Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն, լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Обшественно-по (1978, թիվ 9)

Physics

Աշխատությունը գիտահանրամատչելի բնույթի հրատարակություն է, որի նպատակն է գիտական գիտելիքները ներկայացնել ընթերցողին մատչելի, հետաքրքիր և գրավիչ ձևով։ «Զվարճալի զբոսանքի» գաղափարը ենթադրում է գիտելիքի ձեռքբերում՝ հետաքրքրաշարժ տեղեկությունների, դիտարկումների, բացատրությունների և ճանաչողական նյութերի միջոցով։ Նման գրականությունը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ծանոթանալու շրջապատող աշխարհի երևույթներին, բնության բազմազանությանը, գիտական հայտնագործություններին և մարդկային իմացության տարբեր ոլորտներին՝ առանց մասնագիտական բարդ շարադրանքի։ Այն միաժամանակ ունի կրթական և դաստիարակչական նշանակություն, քանի որ խրախուսում է հետաքրքրասիրությունը, հարցեր առաջադրելու, դիտարկելու, համեմատելու և տրամաբանորեն մտածելու կարողությունները։ Հրատարակության տետրային կառուցվածքը վկայում է նյութի մաս առ մաս ներկայացման սկզբունքի մասին՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հաջորդաբար ծանոթանալու գիտական և ճանաչողական թեմաներին։ Այսպիսի գրքերը կարևոր դեր են ունեցել 19-րդ դարի հայերեն գիտահանրամատչելի գրականության զարգացման և գիտության նկատմամբ հասարակական հետաքրքրության ընդլայնման գործում։

History

Ա. Յու. Խուդավերդյանի աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի տարածքում հայտնաբերված պալեոպաթոլոգիական նյութերի գիտական ուսումնասիրությունը՝ ատլասի ձևաչափով։ Պալեոպաթոլոգիան ուսումնասիրում է հնագույն մարդկանց ոսկրային և այլ կենսաբանական մնացորդներում պահպանված հիվանդությունների ու ախտաբանական փոփոխությունների հետքերը՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմելու անցյալի բնակչության առողջական վիճակի և կենսապայմանների մասին։ Ատլասում ներկայացված գտածոների համակարգված դիտարկումը կարող է նպաստել տարբեր ժամանակաշրջաններում տարածված հիվանդությունների, վնասվածքների, ոսկրային փոփոխությունների և օրգանիզմի վրա արտաքին ու ներքին գործոնների ազդեցության ուսումնասիրմանը։ Նման հետազոտությունները կարևոր են ոչ միայն բժշկական և մարդաբանական տեսանկյունից, այլև պատմական ու հնագիտական համատեքստում, քանի որ մարդկային մնացորդները տեղեկություններ են հաղորդում սննդակարգի, ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության, կենսակերպի և շրջակա միջավայրի հետ փոխազդեցության մասին։ Պատկերագրական նյութերի և գիտական նկարագրությունների համադրումը ատլասը դարձնում է մասնագիտական ուսումնասիրությունների համար օգտակար տեղեկատու։ Այն կարող է հետաքրքրել մարդաբաններին, հնագետներին, պալեոպաթոլոգներին, բժշկության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին և Հայաստանի հնագույն բնակչության կենսապատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Medicine

Հրատարակությունը նվիրված է ինֆլուենցային՝ գրիպին, որը շնչառական համակարգի վարակիչ հիվանդություն է և կարող է տարածվել բնակչության շրջանում՝ առաջացնելով սեզոնային հիվանդացություն ու համաճարակային բռնկումներ։ Վերնագրում օգտագործված «նոր ցավ» արտահայտությունը կարող է արտացոլել հիվանդության՝ տվյալ ժամանակաշրջանում նոր կամ առանձնահատուկ վտանգավոր երևույթ ընկալվելու հանգամանքը։ Գրիպի վերաբերյալ բժշկական տեղեկությունների տարածումը կարևոր նշանակություն է ունեցել հիվանդության բնույթի, տարածման ուղիների, հիմնական ախտանշանների և կանխարգելման միջոցների մասին հանրային իրազեկության բարձրացման համար։ Նմանատիպ աշխատությունները կարող էին ընթերցողներին ծանոթացնել վարակիչ հիվանդությունների տարածման առանձնահատկություններին, հիվանդության ընթացքին, հիվանդների խնամքի և առողջության պահպանման ընդհանուր սկզբունքներին։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև բժշկական գիտելիքների պատմության տեսանկյունից՝ հնարավորություն տալով ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին քսաներորդ դարասկզբին հայերենով ներկայացվում նոր բժշկական հասկացություններն ու հասարակական առողջության խնդիրները։ Այն կարող է օգտակար լինել բժշկության պատմությամբ, համաճարակաբանության զարգացմամբ, առողջապահական կրթությամբ և հայերեն բժշկական գրականության պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների ու ընթերցողների համար։

History

Այս աշխատությունը նվիրված է Լազարյան արևելյան լեզուների ինստիտուտի հատուկ դասարանների երեսնամյա գործունեության հոբելյանին և ներկայացնում է 1872–1902 թվականների ընթացքում այդ կրթական հաստատության զարգացման հիմնական փուլերը։ Նյութում դիտարկվում է ինստիտուտի դերը որպես կարևոր արևելագիտական կենտրոն, որտեղ ձևավորվել են լեզվաբանական, պատմական և մշակութային ուսումնասիրությունների ավանդույթներ՝ ուղղված հատկապես Արևելքի ժողովուրդների լեզուների և քաղաքակրթությունների ուսումնասիրությանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսումնական ծրագրերի կառուցվածքին, դասավանդման մեթոդներին, գիտամանկավարժական կազմի գործունեությանը և ուսանողների պատրաստման առանձնահատկություններին, որոնք նպաստել են բարձր մակարդակի մասնագիտական կադրերի ձևավորմանը։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է ինստիտուտի գիտական կապերը և նրա ներդրումը ռուսական արևելագիտության զարգացման մեջ՝ ցույց տալով, թե ինչպես է կրթական գործընթացը համադրվել գիտական հետազոտությունների հետ՝ ստեղծելով կայուն ակադեմիական ավանդույթ։

Geography

Այս աշխատությունը վերաբերում է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Մեհմանայի հանքային հանգույցում ներծին հանքագոյացման գործընթացների տեղայնացման օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը և հանքային ներուժի գնահատմանը՝ մետաղային հանքաբանության և տնտեսական երկրաբանության շրջանակում։ Հետազոտության նպատակն է պարզել հանքագոյացնող գործընթացների երկրաբանական պայմանները, կառուցվածքային վերահսկողությունը և հանքանյութերի տարածական բաշխման առանձնահատկությունները՝ գնահատելու տարածքի օգտակար հանածոների պաշարների հեռանկարայնությունը։ Ուսումնասիրվում են տեկտոնական կառուցվածքների, հրաբխային-հիդրոթերմալ գործընթացների և մագմատիկ ակտիվության փոխազդեցությունները, որոնք նպաստել են հանքային մարմինների ձևավորմանը և կոնցենտրացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հանքանյութերի պարագենեզիսին, հանքային փուլերի հաջորդականությանը և մետասոմատիկ փոփոխություններին, որոնք թույլ են տալիս վերականգնել հանքագոյացման էվոլյուցիոն փուլերը։ Տարածքի երկրաբանական կառուցվածքի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել հանքային գոտիների տարածական օրինաչափությունները և կանխատեսել նոր հանքային օբյեկտների առկայությունը։ Ներուժի գնահատումը հիմնված է ինչպես դաշտային երկրաբանական տվյալների, այնպես էլ լաբորատոր անալիզների վրա՝ ներառելով հանքաքարերի քիմիական կազմի, միներալոգիական բնութագրերի և կառուցվածքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրություն։ Այսպիսով, աշխատանքը կարևոր նշանակություն ունի ինչպես տարածաշրջանային երկրաբանության զարգացման, այնպես էլ հանքարդյունաբերական պլանավորման և բնական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման համար՝ նպաստելով տարածքի տնտեսական գնահատման գիտական հիմնավորմանը։