Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1989, Հունվար, թիվ 1)

Culture

Հրատարակությունը տեղեկատու-մատենագիտական և պատկերագրական բնույթի նյութ է, որը ներկայացնում է հայկական կինեմատոգրաֆիայի հետ կապված ազդագրային ժառանգությունը և հնարավորություն տալիս ուսումնասիրելու կինոյի պատմությունը ոչ միայն ֆիլմերի բովանդակության, այլև դրանց հանրային ներկայացման ու գեղարվեստական ձևավորման տեսանկյունից։ Կինոազդագրերը դիտարկվում են որպես կինոմշակույթի ինքնուրույն փաստաթղթեր, որոնց միջոցով հնարավոր է տեղեկություններ ստանալ ֆիլմերի ցուցադրությունների, ստեղծագործական խմբերի, դերասանական կազմի, կինոթատրոնների և տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի առանձնահատկությունների վերաբերյալ։ Միաժամանակ դրանք գրաֆիկական արվեստի նմուշներ են, որտեղ արտահայտվում են տարբեր ժամանակաշրջանների գեղարվեստական ոճերը, տառատեսակների ընտրությունը, կոմպոզիցիոն կառուցվածքը, պատկերային խորհրդանշանները և կինոնկարի գաղափարական կամ ժանրային առանձնահատկությունները հանդիսատեսին փոխանցելու ձևերը։ Նյութերի համակարգումը հնարավորություն է տալիս հետևելու հայկական կինոյի զարգացման տարբեր փուլերին, ֆիլմերի հանրայնացման եղանակների փոփոխությանը և տեսողական հաղորդակցության մշակույթի ձևավորմանը։ Հատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում ազդագրերի վրա պահպանված տեքստային տվյալները, որոնք կարող են լրացնել կինեմատոգրաֆիական մատենագիտությունը և նպաստել առանձին ֆիլմերի ցուցադրական պատմության վերականգնմանը։ Հրատարակությունը կարևոր նշանակություն ունի նաև հայկական գրաֆիկական դիզայնի և կիրառական արվեստի պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ կինոազդագրերում միավորվում են լուսանկարչությունը, նկարչությունը, տպագրական ձևավորումը և գովազդային հաղորդակցությունը։ Տարբեր ժամանակաշրջանների նյութերի համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գեղարվեստական լեզվի, հասարակական ճաշակի և կինոյի ներկայացման մշակույթի փոփոխությունները։ Միաժամանակ նման հավաքածուն նպաստում է ժամանակի ընթացքում վնասվելու կամ կորսվելու վտանգի տակ գտնվող տպագիր նյութերի փաստագրմանն ու մշակութային հիշողության պահպանմանը։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես արժեքավոր աղբյուր կինոգետների, արվեստաբանների, դիզայնի պատմաբանների, մատենագետների և հայկական մշակութային ժառանգությունն ուսումնասիրողների համար՝ համադրելով կինոյի պատմության, պատկերագրության, տպագիր մշակույթի և գրաֆիկական արվեստի ուսումնասիրության ուղղությունները։

Journalism

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է 2010 թվականի ընթացքում տեղի ունեցած կարևոր հասարակական, քաղաքական, մշակութային և այլ իրադարձությունների վերաբերյալ զանգվածային լրատվամիջոցների արձագանքների համադրությունն ու վերլուծությունը։ Նյութերի միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի տեղեկատվական օրակարգի, հասարակական հետաքրքրությունների և մեդիա դաշտում տարբեր իրադարձությունների լուսաբանման առանձնահատկությունների մասին։ Հրատարակությունը արժեքավոր է հատկապես այն տեսանկյունից, որ մեկտեղում է տարբեր լրատվամիջոցների արձագանքները՝ հնարավորություն տալով հետևելու նույն իրադարձությունների ներկայացման տարբեր ձևերին, շեշտադրումներին և մեկնաբանություններին։ Նյութերում կարող են արտացոլվել քաղաքական գործընթացները, պետական կառավարման և հասարակական կյանքի զարգացումները, սոցիալ-տնտեսական խնդիրները, մշակութային իրադարձությունները և հանրային նշանակություն ունեցող այլ թեմաներ։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում լրատվամիջոցների տեղեկատվական և գնահատողական մոտեցումների ուսումնասիրությունը, քանի որ մամուլի արձագանքները ոչ միայն փոխանցում են փաստական տեղեկատվություն, այլև ձևավորում են իրադարձությունների հասարակական ընկալումը։ Հրատարակությունը կարող է օգտագործվել տվյալ ժամանակաշրջանի մեդիա օրակարգի, լրագրողական աշխատանքի, հասարակական կարծիքի ձևավորման և տեղեկատվական քաղաքականության առանձնահատկությունների ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս հետազոտողին համեմատել տարբեր լրատվամիջոցների դիրքորոշումները, բացահայտել թեմաների ընտրության և մատուցման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ուսումնասիրել հասարակական նշանակություն ունեցող իրադարձությունների շուրջ ձևավորված տեղեկատվական դիսկուրսը։ Որպես ժամանակաշրջանի մամուլի արձագանքների ամբողջություն՝ նյութը կարող է արժեքավոր լինել լրագրության և զանգվածային հաղորդակցության պատմության, հասարակական-քաղաքական գործընթացների, ժամանակակից պատմության և մեդիա ուսումնասիրությունների համար։ Այն նաև կարող է ծառայել որպես սկզբնաղբյուր՝ 2010 թվականի հասարակական տրամադրությունների, տեղեկատվական միջավայրի և հանրային օրակարգի վերականգնման ու վերլուծության համար։

Other Subjects

ԱԷԿ-ի (ատոմային էլեկտրակայան) շոգեգեներատորի ջերմային հաշվարկը նպատակ ունի որոշել այն ջերմային էներգիայի քանակը, որը անհրաժեշտ է ջրի գոլորշիացման և պահանջվող պարամետրերով գոլորշի ստանալու համար՝ միջուկային ռեակտորից ստացվող ջերմության միջոցով։ Շոգեգեներատորը հանդիսանում է ատոմային էլեկտրակայանի կարևոր տարրերից մեկը, որը ապահովում է ջերմության փոխանցումը ռեակտորի առաջին շղթայից դեպի երկրորդ շղթա՝ առանց ռադիոակտիվ միջավայրերի խառնման։ Ջերմային հաշվարկի ընթացքում հաշվի են առնվում ջրի մուտքային և ելքային ջերմաստիճանները, ճնշումը, գոլորշու ծավալը, ջերմափոխանակման մակերեսը և ջերմային կորուստները։ Հաշվարկի հիմնական նպատակն է ապահովել բարձր արդյունավետություն, անվտանգ աշխատանք և կայուն էներգիայի արտադրություն։ Շոգեգեներատորի ճիշտ նախագծումը և հաշվարկը կարևոր նշանակություն ունեն ամբողջ ԱԷԿ-ի աշխատանքի հուսալիության և էներգետիկ արդյունավետության համար։

Mathematics

Курс аналитической геометрии и линейной алгебры աշխատությունը բարձրագույն մաթեմատիկայի հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը միավորում է անալիտիկ երկրաչափության և գծային հանրահաշվի հիմնական գաղափարները՝ ներկայացնելով վեկտորների, մատրիցների և գծային տարածությունների տեսությունը, այն բացատրում է գծային հավասարումների համակարգերի լուծման մեթոդները, determinant-ների հատկությունները, սեփական արժեքների և սեփական վեկտորների գաղափարը, ինչպես նաև վեկտորային տարածությունների կառուցվածքը և դրանց կիրառությունները երկրաչափական խնդիրներում, գիրքը նաև ընդգրկում է հարթության և տարածության երկրաչափական օբյեկտների վերլուծությունը կոորդինատային մեթոդներով, երկրորդ կարգի կորերի և մակերեսների ուսումնասիրությունը, միաժամանակ ներկայացնելով բազմաթիվ օրինակներ և խնդիրներ, որոնք կապում են հանրահաշվական հաշվարկները երկրաչափական ինտուիցիայի հետ, դարձնելով այն կարևոր հիմք մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի և ինժեներական գիտությունների հետագա ուսումնասիրության համար։

Biology

Նյութը ներկայացնում է, թե ինչպես է մարդու մարմինը (օրգաններն ու համակարգերը) զարգանում մանկությունից մինչև հասունություն և ծերություն, և ինչպես են այդ փոփոխությունները ազդում վարքի, սովորելու և ընդհանուր առողջության վրա։ Հիմնական գաղափարները․ Տարիքային ֆիզիոլոգիայի էությունը Գիտություն, որն ուսումնասիրում է օրգանիզմի ֆունկցիոնալ փոփոխությունները տարբեր տարիքային փուլերում։ Զարգացման փուլեր մանկություն, դեռահասություն, երիտասարդություն և այլն, որոնցից յուրաքանչյուրը ունի իր ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները։ Օրգանների և համակարգերի զարգացում նյարդային, սրտանոթային, շնչառական և այլ համակարգերի ձևավորումն ու փոփոխությունները։ Նյարդային համակարգի դերը ուղեղի զարգացումը, ռեֆլեքսները, վարքի և սովորելու գործընթացների ֆիզիոլոգիական հիմքերը։ Հորմոնալ փոփոխություններ հատկապես դեռահասության շրջանում, որոնք ազդում են աճի, վարքի և հուզական վիճակի վրա։ Առողջության պահպանման կարևորությունը սնունդ, քուն, ֆիզիկական ակտիվություն՝ որպես ճիշտ զարգացման հիմք։ Կապը կրթության հետ ուսուցիչները պետք է հաշվի առնեն տարիքային ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները՝ արդյունավետ ուսուցում կազմակերպելու համար։

Culture

Աշխատությունը նվիրված է 1920-ական թվականներին հայ նորագույն թատրոնում տեղի ունեցած գեղարվեստական և ձևային կարևոր փոփոխությունների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով բեմական արտահայտչամիջոցների նորացմանն ու պայմանական թատերական լեզվի ձևավորմանը։ Հետազոտությունը դիտարկում է այն ժամանակաշրջանը, երբ հայ թատրոնը ձգտում էր հաղթահարել ավանդական բեմական մտածողության սահմանափակումները և ստեղծել ժամանակակից թատերական արտահայտչաձևեր։ Այդ որոնումները կապված էին ոչ միայն բեմադրական նոր սկզբունքների, այլև դերասանական խաղի, բեմանկարչության, տարածության, շարժման, ռիթմի, խոսքի և թատերական նշանի վերաիմաստավորման հետ։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է պայմանականության և իրապաշտության փոխհարաբերության քննությունը, քանի որ 20-րդ դարի սկզբի թատրոնում այդ երկու գեղագիտական սկզբունքների հակադրությունը դարձել էր բեմարվեստի զարգացման առանցքային խնդիրներից մեկը։ Հետազոտության համատեքստում պայմանական թատրոնը ներկայացվում է որպես այնպիսի գեղարվեստական համակարգ, որտեղ բեմը պարտադիր չէ, որ կրկնօրինակի իրականությունը․ այն կարող է ստեղծել ինքնուրույն գեղարվեստական աշխարհ՝ նշանների, շարժումների, դիմակների, խորհրդանշական ձևերի, պայմանական դեկորների և դերասանական արտահայտչականության միջոցով։ Այս տեսանկյունից կարևոր է դառնում նաև դերասանի դերի վերափոխումը․ դերասանը ոչ միայն կերպարի հոգեբանական ապրումների կրող է, այլև բեմական գործողության ակտիվ ստեղծող, որը կարող է օգտագործել մարմնի պլաստիկան, շարժումը, խոսքի ռիթմը և հանդիսատեսի հետ անմիջական հարաբերությունը։ Աշխատությունը հայ թատրոնի զարգացումը դիտարկում է ժամանակի եվրոպական և ռուսական թատերական փորձի ընդհանուր համապատկերում, որտեղ առանձնահատուկ նշանակություն ունեին նորարարական ռեժիսուրան, պայմանական բեմականությունը և դերասանի խաղի վերաիմաստավորումը։ Այս համատեքստում կարևոր տեսական հենակետերից են այնպիսի թատերական ուղղություններն ու դպրոցները, որոնք հակադրվում էին բեմական իրականության պարզ պատրանքի ստեղծմանը և ձգտում էին ընդգծել թատրոնի պայմանական, խաղային ու գեղարվեստական բնույթը։ 1920-ական թվականների հայ թատրոնի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես էին այդ ընդհանուր գեղագիտական գործընթացները յուրացվում հայկական մշակութային միջավայրում և ինչպիսի առանձնահատուկ դրսևորումներ էին ստանում տեղական բեմարվեստում։ Հետազոտության արժեքը նաև այն է, որ այն հայ նորագույն թատրոնի պատմությունը ներկայացնում է ոչ միայն առանձին ներկայացումների կամ թատերական գործիչների գործունեության նկարագրության միջոցով, այլև թատրոնի լեզվի ձևավորման և գեղարվեստական մտածողության փոփոխության տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել թատերագետների, արվեստաբանների, ռեժիսորների, դերասանների, բեմանկարիչների, մշակույթի պատմությամբ զբաղվող մասնագետների, ինչպես նաև թատերական արվեստն ուսումնասիրող ուսանողների և հետազոտողների համար։ Այն հատկապես կարևոր է հայ թատրոնի արդիականացման գործընթացը, 1920-ականների մշակութային միջավայրը և բեմական արտահայտչամիջոցների նորարարական որոնումները հասկանալու համար։ Աշխատանքը Վասիլի Գևորգյանի գիտական հետազոտությունն է, որը ներկայացվել է որպես գիտությունների թեկնածուի աստիճանի հայցման ատենախոսություն և պաշտպանվել է 2003 թվականին ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտում: