Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionLinguistics
Իմաստի նկարագրության խնդիրները մեքենական թարգմանության տեսության մեջ
Աշխատությունը նվիրված է մեքենական թարգմանության տեսության շրջանակում լեզվական իմաստի ներկայացման, ձևական նկարագրության և միջլեզվական փոխանցման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են բնական լեզվի իմաստաբանական կառուցվածքի առանձնահատկությունները, բառերի, բառակապակցությունների և նախադասությունների նշանակությունների փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև լեզվական տեղեկատվության համակարգչային մշակման տեսական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բառային և քերականական իմաստների տարբերակմանը, բազմիմաստության, համանունության, հոմանիշության և համատեքստային կախվածության երևույթներին, որոնք էական դժվարություններ են առաջացնում ավտոմատ թարգմանության ընթացքում։ Ուսումնասիրվում են իմաստի ձևական ներկայացման տարբեր մոտեցումները, իմաստաբանական հատկանիշների համակարգերը, տրամաբանական և կառուցվածքային մոդելները, ինչպես նաև լեզվական միավորների միջև իմաստային հարաբերությունների նկարագրման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում շարահյուսական և իմաստաբանական վերլուծությունների փոխազդեցությանը, նախադասության կառուցվածքի մեկնաբանմանը, բառերի նշանակությունների տարբերակմանը և թարգմանության ընթացքում սկզբնաղբյուր տեքստի բովանդակության պահպանման խնդիրներին։ Կարևորվում են լեզուների միջև իմաստային համապատասխանությունների հաստատումը, թարգմանական համարժեքության ապահովումը, լեզվամշակութային առանձնահատկությունների հաշվառումը և իմաստային երկիմաստությունների հաղթահարման մեթոդները։ Դիտարկվում են նաև մեքենական թարգմանության կանոնահեն, վիճակագրական և ժամանակակից նեյրոնային մոտեցումների շրջանակում իմաստաբանական տեղեկատվության օգտագործման հնարավորությունները, ինչպես նաև դրանց տեսական առավելություններն ու սահմանափակումները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել լեզվաբանության, տրամաբանության, իմաստաբանության, հաշվողական լեզվաբանության և արհեստական բանականության մեթոդները՝ լեզվական իմաստի առավել ճշգրիտ մոդելավորման նպատակով։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի մեքենական թարգմանության որակի բարձրացման, բնական լեզվի ավտոմատ վերլուծության, իմաստային տեղեկատվության մշակման և բազմալեզու համակարգերի կատարելագործման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, թարգմանության տեսության մասնագետների, հաշվողական լեզվաբանների, ծրագրավորողների, արհեստական բանականության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Updated: 2026-10-15
Economics
Ռազմավարական կառավարման արդյունավետությունը զբոսաշրջության ոլորտում (ՀՀ նյութերով)
Աշխատությունը նվիրված է զբոսաշրջության ոլորտում ռազմավարական կառավարման արդյունավետության բարձրացման տեսական, մեթոդաբանական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության զբոսաշրջային համակարգի օրինակով։ Քննարկվում են զբոսաշրջության ռազմավարական զարգացման հիմնական ուղղությունները, կառավարման ժամանակակից մոտեցումները, ոլորտի մրցունակության բարձրացման գործոնները և երկարաժամկետ զարգացման նպատակների ձևավորման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի զբոսաշրջային ներուժի գնահատմանը, բնական և պատմամշակութային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը, զբոսաշրջային ենթակառուցվածքների կատարելագործմանը և զբոսաշրջային ծառայությունների որակի բարձրացման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրվում են ռազմավարական պլանավորման, շուկայական միջավայրի վերլուծության, զբոսաշրջային պահանջարկի կանխատեսման, ներդրումային քաղաքականության և կառավարչական որոշումների արդյունավետության գնահատման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում պետական և մասնավոր հատվածների համագործակցությանը, զբոսաշրջային կազմակերպությունների կառավարման առանձնահատկություններին, միջազգային փորձի կիրառման հնարավորություններին և Հայաստանի զբոսաշրջային գրավչության բարձրացման մեխանիզմներին։ Կարևորվում են զբոսաշրջության կայուն զարգացման, տարածաշրջանային զբոսաշրջային ուղղությունների առաջմղման, տնտեսական ռեսուրսների արդյունավետ բաշխման և ոլորտի զարգացման ռազմավարությունների իրականացման արդյունքների գնահատման հարցերը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել զբոսաշրջության կառավարման մասնագետների, տնտեսագետների, ռազմավարական պլանավորման հետազոտողների, զբոսաշրջային կազմակերպությունների ղեկավարների, պետական և տեղական կառավարման մարմինների աշխատակիցների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Updated: 2026-10-12
Culture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1982, Մարտ, թիվ 3)
Աշխատությունը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր հրատարակությունների, գիտական ուսումնասիրությունների և գրական աղբյուրների մատենագիտական տեղեկատվություն՝ ծառայելով որպես ընթացիկ տեղեկատու մասնագետների, հետազոտողների և ընթերցողների համար։ Նյութում ամփոփվում են մշակութային կյանքի տարբեր ոլորտներին վերաբերող գրքեր, հոդվածներ և այլ հրատարակություններ՝ ներառելով արվեստի պատմության, գրականության, թատրոնի, երաժշտության, կերպարվեստի և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրություններին առնչվող աղբյուրներ։ Հրատարակությունը նպատակ ունի համակարգել և տարածել տեղեկատվություն նոր գրականության վերաբերյալ՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ նյութերի որոնումը, գիտահետազոտական աշխատանքների կազմակերպումը և մշակութաբանական ուսումնասիրությունների իրականացումը։ Այն կարևոր գործիք է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների, ուսանողների և հետազոտողների համար՝ ապահովելով տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային և գիտական հրատարակությունների համապարփակ տեղեկատու հիմք։
Updated: 2026-11-02
Law
ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետի ասպիրանտների և հայցորդների 2017 թ. նստաշրջանի նյութերի ժողովածու
ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետի ասպիրանտների և հայցորդների 2017 թ. նստաշրջանի նյութերի ժողովածու աշխատությունը Երևանի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետի կողմից հրատարակված գիտական հոդվածների ժողովածու է, որը ներառում է 2017 թվականի ասպիրանտների և հայցորդների գիտական նստաշրջանում ներկայացված զեկուցումների և հետազոտությունների նյութերը, այն ընդգրկում է իրավունքի տարբեր ճյուղերին վերաբերող ուսումնասիրություններ՝ քաղաքացիական, քրեական, սահմանադրական, վարչական և միջազգային իրավունքի արդիական խնդիրներ, ինչպես նաև դատավարական և տեսական իրավագիտության հարցեր, ժողովածուն արտացոլում է երիտասարդ գիտնականների գիտական աշխատանքների արդյունքները և իրավական համակարգի արդի մարտահրավերների վերաբերյալ նրանց վերլուծությունները, միաժամանակ այն ծառայում է որպես ակադեմիական հարթակ գիտական քննարկումների և նոր գաղափարների ձևավորման համար, նպաստելով իրավագիտության զարգացմանը Հայաստանում։
Updated: 2026-09-23
Technology
Методы расчета установившихся режимов и частных производных от потерь мощностей электроэнергетической системы
Աշխատությունը նվիրված է էլեկտրաէներգետիկ համակարգերի հաստատված (ստացիոնար) ռեժիմների հաշվարկման մեթոդներին և ակտիվ ու ռեակտիվ հզորությունների կորուստների մասնակի ածանցյալների վերլուծությանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է բարդ էլեկտրացանցերի աշխատանքի մաթեմատիկական մոդելավորումը՝ ընդգծելով համակարգի կայուն աշխատանքի ապահովման, էներգիայի կորուստների նվազեցման և օպտիմալ ռեժիմների ընտրության խնդիրները։ Գրքում ներկայացվում են հոսքային բաշխման հաշվարկման (load flow) հիմնական մոտեցումները, ներառյալ Նյուտոն–Ռաֆսոնի և այլ թվային մեթոդների կիրառությունը մեծածավալ ցանցերի համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հզորության կորուստների զգայունության վերլուծությանը, մասնակի ածանցյալների կիրառմանը՝ ցանցային պարամետրերի փոփոխությունների ազդեցությունը գնահատելու համար։ Հեղինակը քննարկում է նաև օպտիմալ հոսքային բաշխման խնդիրները, լարման կայունության չափանիշները և էներգահամակարգի ռեժիմների ավտոմատ կարգավորման սկզբունքները։ Աշխատությունը կարևոր է էներգետիկ ինժեներների, համակարգային օպերատորների և գիտահետազոտողների համար՝ նպաստելով էլեկտրաէներգետիկ համակարգերի արդյունավետության բարձրացման և կորուստների նվազեցման ժամանակակից մեթոդների զարգացմանը։
Updated: 2026-08-23
Other Subjects
Պարենային ապրանքների սերտիֆիկացում
Պարենային ապրանքների սերտիֆիկացում աշխատությունը մասնագիտական-կարգավորող և ուսումնական բնույթի ձեռնարկ է, որը նվիրված է պարենային ապրանքների որակի գնահատման, անվտանգության ապահովման և սերտիֆիկացման համակարգերի համակողմանի ներկայացմանը՝ նախատեսված սննդի տեխնոլոգիայի, որակի վերահսկման, ստանդարտացման և պետական վերահսկողության ոլորտներում սովորող ուսանողների ու աշխատող մասնագետների համար, գրքում մանրամասն բացատրվում են սերտիֆիկացման գործընթացի հիմնական փուլերը՝ արտադրանքի համապատասխանության գնահատում, լաբորատոր փորձարկումներ, փաստաթղթային ձևակերպումներ և վերջնական հավաստագրում, ինչպես նաև դրանց իրավական և նորմատիվ հիմքերը, ներկայացվում են սննդամթերքի անվտանգության չափանիշները՝ միկրոկենսաբանական, քիմիական և ֆիզիկական ցուցանիշների գնահատման տեսանկյունից, աշխատությունը անդրադառնում է միջազգային և ազգային ստանդարտացման համակարգերին, դրանց ներդաշնակեցմանը և կիրառմանը շուկայում շրջանառվող սննդամթերքի նկատմամբ, բացատրվում են նաև ռիսկերի վերլուծության և կրիտիկական վերահսկման կետերի (HACCP) սկզբունքները, որոնք կարևոր դեր ունեն սննդի անվտանգության կառավարման ժամանակակից մոտեցումներում, գրքում ընդգրկված են նաև շուկայական վերահսկողության, սպառողների պաշտպանության և արտադրողների պատասխանատվության հարցերը, ինչպես նաև սերտիֆիկացման մարմինների գործունեության կազմակերպման սկզբունքները, աշխատությունը համադրում է տեսական հիմքերը և գործնական կիրառությունները՝ նպաստելով սննդամթերքի որակի վերահսկման արդյունավետ համակարգի ձևավորմանը և անվտանգ արտադրանքի ապահովմանը։
Updated: 2026-09-10