Տնտեսավարող սուբյեկտների ֆինանսական դրության գնահատսան սեթոդաբանության հիմնահարցերը

History

Աշխատանքը նվիրված է Հարավարևմտյան Ռուսաստանի տարածքներում հայերի բնակեցման և համայնքային հաստատման պատմական գործընթացի ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով դրա ձևավորման պատճառներին, հիմնական փուլերին և սոցիալ-տնտեսական հետևանքներին։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են հայ բնակչության տեղաշարժերի պատմական նախադրյալները, Ռուսաստանի հարավարևմտյան շրջաններում հայկական բնակավայրերի ձևավորման պայմանները և այդ գործընթացի վրա ազդած քաղաքական, տնտեսական ու վարչական գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր ժամանակաշրջաններում հայերի ներգաղթի ուղղություններին, բնակության վայրերի ընտրությանը և նոր միջավայրում համայնքային կյանքի կազմակերպմանը։ Քննարկվում է հայերի մասնակցությունը տարածաշրջանի տնտեսական կյանքին՝ մասնավորապես առևտրի, արհեստների, գյուղատնտեսության և այլ ոլորտներում նրանց գործունեությունը, ինչպես նաև տեղական բնակչության և վարչական կառույցների հետ ձևավորված հարաբերությունները։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում հայկական համայնքների ներքին կազմակերպմանը, եկեղեցական և հասարակական կառույցների ձևավորմանը, կրթական ու մշակութային կյանքի զարգացմանը և ազգային ինքնության պահպանման մեխանիզմներին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես է հայկական բնակչությունը նոր տարածքներում աստիճանաբար ձևավորել կայուն համայնքային միջավայր և ներգրավվել տվյալ տարածաշրջանի հասարակական ու տնտեսական կյանքում՝ միաժամանակ պահպանելով իր լեզվական, կրոնական և մշակութային առանձնահատկությունները։ Քննարկվող գործընթացները դիտարկվում են նաև Ռուսական կայսրության տարածքային և ժողովրդագրական փոփոխությունների ավելի լայն համատեքստում՝ ընդգծելով հայկական գաղթօջախների և Ռուսաստանի հարավային շրջանների միջև ձևավորված կապերի նշանակությունը։ Աշխատանքը կարող է արժեքավոր լինել հայերի միգրացիայի և սփյուռքի պատմության, Ռուսաստանի տարածաշրջանային պատմության, ինչպես նաև հայ-ռուսական պատմական ու մշակութային հարաբերությունների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, տարածաշրջանագետներին, սփյուռքագիտությամբ զբաղվող հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Technology

Գիտատեխնիկական և մաթեմատիկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անհամասեռ համակարգերի արդյունավետ կամ միջինացված բնութագրերի որոշման խնդիրներին՝ դիսպերս ֆազի պարամետրերի փոփոխության պայմաններում։ Քննության են առնվում բազմաբաղադրիչ միջավայրերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, առանձին ֆազերի փոխազդեցությունը և դրանց հատկությունների ազդեցությունը ամբողջ համակարգի մակրոսկոպիկ ցուցանիշների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիսպերս ֆազի չափերի, կոնցենտրացիայի, բաշխման և այլ բնութագրերի փոփոխության հետևանքով միջինացված պարամետրերի վարքի գնահատմանը։ Վերլուծվում են համապատասխան մաթեմատիկական մոդելները, հաշվարկային մոտեցումները և տարբեր ֆիզիկական մեծությունների արդյունավետ արժեքների որոշման մեթոդները։ Քննարկվում են նաև համակարգի անհամասեռության աստիճանի, բաղադրիչների հատկությունների և կառուցվածքային փոփոխությունների ազդեցությունները հաշվարկների արդյունքների վրա։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պարզաբանելու միկրոկառուցվածքային պարամետրերի և անհամասեռ միջավայրի ընդհանրացված ֆիզիկական բնութագրերի միջև առկա փոխկապակցվածությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նյութագիտության, կիրառական ֆիզիկայի, բազմաֆազ համակարգերի մոդելավորման և հաշվողական մեթոդների ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է հայ գրող Վախթանգ Անանյանի փոքր արձակում բնաշխարհի գեղարվեստական պատկերման, բնության փիլիսոփայական ընկալման և մարդ-բնություն փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են գրողի պատմվածքներում և արձակ փոքրածավալ ստեղծագործություններում բնության պատկերների գաղափարական, գեղագիտական և խորհրդանշական նշանակությունը, ինչպես նաև բնական միջավայրի դերը կերպարների աշխարհընկալման, հոգեբանության և բարոյական արժեքների ձևավորման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայրենի բնաշխարհի նկարագրություններին, կենդանական և բուսական աշխարհի գեղարվեստական ներկայացմանը, բնության նկատմամբ մարդու վերաբերմունքին և շրջակա միջավայրի հետ ներդաշնակ գոյակցության գաղափարին։ Ուսումնասիրվում են բնապատկերների կառուցվածքային և իմաստային գործառույթները, գրողի լեզվաոճական առանձնահատկությունները, պատկերավորման միջոցները և բնության միջոցով մարդկային զգացմունքների ու կենսափիլիսոփայական պատկերացումների արտահայտման եղանակները։ Անդրադարձ է կատարվում բնության և մարդու բարոյական պատասխանատվության փոխկապակցվածությանը, ազգային բնաշխարհի նկատմամբ սիրո, հայրենասիրության և բնապահպանական մտածողության դրսևորումներին։ Կարևորվում են Անանյանի ստեղծագործական աշխարհում բնության՝ որպես ինքնուրույն գեղարվեստական արժեքի ընկալումը, մարդու և կենդանական աշխարհի հարաբերությունների բարոյագիտական մեկնաբանությունը, ինչպես նաև բնաշխարհի պատկերների դաստիարակչական և ճանաչողական նշանակությունը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գրականագետների, բանասերների, հայ գրականության հետազոտողների, ուսուցիչների, դասախոսների և գրականագիտությամբ հետաքրքրվող ուսանողների համար։

Economics

Փոփոխուն ծախքերը այն ծախսերն են, որոնք փոխվում են արտադրության կամ վաճառքի ծավալի փոփոխության հետ՝ աճելով արտադրության ընդլայնման դեպքում և նվազելով դրա կրճատման ժամանակ, այսինքն՝ դրանք անմիջականորեն կախված են արտադրված կամ իրացված արտադրանքի քանակից։ Այս ծախքերի մեջ սովորաբար մտնում են հումքի և նյութերի ծախսերը, արտադրական աշխատողների աշխատավարձը (եթե հաշվարկվում է արտադրանքի ծավալից կախված), էներգիայի և վառելիքի ծախսերը, փաթեթավորման, տեղափոխման և այլ գործառնական ծախսեր, որոնք անմիջականորեն կապված են արտադրական գործընթացի իրականացման հետ։ Փոփոխուն ծախքերը կարևոր դեր ունեն ձեռնարկության ֆինանսական վերլուծության մեջ, քանի որ դրանց ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս գնահատել արտադրանքի ինքնարժեքը, հաշվարկել շահութաբերությունը և որոշել արտադրության օպտիմալ ծավալը։ Դրանք հակադրվում են հաստատուն ծախքերին, որոնք չեն փոխվում արտադրության ծավալից կախված և մնում են համեմատաբար կայուն կարճաժամկետ շրջանում։ Փոփոխուն ծախքերի ճիշտ կառավարումը հնարավորություն է տալիս ձեռնարկությանը բարձրացնել արդյունավետությունը, նվազեցնել ինքնարժեքը և բարելավել մրցունակությունը շուկայում։

Other Subjects

Այս տեղեկատու հրատարակությունը ներկայացնում է հայկական ԽՍՀ գրադարանների կենտրոնացված համակարգերի գրքափոխանակության ֆոնդերում առկա գրականության համահավաք ցանկը՝ ընդգրկելով «Ե-Լ» տառերով սկսվող հեղինակներին, վերնագրերին կամ մատենագիտական միավորներին համապատասխան նյութերը։ Հրատարակության նպատակն է աջակցել գրադարանների միջև գրականության արդյունավետ փոխանակմանը, գրքային ֆոնդերի առավել նպատակային օգտագործմանը և ընթերցողների տեղեկատվական պահանջների բավարարմանը։ Գրքում համակարգված ձևով ներկայացված են մատենագիտական գրառումներ, որոնք հեշտացնում են անհրաժեշտ հրատարակությունների որոնումը, ընտրությունն ու գրադարանային համագործակցության կազմակերպումը։ Այս ցանկը կարևոր գործիք է գրադարանավարների, մատենագետների, տեղեկատվական ծառայությունների մասնագետների և գիտահետազոտողների համար՝ նպաստելով գրքային ռեսուրսների մատչելիության բարձրացմանը և միասնական գրադարանային ցանցի արդյունավետ գործունեությանը։ Միաժամանակ այն արժեքավոր աղբյուր է բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են տվյալ ժամանակաշրջանի գրադարանային ֆոնդերի կազմով և մատենագիտական տեղեկատվության կազմակերպմամբ։

Pedagogy

Այս ստեղծագործությունը ներկայացնում է հոր և դստեր միջև հոգևոր, բարոյական ու դաստիարակչական հարաբերությունների թեման՝ հայրական խրատի և կյանքի փորձի փոխանցման միջոցով անդրադառնալով երիտասարդ կնոջ վարքի, մտածողության, արժեհամակարգի և հասարակական կյանքի կարևոր սկզբունքներին։ Ստեղծագործության գաղափարական հիմքում ընկած է այն համոզմունքը, որ դաստիարակությունը միայն գիտելիքների փոխանցում չէ, այլև մարդու բնավորության ձևավորման, բարոյական սկզբունքների ամրապնդման և կյանքի դժվարություններին գիտակցված պատրաստվելու շարունակական գործընթաց։ Հոր խոսքն այստեղ հանդես է գալիս որպես կյանքի փորձով ձևավորված իմաստության, հոգատարության և պատասխանատվության արտահայտություն, որի նպատակն է դստերը փոխանցել այնպիսի սկզբունքներ, որոնք կարող են ուղենիշ դառնալ նրա անձնական, ընտանեկան և հասարակական կյանքում։ Աշխատության հիմնական թեմատիկ շրջանակն առնչվում է կնոջ բարոյական նկարագրությանը, համեստությանը, ազնվությանը, խոհեմությանը, աշխատասիրությանը, պարտաճանաչությանը, ինքնահարգանքին, ընտանեկան հարաբերությունների պահպանմանը և մարդկային շփումներում պատշաճ վարքագծի կարևորությանը։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում երիտասարդության շրջանում ճիշտ դատողություն ձևավորելու, սեփական արարքների հետևանքները գիտակցելու, շրջապատի նկատմամբ հարգալից վերաբերմունք դրսևորելու և գայթակղություններից ու անխոհեմ որոշումներից խուսափելու անհրաժեշտությանը։ Հայրական խրատների միջոցով բացահայտվում է նաև սերունդների միջև փորձի և արժեքների փոխանցման նշանակությունը, երբ ավագ սերնդի կյանքի դիտարկումները դառնում են երիտասարդի ինքնուրույն մտածողության ու պատասխանատու վարքի ձևավորման հիմք։ Ստեղծագործության բարոյախոսական ուղղվածությունը ենթադրում է այնպիսի արժեքների կարևորում, ինչպիսիք են բարությունը, համբերությունը, անկեղծությունը, երախտագիտությունը, չափավորությունը, ներողամտությունը և ուրիշների նկատմամբ հոգատարությունը։ Միաժամանակ այն անդրադառնում է մարդու ներքին արժանապատվության, հեղինակության և հասարակության մեջ իր տեղի գիտակցման հարցերին՝ շեշտելով, որ իսկական արժեքը պայմանավորված է ոչ թե արտաքին հանգամանքներով, այլ անձի բարոյական հատկանիշներով, գիտելիքներով և գործելակերպով։ Գրական առումով ստեղծագործությունը հարում է խրատական նամակագրության և բարոյախոսական արձակի ավանդույթներին, որոնց բնորոշ են անմիջական դիմելաձևը, խորհրդատվական շարադրանքը, անձնական փորձի վրա հիմնված դատողությունները և դաստիարակչական նպատակադրումը։ Հայրական խոսքի ձևը ստեղծում է մտերմիկ ու վստահելի հաղորդակցություն՝ հնարավորություն տալով բարոյական գաղափարները ներկայացնելու ոչ թե վերացական քարոզի, այլ ընտանեկան հոգատարության և անձնական պատասխանատվության համատեքստում։ Այսպիսի գրականության կարևոր առանձնահատկություններից է նաև անհատական դաստիարակության և հասարակական բարոյականության փոխկապակցվածությունը. ընտանիքում ձևավորված արժեքները դիտարկվում են որպես ավելի լայն հասարակական հարաբերությունների և համայնքային կյանքի հիմք։ Պատմամշակութային տեսանկյունից հրատարակությունը հետաքրքիր է 19-րդ դարի սկզբի հայ գրավոր մշակույթի և գաղթօջախային մտավոր կյանքի ուսումնասիրության համար։ Կալկաթայի հայ համայնքը կարևոր դեր է ունեցել հայկական տպագրության, կրթության, գրականության և հասարակական մտքի զարգացման գործում։ Հեռավոր գաղթօջախներում հայերեն գրքերի հրատարակությունը նպաստել է ազգային լեզվի պահպանմանը, ընտանեկան ու կրթական արժեքների տարածմանը և հայ ընթերցողական միջավայրի ձևավորմանը։ Այս ստեղծագործությունը կարելի է դիտարկել նաև իր ժամանակաշրջանի ընտանեկան դաստիարակության և կանանց կրթության վերաբերյալ պատկերացումների համատեքստում՝ որպես վկայություն այն մասին, թե ինչպիսի բարոյական ու հասարակական չափանիշներ էին կարևորվում երիտասարդ կնոջ ձևավորման գործընթացում։ Այն արժեքավոր է հայ բարոյախոսական գրականության, ընտանեկան դաստիարակության պատմության, կանանց հասարակական դիրքի վերաբերյալ պատկերացումների և Կալկաթայի հայկական տպագրական ժառանգության ուսումնասիրության համար։ Ժամանակակից ընթերցողի համար ևս ստեղծագործությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ծնող-զավակ հարաբերությունների, սերունդների միջև երկխոսության, կյանքի փորձի փոխանցման և բարոյական արժեքների շարունակականության տեսանկյունից։