Հայրենիք-Սփյուռք հարաբերությունները. 1918 թվականից մինչև մեր օրերը

Other Subjects

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

Other Subjects

Նյութը վերաբերում է 2023 թվականի աշնանը Լեռնային Ղարաբաղում տեղի ունեցած քաղաքական և ռազմական զարգացումներին հաջորդած իրադարձություններին՝ կենտրոնանալով Ադրբեջանի իշխանությունների կողմից նախկին բարձրաստիճան պաշտոնյա և գործարար Ռուբեն Վարդանյանի ձերբակալության վրա։ Ներկայացվում են նրա գործունեության հիմնական հանգամանքները, տարածաշրջանի քաղաքական կառավարման համակարգում ունեցած դերը և այն պայմանները, որոնցում նա հայտնվել է ադրբեջանական իշխանությունների վերահսկողության ներքո։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում 2023 թվականի սեպտեմբերյան ռազմական գործողություններից հետո ստեղծված իրավիճակին, երբ Ադրբեջանը վերահսկողություն հաստատեց Լեռնային Ղարաբաղի ամբողջ տարածքի նկատմամբ, իսկ այնտեղ բնակվող հայերի ճնշող մեծամասնությունը տեղափոխվեց Հայաստան։ Նյութում ձերբակալությունը դիտարկվում է այդ լայն քաղաքական գործընթացների համատեքստում՝ անդրադառնալով նախկին ղեկավարների և պաշտոնատար անձանց նկատմամբ Ադրբեջանի ձեռնարկած իրավական գործողություններին։ Քննության են առնվում ադրբեջանական կողմի ներկայացրած մեղադրանքներն ու դրանց քաղաքական նշանակությունը, ինչպես նաև հայկական կողմի և միջազգային շրջանակների արձագանքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ձերբակալության հանգամանքներին՝ տարածաշրջանից Հայաստան տեղափոխվելու փորձի ընթացքում ադրբեջանական վերահսկողության կետում նրա կալանավորմանը և հետագա տեղափոխմանը Բաքու։ Ներկայացվում է նաև նրա՝ որպես միջազգային գործարար և բարեգործական նախաձեռնությունների մասնակցի կենսագրական ու հասարակական գործունեության համատեքստը, ինչը լրացուցիչ միջազգային ուշադրություն է հաղորդել դեպքին։ Իրադարձությունը դիտարկվում է նաև մարդու իրավունքների, ձերբակալված անձանց իրավական պաշտպանության, արդար դատաքննության երաշխիքների և միջազգային իրավական չափանիշների տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում տարածաշրջանի հայ բնակչության զանգվածային տեղահանությանը, մարդասիրական խնդիրներին և հակամարտությունից հետո ստեղծված քաղաքական ու սոցիալական իրավիճակին՝ տարբեր կողմերի գնահատականները ներկայացնելով որպես համապատասխան կողմերի դիրքորոշումներ։ Նյութը հնարավորություն է տալիս դիտարկել անհատական ձերբակալության դեպքը ավելի լայն աշխարհաքաղաքական միջավայրում, որտեղ փոխկապակցվում են Հայաստանի և Ադրբեջանի հարաբերությունները, Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի շուրջ երկարատև հակամարտության հետևանքները և տարածաշրջանում անվտանգության նոր իրողությունները։ Կարևորվում է նաև միջազգային հանրության արձագանքի և մարդու իրավունքների պաշտպանության կառույցների ուշադրության նշանակությունը ձերբակալված նախկին պաշտոնյաների հետագա ճակատագրի հարցում։ Հրապարակումն արժեքավոր է ժամանակակից քաղաքական պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ արձանագրում է հակամարտության կարևոր շրջադարձային փուլին անմիջապես հաջորդած իրադարձություններից մեկը և արտացոլում այդ ժամանակաշրջանի քաղաքական ու հասարակական մթնոլորտը։ Այն կարող է օգտակար լինել Արցախի հակամարտության, Հարավային Կովկասի ժամանակակից պատմության, հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների, միջազգային քաղաքականության և մարդու իրավունքների խնդիրներով զբաղվող հետազոտողների, լրագրողների, քաղաքագետների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Geography

Գեոտեխնիկական և շինարարական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է գերնստող գրունտների ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների ուսումնասիրությանը և Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում դրանց՝ որպես շինանյութ հողային կառույցներում կիրառման հնարավորությունների գնահատմանը։ Քննության են առնվում գերնստող գրունտների առաջացման երկրաբանական պայմանները, կառուցվածքային առանձնահատկությունները, հատիկաչափական կազմը, խոնավության ազդեցությունը և արտաքին ծանրաբեռնվածությունների նկատմամբ դրանց վարքագիծը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրունտների նստեցման հատկություններին, ջրով հագեցման հետևանքով առաջացող կառուցվածքային փոփոխություններին, սեղմելիությանը, ամրությանը և դեֆորմացիոն բնութագրերին։ Վերլուծվում են գրունտների լաբորատոր և դաշտային հետազոտության մեթոդները, դրանց կրողունակության գնահատման մոտեցումները և հողային կառույցների կայունության վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Քննարկվում են նաև գերնստող գրունտների օգտագործման հնարավորությունները հողապատնեշների, լիցքերի, ճանապարհային հողապաստառների և այլ ինժեներական կառույցների շինարարության ընթացքում։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են գրունտների խտացման, խոնավության կարգավորման, ամրացման և նստեցման վտանգի նվազեցման տեխնոլոգիական միջոցառումները։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի երկրաբանական և բնակլիմայական պայմաններում տեղական գրունտային նյութերի արդյունավետ օգտագործմանը, շինարարական ծախսերի նվազեցման հնարավորություններին և հողային կառույցների հուսալիության ապահովման պահանջներին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ինժեներական երկրաբանության, գրունտների մեխանիկայի, գեոտեխնիկայի և հողային կառույցների նախագծման ու շինարարության ոլորտների մասնագետների և հետազոտողների համար։

Pedagogy

Методическое пособие посвящено использованию игровых методов обучения на уроках русского языка в начальных классах армянской школы и направлено на повышение эффективности усвоения языка у младших школьников; в работе рассматриваются теоретические основы игрового обучения, его психолого-педагогическое значение, а также практические приемы и виды дидактических игр, способствующих развитию речевых навыков, расширению словарного запаса, формированию грамматических умений и навыков устной и письменной речи; особое внимание уделяется адаптации игровых технологий к билингвальной образовательной среде, мотивации учащихся и созданию благоприятной языковой среды на уроках, а также приведены конкретные примеры упражнений и сценариев учебных игр.

Culture

Այս հրատարակությունը մասնագիտացված մատենագիտական տեղեկատու է, որի հիմնական նպատակն է համակարգված կերպով ներկայացնել Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականությունը և այդպիսով ընթերցողներին, գիտնականներին, մասնագետներին ու գրադարաններին ապահովել տվյալ ոլորտում ընթացիկ հրատարակությունների մասին արագ և կառուցակարգված տեղեկատվությամբ։ Հրատարակությունը կազմվել է Ալ. Մյասնիկյանի անվան հանրապետական գրադարանի մշակույթի և արվեստի գիտական ինֆորմացիայի բաժնի կողմից, որը նման տեղեկատուն հրապարակում էր պարբերաբար՝ յուրաքանչյուր ամիս։ Պաշտոնական նախաբանում նշվում է, որ ցանկում ներառվում էին մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հայերեն և ռուսերեն լեզուներով գրադարան նոր մուտք գործած գրքերի, ինչպես նաև հանրապետությունում հրատարակվող ամսագրերի և թերթերի հոդվածների վերաբերյալ մատենագիտական տեղեկություններ։ Նյութերի ընդգրկման այս սկզբունքը հրատարակությունը դարձնում է ոչ թե որևէ առանձին մշակութաբանական կամ արվեստագիտական թեմայի վերաբերյալ վերլուծական աշխատություն, այլ տեղեկատվական-մատենագիտական գործիք, որի միջոցով հնարավոր էր հետևել տվյալ ժամանակաշրջանում մշակույթի և արվեստի բնագավառներում ստեղծվող ու շրջանառվող գրականությանը։ Հատկապես արժեքավոր է նյութերի դասակարգման համակարգը․ տեղեկությունները դասավորվել են ըստ տասնորդական դասակարգման սխեմայի, իսկ յուրաքանչյուր բաժնի ներսում մատենագիտական նկարագրությունները դասավորված են այբբենական կարգով՝ նախ հայերեն, ապա ռուսերեն լեզուներով։ Յուրաքանչյուր գրառման սկզբնամասում նշվել է նաև գրքի գրադարանային շիֆրը, ինչը պետք է հեշտացներ համապատասխան հրատարակության որոնումը և օգտագործումը գրադարանային ֆոնդերում։ Կարևոր առանձնահատկություն է նաև նյութերի համարակալման շարունակականությունը․ հերթական համարները մի թողարկումից մյուսը շարունակվել են ամբողջ տարվա ընթացքում։ Այս կառուցվածքը թույլ էր տալիս տեղեկատուն օգտագործել որպես տարվա ընթացքում մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր գրականության ընթացիկ հաշվառման ամբողջական համակարգ, այլ ոչ թե որպես միմյանցից անկախ առանձին մատենագիտական ցանկերի շարք։ Մատենագիտական տարեգրքի տվյալները ցույց են տալիս, որ հրատարակությունը շարունակաբար ընդգրկվել է Հայաստանի գրադարանային և մատենագիտական պարբերականների համակարգում․ օրինակ՝ արձանագրված են 1987–1989 թվականների մի շարք համարներ, որոնց ծավալը տարբեր թողարկումներում տատանվել է մոտավորապես 14-ից 55 էջի սահմաններում։ Հայաստանի ազգային գրադարանի էլեկտրոնային կատալոգում պահպանվել են նաև ավելի ուշ տարիների թողարկումների մատենագիտական գրառումներ, այդ թվում՝ 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1989 և 1990 թվականների համարներ, ինչը վկայում է հրատարակության երկարատև պարբերական բնույթի մասին։ Հրատարակության բովանդակային արժեքը հատկապես մեծ է ժամանակաշրջանի մշակութային և արվեստագիտական տեղեկատվական միջավայրը վերականգնելու տեսանկյունից։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրողին պարզել, թե տվյալ ժամանակահատվածում ինչ գրքեր, հոդվածներ և այլ նյութեր էին հասանելի կամ մուտք գործում հանրապետության խոշոր գրադարանային ֆոնդեր, ինչ թեմաներ էին ներկայացված մշակույթի և արվեստի ոլորտներում և ինչպիսի տեղեկատվական հոսքեր էին ձևավորվում հայերեն ու ռուսերեն հրատարակությունների միջոցով։ Այդ պատճառով այն կարող է դիտարկվել նաև որպես խորհրդային շրջանի Հայաստանի մշակութային կյանքի ուսումնասիրման օժանդակ սկզբնաղբյուր։ Միաժամանակ տեղեկատուն արժեքավոր է գրադարանագիտության և մատենագիտության պատմության համար, քանի որ ցույց է տալիս, թե ինչպես էր խորհրդային շրջանում կազմակերպվում ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատվության հավաքագրումը, դասակարգումը և տարածումը։ Հրատարակության կառուցվածքը վկայում է, որ դրա հիմնական հասցեատերերը եղել են ոչ միայն ակադեմիական հետազոտողները, այլև գրադարանները, մասնագետները, մշակույթի և արվեստի ոլորտով հետաքրքրվող կազմակերպություններն ու ընթերցողների ավելի լայն շրջանակները։ Ընդհանուր առմամբ, սա կարևոր տեղեկատու աղբյուր է խորհրդային Հայաստանի մշակութային և արվեստագիտական հրատարակչական դաշտը ուսումնասիրելու համար։ Այն արժեքավոր է հատկապես նրանով, որ մեկ համակարգում ամփոփում է տարբեր տեսակի հրատարակությունների մասին մատենագիտական տվյալներ և հնարավորություն է տալիս ժամանակագրական ու թեմատիկ կտրվածքով հետևել մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ գրականության զարգացմանը։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել մշակույթի պատմությամբ, արվեստագիտությամբ, գրականությամբ, գրադարանագիտությամբ, մատենագիտությամբ և խորհրդային Հայաստանի մտավոր ու հրատարակչական կյանքի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, ուսանողների և գրադարանային մասնագետների համար։

Other Subjects

Համառոտ մեղվաբուծություն նյութը մեղվաբուծության վերաբերյալ ուսումնական-գործնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է մեղուների կենսաբանության, ընտանիքի կառուցվածքի և մեղվաբուծական տնտեսության կազմակերպման հիմնական սկզբունքները։ Այն նախատեսված է սկսնակ մեղվապահների, գյուղատնտեսության ոլորտի ուսանողների և պրակտիկ մեղվաբուծությամբ զբաղվող մասնագետների համար։ Նյութում բացատրվում են մեղվաընտանիքի կազմը՝ մայր մեղու, բանվոր մեղուներ և դրոններ, ինչպես նաև դրանց գործառույթները և փոխկապակցվածությունը ընտանիքի կենսագործունեության մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մեղվաբուծական սեզոնային աշխատանքներին՝ գարնանային զարգացում, ամառային մեղրի հավաք, աշնանային նախապատրաստում և ձմեռման կազմակերպում։ Աշխատությունում ներկայացվում են նաև փեթակների ճիշտ խնամքը, մեղվաընտանիքների բազմացման եղանակները, հիվանդությունների և վնասատուների դեմ պայքարի հիմնական միջոցները։ Բացի այդ, քննարկվում են մեղրի, մեղրամոմի և այլ մեղվաբուծական արտադրանքի ստացման տեխնոլոգիաները և դրանց տնտեսական նշանակությունը։ Նյութը միավորում է տեսական գիտելիքները և գործնական խորհուրդները՝ նպաստելով մեղվաբուծության արդյունավետ և կայուն կազմակերպմանը։