Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Agriculture

    Բանջարային լոբու սորտերի կենսաբանական առանձնահատկությունները և մշակման տեխնոլոգիան ամառային ցանքերում

    Աշխատությունը նվիրված է բանջարային լոբու տարբեր սորտերի կենսաբանական, ձևաբանական և ագրոտեխնիկական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ամառային ցանքերի պայմաններում դրանց մշակության արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Քննարկվում են բույսերի աճի և զարգացման օրինաչափությունները, վեգետացիոն շրջանի տևողությունը, ծաղկման ու պտղակալման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև շրջակա միջավայրի գործոնների ազդեցությունը բերքի ձևավորման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր սորտերի ջերմության, խոնավության, լուսավորության և հողի սննդային պայմանների նկատմամբ պահանջներին, ամառային բարձր ջերմաստիճաններին հարմարվելու կարողությանը և բերքատվության ցուցանիշներին։ Ուսումնասիրվում են ցանքի ժամկետների, սերմերի նախացանքային մշակման, ցանքի խորության, բույսերի տեղաբաշխման խտության, ոռոգման ռեժիմների և պարարտացման համակարգերի ազդեցությունները բույսերի զարգացման ու արտադրողականության վրա։ Անդրադարձ է կատարվում ամառային ցանքերում հողի նախապատրաստման, մշակաբույսերի խնամքի, մոլախոտերի դեմ պայքարի, հիվանդությունների և վնասատուների կանխարգելման ագրոտեխնիկական միջոցառումներին։ Կարևորվում են սորտերի համեմատական գնահատումը, վաղահասության, բերքի որակական հատկանիշների, ունդերի ապրանքային տեսքի և սննդային արժեքի ուսումնասիրությունը։ Դիտարկվում են նաև ամառային ցանքերի կազմակերպման հնարավորությունները տարբեր հողակլիմայական պայմաններում, կրկնացանքի կիրառման առավելությունները և հողային ու ջրային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման ուղիները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել դաշտային փորձերի արդյունքները, բույսերի կենսաչափական ցուցանիշները և բերքատվության տնտեսական գնահատման մեթոդները՝ առավել հարմար սորտերի ու մշակության եղանակների ընտրության համար։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի բանջարաբուծության զարգացման, գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետության բարձրացման և ամառային ցանքերում կայուն ու որակյալ բերքի ստացման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել ագրոնոմների, բանջարաբույծների, սելեկցիոներների, գյուղատնտեսական խորհրդատուների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-14
    Բանջարային լոբու սորտերի կենսաբանական առանձնահատկությունները և մշակման տեխնոլոգիան ամառային ցանքերում
    Online

    Other Subjects

    Армянское господ Лазаревых учебное заведение для образование юношества

    «Լազարևների հայկական ուսումնական հաստատությունը երիտասարդության կրթության համար» անվանումով կրթական հաստատությունը (հայտնի որպես Լազարյան/Լազարևյան ուսումնարան կամ հետագայում՝ Լազարյան ճեմարան) հիմնադրվել է 1815 թվականին Մոսկվայում՝ Լազարևների (Լազարյանների) հարուստ և ազդեցիկ հայ ընտանիքի բարեգործական միջոցներով։ Այն ստեղծվել է որպես հատուկ կրթական կենտրոն՝ նպատակ ունենալով ապահովել հայ երիտասարդության կրթությունը Ռուսական կայսրության միջավայրում, միաժամանակ ծառայելով նաև որպես արևելյան լեզուների և մշակույթների ուսումնասիրման կարևոր օջախ։ Հաստատության հիմնադիրների նախաձեռնությամբ ուսումնարանը սկզբնական փուլում գործել է որպես հայկական ուսումնական հաստատություն, որտեղ կրթություն են ստացել ինչպես հայ, այնպես էլ այլ ազգերի պատանիներ՝ հիմնականում ազնվական և պետական ծառայության համար պատրաստվող ընտանիքներից։ Ուսումնական ծրագրում ընդգրկված են եղել ընդհանուր կրթական առարկաներ, ինչպես նաև արևելյան լեզուներ՝ հայերեն, պարսկերեն, թուրքերեն և արաբերեն, ինչը պայմանավորված էր Ռուսաստանի պետական հետաքրքրություններով Արևելքի հետ հարաբերություններում։ Ժամանակի ընթացքում հաստատությունը զարգացել և ստացել է ավելի բարձր կարգավիճակ՝ վերածվելով Լազարյան ճեմարանի, որը համարվել է Ռուսաստանի լավագույն ուսումնական հաստատություններից մեկը իր ժամանակի համար և կարևոր դեր է խաղացել ինչպես հայ մտավորականության ձևավորման, այնպես էլ արևելագիտության զարգացման գործում։ Այն միաժամանակ եղել է կրթական, մշակութային և գիտական կենտրոն, որտեղ ձևավորվել են ռուս-հայկական մշակութային կապերը, և որտեղ ուսանողները պատրաստվել են պետական ծառայության, թարգմանչական աշխատանքի և ուսուցչական գործունեության համար։ Հաստատությունը հետագայում շարունակել է գործել տարբեր անվանումներով և կարգավիճակներով՝ պահպանելով իր գիտակրթական նշանակությունը մինչև XX դարի սկիզբը՝ դառնալով կարևոր հուշարձան հայ կրթության պատմության մեջ։

    Updated: 2026-09-21
    Армянское господ Лазаревых учебное заведение для образование юношества
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր օտար լեզուներով: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги на иностранных языках= New books in foreign languages (1978, Հունվար, թիվ 1)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով նոր լույս տեսած և գրադարանային հավաքածուներում համալրված գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, ուսանողներին և մասնագետներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն միջազգային հրատարակչական դաշտի նոր գրականության մասին։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական, մշակութային և կրթական բնույթի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտության, մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման ժամանակակից միտումները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել օտարալեզու նոր գրականության մեջ, ծանոթանալ տարբեր երկրների հեղինակների և հետազոտողների աշխատանքներին, ինչպես նաև ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է միջազգային գիտելիքների տարածմանը, միջմշակութային հաղորդակցության զարգացմանը և համաշխարհային գրական ու գիտական ժառանգության հասանելիության ընդլայնմանը։

    Updated: 2026-11-02
    Նոր գրքեր օտար լեզուներով: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги на иностранных языках= New books in foreign languages (1978, Հունվար, թիվ 1)
    Online

    Linguistics

    Հին թաբարիի լեզվական առանձնահատկությունները (ըստ Ղուրանի հին թաբարիով թարգմանված ձեռագրի)

    Լեզվաբանական և արևելագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հին թաբարի լեզվի լեզվական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ Ղուրանի հին թաբարիերեն թարգմանության ձեռագրի հիման վրա։ Քննության են առնվում թաբարի լեզվի պատմական զարգացման նախադրյալները, դրա տեղը իրանական լեզուների համակարգում և միջնադարյան գրավոր հուշարձանների նշանակությունը լեզվի վաղ շրջանի առանձնահատկությունների բացահայտման համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսումնասիրվող ձեռագրի հնչյունաբանական, ձևաբանական, շարահյուսական և բառապաշարային բնութագրերին, ինչպես նաև լեզվական հնագույն ձևերի պահպանման ու փոփոխության հնարավոր դրսևորումներին։ Վերլուծվում են գոյականական և բայական համակարգերի կառուցվածքը, քերականական ձևերի գործածությունը, նախադասությունների կազմության սկզբունքները և բառերի իմաստային առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են Ղուրանի արաբերեն բնագրի և թաբարիերեն թարգմանության փոխհարաբերությունները, կրոնական հասկացությունների փոխանցման եղանակները, թարգմանական համարժեքների ընտրությունը և արաբերենի հնարավոր ազդեցությունը ձեռագրի լեզվի վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են հին թաբարիի և իրանական այլ լեզուների պատմահամեմատական առնչությունները, բարբառային առանձնահատկությունները և ձեռագրական աղբյուրների լեզվաբանական վերլուծության մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում կրոնական թարգմանական գրականության նշանակությանը լեզվական պատմության վերականգնման, միջնադարյան գրավոր մշակույթի ուսումնասիրման և տարածաշրջանային լեզվական փոխազդեցությունների բացահայտման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել իրանագիտության, պատմական լեզվաբանության, ձեռագրագիտության, արևելյան լեզուների պատմության և Ղուրանի թարգմանությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-08
    Հին թաբարիի լեզվական առանձնահատկությունները (ըստ Ղուրանի հին թաբարիով թարգմանված ձեռագրի)
    Online

    Religion

    Տիկին Թուրֆանտան և նրա գաղափարները ամերիկացի երիցական քարոզիչների մասին

    Հրատարակությունը վերաբերում է ամերիկացի երիցական քարոզիչներին և նրանց կրոնական գործունեության շուրջ արտահայտված տեսակետներին։ Երիցականությունը բողոքական քրիստոնեության ուղղություններից է, որն առանձնանում է եկեղեցական կառավարման որոշակի սկզբունքներով, Աստվածաշնչի ուսմունքի կարևորությամբ և կրոնական համայնքների կազմակերպման ավանդույթներով։ XIX դարում ամերիկացի բողոքական միսիոներները գործունեություն էին ծավալում Օսմանյան կայսրության տարբեր շրջաններում, այդ թվում՝ հայաբնակ համայնքներում՝ տարածելով իրենց դավանաբանական գաղափարները, հիմնելով կրթական հաստատություններ և մասնակցելով կրոնական ու հասարակական քննարկումներին։ Նման միջավայրում հրատարակված կրոնական բանավիճային նյութերը կարող էին անդրադառնալ քարոզիչների համոզմունքներին, նրանց գործունեության նպատակներին և տեղական քրիստոնեական համայնքների հետ հարաբերություններին։ Այս փոքրածավալ հրատարակության կոնկրետ փաստարկները, տիկին Թուրֆանտայի ինքնությունը և նրա արտահայտած տեսակետների բովանդակությունը հնարավոր չէ վստահորեն որոշել միայն մատենագիտական տվյալներով։ Այն կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել XIX դարի հայ կրոնական հրապարակախոսության, բողոքական միսիոներական շարժումների և տարբեր քրիստոնեական ուղղությունների միջև գաղափարական հարաբերությունների ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-10-25
    Տիկին Թուրֆանտան և նրա գաղափարները ամերիկացի երիցական քարոզիչների մասին
    Online

    Law

    Իրավունքի աղբյուրների առանձնահատկությունները մայրցամաքային և անգլոսաքսոնական իրավական համակարգերում (իրավահամեմատական վերլուծություն)

    Աշխատությունը նվիրված է մայրցամաքային և անգլոսաքսոնական իրավական համակարգերում իրավունքի աղբյուրների առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց համեմատական վերլուծությանը։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում են երկու խոշոր իրավական ընտանիքների ձևավորման պատմական հիմքերը, զարգացման առանձնահատկությունները և իրավական կարգավորման կառուցվածքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում իրավունքի հիմնական աղբյուրների՝ նորմատիվ իրավական ակտերի, դատական նախադեպի, իրավական սովորույթի, իրավական դոկտրինի և այլ իրավական ձևերի դերին ու նշանակությանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել, թե ինչպես են տարբեր իրավական համակարգերում ձևավորվում, մեկնաբանվում և կիրառվում իրավական նորմերը, ինչպես նաև ինչպիսի հարաբերակցություն է առկա օրենսդրության և դատական պրակտիկայի միջև։ Մայրցամաքային իրավական համակարգի համատեքստում դիտարկվում է օրենսդրության և կոդիֆիկացված իրավական ակտերի գերակա նշանակությունը, մինչդեռ անգլոսաքսոնական համակարգի ուսումնասիրության ժամանակ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դատական նախադեպի և դատական իրավաստեղծ գործունեության դերին։ Քննարկվում են նաև իրավական աղբյուրների հիերարխիայի, պարտադիրության, մեկնաբանության և իրավակիրառ պրակտիկայում դրանց օգտագործման տարբերությունները։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչն է երկու համակարգերի համեմատությունը՝ բացահայտելու դրանց ընդհանուր գծերը, հիմնարար տարբերությունները, փոխազդեցության հնարավորությունները և ժամանակակից իրավական զարգացումների արդյունքում միմյանց նկատմամբ ունեցած ազդեցությունը։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել նաև այն հանգամանքին, որ ժամանակակից իրավական համակարգերում ավանդական տարբերությունները որոշ դեպքերում աստիճանաբար նվազում են՝ պայմանավորված միջազգային իրավունքի, գլոբալացման, դատական պրակտիկայի զարգացման և իրավական փորձի փոխանակման գործընթացներով։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել իրավագիտության ուսանողների, իրավաբանների, գիտաշխատողների և իրավական համակարգերի համեմատական ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար՝ հնարավորություն տալով ավելի խորությամբ հասկանալ տարբեր իրավական ավանդույթներում իրավունքի աղբյուրների ձևավորման և կիրառման տրամաբանությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ձևավորում է իրավահամեմատական ամբողջական պատկեր՝ ցույց տալով, թե ինչպես են մայրցամաքային և անգլոսաքսոնական իրավական համակարգերում իրավունքի աղբյուրները պայմանավորում իրավական կարգավորման բնույթը, դատական գործունեությունը և իրավական նորմերի գործնական կիրառումը։

    Updated: 2026-09-10
    Իրավունքի աղբյուրների առանձնահատկությունները մայրցամաքային և անգլոսաքսոնական իրավական համակարգերում (իրավահամեմատական վերլուծություն)