Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionLinguistics
Язык и стиль поэзии Егише Чаренца
Աշխատությունը նվիրված է Եղիշե Չարենցի բանաստեղծական լեզվի և անհատական ոճի համակողմանի լեզվաբանական ու գրականագիտական ուսումնասիրությանը՝ նրա ստեղծագործական տարբեր շրջանների նյութի հիման վրա։ Հետազոտության առանցքում բանաստեղծի բառապաշարի, պատկերավորման համակարգի, քերականական կառուցվածքների, խոսքային արտահայտչամիջոցների, տաղաչափական առանձնահատկությունների և դրանց միջոցով ձևավորվող ինքնատիպ գեղարվեստական աշխարհի բացահայտումն է։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել բառընտրությանը՝ ուսումնասիրելով գրական հայերենի, ժողովրդախոսակցական շերտերի, հնաբանությունների, նորաբանությունների, փոխառությունների և հեղինակային բառաստեղծման փոխհարաբերությունները։ Կարևոր ուղղություն է փոխաբերությունների, մակդիրների, համեմատությունների, խորհրդանիշների, կրկնությունների և հակադրությունների քննությունը, քանի որ դրանք էական դեր ունեն բանաստեղծական պատկերների, հուզական լարվածության և գաղափարական շեշտադրումների ձևավորման մեջ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև շարահյուսական կազմակերպմանը՝ պարզաբանելով կարճ ու ընդարձակ նախադասությունների, զուգահեռ կառույցների, բացականչական և հարցական ձևերի, բառերի անսովոր դասավորության ու խոսքային ռիթմի գեղարվեստական գործառույթները։ Բանաստեղծական հնչողության տեսանկյունից կարող են ուսումնասիրվել հանգավորման համակարգը, ռիթմը, հնչյունական կրկնությունները և բառերի երաժշտական կազմակերպումը՝ ցույց տալով դրանց մասնակցությունը ստեղծագործության ընդհանուր տրամադրության ձևավորմանը։ Առանձին նշանակություն ունի ստեղծագործական տարբեր փուլերի համեմատությունը, որը հնարավորություն է տալիս հետևելու լեզվաոճական որոնումների զարգացմանը, բանաստեղծական ձևերի փոփոխությանը և գեղարվեստական արտահայտության նոր միջոցների յուրացմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող է քննվել նաև անհատական ոճի կապը XX դարի հայ գրական լեզվի զարգացման, ժամանակաշրջանի գրական շարժումների և համաշխարհային պոեզիայի գեղարվեստական նորարարությունների հետ։ Բանաստեղծի լեզուն այս համատեքստում ներկայանում է որպես ոչ միայն ստեղծագործական անհատականության արտահայտություն, այլև հայ բանաստեղծական խոսքի հնարավորությունների ընդլայնման կարևոր երևույթ։ Լեզվական և գրականագիտական վերլուծությունների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ձևի ու բովանդակության փոխկապակցվածությունը և պարզելու, թե լեզվական յուրաքանչյուր մակարդակ ինչպես է մասնակցում ստեղծագործության իմաստային ու հուզական ամբողջության կառուցմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը կարևոր ներդրում է չարենցագիտության և հայ գեղարվեստական խոսքի ուսումնասիրության մեջ՝ համակարգված կերպով ներկայացնելով բանաստեղծի լեզվական վարպետությունն ու ոճական ինքնատիպությունը։
Updated: 2026-09-27
Biology
Исследование морфофункциональных кореллятов динамики тренированности спортивного мастерства юных футболистов
Աշխատությունը նվիրված է պատանի ֆուտբոլիստների մարզվածության և մարզական վարպետության դինամիկայի ուսումնասիրությանը՝ դրա հետ կապված մորֆոֆունկցիոնալ ցուցանիշների բացահայտման և գնահատման միջոցով։ Հետազոտության կենտրոնում պատանի մարզիկի օրգանիզմի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունների փոփոխություններն են, որոնք ձևավորվում են կանոնավոր մարզումների, ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության և մարզական պատրաստվածության բարձրացման գործընթացում։ Ուսումնասիրվում է մարզական վարպետության զարգացման և օրգանիզմի տարբեր համակարգերի ֆունկցիոնալ հնարավորությունների միջև փոխկապակցվածությունը՝ հաշվի առնելով պատանեկան տարիքի աճի և զարգացման առանձնահատկությունները։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում մարմնի կառուցվածքային ցուցանիշներին, սրտանոթային և շնչառական համակարգերի գործունեությանը, ֆիզիկական աշխատունակությանը, շարժողական կարողություններին և այլ ֆունկցիոնալ բնութագրերին, որոնք կարող են արտացոլել մարզիկի պատրաստվածության մակարդակը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մարզվածության դինամիկայի գնահատումը, քանի որ պատանի ֆուտբոլիստների դեպքում մարզական արդյունքների փոփոխությունները պայմանավորված են ոչ միայն մարզումների ազդեցությամբ, այլև բնականոն աճի և օրգանիզմի ֆիզիոլոգիական հասունացման գործընթացներով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել տարբեր մարզական որակների և մորֆոֆունկցիոնալ ցուցանիշների փոփոխությունները՝ բացահայտելու այն բնութագրերը, որոնք առավել սերտորեն կապված են ֆուտբոլային վարպետության ձևավորման հետ։ Քննարկվում է մարզական պատրաստության անհատականացման անհրաժեշտությունը, քանի որ նույն տարիքի մարզիկների ֆիզիկական և ֆունկցիոնալ զարգացման տեմպերը կարող են զգալիորեն տարբերվել։ Այդ պատճառով օբյեկտիվ մորֆոֆունկցիոնալ տվյալների կիրառումը հնարավորություն է տալիս ավելի հիմնավորված գնահատել մարզումների արդյունավետությունը, վերահսկել մարզական ծանրաբեռնվածության ազդեցությունը և համապատասխանեցնել մարզման ծրագիրը մարզիկի զարգացման մակարդակին։ Աշխատության արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ պատանի ֆուտբոլիստների ընտրության, մարզական պատրաստության պլանավորման, մարզման գործընթացի բժշկամանկավարժական վերահսկողության և մարզական արդյունքների կանխատեսման համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել սպորտային բժիշկների, ֆիզիոլոգների, մարզիչների, ֆիզիկական դաստիարակության մասնագետների, ֆուտբոլային ակադեմիաների աշխատակիցների, գիտաշխատողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտություններով ուսանողների համար։ Աշխատանքը կարևորում է պատանի մարզիկի մարզական վարպետության գնահատման համալիր մոտեցումը՝ միավորելով մարզական արդյունքների, ֆիզիկական պատրաստվածության և օրգանիզմի մորֆոֆունկցիոնալ վիճակի ուսումնասիրությունը։
Updated: 2026-09-15
Other Subjects
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն: Լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ = Новые книги. Об (1978, Նոյեմբեր, թիվ 11)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրություն, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։
Updated: 2026-08-21
Biology
Փափուկ ցորենի տարբեր կենսաձևերի մուտացիոն փոխանակությունն էթիլենիմինի ազդեցությամբ
Աշխատությունը նվիրված է փափուկ ցորենի տարբեր կենսաձևերի մուտացիոն փոփոխությունների ուսումնասիրմանը՝ էթիլենիմինը որպես քիմիական մուտագեն կիրառելու պայմաններում։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում է քիմիական մուտագենեզի հնարավորությունը՝ ցորենի ժառանգական փոփոխականության ընդլայնման և սելեկցիոն արժեք ունեցող նոր ձևերի ստացման նպատակով։ Էթիլենիմինը դասվում է քիմիական մուտագենների շարքին և պատմականորեն կիրառվել է գյուղատնտեսական բույսերի մուտացիոն սելեկցիայի մեջ։ Ուսումնասիրության կենտրոնում փափուկ ցորենի տարբեր կենսաձևերի արձագանքն է մուտագեն ազդեցությանը, առաջացող փոփոխությունների բնույթը, հաճախականությունը և ժառանգականությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բույսերի աճի ու զարգացման առանձնահատկությունների փոփոխություններին, ձևաբանական և ֆիզիոլոգիական նոր հատկանիշների ի հայտ գալուն, ինչպես նաև այն փոփոխությունների բացահայտմանը, որոնք կարող են հետագայում օգտագործվել սելեկցիոն աշխատանքներում։ Աշխատանքում կարևորվում է մուտագենի ազդեցության և բույսի գենոտիպային առանձնահատկությունների փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը, քանի որ տարբեր կենսաձևեր կարող են տարբեր կերպ արձագանքել նույն մուտագեն ազդեցությանը։ Նման հետազոտությունները հնարավորություն են տալիս ընդլայնելու ելանյութային գենետիկական բազմազանությունը և ընտրելու տնտեսապես արժեքավոր հատկանիշներ ունեցող մուտանտ ձևեր։ Մուտացիաների հայտնաբերման և դրանց ժառանգական բնույթի հաստատման համար կարևոր է նաև հաջորդ սերունդների ուսումնասիրությունը, ինչը կիրառվել է քիմիական մուտագենեզի վերաբերյալ դասական հետազոտություններում։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ ցորենի սորտերի կատարելագործման, նոր սելեկցիոն նյութի ստացման, արժեքավոր գենետիկական հատկանիշների որոնման և տեղական պայմաններին ավելի լավ հարմարված ձևերի ընտրության համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել բույսերի գենետիկներին, սելեկցիոներներին, բուսաբույծներին, ագրոնոմներին, կենսաբաններին, գյուղատնտեսական գիտությունների հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։
Updated: 2026-09-22
Culture
«Եսայի Նչեցու Գլաձորի Ավետարանը» (Վենետիկ Հմր 1917) և Թորոս Տարոնացու արվեստը
Այս աշխատությունը վերաբերում է «Եսայի Նչեցու Գլաձորի Ավետարան» ձեռագրի (Վենետիկ, ձեռագիր №1917) և միջնադարյան մանրանկարչ Թորոս Տարոնացու արվեստի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով հայկական ձեռագրական մշակույթի, պատկերազարդ ավետարանների և Գլաձորի մանրանկարչական դպրոցի գեղարվեստական ավանդների փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է վերլուծել նշված ավետարանի պատկերագրական համակարգը, գեղարվեստական կառուցվածքը և ոճական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև բացահայտել Թորոս Տարոնացու արվեստի ազդեցությունը հայկական միջնադարյան մանրանկարչության զարգացման վրա։ Ուսումնասիրվում են ձեռագրի պատկերազարդման կոմպոզիցիոն լուծումները, գունային համակարգը, կերպարների պատկերագրական տիպաբանությունը և սիմվոլիկ բովանդակությունը՝ դրանց համեմատական վերլուծությամբ Գլաձորի դպրոցի այլ ձեռագրերի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Թորոս Տարոնացու ստեղծագործական ձեռագրին, նրա ոճի առանձնահատկություններին, արտահայտչական միջոցներին և արվեստի մեջ հոգևոր ու գեղագիտական գաղափարների համադրությանը։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է Գլաձորի մշակութային կենտրոնի դերը XIV դարի հայկական արվեստի զարգացման մեջ և դրա կապերը ժամանակի այլ մանրանկարչական դպրոցների հետ։ Միաժամանակ վերլուծվում են ձեռագրի պահպանության, ուսումնասիրության և արվեստաբանական գնահատման խնդիրները, ինչպես նաև դրա նշանակությունը հայկական մշակութային ժառանգության համատեքստում։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր ներդրում է հայ արվեստաբանության և ձեռագրագիտության ոլորտում՝ նպաստելով միջնադարյան հայկական մանրանկարչության ավելի խորքային գիտական ընկալմանը։
Updated: 2026-09-23
Literature
Мастерство раннего Горького (Произведения 90-х годов о крестьянах)
Ուսումնասիրությունը նվիրված է Մաքսիմ Գորկու ստեղծագործական վաղ շրջանի առանձնահատկությունների և գեղարվեստական վարպետության քննությանը՝ հատկապես 1890-ական թվականներին գյուղացիական թեմատիկային վերաբերող ստեղծագործությունների հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում գրողի վաղ արձակի գաղափարական և գեղարվեստական ձևավորումն է, գյուղական կյանքի ու գյուղացիական միջավայրի պատկերումը, ինչպես նաև հասարակական իրականության նկատմամբ հեղինակի վերաբերմունքի արտահայտման եղանակները։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են գյուղացու կերպարը, նրա սոցիալական վիճակը, հոգեբանական առանձնահատկությունները, կենցաղը, աշխատանքի պայմանները և շրջապատող իրականության հետ փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գեղարվեստական միջոցներին, որոնց շնորհիվ գրողը ներկայացնում է գյուղական աշխարհի հակասությունները, սոցիալական անհավասարությունը, մարդկային արժանապատվության խնդիրները և հասարակական հարաբերությունների բարդությունը։ Աշխատանքը դիտարկում է վաղ շրջանի ստեղծագործությունների լեզվական և ոճական առանձնահատկությունները, կերպարների անհատականացման եղանակները, բնապատկերի ու կենցաղային մանրամասների կիրառությունը, երկխոսությունների կառուցվածքը և պատմողական տարբեր հնարները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև հեղինակի ստեղծագործական մեթոդի ձևավորման գործընթացին և այն նոր գեղարվեստական սկզբունքներին, որոնք հետագայում նշանակալի դեր են ունեցել նրա գրական ժառանգության զարգացման մեջ։ Գյուղացիական թեմայի ուսումնասիրության միջոցով բացահայտվում է գրողի հետաքրքրությունը սոցիալական իրականության նկատմամբ, ինչպես նաև նրա հերոսների ներաշխարհը և կյանքի իմաստի, ազատության, արժանապատվության ու մարդկային հարաբերությունների վերաբերյալ հարցադրումները։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս վաղ ստեղծագործությունները դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին գրական երկերի ամբողջություն, այլև որպես հեղինակի գեղարվեստական մտածողության ձևավորման և կատարելագործման կարևոր փուլ։ Աշխատության մեջ վերլուծական մոտեցումները միտված են ցույց տալու, թե ինչպես է գրողի դիտողականությունը, կերպարակերտման հմտությունը, լեզվական արտահայտչականությունը և սոցիալական թեմաների գեղարվեստական վերափոխումը նպաստում նրա վաղ արձակի ինքնատիպությանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ռուս գրականության պատմությամբ, 19-րդ դարի վերջի գրական գործընթացներով և Գորկու ստեղծագործական ժառանգությամբ զբաղվող գրականագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ինչպես նաև դասական ռուս գրականության նկատմամբ հետաքրքրություն ունեցող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-15