Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    History

    Իրանի արտաքին քաղաքականությունը Ղաջարական դինաստիայի առաջին երեք տիրակալների օրոք (1796-1848թթ.)

    Աշխատությունը նվիրված է Իրանի արտաքին քաղաքականության հիմնական ուղղությունների, առանձնահատկությունների և զարգացման գործընթացների ուսումնասիրությանը Ղաջարական դինաստիայի առաջին երեք տիրակալների՝ Աղա Մոհամմադ խան Ղաջարի, Ֆաթհ Ալի շահի և Մոհամմադ շահի կառավարման ժամանակաշրջանում։ Քննարկվում են XVIII դարի վերջի և XIX դարի առաջին կեսի Իրանի միջազգային հարաբերությունները, տարածաշրջանային քաղաքականության ձևավորումը և հարևան պետությունների հետ դիվանագիտական ու ռազմական փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Ռուսաստանի և Մեծ Բրիտանիայի հետ Իրանի հարաբերություններին, Հարավային Կովկասում ազդեցության համար մղվող պայքարին, ռուս-պարսկական պատերազմներին և դրանց հետևանքով կնքված Գյուլիստանի ու Թուրքմենչայի պայմանագրերի քաղաքական և տարածքային հետևանքներին։ Ուսումնասիրվում են նաև Օսմանյան կայսրության հետ հարաբերությունները, եվրոպական տերությունների ազդեցության ընդլայնումը և Իրանի արտաքին քաղաքականության վրա ներքին քաղաքական ու տնտեսական գործոնների ներգործությունը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու Ղաջարական Իրանի դիվանագիտական ռազմավարության, միջազգային դիրքի փոփոխությունների և տարածաշրջանի աշխարհաքաղաքական զարգացումների մասին։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, իրանագետների, արևելագետների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների և Մերձավոր Արևելքի ու Հարավային Կովկասի պատմությամբ հետաքրքրվողների համար։

    Updated: 2026-10-12
    Իրանի արտաքին քաղաքականությունը Ղաջարական դինաստիայի առաջին երեք տիրակալների օրոք (1796-1848թթ.)
    Online

    Pedagogy

    Հանրակրթական դպրոցի աշակերտների հանդուրժողականության դաստիարակությունը

    Աշխատությունը նվիրված է հանրակրթական միջավայրում աշակերտների հանդուրժողական վերաբերմունքի, փոխադարձ հարգանքի և կառուցողական հաղորդակցման կարողությունների ձևավորման մանկավարժական հիմնախնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում սովորողների սոցիալական և բարոյական զարգացման այն պայմաններն են, որոնք նպաստում են տարբեր կարծիքների, մշակութային առանձնահատկությունների, արժեքային համակարգերի և անհատական տարբերությունների նկատմամբ հարգալից վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Հանդուրժողականությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես ուրիշի տեսակետը ընդունելու պատրաստակամություն, այլև որպես անձի սոցիալական հասունության, երկխոսության մշակույթի, համագործակցության և հակասությունները խաղաղ ճանապարհով կարգավորելու կարողության բաղադրիչ։ Քննվում է դպրոցի դերը աշակերտների արժեքային կողմնորոշումների ձևավորման գործընթացում՝ առանձնացնելով ուսուցման բովանդակության, դասարանի սոցիալ-հոգեբանական մթնոլորտի, ուսուցչի վարքագծի և աշակերտների միջև հարաբերությունների նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարիքային և հոգեբանական առանձնահատկություններին, քանի որ տարբեր տարիքային խմբերում սոցիալական ընկալումները, ինքնագիտակցությունը և հասակակիցների հետ հարաբերությունները զարգանում են տարբեր կերպ։ Ուսումնասիրվում են համագործակցային ուսուցման, քննարկումների, խմբային աշխատանքի, դերային իրավիճակների և համատեղ ստեղծագործական գործունեության հնարավորությունները՝ որպես փոխըմբռնման և հաղորդակցական մշակույթի զարգացման մանկավարժական միջոցներ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ուսուցչի մասնագիտական պատրաստվածությունը՝ դասարանում ապահով, ներառական և հարգալից միջավայր ստեղծելու, կարծիքների բախումները կառուցողական ձևով կառավարելու և խտրական վերաբերմունքի դրսևորումները կանխելու տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ընտանիքի և դպրոցի համագործակցությանը, քանի որ երեխաների սոցիալական վերաբերմունքների ձևավորման վրա միաժամանակ ազդում են կրթական միջավայրը, ընտանեկան դաստիարակությունը և հասարակական հարաբերությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել սովորողների հանդուրժողականության մակարդակի գնահատման մանկավարժական չափանիշները, վերաբերմունքային փոփոխությունների դիտարկման մեթոդները և համապատասխան կրթական ծրագրերի արդյունավետության վերլուծությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մանկավարժության, դաստիարակության տեսության, կրթական հոգեբանության և միջմշակութային կրթության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել այն մանկավարժական պայմանները, որոնք նպաստում են պատասխանատու, համագործակցող և ուրիշների արժանապատվությունը հարգող անհատի ձևավորմանը։

    Updated: 2026-09-22
    Հանրակրթական դպրոցի աշակերտների հանդուրժողականության դաստիարակությունը
    Online

    Philosophy

    Գոյություն և չգոյություն

    Գոյության և չգոյության խնդիրը փիլիսոփայության ամենահիմնարար հարցերից մեկն է, որը վերաբերում է իրականության և ոչ-իրականության բնույթին, ինչպես նաև այն հարցին, թե ինչ է նշանակում «լինել»։ Գոյությունը սովորաբար ընկալվում է որպես այն ամենը, ինչ կա, ինչ ունի իրականություն կամ առկայություն, մինչդեռ չգոյությունը դիտարկվում է որպես դրա հակադիր վիճակ՝ բացակայություն, դատարկություն կամ այն, ինչ դեռ չի ստացել գոյության ձև։ Հին փիլիսոփայության մեջ, օրինակ Պարմենիդեսի մոտ, ընդգծվում էր, որ իրական գոյությունը անփոփոխ է և չգոյությունը ընդհանրապես չի կարող մտածվել կամ արտահայտվել, քանի որ մտածել հնարավոր է միայն այն մասին, ինչ կա։ Մյուս կողմից՝ Հերակլիտոսի մոտ իրականությունը դիտվում է որպես մշտական փոփոխություն, որտեղ գոյությունն ինքնին դառնում է գործընթաց, ոչ թե կայուն վիճակ։ Միջնադարյան փիլիսոփայության մեջ այս խնդիրը հաճախ կապվում էր Աստծու գաղափարի հետ՝ որպես բացարձակ գոյություն, որից բխում է աշխարհի գոյությունը, իսկ չգոյությունը դիտվում էր որպես ստեղծման բացակայություն կամ սահմանափակություն։ Նոր և ժամանակակից փիլիսոփայության մեջ, հատկապես էքզիստենցիալիզմի շրջանակներում, գոյությունը դիտարկվում է որպես մարդու անհատական փորձ, որտեղ մարդը ինքն է ստեղծում իր իմաստը մի աշխարհում, որը սկզբում չունի պատրաստի նշանակություն։ Չգոյության գաղափարը այստեղ հաճախ կապվում է ոչնչության, անհանգստության և վերջավորության գիտակցության հետ, որը մարդու գոյությանը տալիս է լարվածություն և իմաստ որոնելու անհրաժեշտություն։ Ընդհանուր առմամբ, գոյության և չգոյության հակադրությունը ոչ միայն տրամաբանական կամ մետաֆիզիկական հարց է, այլ նաև մարդու աշխարհընկալման և ինքնագիտակցության հիմքային խնդիր, որը տարբեր դարաշրջաններում ստացել է տարբեր մեկնաբանություններ։

    Updated: 2026-10-23
    Գոյություն և չգոյություն
    Online

    Political Science

    ՄԻջազգային հարաբերությունների զարգացման արդի վիճակը

    Դարբինյան Հ.Խ., հանդիսանում է գիտամեթոդական և վերլուծական բնույթի աշխատություն, որը նվիրված է ժամանակակից միջազգային հարաբերությունների համակարգի կառուցվածքի, զարգացման միտումների և հիմնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է համաշխարհային քաղաքականության արդի վիճակը՝ ընդգրկելով պետությունների միջև քաղաքական, տնտեսական և անվտանգային փոխհարաբերությունների հիմնական ձևերը, գլոբալացման գործընթացների ազդեցությունը և միջազգային կազմակերպությունների դերը համաշխարհային կարգի ձևավորման մեջ։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են միջազգային համակարգի փոփոխությունները սառը պատերազմի ավարտից հետո, ուժային կենտրոնների վերաձևավորումը, տարածաշրջանային հակամարտությունները և համագործակցության նոր ձևաչափերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված միջազգային անվտանգության խնդիրներին, դիվանագիտական հարաբերությունների զարգացման միտումներին, տնտեսական ինտեգրացիոն գործընթացներին և միջազգային իրավունքի դերին պետությունների փոխգործակցության մեջ։ Ներառված են նաև արդի գլոբալ մարտահրավերները՝ էներգետիկ անվտանգություն, միգրացիա, ահաբեկչություն և կլիմայական փոփոխություններ։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, հետազոտողների, դիվանագիտական և պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով միջազգային հարաբերությունների ժամանակակից համակարգի խորքային և համակարգված ընկալմանը։

    Updated: 2026-09-22
    ՄԻջազգային հարաբերությունների զարգացման արդի վիճակը
    Online

    Other Subjects

    Խորհրդային Հայաստան: (Երկրագիտական գրականության ցանկ): Հունվար, Փետրվար, Մարտ

    Հրատարակությունը մատենագիտական և երկրագիտական բնույթի տեղեկատու է, որը համակարգված ձևով ներկայացնում է տարվա առաջին երեք ամիսների ընթացքում Խորհրդային Հայաստանի վերաբերյալ հրապարակված կամ մատենագիտական հաշվառման մեջ ընդգրկված գրականությունը։ Այն նախատեսված է հանրապետության պատմությանը, աշխարհագրությանը, տնտեսությանը, հասարակական կյանքին, մշակույթին, գիտությանը, կրթությանը, բնությանը և առանձին բնակավայրերին վերաբերող նյութերի որոնումն ու օգտագործումը հեշտացնելու համար։ Ցանկում կարող են ընդգրկված լինել գրքեր, գրքույկներ, գիտական աշխատություններ, ժողովածուների նյութեր, պարբերական մամուլի հոդվածներ և երկրագիտական նշանակություն ունեցող այլ հրապարակումներ։ Նյութերի թեմատիկ համակարգումը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին արագ կողմնորոշվել գրականության բազմազանության մեջ և առանձնացնել իրեն հետաքրքրող բնագավառին կամ տարածքին վերաբերող աղբյուրները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի Հայաստանի քաղաքների և շրջանների, բնական պայմանների ու ռեսուրսների, արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, շինարարության, տրանսպորտի, բնակչության, կրթական ու մշակութային հաստատությունների վերաբերյալ հրապարակումների մատենագիտական գրանցումը։ Նման տեղեկատուներում կարող են արտացոլվել նաև պատմական հուշարձաններին, հնագիտությանը, ազգագրությանը, ժողովրդական մշակույթին, արվեստին և գրական կյանքին վերաբերող նյութեր՝ երկրագիտական տեղեկատվության շրջանակն առավել ամբողջական դարձնելով։ Հունվար, փետրվար և մարտ ամիսների առանձին ընդգրկումը հնարավորություն է տալիս հետևելու նոր հրատարակությունների և պարբերական մամուլում հայտնված նյութերի ընթացիկ հոսքին։ Այսպիսի ցանկերը կարևոր գործիք են գրադարանային և տեղեկատվական աշխատանքի համար, քանի որ նպաստում են երկրագիտական ֆոնդերի համալրմանը, թեմատիկ տեղեկանքների կազմմանը, ցուցահանդեսների կազմակերպմանը և հետազոտողների համար անհրաժեշտ աղբյուրների հայտնաբերմանը։ Միաժամանակ դրանք պատմական արժեք են ձեռք բերում՝ պահպանելով տվյալ ժամանակաշրջանի հրատարակչական և տեղեկատվական գործունեության պատկերը և հնարավորություն տալով հետագայում ուսումնասիրել, թե ինչ թեմաներ ու ոլորտներ են առավել լայնորեն ներկայացված եղել Հայաստանի վերաբերյալ գրականության մեջ։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը ծառայում է որպես համակարգված մատենագիտական ուղեցույց՝ միավորելով երկրագիտության, գրադարանագիտության և տեղեկատվական սպասարկման խնդիրները։

    Updated: 2026-09-22
    Խորհրդային Հայաստան: (Երկրագիտական գրականության ցանկ): Հունվար, Փետրվար, Մարտ
    Online

    History

    History of the Ottoman Empire and Modern Turkey

    Գրքում ներկայացվում է Օսմանյան կայսրության կազմավորման, զարգացման, հզորացման և անկման պատմությունը մինչև 20-րդ դարի սկզբները, վերլուծվում են քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական և մշակութային գործընթացները, որոնք ձևավորել են կայսրության ներքին կառավարման համակարգերը և արտաքին հարաբերությունները, քննարկվում են Օսմանյան պետության՝ ժամանակակից Թուրքիայի հիմքի ձևավորման գործընթացները՝ ներառելով ազգային շարժումները, առաջին համաշխարհային պատերազմի հետևանքները և կայսրության վերջնական լուծումը, ուսումնասիրվում են տարբեր սոցիալական և էթնիկական խմբերի դերակատարությունը, ներկայացվում է ժամանակակից Թուրքիայի պետական կառուցվածքի, վարչակարգի և հասարակական փոփոխությունների ձևավորման պատմությունը, գիրքը միավորում է պատմական փաստաթղթերը, քաղաքական վերլուծությունները և սոցիալ-մշակութային հետազոտությունները՝ նպաստելով Օսմանյան կայսրության և ժամանակակից Թուրքիայի պատմության համապարփակ և համալիր ըմբռնմանը։

    Updated: 2026-09-19
    History of the Ottoman Empire and Modern Turkey