Մատակարարման ցանցի մոդելավորման հիմնախնդիրները

Agriculture

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված գյուղատնտեսության մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ցանկում ընդգրկված են բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, ագրոնոմիային, հողագիտությանը, գյուղատնտեսական տեխնիկային, ագրոէկոլոգիային, գյուղատնտեսական տնտեսագիտությանը և գյուղատնտեսության այլ ուղղություններին վերաբերող նոր հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են ոլորտի գիտական նվաճումները, տեխնոլոգիական նորարարությունները և արդի զարգացման միտումները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր մասնագիտական գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տեղեկություններ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ գիտահետազոտական, ուսումնական և գործնական գործունեության համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է գյուղատնտեսական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական փորձի կատարելագործմանը և ոլորտի զարգացմանն ուղղված ժամանակակից տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։

Law

Աշխատությունը նվիրված է հանցագործությունների կանխարգելման, բացահայտման և քննության ընթացքում օպերատիվ-հետախուզական գործունեություն իրականացնող ստորաբաժանումների ու քրեական վարույթ իրականացնող մարմինների համագործակցության իրավական, կազմակերպական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում փոխգործակցությունը դիտարկվում է որպես իրավապահ գործունեության տարբեր ուղղությունների համաձայնեցման մեխանիզմ, որի արդյունավետությունը պայմանավորված է լիազորությունների հստակ սահմանազատմամբ, տեղեկատվության օրինական փոխանակմամբ, գործողությունների համակարգմամբ և յուրաքանչյուր մարմնի դատավարական ու գործառութային ինքնուրույնության պահպանմամբ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում օպերատիվ-հետախուզական ճանապարհով ստացված տեղեկությունների և քրեական վարույթի շրջանակում իրականացվող դատավարական գործողությունների փոխհարաբերությանը՝ ուսումնասիրելով դրանց իրավական բնույթի, օգտագործման սահմանների և ապացուցողական գործընթացի հետ առնչվող հարցերը։ Քննվում են իրավասու մարմինների միջև տեղեկատվության փոխանցման, համատեղ պլանավորման և աշխատանքի կազմակերպման ընդհանուր սկզբունքները՝ հատկապես այն դեպքերում, երբ հանցագործության վերաբերյալ նախնական տեղեկությունների ստուգումը և հետագա քննությունը պահանջում են տարբեր մասնագիտական ստորաբաժանումների ներգրավում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է իրավական կարգավորման հնարավոր հակասությունների և գործառույթների կրկնության բացահայտումը, որոնք կարող են նվազեցնել համագործակցության արդյունավետությունը կամ առաջացնել իրավասությունների սահմանների վերաբերյալ խնդիրներ։ Կարևորվում է նաև մարդու իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության սկզբունքը, քանի որ հանցագործությունների դեմ պայքարի արդյունավետությունը պետք է համադրվի օրինականության, համաչափության, դատական վերահսկողության և դատավարական երաշխիքների պահպանման հետ։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում օպերատիվ բնույթի տեղեկությունների գաղտնիության և քրեական վարույթի պահանջների միջև հավասարակշռության ապահովմանը, ինչպես նաև այն հարցին, թե ինչպես կարող է կազմակերպվել տեղեկատվական համագործակցությունը՝ առանց խախտելու օրենքով նախատեսված սահմանափակումները։ Քննվում են նաև կանխարգելիչ գործունեության առանձնահատկությունները, քանի որ իրավապահ մարմինների փոխգործակցությունը կարող է նշանակություն ունենալ ոչ միայն արդեն կատարված արարքների քննության, այլև հանցավոր ռիսկերի ժամանակին բացահայտման և իրավական կանխարգելիչ միջոցների արդյունավետ կազմակերպման համար։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել իրավական նորմերի, իրավակիրառ պրակտիկայի և կազմակերպական մեխանիզմների համեմատական վերլուծություն՝ բացահայտելու համագործակցության արդյունավետությանը նպաստող կամ այն սահմանափակող գործոնները։ Կարևորվում են նաև մասնագիտական պատասխանատվության, իրավասությունների հստակեցման և միջգերատեսչական հաղորդակցության խնդիրները։ Աշխատությունը կարող է ունենալ տեսական և կիրառական նշանակություն քրեական դատավարության և օպերատիվ-հետախուզական գործունեության իրավական կարգավորման ուսումնասիրության, իրավապահ մարմինների համագործակցության կազմակերպական մեխանիզմների կատարելագործման և հանցագործությունների կանխարգելման ու քննության ընթացքում օրինականության երաշխիքների ամրապնդման տեսանկյունից։

Informatics

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է բնական լեզվի մշակման և մեքենայական թարգմանության ոլորտում կիրառվող UNL (Universal Networking Language) լեզվից բնական լեզու տրանսֆորմացիայի կանոնների ընդլայնման և ճշգրտման համար նախատեսված ավտոմատացված համակարգի մշակմանը։ Աշխատությունում ներկայացվում են տրանսֆորմացիոն կանոնների ձևավորման, խմբագրման, ստուգման և կատարելագործման մեխանիզմները, որոնք նպաստում են մեքենայական թարգմանության որակի բարձրացմանը և լեզվաբանական ռեսուրսների արդյունավետ կառավարմանը։ Հեղինակը դիտարկում է կանոնահենք լեզվային համակարգերի կառուցվածքը, ավտոմատացման սկզբունքները, ծրագրային ճարտարապետությունը և բնական լեզվի քերականական ու իմաստաբանական առանձնահատկությունների հաշվառման մեթոդները՝ առաջարկելով գործնական լուծումներ բազմալեզու տեղեկատվական համակարգերի զարգացման համար։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում համակարգչային լեզվաբանության, արհեստական բանականության, մեքենայական թարգմանության, ծրագրային ապահովման և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտների հետազոտողների, դասախոսների և մասնագետների համար։

Law

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է քրեական արդարադատության իրականացման հիմնախնդիրներին վերաքննիչ ատյանի դատարանում՝ համեմատական-իրավական մոտեցմամբ դիտարկելով տարբեր իրավական համակարգերում առկա փորձը և դրանց կիրառելիությունը։ Աշխատությունում վերլուծվում են վերաքննիչ վարույթի առանձնահատկությունները, դրա հիմնական նպատակները՝ դատական սխալների ուղղումը, արդար դատաքննության ապահովումը և առաջին ատյանի դատարանների որոշումների օրինականության ու հիմնավորվածության վերահսկումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն խնդիրներին, որոնք առաջանում են վերաքննիչ փուլում քրեական գործերի քննության ընթացքում, այդ թվում՝ ապացույցների կրկնակի գնահատման սահմանափակումները, դատավարական ժամկետների երկարաձգումը, դատական ակտերի հակասական մեկնաբանությունները և կողմերի դատավարական հավասարության ապահովման դժվարությունները։ Համեմատական վերլուծության միջոցով ներկայացվում են տարբեր երկրների իրավական լուծումները, որոնք վերաբերում են վերաքննիչ դատարանների լիազորությունների ծավալին, նոր ապացույցների ընդունելիությանը և դատական վերահսկողության արդյունավետությանը։ Աշխատությունը նաև առաջարկում է կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ՝ ուղղված վերաքննիչ քրեական արդարադատության արդյունավետության բարձրացմանը, դատական գործընթացների արագացմանը և իրավական որոշումների որակի բարելավմանը՝ ապահովելով ավելի միասնական և կանխատեսելի դատական պրակտիկա։

Mathematics

Աշխատությունը նվիրված է տերահերցային տիրույթի էլեկտրամագնիսական ճառագայթման գեներացման ֆիզիկական սկզբունքների և ոչ գծային օպտիկական կառուցվածքներում դրա իրականացման մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են տերահերցային ալիքների հիմնական հատկությունները, դրանց փոխազդեցությունը նյութի հետ, ինչպես նաև ժամանակակից ֆոտոնիկայի, սպեկտրոսկոպիայի և օպտոէլեկտրոնիկայի ոլորտներում կիրառման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբերային հաճախության գեներացման և օպտիկական ուղղման երևույթներին, որոնք հիմնված են նյութերի երկրորդ կարգի ոչ գծային օպտիկական արձագանքի վրա։ Ուսումնասիրվում են օպտիկական ճառագայթման հաճախությունների փոխակերպման մեխանիզմները, ոչ գծային բևեռացման առաջացման առանձնահատկությունները և տերահերցային ճառագայթման արդյունավետության վրա ազդող գործոնները։ Անդրադարձ է կատարվում ոչ գծային միջավայրերի կառուցվածքային ու օպտիկական հատկություններին, փուլային համաձայնեցման պայմաններին, կլանման երևույթներին և ճառագայթման տարածման օրինաչափություններին։ Կարևորվում են լազերային ճառագայթման պարամետրերի, նյութերի ոչ գծային գործակիցների և կառուցվածքային երկրաչափության ազդեցությունները գեներացվող ալիքների ինտենսիվության ու սպեկտրային բնութագրերի վրա։ Դիտարկվում են տեսական մոդելավորման, թվային հաշվարկների և փորձարարական հետազոտությունների կիրառման հնարավորությունները՝ տերահերցային ճառագայթման աղբյուրների արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Աշխատությունը կարող է նպաստել տերահերցային տեխնոլոգիաների զարգացմանը, նոր օպտիկական սարքերի նախագծմանը և ճառագայթման կառավարման մեթոդների կատարելագործմանը։ Այն նախատեսված է ֆիզիկոսների, օպտիկայի և ֆոտոնիկայի մասնագետների, նյութագետների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Economics

Գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության էլեկտրաէներգետիկ համակարգի տնտեսական և ինստիտուցիոնալ զարգացման, էլեկտրական էներգիայի արտադրության, հաղորդման, բաշխման և մատակարարման ոլորտներում պետական կարգավորման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև էներգետիկ շուկայի արդյունավետ գործունեության ապահովման հիմնախնդիրների համակողմանի վերլուծությանը։ Հետազոտության շրջանակներում քննության են առնվում էլեկտրաէներգետիկ ոլորտի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, էներգետիկ ենթակառուցվածքների զարգացման նախադրյալները, շուկայական հարաբերությունների ձևավորման գործընթացները և պետական կառավարման ու կարգավորման մարմինների դերակատարությունը ոլորտի կայուն գործունեության ապահովման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի էլեկտրաէներգետիկ համակարգի կազմակերպական կառուցվածքին, արտադրող, հաղորդող, բաշխող և մատակարարող կազմակերպությունների փոխհարաբերություններին, շուկայի մասնակիցների տնտեսական շահերի համադրմանը և մրցակցային միջավայրի ձևավորման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրվում են էլեկտրաէներգիայի շուկայի պետական կարգավորման տեսական և մեթոդաբանական հիմքերը, բնական մենաշնորհների կարգավորման առանձնահատկությունները, սակագնային քաղաքականության սկզբունքները և էներգետիկ ծառայությունների տնտեսական հիմնավորվածության գնահատման մոտեցումները։ Քննարկվում են էլեկտրական էներգիայի արտադրության և մատակարարման ծախսերի կառուցվածքը, սակագների ձևավորման վրա ազդող գործոնները, ներդրումային ծախսերի փոխհատուցման մեխանիզմները, ինչպես նաև սպառողների և էներգետիկ կազմակերպությունների շահերի հավասարակշռման անհրաժեշտությունը։ Անդրադարձ է կատարվում պետական կարգավորման իրավական և ինստիտուցիոնալ հիմքերին, լիցենզավորման ընթացակարգերին, կարգավորող մարմինների իրավասություններին, շուկայի մասնակիցների պարտավորություններին և վերահսկողության իրականացման սկզբունքներին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է էլեկտրաէներգետիկ շուկայի տնտեսական արդյունավետության գնահատումը՝ հաշվի առնելով արտադրական հզորությունների օգտագործումը, էլեկտրաէներգիայի տեխնիկական և առևտրային կորուստները, մատակարարման հուսալիությունը, ներդրումների արդյունավետությունը և սպառողների համար ծառայությունների հասանելիությունը։ Դիտարկվում են էներգետիկ շուկայի ազատականացման, մրցակցության զարգացման, մեծածախ առևտրի կազմակերպման և շուկայական գնագոյացման մեխանիզմների ներդրման հնարավորություններն ու դրանց հետ կապված կարգավորիչ մարտահրավերները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում էներգետիկ անվտանգության ապահովմանը, էլեկտրաէներգիայի արտադրության աղբյուրների բազմազանեցմանը, ներմուծման և արտահանման հնարավորություններին, տարածաշրջանային էներգետիկ համագործակցությանը և արտաքին տնտեսական գործոնների ազդեցությանը Հայաստանի էլեկտրաէներգետիկ համակարգի գործունեության վրա։ Քննության են առնվում վերականգնվող էներգետիկայի զարգացման տնտեսական և կարգավորիչ նախադրյալները, արևային, հողմային և հիդրոէներգետիկ ռեսուրսների օգտագործման հնարավորությունները, ինչպես նաև նոր արտադրական հզորությունների ինտեգրման հետ կապված տեխնիկական և ֆինանսական հիմնախնդիրները։ Կարևորվում են նաև էլեկտրաէներգետիկ ենթակառուցվածքների արդիականացումը, հաղորդման և բաշխման ցանցերի տեխնիկական վերազինումը, էներգաարդյունավետության բարձրացումը, թվային հաշվառման համակարգերի զարգացումը և ոլորտում ներդրումային միջավայրի բարելավումը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակում ուսումնասիրվում են պետական կարգավորման միջազգային մոդելները, տարբեր երկրների էներգետիկ շուկաների կազմակերպման փորձը, կարգավորման տնտեսական գործիքները և դրանց կիրառելիությունը Հայաստանի պայմաններում։ Անդրադարձ է կատարվում երկարաժամկետ էներգետիկ պլանավորման, սակագնային քաղաքականության կանխատեսելիության, կարգավորիչ որոշումների թափանցիկության, հանրային հաշվետվողականության և էներգետիկ կազմակերպությունների ֆինանսական կայունության ապահովման հարցերին։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել էլեկտրաէներգետիկ ոլորտի պետական կարգավորման մեթոդաբանության կատարելագործմանը, շուկայի մասնակիցների միջև տնտեսական հարաբերությունների արդյունավետ կազմակերպմանը, էներգետիկ ենթակառուցվածքների զարգացման խթանմանը և Հայաստանի էներգետիկ համակարգի հուսալիության ու կայունության բարձրացմանն ուղղված գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների մշակմանը։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն և կարող է օգտակար լինել էներգետիկայի տնտեսագետների, պետական կառավարման և կարգավորման մասնագետների, էլեկտրաէներգետիկ կազմակերպությունների ղեկավարների, ֆինանսական վերլուծաբանների, էներգետիկ քաղաքականության հետազոտողների, ինժեներների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և տնտեսագիտական ու տեխնիկական բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների ուսանողների համար։