Նախազորակոչային տարիքի դպրոցականների ֆիզիկական դաստիարակության բովանդակությունը կապված ազգային բանակում ծառայելուն պատրաստվելու հետ

Political Science

Պարսկաբյուզանդական պատերազմները, հայերի ապստամբությունը և Հայաստանի 2-րդ բաժանումը։

Literature

Աշխատանքը նվիրված է հայի ճակատագրի և ազգային կեցության գաղափարների ուսումնասիրությանը Լևոն-Զավեն Սյուրմելյանի գեղարվեստական երկերում։ Հետազոտության կենտրոնում հայ անհատի և ազգային հավաքականության գոյության խնդիրներն են, որոնք գրողի ստեղծագործություններում արտահայտվում են պատմական հիշողության, հայրենիքի, ինքնության, տեղահանության, կորստի և ազգային պատկանելության թեմաների միջոցով։ Սյուրմելյանի գրական աշխարհում անհատի ճակատագիրը հաճախ սերտորեն կապված է հայ ժողովրդի պատմական փորձությունների հետ, ինչի շնորհիվ անձնական հիշողությունը վերածվում է ազգային հիշողության արտահայտության։ Աշխատանքը կարող է ուսումնասիրել այն կերպարներն ու իրավիճակները, որոնց միջոցով ներկայացվում են հայրենիքի կորուստը, օտար միջավայրում ինքնությունը պահպանելու դժվարությունը, սփյուռքյան գոյության առանձնահատկությունները և ազգային արմատների հետ կապը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայրենիքի գաղափարին, որը հանդես է գալիս ոչ միայն որպես աշխարհագրական տարածք, այլև որպես մշակութային հիշողության, լեզվի, պատմության և հոգևոր պատկանելության խորհրդանիշ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ազգային կեցության գաղափարի դրսևորումը՝ լեզվի, ավանդույթների, ընտանեկան հիշողության, մշակութային արժեքների և պատմական անցյալի պահպանման միջոցով։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են այն ներքին հակասությունները, որոնք առաջանում են ազգային ինքնության և նոր սոցիալական միջավայրին հարմարվելու անհրաժեշտության միջև։ Սյուրմելյանի գեղարվեստական երկերը հնարավորություն են տալիս դիտարկելու, թե ինչպես է անհատական կենսագրությունը միահյուսվում ժողովրդի պատմության հետ, և ինչպես են անձնական տառապանքը, հիշողությունն ու կորուստը վերածվում ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման գործոնների։ Աշխատանքը կարևորում է նաև հեղինակի գեղարվեստական լեզուն, կերպարակերտման առանձնահատկությունները և հուշագրական ու վիպական տարրերի փոխազդեցությունը՝ ազգային թեմատիկան առավել ամբողջական ներկայացնելու տեսանկյունից։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել Սյուրմելյանի ստեղծագործության գաղափարական և գեղարվեստական համակարգի ավելի խոր ըմբռնմանը և բացահայտել նրա գրականության նշանակությունը հայ ժողովրդի պատմական հիշողության, ազգային ինքնության և սփյուռքյան գոյության խնդիրների ներկայացման գործում։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության մակրոմիցետների՝ խոշոր սնկերի տեսակային կազմի, տարածական բաշխման և ֆունկցիոնալ կառուցվածքի համալիր ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են Հայաստանի տարբեր էկոլոգիական գոտիներում տարածված սնկերի բազմազանությունը, դրանց կենսամիջավայրերը, տարածման օրինաչափությունները և էկոհամակարգերում ունեցած դերը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են մակրոմիցետների էկոլոգիական խմբերը, սննդառության առանձնահատկությունները, բույսերի հետ փոխհարաբերությունները, օրգանական նյութերի քայքայման գործընթացներում նրանց նշանակությունը և բնական էկոհամակարգերի կայունության պահպանման գործում ունեցած դերը։ Քննարկվում են սնկային ֆլորայի ձևավորման վրա ազդող կլիմայական, հողային և աշխարհագրական գործոնները, ինչպես նաև հազվագյուտ և պահպանության կարիք ունեցող տեսակների գնահատման հարցերը։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանի կենսաբազմազանության ուսումնասիրության, սնկաբանության զարգացման և բնական ռեսուրսների պահպանության համար՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով կենսաբանների, էկոլոգների, սնկաբանների, բնապահպանների և գիտահետազոտական ոլորտի մասնագետների համար։

Psychology

Գիրքը նվիրված է սոցիալական կարծրատիպերի և անձնային աճի փոխհարաբերության ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով հասարակական պատկերացումները, արժեքային համակարգերը և խմբային համոզմունքները կարող են ազդել մարդու ինքնընկալման, վարքագծի և անհատական զարգացման գործընթացների վրա։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են սոցիալական կարծրատիպերի ձևավորման առանձնահատկությունները, դրանց ազդեցությունը անձի ինքնագնահատականի, աշխարհընկալման, սոցիալական հարաբերությունների և ինքնիրացման հնարավորությունների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են հասարակական սպասումները և ընդունված նորմերը երբեմն սահմանափակում կամ, հակառակը, նպաստում անհատի ներուժի բացահայտմանը և անձնային զարգացմանը։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում անձնային աճի հոգեբանական հիմքերին, ինքնաճանաչման, ինքնազարգացման, ինքնուրույն որոշումների կայացման և ներքին ռեսուրսների ակտիվացման գործընթացներին։ Ուսումնասիրվում են նաև այն գործոնները, որոնք օգնում են մարդուն վերանայել կարծրատիպային պատկերացումները, ձևավորել ավելի ճկուն մտածողություն և զարգացնել սեփական հնարավորությունների նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունք։ Աշխատությունը համադրում է սոցիալական հոգեբանության և անձի զարգացման տեսությունների հիմնական դրույթները՝ ներկայացնելով տեսական վերլուծություններ և կիրառական մոտեցումներ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել հոգեբանների, մանկավարժների, սոցիալական ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հասարակական ազդեցությունների, անձի ձևավորման և ինքնազարգացման փոխկապակցվածության խնդիրներով։

Geography

Այս աշխատությունը նվիրված է լեռնահանքային արտադրության ընթացքում առաջացող լցակույտերի և պոչամբարների կազմավորման, նախագծման, կառավարման և անվտանգ շահագործման գիտատեխնիկական հիմունքների ուսումնասիրությանը։ Ուսումնասիրության առանցքում հանքարդյունահանման և հանքահարստացման գործընթացների հետևանքով առաջացող թափոնների անվտանգ տեղադրման, պահպանման և վերահսկման խնդիրներն են, որոնք ունեն ինչպես արտադրական, այնպես էլ բնապահպանական և սոցիալական կարևոր նշանակություն։ Աշխատությունում ուշադրություն է դարձվում լցակույտերի և պոչամբարների ձևավորման սկզբունքներին, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկություններին, տեղանքի երկրաբանական և հիդրոերկրաբանական պայմանների գնահատմանը, ապարների ու հանքային թափոնների ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների հաշվառմանը և համապատասխան ինժեներական լուծումների ընտրությանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի կառույցների կայունության ապահովումը, քանի որ լցակույտերի կամ պոչամբարների կառուցվածքային խախտումները կարող են հանգեցնել նյութի սահքի, փլուզման, արտահոսքի կամ շրջակա տարածքների աղտոտման։ Այդ պատճառով ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր են լանջերի կայունության հաշվարկները, ջրահեռացման համակարգերի կազմակերպումը, ջրի մակարդակի և ճնշումների վերահսկումը, կառուցվածքային վիճակի մշտադիտարկումը և հնարավոր վթարային իրավիճակների կանխատեսումը։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է պոչամբարների և լցակույտերի շահագործման ընթացքում շրջակա միջավայրի վրա հնարավոր ազդեցություններին՝ մասնավորապես հողերի, մակերևութային և ստորերկրյա ջրերի, օդային միջավայրի և հարակից էկոհամակարգերի վրա ազդեցության նվազեցման միջոցառումներին։ Կարևորվում են թափոնների կառավարման արդյունավետ մեթոդները, կառույցների փուլային ձևավորումը, տեխնիկական սպասարկումը, անվտանգության ռեժիմների պահպանումը և վերահսկողության ժամանակակից համակարգերի կիրառումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել նաև ռիսկերի գնահատման և արտակարգ իրավիճակների կառավարման մոտեցումներ՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել լեռնահանքային օբյեկտների շահագործման հուսալիությունն ու անվտանգությունը։ Նման համակարգված մոտեցումը հնարավորություն է տալիս համատեղ դիտարկել արտադրական արդյունավետությունը, ինժեներական անվտանգությունը և շրջակա միջավայրի պահպանությունը՝ ձևավորելով լեռնահանքային թափոնների կառավարման առավել կայուն սկզբունքներ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել լեռնային ինժեներներին, երկրաբաններին, հանքարդյունաբերության մասնագետներին, բնապահպաններին, երկրատեխնիկայի ոլորտի հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Այն արժեքավոր է հատկապես լեռնահանքային արտադրության թափոնների անվտանգ կառավարման, պոչամբարների և լցակույտերի տեխնիկական հուսալիության բարձրացման ու դրանց շահագործման ընթացքում բնապահպանական ռիսկերի նվազեցման խնդիրների ուսումնասիրման տեսանկյունից։

Chemistry

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է Ն-հեպտան-ԱՕՏ (նատրիումի դիօկտիլ սուլֆոսուկցինատ) բևեռային ֆազով շրջված միցելային համակարգերի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները՝ նպատակ ունենալով հասկանալ դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները, կայունությունը և ինտերֆեյսային վարքը։ Նյութում ներկայացվում են միցելների ձևավորման պայմանները, մակերեսային լարվածության, հիդրոֆոբիկ և հիդրոֆիլիկ տարրերի հարաբերակցության ազդեցությունը, ինչպես նաև բևեռային միջավայրում միցելների ստաբիլության և բաշխման հետ կապված երևույթները։ Աշխատությունում օգտագործվում են տարբեր ֆիզիկաքիմիական մեթոդներ՝ լազերային դիֆրակցիա, տիտրացիա, էլեկտրոլիտների ազդեցության վերլուծություն և մակերեսային լարվածության չափումներ, որոնք թույլ են տալիս գնահատել միցելային համակարգի կառուցվածքային ու ռեակցիոն հատկությունները։ Վերլուծվում են նաև կիրառական հնարավորությունները՝ մասնավորապես կոսմետիկ, ֆարմացիական և արդյունաբերական լուծույթներում, որտեղ միցելային համակարգերը կարող են ծառայել որպես արդյունավետ կատալիզատորներ, տեղափոխողներ կամ մոլեկուլային կրիչներ։