Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionAgriculture
Նոր գրքեր: Գյուղատնտեսություն: (Ինֆորմացիոն ցանկ)= Новые книги: Сельское хозяйство: (Информационный указатель) (1981, Июнь, №6)
Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, մասնագետների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից գյուղատնտեսական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, ագրոտեխնիկային, հողագիտությանը, ոռոգման համակարգերին, ագրոէկոլոգիային, գյուղատնտեսական մեքենայացմանը և գյուղատնտեսության տնտեսագիտությանը վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով ոլորտի գիտատեխնիկական զարգացման արդի միտումները և կիրառական նոր մոտեցումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված և հուսալի ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և արտադրական պրակտիկայի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական և գործնական արժեքը և կիրառել այն ոլորտի զարգացման նպատակներով։
Updated: 2026-08-21
Other Subjects
Ընկուզենին և նրա ագրոտեխնիկան
Այն նախատեսված է գյուղատնտեսության ոլորտի ուսանողների, այգեգործների և ընկուզենու արտադրությամբ զբաղվող ֆերմերների համար։ Աշխատությունում մանրամասն ներկայացվում են ընկուզենու աճի և զարգացման կենսաբանական փուլերը, արմատային համակարգի առանձնահատկությունները, սորտային կազմը և դրանց ընտրության սկզբունքները՝ կախված կլիմայական և հողային պայմաններից։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տնկարկների հիմնման տեխնոլոգիային՝ ներառյալ հողի նախապատրաստումը, տնկման ճիշտ սխեմաները, տնկիների ընտրությունը և հետագա խնամքի կազմակերպումը։ Նյութում ներկայացվում են նաև պարարտացման և ոռոգման համակարգերը, որոնք կարևոր դեր ունեն բարձր բերքատվության ապահովման և ծառերի երկարաժամկետ արտադրողականության պահպանման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև էտման, ձևավորման և պսակի կառավարման մեթոդներին, որոնք նպաստում են ծառի ճիշտ զարգացմանը և բերքի որակի բարձրացմանը։ Բացի այդ, քննարկվում են ընկուզենու հիվանդություններն ու վնասատուները, դրանց կանխարգելման և պայքարի միջոցները՝ ներառյալ ինտեգրված պաշտպանության մոտեցումները։ Նյութը նաև ընդգրկում է բերքահավաքի, պտղի պահպանման և իրացման կազմակերպման հարցերը՝ տնտեսական արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ, այս աշխատությունը համադրում է տեսական գիտելիքները և գործնական փորձը՝ ապահովելով ընկուզենու մշակության ժամանակակից և արդյունավետ ագրոտեխնիկական համակարգի ամբողջական պատկերացում։
Updated: 2026-09-17
Medicine
Рак ободочной кишки, осложненный перифокальным воспалительным процессом (клиника, диагностика и лечение)
Այս աշխատությունը նվիրված է հաստ աղու քաղցկեղի այն դեպքերի ուսումնասիրությանը, որոնք բարդանում են ուռուցքի շուրջ զարգացող բորբոքային գործընթացով՝ ընդգրկելով հիվանդության կլինիկական դրսևորումները, ախտորոշման առանձնահատկությունները և բուժման մոտեցումները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է ուռուցքային գործընթացի և հարակից հյուսվածքների բորբոքային փոփոխությունների փոխազդեցությունը, որը կարող է զգալիորեն բարդացնել հիվանդության կլինիկական պատկերի մեկնաբանությունը և ճիշտ ախտորոշման իրականացումը։ Աշխատության մեջ կարող են վերլուծվել հիվանդների հիմնական գանգատները, հիվանդության ընթացքի առանձնահատկությունները, ցավային համախտանիշը, աղիքային ֆունկցիայի փոփոխությունները, ընդհանուր վիճակի խանգարումները և այլ կլինիկական նշաններ, որոնք կարող են ուղեկցել նման բարդացած դեպքերին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիֆերենցիալ ախտորոշմանը, քանի որ արտահայտված բորբոքային երևույթները կարող են նմանակել այլ բորբոքային կամ վարակային հիվանդությունների և դժվարացնել ուռուցքային գործընթացի ժամանակին հայտնաբերումը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է ժամանակակից ախտորոշիչ մեթոդների կիրառման գնահատումը՝ կլինիկական զննություն, լաբորատոր հետազոտություններ, էնդոսկոպիկ հետազոտություններ, պատկերային ախտորոշում և հյուսվածաբանական քննություն։ Կարևորվում է ախտորոշման փուլում բորբոքային փոփոխությունների և ուռուցքի իրական տարածվածության տարբերակումը, քանի որ դա անմիջական նշանակություն ունի բուժական մարտավարության ընտրության համար։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև հիվանդության փուլավորման, ուռուցքի տեղակայման, հարակից օրգանների և հյուսվածքների ներգրավվածության ու հնարավոր բարդությունների գնահատմանը։ Բուժման բաժնում կարող են քննարկվել վիրաբուժական միջամտության, դեղորայքային և այլ համալիր բուժման մոտեցումները՝ հաշվի առնելով հիվանդության տարածվածությունը, բորբոքային գործընթացի արտահայտվածությունը և հիվանդի ընդհանուր վիճակը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի վիրահատական տակտիկայի ընտրությունը, քանի որ բորբոքային փոփոխությունները կարող են փոխել հյուսվածքների անատոմիական հարաբերությունները, մեծացնել միջամտության տեխնիկական բարդությունը և ազդել հետվիրահատական վերականգնման ընթացքի վրա։ Հետազոտությունը կարող է ներառել բուժման տարբեր մոտեցումների արդյունքների համեմատական գնահատում, հետվիրահատական բարդությունների, հիվանդության ընթացքի և երկարաժամկետ արդյունքների վերլուծություն։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են նպաստել բարդացած դեպքերի վաղ ճանաչման, ախտորոշման ճշգրտության բարձրացման և բուժական մարտավարության օպտիմալացմանը։ Աշխատությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ հաստ աղու քաղցկեղի և բորբոքային գործընթացի համակցությունը պահանջում է բազմակողմանի կլինիկական գնահատում և հաճախ՝ տարբեր մասնագետների համագործակցություն։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ուռուցքաբանների, ընդհանուր և որովայնային վիրաբույժների, կոլոպրոկտոլոգների, գաստրոէնտերոլոգների, էնդոսկոպիստների, ախտորոշիչ բժշկության մասնագետների, բժշկական հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-14
Technology
Изменение количественного и качественного состава жирных кислот и аминокислот радужной форели при длительном хранении замораживанием
Սննդագիտության, կենսաքիմիայի և սննդամթերքի պահպանման տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ծիածանափայլ իշխանի (Oncorhynchus mykiss) ճարպաթթուների և ամինաթթուների քանակական ու որակական կազմի փոփոխությունների ուսումնասիրությանը երկարատև սառեցված պահպանման պայմաններում։ Քննության են առնվում ձկան մկանային հյուսվածքի կենսաքիմիական կազմը, սպիտակուցների և լիպիդների սննդային նշանակությունը, ինչպես նաև ցածր ջերմաստիճանների ազդեցությունը դրանց կայունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հագեցած և չհագեցած ճարպաթթուների հարաբերակցությանը, անփոխարինելի ամինաթթուների պարունակությանը և պահպանման ընթացքում դրանց հնարավոր փոփոխություններին։ Վերլուծվում են լիպիդների օքսիդացման, սպիտակուցների կառուցվածքային փոփոխությունների և կենսաքիմիական այլ գործընթացների ազդեցությունները ձկան սննդային արժեքի ու որակական ցուցանիշների վրա։ Քննարկվում են սառեցման և պահպանման ջերմաստիճանային պայմանների, պահպանման տևողության, փաթեթավորման և հումքի սկզբնական որակի նշանակությունը ճարպաթթվային ու ամինաթթվային կազմի պահպանման գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել ճարպաթթուների քրոմատոգրաֆիական որոշման, ամինաթթվային կազմի լաբորատոր վերլուծության և տարբեր ժամանակահատվածներում ստացված արդյունքների համեմատական գնահատման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում ձկան սննդային արժեքի պահպանման, օքսիդացման գործընթացների սահմանափակման, որակի վերահսկման և սառեցված արտադրանքի պահպանման ժամկետների գիտական հիմնավորման հարցերին։ Կարևորվում է ստացված տվյալների հնարավոր կիրառությունը ձկնամթերքի վերամշակման, սառնարանային պահպանման տեխնոլոգիաների կատարելագործման և սպառողին անվտանգ ու որակյալ արտադրանք տրամադրելու գործընթացներում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել սննդամթերքի կենսաքիմիայի, ձկնամթերքի տեխնոլոգիայի, սննդային անվտանգության և սառնարանային պահպանման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-10
Linguistics
Համարժեքության խնդիրը Մովսես Խորենացու «Պատմութուն հայոց» երկի անգլերեն թարգմանության մեջ
Այս ուսումնասիրությունը վերլուծում է համարժեքության խնդիրը Մովսես Խորենացու «Պատմություն հայոց» երկի անգլերեն թարգմանության մեջ՝ ընդգծելով բնագրային իմաստի, ոճի և մշակութային բովանդակության փոխանցման բարդությունները։ Նշվում է, որ պատմական-գրական տեքստերի թարգմանության ընթացքում համարժեքության ապահովումը պահանջում է ոչ միայն լեզվական ճշգրտություն, այլև մշակութային և պատմական համատեքստի խորքային ըմբռնում, քանի որ բնագրում առկա բազմաթիվ հասկացություններ, իրողություններ և ոճական ձևեր չունեն ուղղակի համարժեքներ անգլերեն լեզվում։ Վերլուծվում է, որ հատկապես դժվար է պահպանել հին հայերենին բնորոշ շարահյուսական կառուցվածքները, պատկերավոր մտածողությունը և պատմողական ոճի էպիկական բնույթը, որոնք կազմում են երկի գեղարվեստական ամբողջականության կարևոր մասը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառային և իմաստային համարժեքության տեսակներին, երբ թարգմանիչը ստիպված է ընտրություն կատարել բառացի և ազատ թարգմանության միջև՝ հավասարակշռելով ճշգրտությունն ու ընթեռնելիությունը։ Նշվում է նաև, որ մշակութային համարժեքության խնդիրները հատկապես ակնհայտ են պատմական անձերի, տեղանունների և իրադարձությունների ներկայացման ժամանակ, որտեղ անհրաժեշտ է պահպանել ինչպես գիտական հավաստիությունը, այնպես էլ ընթերցողի ընկալման հասանելիությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ «Պատմություն հայոց»-ի անգլերեն թարգմանության համարժեքության խնդիրը բազմաշերտ է և պահանջում է լեզվաբանական, պատմական և մշակութային գործոնների համալիր հաշվառում։
Updated: 2026-08-29
Economics
Լեռնահանքային արդյունաբերության ինտենսիվացման տնտեսական հիմնախնդիրները (Հայաստանի Հանրապետության պղնձի և ցինկի արտադրության օրինակով)
Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության լեռնահանքային արդյունաբերության ինտենսիվացման տնտեսական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով պղնձի և ցինկի արտադրության ոլորտներին։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են հանքարդյունաբերության դերը երկրի տնտեսության զարգացման գործում, արտադրական ներուժի արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները, հանքահումքային ռեսուրսների սահմանափակության պայմաններում արտադրության ընդլայնման և արդյունավետության բարձրացման ուղիները։ Հեղինակը վերլուծում է ոլորտի տնտեսական վիճակը, արտադրության կազմակերպման և կառավարման առանձնահատկությունները, նյութական ու ֆինանսական ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետությունը, ներդրումային գործընթացները, արտադրողականության բարձրացման հնարավորությունները և տեխնոլոգիական վերազինման անհրաժեշտությունը։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում պղնձի և ցինկի արտադրության զարգացման վրա ազդող տնտեսական գործոնների բացահայտմանը, դրանց փոխկապակցվածությանը և ոլորտի մրցունակության բարձրացման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ կարող են դիտարկվել նաև արտադրության ծավալների փոփոխության, ինքնարժեքի նվազեցման, շահութաբերության բարձրացման, արտահանման ներուժի ընդլայնման և միջազգային շուկաներում դիրքերի ամրապնդման հետ կապված հարցերը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև լեռնահանքային ձեռնարկությունների գործունեության տնտեսական արդյունավետության գնահատումը, քանի որ ոլորտի կայուն զարգացումը պահանջում է ոչ միայն հանքավայրերի շահագործման ծավալների ավելացում, այլև ռեսուրսների առավել ռացիոնալ օգտագործում, ժամանակակից տեխնոլոգիաների ներդրում և կառավարման մեխանիզմների կատարելագործում։ Գիրքը արժեքավոր է հատկապես նրանով, որ ոլորտի զարգացման հարցերը դիտարկում է Հայաստանի տնտեսության ընդհանուր կառուցվածքի և ազգային տնտեսական շահերի համատեքստում՝ փորձելով բացահայտել այն հիմնական խոչընդոտներն ու հնարավորությունները, որոնք կարող են ազդել հանքարդյունաբերության երկարաժամկետ զարգացման վրա։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, հանքարդյունաբերության ոլորտի մասնագետներին, պետական կառավարման և տնտեսական քաղաքականության մշակմամբ զբաղվողներին, հետազոտողներին, ինչպես նաև բուհերի ուսանողներին, ովքեր ուսումնասիրում են Հայաստանի արդյունաբերությունը, բնական ռեսուրսների տնտեսագիտությունը և հանքարդյունաբերության տնտեսական հիմնախնդիրները։
Updated: 2026-09-23