֆինօքսիդների ստացման նոր եղանակ։ Ուսումնասիրության շրջանակում բացահայտված են նաև P–H կապի հետ կապված որոշ ոչ սովորական փոխարկումներ, այդ թվում՝ երկրորդային ֆոսֆինօքսիդների պրոպարգիլացման ընթացքում թթվածնի ներմուծման նոր ռեակցիա, ինչը վկայում է ֆոսֆորօրգանական համակարգերի քիմիական վարքագծի բազմազանության մասին։ Աշխատանքը գիտական աղբյուրներում ներկայացվում է որպես Ռոլանդ Հարությունի Խաչատրյանի՝ քիմիական գիտությունների դոկտորի գիտական աստիճանի հայցման համար պատրաստված ատենախոսական հետազոտություն․ այն պաշտպանվել է Երևանում 1994 թվականին, իսկ հեղինակային սեղմագիրը կազմված է 60 էջից։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը արժեքավոր է նրանով, որ միավորում է օրգանական սինթեզի, ֆոսֆորօրգանական քիմիայի, կատալիզի և չհագեցած միացությունների ռեակցիոնունակության ուսումնասիրությունը։ Այն հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել P–H թթուների ալկիլացման մեխանիզմների և սինթետիկ հնարավորությունների, միջֆազային և գերհիմնային պայմանների դերի, ինչպես նաև ալենային և ացետիլենային խմբեր պարունակող ֆոսֆոնիումային աղերի փոխարկումների մասին։ Թեման հատկապես հետաքրքրություն է ներկայացնում ֆոսֆորօրգանական քիմիայի, օրգանական սինթեզի և նոր ֆունկցիոնալ ֆոսֆորային միացությունների ստացման մեթոդների ուսումնասիրությամբ զբաղվող քիմիկոսների, հետազոտողների, ասպիրանտների և ուսանողների համար:

Mathematics

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է պսևդոպարաբոլիկ օպերատորների որոշակի դասի համար ձևակերպված վարիացիոն անհավասարությունների տեսության ուսումնասիրությանը։ Գրքում քննարկվում են ժամանակակից մաթեմատիկական անալիզի և մասնակի ածանցյալներով դիֆերենցիալ հավասարումների տեսության շրջանակներում առաջացող խնդիրներ, որոնք կապված են բարդ դինամիկական համակարգերի մոդելավորման հետ։ Հեղինակը ներկայացնում է պսևդոպարաբոլիկ օպերատորների հատկությունները, դրանց համար սահմանվող վարիացիոն ձևակերպումները և համապատասխան լուծումների գոյության, միակության ու կայունության պայմանները։ Աշխատության մեջ կիրառվում են ֆունկցիոնալ անալիզի, օպերատորների տեսության և վարիացիոն մեթոդների ժամանակակից գործիքներ՝ տեսական արդյունքների հիմնավորման և ընդհանրացման նպատակով։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի այն մաթեմատիկական մոդելների համար, որոնք նկարագրում են ֆիզիկական, տեխնիկական և ինժեներական գործընթացներ, որտեղ առկա են տարածաժամանակային բարդ փոխազդեցություններ և ոչ ստանդարտ էվոլյուցիոն երևույթներ։ Գիրքը նախատեսված է մաթեմատիկոսների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների և կիրառական մաթեմատիկայի ոլորտի մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են վարիացիոն անհավասարությունների, օպերատորային հավասարումների և դիֆերենցիալ մոդելների խորացված ուսումնասիրությամբ։

Biology

Այս ուսումնական ձեռնարկը նվիրված է կենսաբանության տիպական խնդիրների լուծման մեթոդներին և դրանց մանրամասն մեկնաբանությանը։ Այն օգնում է ուսանողներին ոչ միայն գտնել ճիշտ պատասխաններ, այլև հասկանալ լուծման տրամաբանությունը և կիրառվող կենսաբանական օրենքները։ Գրքում ընդգրկված են՝ Գենետիկայի խնդիրների լուծման օրինակներ և բացատրություններ Բջջաբանության և մոլեկուլային կենսաբանության հաշվարկային առաջադրանքներ Ֆիզիոլոգիական գործընթացների վերաբերյալ խնդիրներ Տիպական սխալների վերլուծություն և մեկնաբանություն Քայլ առ քայլ լուծման մեթոդներ Ձեռնարկը նպատակ ունի զարգացնել ուսանողների վերլուծական մտածողությունը և ամրապնդել կենսաբանության տեսական գիտելիքները գործնական խնդիրների միջոցով։

Political Science

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և եվրոպական կառույցների միջև հարաբերությունների ձևավորման, զարգացման և համագործակցության հիմնական ուղղությունների ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է անկախությունից հետո եվրոպական քաղաքական, տնտեսական և իրավական համակարգերի հետ փոխգործակցության ընդլայնման գործընթացների, դրանց նպատակների և երկրի արտաքին քաղաքականության մեջ ունեցած նշանակության վրա։ Քննության են առնվում եվրոպական կազմակերպությունների և հաստատությունների հետ քաղաքական երկխոսության ձևավորումը, ժողովրդավարական ինստիտուտների ամրապնդմանն ուղղված նախաձեռնությունները, իրավական և կառավարման բարեփոխումները, մարդու իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմների զարգացումը և հասարակական հաստատությունների կատարելագործմանն աջակցող ծրագրերը։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում տնտեսական համագործակցությանը՝ դիտարկելով առևտրային հարաբերությունների զարգացումը, ներդրումային միջավայրի բարելավումը, ձեռնարկատիրության խթանումը, ենթակառուցվածքների արդիականացումը և տարբեր ոլորտներում իրականացվող տեխնիկական ու ֆինանսական աջակցության ծրագրերը։ Ուսումնասիրվում են նաև կրթության, գիտության, մշակույթի, երիտասարդական քաղաքականության, շրջակա միջավայրի պահպանության, տարածաշրջանային զարգացման և հասարակական կազմակերպությունների մասնակցության ոլորտներում իրականացվող նախաձեռնությունները։ Եվրոպական կառույցների հետ համագործակցությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես արտաքին հարաբերությունների ուղղություն, այլև որպես ներքին բարեփոխումների և պետական կառավարման համակարգի զարգացման վրա ազդեցություն ունեցող գործոն։ Կարևորվում է համապատասխան ծրագրերի դերը օրենսդրական և ինստիտուցիոնալ փոփոխությունների իրականացման, մասնագիտական կարողությունների զարգացման և եվրոպական փորձի կիրառման գործընթացներում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև համագործակցության տարբեր փուլերին, պայմանագրային և քաղաքական շրջանակների փոփոխություններին ու այն հանգամանքներին, որոնք ազդել են Հայաստանի և եվրոպական գործընկերների հարաբերությունների խորության և առաջնահերթությունների վրա։ Միաժամանակ դիտարկվում են տարածաշրջանային քաղաքական միջավայրի, անվտանգության խնդիրների և արտաքին տնտեսական պայմանների ազդեցությունը համագործակցության զարգացման վրա։ Հիմնական ծրագրերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել դրանց նպատակները, իրականացման մեխանիզմները և նշանակությունը երկրի հասարակական ու տնտեսական վերափոխումների համար։ Աշխատությունը կարևոր է Հայաստանի արտաքին քաղաքականության եվրոպական ուղղության, միջազգային կազմակերպությունների հետ փոխգործակցության և եվրոպական ինտեգրման գործընթացների առանձնահատկությունների համակարգված ընկալման տեսանկյունից։ Նյութը կարող է օգտակար լինել միջազգային հարաբերությունների, քաղաքագիտության, եվրոպագիտության, պետական կառավարման և Հայաստանի արտաքին քաղաքականության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, մասնագետների և ուսանողների համար։

Economics

Այս գիրքը ուսումնասիրում է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության զարգացման ընթացիկ վիճակը և տարածքային տեղաբաշխման հիմնական խնդիրները՝ ընդգծելով սոցիալ-տնտեսական, աշխարհագրական և կառուցվածքային գործոնների ազդեցությունը երկրի զարգացման վրա։ Գրքում վերլուծվում են արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, ծառայությունների և ենթակառուցվածքների զարգացման միտումները, ինչպես նաև դրանց անհավասար տարածքային բաշխվածության պատճառները։ Հեղինակը անդրադառնում է տարածաշրջանային զարգացման տարբերություններին, բնակչության կենտրոնացման խնդիրներին, աշխատանքի շուկայի առանձնահատկություններին և ներդրումային միջավայրի ազդեցությանը տնտեսության կառուցվածքի վրա։ Նյութում քննարկվում են նաև պետական քաղաքականության ուղղությունները՝ ուղղված տնտեսական հավասարակշռության ապահովմանը, տարածաշրջանների զարգացման խթանմանը և կայուն աճի պայմանների ստեղծմանը։ Գիրքը համադրում է տեսական մոտեցումները և վիճակագրական վերլուծությունները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ Հայաստանի տնտեսության զարգացման ժամանակակից մարտահրավերները և հնարավոր հեռանկարները։