Исследование систем водоочистки первого контура АЭС и ТЭС

Law

Աշխատությունը նվիրված է մարդու կոլեկտիվ իրավունքների պաշտպանության խնդիրների ուսումնասիրմանը Հայաստանի Հանրապետությունում՝ անդրադառնալով ինչպես իրավական, այնպես էլ գործնական կողմերին։ Հեղինակը վերլուծում է կոլեկտիվ իրավունքների սահմանումը, դասակարգումը, միջազգային և ազգային իրավակարգավորումները, ինչպես նաև դրանց կիրառման առանձնահատկությունները Հայաստանի օրենսդրական համակարգում։ Աշխատությունում ներկայացվում են հասարակական կազմակերպությունների, գործադուլների, սոցիալական շարժումների և մասնագիտական միությունների դերը կոլեկտիվ իրավունքների պաշտպանության գործում, ուսումնասիրվում են պետական մարմինների լիազորությունները և գործառույթները՝ կոլեկտիվ իրավունքի խախտումների կանխարգելման և վերացման ոլորտում։ Հետազոտության մեջ առկա են փաստական օրինակներ և վերլուծություններ, որոնք լուսաբանում են աշխատողների, ուսանողների, համայնքային և էթնիկ խմբերի իրավունքների պաշտպանությանը վերաբերող խնդիրները, ինչպես նաև առաջարկվում են արդյունավետ մեխանիզմներ՝ օրենքի պահպանումը խթանելու, իրավական խախտումները նվազեցնելու և հասարակության իրավագիտակցությունը բարձրացնելու համար։ Գիրքը օգտակար է իրավաբանների, իրավապաշտպանների, պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների աշխատակիցների, հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչների, ուսանողների և հետազոտողների համար, ովքեր հետաքրքրված են մարդու իրավունքների, սոցիալական արդարության և իրավական մեխանիզմների ուսումնասիրությամբ։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է Հովհաննես Թումանյանի հեքիաթների գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց գաղափարական բովանդակությունը, կերպարների կառուցման եղանակները, լեզվական ինքնատիպությունը և ժողովրդական բանահյուսության ազդեցությունը։ Հետազոտության մեջ հեքիաթները դիտարկվում են ոչ միայն որպես մանկական ընթերցանության համար նախատեսված ստեղծագործություններ, այլև որպես բարձրարժեք գրական երկեր, որոնցում միահյուսվում են ժողովրդական իմաստությունը, բարոյական գաղափարները, հումորը, կյանքի իրական դիտարկումները և հեղինակի գեղարվեստական աշխարհընկալումը։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում այն բանին, թե ինչպես է հեղինակը ժողովրդական հեքիաթային նյութը վերամշակում և վերածում ինքնուրույն գրական ստեղծագործության՝ պահպանելով բանահյուսական պարզությունն ու անմիջականությունը, միաժամանակ հաղորդելով դրանց նոր գեղարվեստական խորություն։ Առանձին ուսումնասիրվում են հեքիաթների սյուժետային կառուցվածքը, պատմողական ընթացքը, հակադրությունների կիրառումը, կրկնությունները, երկխոսությունները և գործողությունների դինամիկան։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կերպարների համակարգին՝ մարդկանց, կենդանիների և այլ հեքիաթային կերպարների միջոցով մարդկային տարբեր բնավորությունների, թերությունների և արժանիքների ներկայացմանը։ Հեղինակի հումորը և երգիծական մոտեցումը հնարավորություն են տալիս բացահայտելու ագահությունը, խաբեությունը, տգիտությունը, անարդարությունը և այլ բացասական երևույթներ, մինչդեռ ազնվությունը, աշխատասիրությունը, խելքը, բարությունը և արդարությունը ներկայացվում են որպես դրական արժեքներ։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչ է լեզվական և ոճական առանձնահատկությունների վերլուծությունը։ Հեքիաթների ժողովրդական խոսքի երանգավորումը, պարզ ու կենդանի լեզուն, դարձվածքները, առածանման արտահայտությունները, բառախաղերը և հնչերանգային բազմազանությունը ստեղծում են անմիջական ու պատկերավոր պատմողական միջավայր։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող է դիտարկվել նաև բնության և կենդանական աշխարհի անձնավորումը, որը թույլ է տալիս երեխաներին մատչելի ձևով ներկայացնել մարդկային հարաբերություններն ու հասարակական երևույթները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հեքիաթների երկակի ընկալմանը․ դրանք միաժամանակ հասանելի են երեխային՝ իրենց հետաքրքիր սյուժեով և հումորով, և մեծահասակ ընթերցողին՝ սոցիալական, բարոյական ու փիլիսոփայական ենթատեքստերով։ Աշխատությունը ցույց է տալիս, որ այս ստեղծագործությունների գեղարվեստական արժեքը պայմանավորված է ժողովրդական ավանդույթի և անհատական հեղինակային արվեստի ներդաշնակ համադրությամբ։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմությամբ, մանկական գրականությամբ, բանահյուսությամբ և գրական կերպարի ու ոճի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, ուսուցիչների, ուսանողների և ընթերցողների համար։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է ձայնային սթրեսի ձևավորման նյարդաֆիզիոլոգիական մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով գլխուղեղի սերոտոնիներգիկ համակարգի և նշաձև համալիրի մասնակցությանը սթրեսային արձագանքների կարգավորման գործընթացում։ Ներկայացվում են սթրեսի առաջացման կենսաբանական հիմքերը, նյարդային համակարգի հարմարվողական արձագանքները և ուղեղային այն կառույցների ֆունկցիոնալ փոխազդեցությունները, որոնք մասնակցում են արտաքին գրգռիչների ընկալման և հուզական վիճակների ձևավորման գործընթացներին։ Աշխատությունում կիրառվում են միկրոէլեկտրաֆիզիոլոգիական հետազոտության մեթոդներ՝ նեյրոնների ակտիվության, էլեկտրական ազդակների փոփոխությունների և նյարդային շղթաների գործունեության ուսումնասիրման նպատակով։ Վերլուծվում է սերոտոնինային համակարգի դերը սթրեսային վիճակների ձևավորման և կարգավորման մեջ, ինչպես նաև նշաձև համալիրի նշանակությունը վախի, անհանգստության և հուզական պատասխանների նյարդային մեխանիզմներում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի ուղեղի ֆունկցիոնալ կազմակերպման, սթրեսի նկատմամբ օրգանիզմի արձագանքների և նյարդահոգեբանական խանգարումների առաջացման մեխանիզմների բացահայտման համար։ Գիրքը նախատեսված է նյարդաֆիզիոլոգիայի, նյարդաբանության, հոգեֆիզիոլոգիայի, բժշկակենսաբանական գիտությունների ոլորտների մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների, ինչպես նաև ուղեղի գործունեության և սթրեսային վիճակների կենսաբանական հիմքերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի հելլենիստական ժամանակաշրջանի գունազարդ խեցեղենի գեղարվեստական հարդարանքի, զարդանախշերի համակարգի և դրանց պատմամշակութային նշանակության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են մ.թ.ա. IV–I դարերում հայկական տարածքներում տարածված խեցեգործական ավանդույթները, կավե անոթների ձևավորման ու զարդարման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև հելլենիստական մշակույթի ազդեցությունը տեղական կիրառական արվեստի զարգացման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկրաչափական, բուսական, կենդանական և խորհրդանշական զարդամոտիվների տեսակներին, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկություններին, գունային համադրություններին և անոթների մակերեսի վրա տեղաբաշխման սկզբունքներին։ Ուսումնասիրվում են զարդանախշերի պատկերագրական ու ոճական հատկանիշները, կրկնվող հորինվածքները, գծային և գունային լուծումները, ինչպես նաև տարբեր զարդամոտիվների ծագման ու տարածման հնարավոր ուղիները։ Անդրադարձ է կատարվում հնագիտական պեղումներից հայտնաբերված խեցեղեն նյութերի դասակարգմանը, դրանց ժամանակագրական առանձնահատկություններին և մշակութային պատկանելության որոշման խնդիրներին։ Կարևորվում են տեղական գեղարվեստական ավանդույթների և հելլենիստական աշխարհի մշակութային ազդեցությունների փոխազդեցությունները, Հայաստանի ու հարակից տարածաշրջանների խեցեգործական արտադրանքի ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Դիտարկվում են նաև գունազարդ խեցեղենի պատրաստման տեխնոլոգիական առանձնահատկությունները, զարդարման եղանակները, կիրառված ներկանյութերի նշանակությունը և անոթների գործառնական ու գեղագիտական հատկանիշների փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել հնագիտական, արվեստաբանական և պատմամշակութային ուսումնասիրության մեթոդները՝ զարդարվեստի զարգացման օրինաչափությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի հին Հայաստանի նյութական մշակույթի, խեցեգործության պատմության, գեղարվեստական մտածողության և մշակութային փոխառնչությունների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել հնագետների, արվեստաբանների, պատմաբանների, մշակութաբանների, թանգարանային մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Medicine

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանում քլորօրգանական պեստիցիդներով շրջակա միջավայրի աղտոտվածության հիգիենիկ գնահատմանը և դրանցից բխող ռիսկերի նվազեցման ուղիների հիմնավորմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել այս կայուն քիմիական միացությունների տարածվածությունը, դրանց կուտակման և շրջակա միջավայրում պահպանման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև գնահատել մարդու առողջության և էկոհամակարգերի վրա հնարավոր բացասական ազդեցությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել հողում, ջրում, գյուղատնտեսական արտադրանքում և այլ միջավայրերում քլորօրգանական պեստիցիդների առկայությունը և կոնցենտրացիաները, դրանց տարածական բաշխվածությունը և բնակչության հնարավոր ազդեցության հիմնական ուղիները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սննդային շղթայի միջոցով մարդու օրգանիզմ ներթափանցման հնարավորությանը, ինչպես նաև այդ նյութերի կենսակուտակման և երկարատև պահպանման հատկություններին։ Հիգիենիկ գնահատման ընթացքում կարևոր նշանակություն ունի հայտնաբերված մակարդակների համեմատությունը թույլատրելի կամ առողջապահական չափանիշների հետ՝ հնարավոր վտանգի աստիճանը որոշելու համար։ Աշխատանքը կարող է ներառել նաև քլորօրգանական պեստիցիդների օգտագործման պատմական և ներկայիս ազդեցության ուսումնասիրություն, դրանց տարածման պատճառների բացահայտում և առավել ռիսկային տարածքների առանձնացում։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում ռիսկերի նվազեցման միջոցառումներին՝ ներառյալ աղտոտված տարածքների մշտադիտարկումը, սննդամթերքի անվտանգության վերահսկողությունը, վտանգավոր նյութերի պատշաճ պահեստավորումն ու հեռացումը, ինչպես նաև բնակչության և մասնագիտական խմբերի իրազեկման բարձրացումը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է կանխարգելիչ և կառավարչական այնպիսի մոտեցումների հիմնավորումը, որոնք կարող են սահմանափակել մարդու և շրջակա միջավայրի շփումը կայուն թունավոր աղտոտիչների հետ։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ շրջակա միջավայրի հիգիենիկ վերահսկողության, քիմիական անվտանգության, սննդամթերքի անվտանգության և հանրային առողջության պաշտպանության ոլորտներում՝ նպաստելով Հայաստանում քլորօրգանական պեստիցիդներով պայմանավորված հնարավոր ռիսկերի բացահայտմանը, գնահատմանը և նվազեցմանը։

Religion

«Հրավեր միության» վերնագրով այս հրատարակությունը, դատելով անվանումից, հավանաբար կոչ է անում մարդկանց միավորվել որևէ ընդհանուր նպատակի, գաղափարի կամ հասարակական նախաձեռնության շուրջ։ 19-րդ դարում միությունների ձևավորումը կարևոր դեր էր խաղում հասարակական կյանքի կազմակերպման, կրթական ու մշակութային գործունեության զարգացման և ազգային համայնքների համախմբման գործում։ Այդ ժամանակաշրջանում հայ մտավորականներն ու հասարակական գործիչները տարբեր նախաձեռնությունների միջոցով ձգտում էին խթանել կրթությունը, տարածել գիտելիքը, աջակցել բարեգործությանը և ամրապնդել համայնքային կապերը։ Այս համատեքստում «Հրավեր միության» նման փոքրածավալ տպագիր նյութը կարող էր ծառայել որպես հրապարակային կոչ՝ ուղղված որոշակի խմբի կամ ավելի լայն հասարակության՝ համատեղ գործունեության մասնակցելու նպատակով։ Հնարավոր է, որ այն ներկայացրել է միության ստեղծման անհրաժեշտությունը, գործունեության նպատակները, անդամակցության սկզբունքները կամ նախատեսվող աշխատանքների ընդհանուր ուղղությունները, սակայն վերնագիրն ինքնին բավարար չէ այդ հանգամանքները հաստատելու համար։ Միություն հասկացությունը կարող էր վերաբերել կրթական, բարեգործական, մշակութային, մասնագիտական կամ այլ հասարակական կազմակերպության, ուստի առանց ամբողջական տեքստի հնարավոր չէ որոշել հրատարակության կոնկրետ նպատակը և հասցեատերերին։ Կոստանդնուպոլիսը 19-րդ դարում հայ հասարակական, գրական և տպագրական կյանքի կարևոր կենտրոններից էր։ Այստեղ հրատարակվող գրքույկներն ու հայտարարությունները նպաստում էին գաղափարների տարածմանը, հասարակական քննարկումների կազմակերպմանը և համայնքային նախաձեռնությունների մասին տեղեկությունների փոխանցմանը։ Արամյանի տպարանում լույս տեսած այս գրքույկը կարող է հետաքրքրել հայ հասարակական մտքի, կազմակերպությունների ձևավորման, համայնքային ինքնակազմակերպման և օսմանյան ժամանակաշրջանի հայ տպագրության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Այն նաև կարող է արժեք ներկայացնել որպես սկզբնաղբյուր՝ ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին 19-րդ դարի հայերեն տպագիր նյութերում ձևակերպվում միավորման, համագործակցության և ընդհանուր նպատակների շուրջ համախմբման գաղափարները։ Հրատարակության իրական բովանդակությունը, միության անվանումը և գործունեության բնույթը պարզելու համար անհրաժեշտ է ուսումնասիրել գրքույկի ամբողջական տեքստը։