Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Pedagogy

    Формирование социально-бытовых навыков у учащихся специальной (вспомогательной) школы

    Աշխատությունը նվիրված է հատուկ (օժանդակ) դպրոցներում սովորող աշակերտների սոցիալ-կենցաղային հմտությունների ձևավորման գործընթացի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրանց ինքնուրույն կյանքի և սոցիալական ինտեգրման ապահովման մանկավարժական պայմանները։ Գրքում վերլուծվում են այն տեսական և գործնական մոտեցումները, որոնք կիրառվում են մտավոր կամ զարգացման առանձնահատկություններ ունեցող երեխաների կրթության և դաստիարակության գործընթացում՝ նպատակ ունենալով ձևավորել առօրյա կյանքում անհրաժեշտ ինքնասպասարկման, հաղորդակցման և սոցիալական վարքի հմտություններ։ Հեղինակը ներկայացնում է ուսումնական և դաստիարակչական աշխատանքի կազմակերպման առանձնահատկությունները հատուկ դպրոցներում, ուսուցման անհատականացված մեթոդները, ինչպես նաև գործնական վարժությունների և իրավիճակային ուսուցման դերը հմտությունների ամրապնդման գործում։ Ուշադրություն է դարձվում նաև ընտանիքի և դպրոցի համագործակցության նշանակությանը, սոցիալական միջավայրի ազդեցությանը և վերականգնողական մանկավարժության սկզբունքների կիրառմանը։ Աշխատությունում քննարկվում են աշակերտների ինքնուրույնության աստիճանի բարձրացման ուղիները, հարմարվողական վարքի ձևավորումը և հասարակության մեջ նրանց ներառման արդյունավետ մեխանիզմները։ Ներկայացված են նաև գործնական առաջարկություններ մանկավարժների համար՝ ուղղված ուսուցման գործընթացի արդյունավետության բարձրացմանը և հատուկ կրթական կարիքներ ունեցող երեխաների սոցիալական հմտությունների կայուն զարգացման ապահովմանը։

    Updated: 2026-09-10
    Формирование социально-бытовых навыков у учащихся специальной (вспомогательной) школы
    Online

    Medicine

    Кальциевый гомеостаз, кальцийрегулирующая система и перекисное окисление липидов у больных бронхиальной астмой, возможности их фармакологической коррекции

    Աշխատությունը նվիրված է բրոնխային ասթմայով հիվանդների օրգանիզմում կալցիումային հոմեոստազի, կալցիումի փոխանակումը կարգավորող համակարգերի և լիպիդների գերօքսիդացման գործընթացների առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև հայտնաբերված փոփոխությունների դեղաբանական կարգավորման հնարավորությունների գնահատմանը։ Հետազոտության շրջանակում քննության է առնվում կալցիումի դերը բջջային և ֆիզիոլոգիական տարբեր գործընթացներում՝ հատկապես հարթ մկանների կծկման, բջջային ազդանշանների փոխանցման և շնչուղիների ֆունկցիոնալ վիճակի կարգավորման տեսանկյունից։ Վերլուծվում են կալցիումի ներբջջային և արտաբջջային հավասարակշռության փոփոխությունները, դրա փոխանակման կարգավորմանը մասնակցող մեխանիզմները և դրանց հնարավոր կապը բրոնխների գերզգայունության ու շնչուղիների ֆունկցիոնալ խանգարումների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լիպիդների գերօքսիդացման գործընթացներին, որոնք կապված են ազատ ռադիկալների առաջացման և բջջաթաղանթների կառուցվածքային ու ֆունկցիոնալ փոփոխությունների հետ։ Ուսումնասիրվում է օքսիդատիվ գործընթացների ակտիվության և հակաօքսիդանտային պաշտպանության հավասարակշռությունը՝ գնահատելով դրանց հնարավոր մասնակցությունը հիվանդության ընթացքի և բորբոքային գործընթացների ձևավորման մեջ։ Քննության է առնվում նաև կալցիումային կարգավորման և ազատ ռադիկալային օքսիդացման միջև փոխադարձ կապը, ինչը հնարավորություն է տալիս հիվանդության ախտաբանական մեխանիզմները դիտարկել որպես փոխկապակցված կենսաքիմիական և ֆիզիոլոգիական փոփոխությունների համալիր։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տարբեր դեղաբանական միջոցների ազդեցության գնահատումը նշված ցուցանիշների վրա՝ պարզելու դրանց հնարավորությունը կալցիումային հավասարակշռության կարգավորման, օքսիդատիվ սթրեսի նվազեցման և բջջային պաշտպանական մեխանիզմների բարելավման գործում։ Կլինիկական և լաբորատոր տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել ուսումնասիրվող կենսաքիմիական ցուցանիշների կապը հիվանդության արտահայտվածության և բուժման արդյունավետության հետ։ Աշխատանքը նպաստում է բրոնխային ասթմայի զարգացման և ընթացքի բջջային ու կենսաքիմիական մեխանիզմների առավել խորքային ըմբռնմանը և կարող է կարևոր նշանակություն ունենալ հիվանդության դեղաբանական կարգավորման գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-09-29
    Кальциевый гомеостаз, кальцийрегулирующая система и перекисное окисление  липидов у больных бронхиальной астмой, возможности их фармакологической коррекции
    Online

    Mathematics

    Исследование одномодовой резонансной ускоряющей структуры медленно бегущей волной

    Ֆիզիկատեխնիկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է դանդաղ ընթացող ալիքով միամոդ ռեզոնանսային արագացնող կառուցվածքի ֆիզիկական և էլեկտրադինամիկական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում էլեկտրամագնիսական դաշտի ձևավորման օրինաչափությունները, ռեզոնանսային ռեժիմների առաջացման պայմանները և արագացնող համակարգի հիմնական բնութագրերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ալիքի տարածման արագությանը, դաշտի տարածական բաշխմանը, ռեզոնանսային հաճախականությանը և լիցքավորված մասնիկների ու էլեկտրամագնիսական դաշտի փոխազդեցության պայմաններին։ Վերլուծվում են կառուցվածքի երկրաչափական և էլեկտրադինամիկական պարամետրերի ազդեցությունը արագացման գործընթացի արդյունավետության ու կայունության վրա։ Քննարկվում են նաև էներգիայի փոխանցման, հնարավոր կորուստների նվազեցման, աշխատանքային ռեժիմների ընտրության և արագացնող կառուցվածքի պարամետրերի օպտիմալացման հարցերը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս խորացնելու պատկերացումները ռեզոնանսային արագացնող համակարգերում դանդաղ ալիքների կիրառման սկզբունքների վերաբերյալ և առանձնացնելու դրանց տեխնիկական կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել արագացուցիչների ֆիզիկայի, ռադիոֆիզիկայի, էլեկտրադինամիկայի և բարձր հաճախականության տեխնիկայի ոլորտների մասնագետների համար։

    Updated: 2026-10-04
    Исследование одномодовой резонансной ускоряющей структуры медленно бегущей волной
    Online

    Medicine

    Սրտամկանի կառուցվածքայն և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները քաղցկեղային կախեքսիայով հիվանդների մոտ

    Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է քաղցկեղային կախեքսիայի պայմաններում սրտամկանի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունների վերլուծությանը՝ դիտարկելով այն որպես համակարգային կատաբոլիկ գործընթացի կարևոր թիրախային օրգան։ Աշխատության մեջ քննարկվում է, թե ինչպես քաղցկեղային կախեքսիայի ժամանակ զարգացող քրոնիկ բորբոքումը, էներգետիկ դեֆիցիտը և նյութափոխանակային խանգարումները հանգեցնում են սրտամկանի զանգվածի նվազման, կարդիոմիոցիտների ատրոֆիայի և միկրոկառուցվածքային փոփոխությունների։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սրտամկանի կծկողական ֆունկցիայի խանգարմանը, որը պայմանավորված է էներգետիկ սուբստրատների օգտագործման փոփոխությամբ, միտոքոնդրիալ դիսֆունկցիայով և օքսիդատիվ սթրեսի աճով։ Վերլուծվում են նաև նեյրոհորմոնալ ակտիվացման մեխանիզմները՝ ներառյալ սիմպաթիկ նյարդային համակարգի և ռենին-անգիոտենզին-ալդոստերոնային համակարգի ակտիվացումը, որոնք նպաստում են սրտամկանի վերափոխմանը և սրտային անբավարարության զարգացման ռիսկի բարձրացմանը։

    Updated: 2026-09-14
    Սրտամկանի կառուցվածքայն և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները քաղցկեղային կախեքսիայով հիվանդների մոտ
    Online

    Technology

    Исследование и компьютерное моделирование каскадных кодирующих систем

    Աշխատությունը նվիրված է կասկադային կոդավորման համակարգերի կառուցվածքի, աշխատանքի սկզբունքների և արդյունավետության ուսումնասիրությանը՝ համակարգչային մոդելավորման մեթոդների կիրառմամբ։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են տվյալների հաղորդման և պահպանման ընթացքում առաջացող սխալների հայտնաբերման ու ուղղման խնդիրները, ինչպես նաև տեղեկատվության հուսալի փոխանցման ապահովման համար կիրառվող կոդավորման մեխանիզմները։ Կասկադային մոտեցման դեպքում մի քանի կոդավորման փուլերի համատեղ կիրառումը հնարավորություն է տալիս օգտագործել տարբեր կոդերի առավելությունները և բարձրացնել համակարգի սխալակայունությունը։ Ուսումնասիրվում են ներքին և արտաքին կոդերի փոխազդեցությունը, դրանց պարամետրերի ընտրությունը, կոդավորման ու ապակոդավորման գործընթացները և ընդհանուր համակարգի արդյունավետության վրա դրանց ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հաղորդման կապուղում աղմուկի և տարբեր տեսակի խանգարումների պայմաններում համակարգի աշխատանքին՝ գնահատելով սխալների առաջացման և դրանց հաջող ուղղման հավանականությունները։ Համակարգչային մոդելավորման միջոցով հնարավոր է վերարտադրել հաղորդակցման տարբեր պայմաններ, փոփոխել կոդերի պարամետրերը և համեմատել ստացված արդյունքները՝ առանց իրական կապի համակարգի ամբողջական ֆիզիկական կառուցման անհրաժեշտության։ Վերլուծվում են սխալների հաճախականությունը, տվյալների փոխանցման հուսալիությունը, կոդային ավելցուկայնությունը, հաշվարկային բարդությունը և ապակոդավորման արդյունավետությունը։ Քննության են առնվում նաև տարբեր կոդային կառուցվածքների համակցման հնարավորությունները և դրանց ընտրության չափանիշները՝ հաշվի առնելով հաղորդակցման համակարգի տեխնիկական պահանջները։ Մոդելավորման արդյունքները հնարավորություն են տալիս բացահայտել համակարգի թույլ կողմերը, գնահատել տարբեր կառուցվածքային լուծումների արդյունավետությունը և ընտրել տվյալ պայմաններին համապատասխան պարամետրեր։ Կարևորվում է նաև հաղորդման արագության և սխալակայունության միջև հավասարակշռության ապահովումը, քանի որ լրացուցիչ պաշտպանիչ տվյալների օգտագործումը կարող է բարձրացնել հուսալիությունը, սակայն միաժամանակ մեծացնել փոխանցվող տեղեկատվության ծավալը և մշակման բարդությունը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառվել թվային կապի, անլար հաղորդակցության, արբանյակային համակարգերի, տվյալների պահպանման և այլ տեղեկատվական համակարգերի նախագծման ու կատարելագործման ժամանակ, որտեղ տեղեկատվության ճշգրիտ և հուսալի փոխանցումը հիմնական տեխնիկական պահանջներից է։

    Updated: 2026-09-29
    Исследование и компьютерное моделирование каскадных кодирующих систем
    Online

    Medicine

    Epidemiological characteristics of brucellosis in the Republic of Armenia

    This work concerns the epidemiological characteristics of brucellosis in the Republic of Armenia, focusing on the distribution, transmission dynamics, and public health impact of this zoonotic infectious disease. The main objective of the study is to analyze the incidence patterns of brucellosis among human populations and identify the primary epidemiological risk factors contributing to its persistence in different regions of the country. It examines the role of infected livestock, particularly cattle, sheep, and goats, as the main reservoirs of Brucella species, as well as the pathways of transmission to humans through direct contact, consumption of unpasteurized dairy products, and occupational exposure. Special attention is given to the seasonal fluctuations of disease incidence, regional differences in morbidity rates, and the influence of socio-economic and agricultural practices on disease spread. The work also evaluates diagnostic approaches, including serological and bacteriological methods, and discusses the challenges of early detection and underreporting in rural communities. In addition, it reviews existing prevention and control strategies, such as veterinary surveillance, livestock vaccination programs, food safety measures, and public health education campaigns. The study further considers the burden of brucellosis on healthcare systems and its socio-economic consequences for affected populations. Thus, the research provides an important contribution to epidemiology and public health by offering a comprehensive assessment of brucellosis patterns in Armenia and supporting the development of more effective control and prevention policies.

    Updated: 2026-09-22
    Epidemiological characteristics of brucellosis in the Republic of Armenia