Պատրաստի նյութեր
Հարմար և արագ մատչելիություն՝ կրթությամբ հետաքրքրված մարդկանց համար։
Մատչելի ուսումնական նյութեր՝ մեկ հարթակում։
Մեր հարթակը ապահովում է ռեֆերատների, կուրսայինների, էլեկտրոնային և ֆիզիկական գրքերի, ինչպես նաև այլ ուսումնառության համար անհրաժեշտ նյութեր, որոնք կազմված են բարձր որակով և տարբեր թեմաներով։
Մեր հարթակում կգտնեք բարձրորակ ռեֆերատներ, կուրսայիններ, գրքեր և ուսումնառության համար անհրաժեշտ այլ նյութեր՝ տարբեր թեմաներով։
Բովանդակությունը բաժանված է ըստ առարկաների, ոլորտների նաև լեզուների, ինչպիսիք են՝ տնտեսագիտություն, իրավաբանություն, լեզուներ, բժշկություն և այլ հետաքրքրական ուղղություններ։
Մաթեմատիկա
Դիսկրետ կոմբինատոր խնդիրներ վերջավոր դաշտերում
Աշխատությունը նվիրված է վերջավոր դաշտերի վրա սահմանվող դիսկրետ կոմբինատոր խնդիրների տեսական հիմքերի, մաթեմատիկական կառուցվածքների և լուծման մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են վերջավոր դաշտերի հանրահաշվական հատկությունները, դրանց տարրերի միջև գործողությունների օրինաչափությունները, ինչպես նաև դիսկրետ մաթեմատիկայի և կոմբինատորիկայի խնդիրներում այդ կառուցվածքների կիրառման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վերջավոր բազմությունների, կոմբինատոր դասավորությունների, հանրահաշվական հավասարումների և սահմանափակումներով որոշվող դիսկրետ կառուցվածքների հետ կապված խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են կոմբինատոր օբյեկտների գոյության, քանակի, դասակարգման և կառուցման հարցերը, ինչպես նաև դրանց լուծման համար կիրառվող հանրահաշվական, թվաբանական և ալգորիթմական մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում վերջավոր դաշտերի վրա սահմանված բազմանդամների հատկություններին, կոմբինատոր նույնություններին, հաշվողական մեթոդներին և մաթեմատիկական ապացուցման տարբեր եղանակներին։ Կարևորվում են տեսական արդյունքների ընդհանրացման, խնդիրների լուծման արդյունավետ ալգորիթմների մշակման և դիսկրետ կառուցվածքների միջև կապերի բացահայտման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության թեմատիկան առնչվում է նաև կոդավորման տեսությանը, կրիպտոգրաֆիային, տեղեկատվության տեսությանը և համակարգչային գիտության մաթեմատիկական հիմքերին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մաթեմատիկոսների, հանրահաշվի և կոմբինատորիկայի հետազոտողների, կիրառական մաթեմատիկայի մասնագետների, ծրագրավորման տեսական հիմքերն ուսումնասիրողների, դասախոսների և մաթեմատիկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Այլ առարկաներ
Հողային պաշարների արդյունավետ կառավարման մեթոդների կատարելագործումը և երկրատեղեկատվական համակարգերի կիրառումը Արարատի մարզի պայմաններում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի պայմաններում հողային պաշարների արդյունավետ կառավարման մեթոդների կատարելագործման և երկրատեղեկատվական համակարգերի կիրառման տեսական, մեթոդաբանական ու գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են հողային պաշարների օգտագործման և պահպանության սկզբունքները, հողային ֆոնդի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, գյուղատնտեսական նշանակության հողերի կառավարման խնդիրները և հողօգտագործման արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Արարատի մարզի բնակլիմայական, հողային և տնտեսական պայմաններին, հողերի որակական ու քանակական գնահատմանը, հողային ռեսուրսների տարածական բաշխմանը և դրանց նպատակային օգտագործման կազմակերպմանը։ Ուսումնասիրվում են երկրատեղեկատվական համակարգերի, թվային քարտեզագրման, հեռահար զոնդավորման և տարածական տվյալների վերլուծության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները հողային պաշարների հաշվառման, մշտադիտարկման և կառավարման որոշումների հիմնավորման գործընթացներում։ Անդրադարձ է կատարվում հողերի դեգրադացիայի, աղակալման, էրոզիայի, ոռոգման արդյունավետության և հողօգտագործման կառուցվածքային փոփոխությունների գնահատման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում են հողային կադաստրի տեղեկատվական ապահովման կատարելագործումը, հողերի օգտագործման պլանավորումը, բնական ռեսուրսների պահպանությունը և կայուն հողօգտագործման սկզբունքների ներդրումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հողաշինարարների, երկրատեղեկատվական համակարգերի մասնագետների, կադաստրի և տարածքային կառավարման ոլորտի աշխատակիցների, գյուղատնտեսության մասնագետների, բնապահպանների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Այլ առարկաներ
Հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1953
Տեղեկատու-մատենագիտական բնույթի հրատարակությունը նվիրված է 1953 թվականին նշվող պատմական, հասարակական, մշակութային, գիտական և գրական կարևոր տարեդարձերի ու հիշարժան իրադարձությունների համակարգված ներկայացմանը։ Օրացույցի նպատակն է ընթերցողներին, գրադարանավարներին, մշակութային և կրթական հաստատությունների աշխատակիցներին տրամադրել անհրաժեշտ տեղեկություններ նշանավոր անձանց ծննդյան ու մահվան տարելիցների, պատմական իրադարձությունների, գիտական հայտնագործությունների, գրական և գեղարվեստական նվաճումների, ինչպես նաև հասարակական նշանակություն ունեցող այլ տարեթվերի վերաբերյալ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիշարժան օրերի ժամանակագրական դասակարգմանը, դրանց պատմամշակութային նշանակության լուսաբանմանը և համապատասխան տեղեկատվական ու մատենագիտական նյութերի օգտագործման հնարավորություններին։ Հրատարակությունը կարող է ընդգրկել համառոտ կենսագրական տեղեկություններ, իրադարձությունների նկարագրություններ և լրացուցիչ ընթերցանության համար նախատեսված գրականության առաջարկություններ։ Կարևորվում են օրացույցի կիրառական հնարավորությունները գրադարանային ցուցահանդեսների, գրական երեկոների, թեմատիկ զրույցների, դասախոսությունների և մշակութային միջոցառումների կազմակերպման ընթացքում։ Այն նաև արժեքավոր աղբյուր է տվյալ ժամանակաշրջանի հիշատակի մշակույթի, պատմական իրադարձությունների գնահատման և մշակութային առաջնահերթությունների ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, պատմաբանների, մշակութաբանների, մանկավարժների, ուսանողների և պատմամշակութային տարեթվերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Տնտեսագիտություն
ՀՀ բանկային համակարգի մակրոպրուդենցիալ կարգավորման հիմնախնդիրները
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգի մակրոպրուդենցիալ կարգավորման տեսական, մեթոդաբանական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են մակրոպրուդենցիալ քաղաքականության տնտեսական էությունը, նպատակներն ու հիմնական գործիքները, ինչպես նաև դրա դերը ֆինանսական կայունության ապահովման և համակարգային ռիսկերի կանխարգելման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բանկային համակարգի խոցելիության գնահատմանը, վարկային ակտիվության փոփոխություններին, կապիտալի և իրացվելիության պահանջների կարգավորմանը, ֆինանսական ցիկլերի ազդեցությանը և բանկերի միջև փոխկապակցվածությունից առաջացող ռիսկերին։ Ուսումնասիրվում են հակացիկլային կապիտալային բուֆերների, համակարգային նշանակություն ունեցող բանկերի նկատմամբ լրացուցիչ պահանջների, վարկավորման սահմանափակումների և մակրոպրուդենցիալ վերահսկողության այլ գործիքների կիրառման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի բանկային համակարգի կառուցվածքային առանձնահատկություններին, ֆինանսական միջնորդության զարգացմանը, արտաքին տնտեսական ցնցումների ազդեցությանը և դրամավարկային ու մակրոպրուդենցիալ քաղաքականությունների փոխհարաբերություններին։ Կարևորվում են համակարգային ռիսկերի վաղ հայտնաբերման մեխանիզմների կատարելագործումը, ֆինանսական կայունության ցուցանիշների մշտադիտարկումը, սթրես-թեստավորման մեթոդների կիրառումը և միջազգային կարգավորիչ փորձի տեղայնացման հնարավորությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսիստների, բանկային ոլորտի մասնագետների, ֆինանսական վերահսկողության և կարգավորման մարմինների աշխատակիցների, մակրոտնտեսական հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Գյուղատնտեսություն
Ինչ կարդալ գյուղատնտեսության մասին: (Հանձնարարական գրականության ցանկեր): Պրակ 3: Գյուղատնտեսության մեխանիզացիան
Հանձնարարական մատենագիտական ցանկի երրորդ պրակը նվիրված է գյուղատնտեսության մեխանիզացիայի վերաբերյալ մասնագիտական, գիտատեխնիկական և գիտահանրամատչելի գրականության ներկայացմանը։ Հրատարակության նպատակն է ընթերցողներին ծանոթացնել գյուղատնտեսական արտադրության մեքենայացման հիմնական ուղղություններին, տեխնիկական միջոցների կիրառման առանձնահատկություններին և գյուղատնտեսական աշխատանքների արտադրողականության բարձրացման հնարավորություններին առնչվող գրական աղբյուրներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հողի մշակման, ցանքի, բույսերի խնամքի, բերքահավաքի, արտադրանքի փոխադրման և գյուղատնտեսական այլ աշխատանքների մեքենայացման վերաբերյալ հրատարակություններին։ Մատենագիտական նյութերը կարող են ընդգրկել տրակտորների, գյուղատնտեսական մեքենաների, սարքավորումների և մեխանիզմների կառուցվածքին, շահագործմանը, տեխնիկական սպասարկմանը և արդյունավետ օգտագործմանը վերաբերող աշխատություններ։ Անդրադարձ է կատարվում գյուղատնտեսական տեխնիկայի կատարելագործման, աշխատանքի կազմակերպման, արտադրական գործընթացների մեքենայացման և տեխնիկական նորարարությունների ներդրման հարցերին։ Կարևորվում են համապատասխան գրականության նպատակային ընտրությունը, մասնագիտական գիտելիքների տարածումը, գյուղատնտեսության աշխատողների տեխնիկական պատրաստվածության բարձրացումը և գիտատեխնիկական ձեռքբերումների գործնական կիրառումը։ Որպես թեմատիկ մատենագիտական ուղեցույց՝ հրատարակությունը կարող է նպաստել ինքնուրույն ուսումնառության, մասնագիտական վերապատրաստման, գրադարանային տեղեկատվական սպասարկման և գյուղատնտեսական կրթության կազմակերպմանը։ Այն նախատեսված է գյուղատնտեսության մասնագետների, մեխանիզատորների, ագրոնոմների, ինժեներների, գրադարանավարների, դասախոսների, ուսանողների և գյուղատնտեսական տեխնիկայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Տնտեսագիտություն
Ներգնա զբոսաշրջության արդյունավետության բարձրացման հիմնահարցերը ՀՀ-ում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ներգնա զբոսաշրջության զարգացման, դրա տնտեսական արդյունավետության բարձրացման և ոլորտի կառավարման մեխանիզմների կատարելագործման տեսական, մեթոդաբանական ու գործնական հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ներգնա զբոսաշրջության դերը ազգային տնտեսության զարգացման, արտարժութային մուտքերի ավելացման, զբաղվածության խթանման և տարածաշրջանային տնտեսական ակտիվության բարձրացման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի զբոսաշրջային ներուժի գնահատմանը, պատմամշակութային և բնական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը, զբոսաշրջային ենթակառուցվածքների զարգացմանը և միջազգային զբոսաշրջային շուկայում երկրի մրցունակության ամրապնդմանը։ Ուսումնասիրվում են զբոսաշրջային պահանջարկի ձևավորման գործոնները, այցելուների հոսքերի կառուցվածքն ու փոփոխությունները, զբոսաշրջային ծառայությունների որակի բարձրացման հնարավորությունները և ոլորտի տնտեսական արդյունքների գնահատման ցուցանիշները։ Անդրադարձ է կատարվում զբոսաշրջության պետական կարգավորման, ներդրումային քաղաքականության, մարքեթինգային ռազմավարությունների, միջազգային համագործակցության և զբոսաշրջային ուղղությունների առաջխաղացման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում են զբոսաշրջային գործունեության սեզոնայնության նվազեցումը, ծառայությունների բազմազանեցումը, մարզային զբոսաշրջության զարգացումը, թվային տեխնոլոգիաների կիրառումը և կայուն զբոսաշրջության սկզբունքների ներդրումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, զբոսաշրջության կառավարման մասնագետների, պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների աշխատակիցների, զբոսաշրջային կազմակերպությունների ներկայացուցիչների, ոլորտի հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Քաղաքագիտություն
Կուսակցական լիդերության ինստիտուտի կայացման գործընթացը Հայաստանի Հանրապետությունում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում կուսակցական առաջնորդության ինստիտուտի ձևավորման, զարգացման և քաղաքական համակարգում դրա դերակատարության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են քաղաքական առաջնորդության տեսական և մեթոդաբանական հիմքերը, կուսակցական լիդերության էությունը, առաջնորդների քաղաքական գործառույթները և նրանց ազդեցությունը կուսակցությունների կազմակերպական կառուցվածքի, գաղափարական ուղղվածության ու գործունեության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի անկախացումից հետո բազմակուսակցական համակարգի ձևավորման առանձնահատկություններին, կուսակցական առաջնորդների ընտրության և առաջադրման մեխանիզմներին, ներքին ժողովրդավարության զարգացմանը և կուսակցությունների կառավարման գործընթացներին։ Ուսումնասիրվում են առաջնորդի անձնական հեղինակության, քաղաքական փորձի, հաղորդակցական կարողությունների և կազմակերպչական հմտությունների նշանակությունը կուսակցական գործունեության արդյունավետության և հասարակական աջակցության ձևավորման տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում կուսակցական առաջնորդության ինստիտուցիոնալացման հիմնախնդիրներին, առաջնորդակենտրոն քաղաքական կազմակերպությունների առանձնահատկություններին, կուսակցությունների ներսում իշխանության բաշխմանը և քաղաքական էլիտաների ձևավորման գործընթացներին։ Կարևորվում են կուսակցական առաջնորդության և ժողովրդավարական քաղաքական մշակույթի փոխհարաբերությունները, քաղաքական մրցակցության պայմաններում առաջնորդների դերակատարությունը, ինչպես նաև կուսակցական համակարգի կայունության և զարգացման վրա ազդող ինստիտուցիոնալ ու հասարակական գործոնները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել քաղաքագետների, քաղաքական սոցիոլոգիայի հետազոտողների, պետական կառավարման մասնագետների, պատմաբանների, դասախոսների և հասարակական-քաղաքական գործընթացներն ուսումնասիրող ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Տնտեսագիտություն
Չեզոք տոկոսադրույքի գնահատումը Հայաստանի Հանրապետության տնտեսությունում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսությունում չեզոք տոկոսադրույքի գնահատման տեսական, մեթոդաբանական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են չեզոք տոկոսադրույքի տնտեսական էությունը, դրա դերը մակրոտնտեսական հավասարակշռության ապահովման գործում, ինչպես նաև փոխկապակցվածությունը տնտեսական աճի, գնաճի, ներդրումների, խնայողությունների և դրամավարկային քաղաքականության հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում չեզոք իրական տոկոսադրույքի ձևավորման վրա ազդող կառուցվածքային և ցիկլային գործոններին, ներառյալ արտադրողականության փոփոխությունները, կապիտալի կուտակումը, ֆինանսական շուկաների զարգացումը և արտաքին տնտեսական պայմանները։ Ուսումնասիրվում են չեզոք տոկոսադրույքի գնահատման ժամանակակից տնտեսաչափական մեթոդները, մակրոտնտեսական մոդելավորման մոտեցումները, չդիտարկվող փոփոխականների գնահատման առանձնահատկությունները և ստացված արդյունքների անորոշության աղբյուրները։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի տնտեսության առանձնահատկություններին, փոքր բաց տնտեսության պայմաններում արտաքին ֆինանսական գործոնների ազդեցությանը, փոխարժեքային զարգացումներին և դրամավարկային փոխանցման մեխանիզմների գործունեությանը։ Կարևորվում են չեզոք տոկոսադրույքի գնահատականների կիրառման հնարավորությունները Կենտրոնական բանկի քաղաքականության դիրքի վերլուծության, գնաճային սպասումների գնահատման և մակրոտնտեսական կայունության ապահովման գործընթացներում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների, դրամավարկային քաղաքականության մասնագետների, մակրոտնտեսական հետազոտողների, բանկային համակարգի աշխատակիցների, դասախոսների և տնտեսագիտական մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Մաթեմատիկա
Կիսահաղորդչային էպիտաքսիալ նանոկառուցվածքների և դրանց հիման վրա միջին ենթակարմիր տիրույթի ֆոտոընդունիչների ստեղծում և հետազոտում
Աշխատությունը նվիրված է կիսահաղորդչային էպիտաքսիալ նանոկառուցվածքների ստացման, դրանց ֆիզիկական և էլեկտրոնային հատկությունների ուսումնասիրության, ինչպես նաև այդ կառուցվածքների հիման վրա միջին ենթակարմիր սպեկտրային տիրույթում գործող ֆոտոընդունիչների մշակման գիտատեխնիկական հիմնախնդիրներին։ Քննարկվում են կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքների աճեցման տեսական և տեխնոլոգիական սկզբունքները, էպիտաքսիալ շերտերի ձևավորման պայմանները, բյուրեղային կառուցվածքի որակը և նյութերի էլեկտրոնային ու օպտիկական բնութագրերի փոխկապակցվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քվանտաչափային էֆեկտներին, էներգետիկ գոտիների կառուցվածքին, լիցքակիրների տեղափոխման և վերամիավորման գործընթացներին, ինչպես նաև նանոկառուցվածքների երկրաչափական ու բաղադրային պարամետրերի ազդեցությանը ֆոտոէլեկտրական հատկությունների վրա։ Ուսումնասիրվում են միջին ենթակարմիր ճառագայթման գրանցման ֆիզիկական մեխանիզմները, ֆոտոընդունիչների զգայունության, սպեկտրային արձագանքի, հայտնաբերման ունակության և աղմուկային բնութագրերի գնահատման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում կիսահաղորդչային կառուցվածքների պատրաստման տեխնոլոգիական գործընթացներին, փորձարարական չափումներին, ստացված արդյունքների վերլուծությանը և սարքերի աշխատանքային պարամետրերի բարելավման հնարավորություններին։ Կարևորվում են մշակվող ֆոտոընդունիչների կիրառական հեռանկարները ինֆրակարմիր պատկերավորման, օպտոէլեկտրոնիկայի, սպեկտրոսկոպիայի, հեռահար զոնդավորման և տարբեր չափիչ համակարգերի զարգացման ոլորտներում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել կիսահաղորդիչների ֆիզիկայի, նանոտեխնոլոգիաների, նյութագիտության, օպտոէլեկտրոնիկայի և ֆոտոնիկայի մասնագետների, գիտաշխատողների, ինժեներների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Մաթեմատիկա
Ռենտգենյան դիֆրակտված ալիքային դաշտերի, դինամիկական կոհերենտ հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության տեսություն
Աշխատությունը նվիրված է ռենտգենյան ճառագայթների դիֆրակցիայի արդյունքում ձևավորվող ալիքային դաշտերի, դինամիկական կոհերենտ հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության տեսական հիմքերի ու ֆիզիկական օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ռենտգենյան ալիքների տարածման, բյուրեղային միջավայրերի հետ փոխազդեցության, դիֆրակցիոն երևույթների և կոհերենտ ալիքային դաշտերի ձևավորման հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դինամիկական դիֆրակցիայի տեսությանը, բյուրեղներում բազմակի ցրման գործընթացներին, ալիքների փուլային և ամպլիտուդային բնութագրերին, ինչպես նաև դիֆրակցված ճառագայթների ինտերֆերենցիոն փոխազդեցության առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրվում են կոհերենտ հոլոգրաֆիկ պատկերների ձևավորման ֆիզիկական մեխանիզմները, ալիքային դաշտերի կառուցվածքի վերականգնման հնարավորությունները և ռենտգենյան ինտերֆերաչափական համակարգերի աշխատանքի տեսական սկզբունքները։ Անդրադարձ է կատարվում մաթեմատիկական մոդելավորման, ալիքային հավասարումների լուծման, դիֆրակցիոն պատկերների վերլուծության և բյուրեղային կառուցվածքների հետազոտման մեթոդներին։ Կարևորվում են ռենտգենյան ճառագայթների կոհերենտության, փուլային հարաբերությունների և միջավայրի կառուցվածքային անհամասեռությունների ազդեցության ուսումնասիրությունները՝ բարձր ճշգրտությամբ չափումների և պատկերավորման մեթոդների զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տեսական և փորձարարական ֆիզիկայի հետազոտողների, բյուրեղագիտության, ռենտգենյան օպտիկայի, նյութագիտության, հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության մասնագետների, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Լեզվաբանություն
Գոյականի բառաքերականական ներխոսքիմասային տեղաշարժերը հայերենում
Աշխատությունը նվիրված է հայոց լեզվում գոյականի բառաքերականական առանձնահատկությունների և գոյականի խոսքիմասային համակարգի ներսում տեղի ունեցող իմաստային ու քերականական տեղաշարժերի ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են գոյականի՝ որպես ինքնուրույն խոսքի մասի բնորոշ հատկանիշները, նրա բառային իմաստի և քերականական կարգերի փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև գոյականների տարբեր բառաքերականական խմբերի միջև անցումների առաջացման և զարգացման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հասարակ և հատուկ, անձնանիշ և իրանիշ, վերացական և թանձրացական, հավաքական և այլ գոյականների իմաստային ու գործառական առանձնահատկություններին, դրանց փոխադարձ անցումներին և լեզվական կիրառության ընթացքում առաջացող փոփոխություններին։ Ուսումնասիրվում են համատեքստի, փոխաբերական իմաստափոխության, անվանափոխության և լեզվական գործածության ազդեցությունները գոյականի բառաքերականական բնութագրերի վրա։ Անդրադարձ է կատարվում ներխոսքիմասային տեղաշարժերի ձևավորման լեզվաբանական մեխանիզմներին, դրանց արտահայտությանը ժամանակակից գրական հայերենում, ինչպես նաև բառիմաստային փոփոխությունների և քերականական գործառույթների փոխկապակցվածությանը։ Կարևորվում են գոյականի բառաքերականական դասակարգման սկզբունքների հստակեցումը, լեզվական միավորների բազմիմաստության ուսումնասիրությունը և խոսքիմասային համակարգի ներքին շարժունակության բացահայտումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, հայագետների, բանասերների, հայոց լեզվի ուսուցիչների, դասախոսների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Մշակույթ
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
Մատենագիտական ընթացիկ տեղեկատուն նվիրված է Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունում մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակվող նոր գրականության հաշվառմանը, համակարգմանը և հանրայնացմանը։ Այն նախատեսված է մշակութային կյանքի տարբեր բնագավառներին առնչվող գրքերի, հոդվածների, գիտական աշխատությունների, պարբերական հրապարակումների և տեղեկատվական այլ նյութերի մասին մատենագիտական տեղեկություններ տրամադրելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայ մշակույթի պատմությանը, գրականությանը, երաժշտությանը, թատրոնին, կերպարվեստին, ճարտարապետությանը, կինոարվեստին և ժողովրդական ստեղծագործությանը վերաբերող հրապարակումների ներկայացմանը։ Տեղեկատուի հիմնական նպատակն է նպաստել նոր հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկատվության տարածմանը, մասնագիտական գրականության որոնման դյուրացմանը և մշակույթի ու արվեստի ոլորտներում իրականացվող հետազոտական, կրթական և ստեղծագործական աշխատանքների տեղեկատվական ապահովմանը։ Մատենագիտական նյութերի թեմատիկ դասակարգումն ու համակարգված ներկայացումը հնարավորություն են տալիս ընթերցողներին կողմնորոշվելու համապատասխան գրականության ընտրության հարցում և հետևելու տվյալ ժամանակաշրջանի հրատարակչական գործունեության հիմնական ուղղություններին։ Հրատարակությունը նաև պատմամշակութային արժեք ունի՝ որպես խորհրդային շրջանի Հայաստանի մշակութային կյանքի, գիտական հետաքրքրությունների և արվեստագիտական ուսումնասիրությունների վերաբերյալ տեղեկատվական աղբյուր։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, մշակութաբանների, արվեստաբանների, պատմաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների և ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-02
Գրականություն
Գոյթիսոլոյի վիպական աշխարհը
Աշխատությունը նվիրված է իսպանացի գրող Խուան Գոյթիսոլոյի վիպական ստեղծագործության գաղափարական, գեղարվեստական և փիլիսոփայական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են հեղինակի գրական աշխարհայացքի ձևավորման նախադրյալները, նրա ստեղծագործություններում արտացոլված հասարակական, պատմական և մշակութային հիմնախնդիրները, ինչպես նաև անհատի և հասարակության փոխհարաբերությունների գեղարվեստական մեկնաբանությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինքնության, օտարացման, ազատության, պատմական հիշողության, մշակութային պատկանելության և հասարակական հակասությունների թեմաներին։ Ուսումնասիրվում են վեպերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, պատումի կազմակերպման եղանակները, կերպարների հոգեբանական և գաղափարական բնութագրերը, ժամանակի ու տարածության գեղարվեստական ընկալումները և լեզվաոճական նորարարությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ավանդական վիպական ձևերի վերափոխմանը, փորձարարական արձակի սկզբունքներին, միջտեքստային կապերին և գրականության միջոցով պատմական ու մշակութային կարծրատիպերի վերաիմաստավորման հնարավորություններին։ Կարևորվում են Գոյթիսոլոյի ստեղծագործության առնչությունները իսպանական և համաշխարհային գրականության զարգացման միտումներին, եվրոպական ու արաբական մշակութային ավանդույթների փոխազդեցությանը և ժամանակակից մարդու ինքնության որոնման հիմնախնդիրներին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գրականագետների, բանասերների, իսպանական գրականության հետազոտողների, համեմատական գրականագիտության մասնագետների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13
Գրականություն
Բնաշխարհի փիլիսոփայությունը Վախթանգ Անանյանի փոքր արձակում
Աշխատությունը նվիրված է հայ գրող Վախթանգ Անանյանի փոքր արձակում բնաշխարհի գեղարվեստական պատկերման, բնության փիլիսոփայական ընկալման և մարդ-բնություն փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են գրողի պատմվածքներում և արձակ փոքրածավալ ստեղծագործություններում բնության պատկերների գաղափարական, գեղագիտական և խորհրդանշական նշանակությունը, ինչպես նաև բնական միջավայրի դերը կերպարների աշխարհընկալման, հոգեբանության և բարոյական արժեքների ձևավորման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայրենի բնաշխարհի նկարագրություններին, կենդանական և բուսական աշխարհի գեղարվեստական ներկայացմանը, բնության նկատմամբ մարդու վերաբերմունքին և շրջակա միջավայրի հետ ներդաշնակ գոյակցության գաղափարին։ Ուսումնասիրվում են բնապատկերների կառուցվածքային և իմաստային գործառույթները, գրողի լեզվաոճական առանձնահատկությունները, պատկերավորման միջոցները և բնության միջոցով մարդկային զգացմունքների ու կենսափիլիսոփայական պատկերացումների արտահայտման եղանակները։ Անդրադարձ է կատարվում բնության և մարդու բարոյական պատասխանատվության փոխկապակցվածությանը, ազգային բնաշխարհի նկատմամբ սիրո, հայրենասիրության և բնապահպանական մտածողության դրսևորումներին։ Կարևորվում են Անանյանի ստեղծագործական աշխարհում բնության՝ որպես ինքնուրույն գեղարվեստական արժեքի ընկալումը, մարդու և կենդանական աշխարհի հարաբերությունների բարոյագիտական մեկնաբանությունը, ինչպես նաև բնաշխարհի պատկերների դաստիարակչական և ճանաչողական նշանակությունը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գրականագետների, բանասերների, հայ գրականության հետազոտողների, ուսուցիչների, դասախոսների և գրականագիտությամբ հետաքրքրվող ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-10-13