Պատրաստի նյութեր
Հարմար և արագ մատչելիություն՝ կրթությամբ հետաքրքրված մարդկանց համար։
Մատչելի ուսումնական նյութեր՝ մեկ հարթակում։
Մեր հարթակը ապահովում է ռեֆերատների, կուրսայինների, էլեկտրոնային և ֆիզիկական գրքերի, ինչպես նաև այլ ուսումնառության համար անհրաժեշտ նյութեր, որոնք կազմված են բարձր որակով և տարբեր թեմաներով։
Մեր հարթակում կգտնեք բարձրորակ ռեֆերատներ, կուրսայիններ, գրքեր և ուսումնառության համար անհրաժեշտ այլ նյութեր՝ տարբեր թեմաներով։
Բովանդակությունը բաժանված է ըստ առարկաների, ոլորտների նաև լեզուների, ինչպիսիք են՝ տնտեսագիտություն, իրավաբանություն, լեզուներ, բժշկություն և այլ հետաքրքրական ուղղություններ։
Այլ առարկաներ
1849 թվականի օրացույց՝ ըստ Հայոց ՌՄՂԸ թվականի
Հրատարակությունը նախատեսված է 1849 թվականի օրերի, ամիսների և շաբաթների հերթականությունը ներկայացնելու, ինչպես նաև ժամանակի հաշվարկման գործնական կարիքները բավարարելու համար։ Քրիստոնեական և Հայոց թվականությունների զուգահեռ կիրառությունը հնարավորություն է տալիս համադրելու երկու ժամանակագրական համակարգերը և արտացոլում է հայկական տոմարային ավանդույթի շարունակական գործածությունը։ Նման օրացույցներում սովորաբար ընդգրկվում էին ամսաթվերի և շաբաթվա օրերի համապատասխանությունը, եկեղեցական տոների ու պահքերի ժամանակացույցը, սրբերի հիշատակության օրերը և տարվա ընթացքում նշվող կարևոր կրոնական իրադարձությունները։ Դրանք օգտակար տեղեկատու նյութ էին հոգևորականների, կրթական հաստատությունների, ընտանիքների և համայնքային կառույցների համար՝ օգնելով կազմակերպելու առօրյա աշխատանքները, եկեղեցական արարողությունները և հասարակական կյանքը։ Օրացույցները նաև նպաստում էին տոմարային գիտելիքների տարածմանը՝ պահպանելով ամսաթվերի հաշվարկման և ժամանակագրական կողմնորոշման ավանդույթները։ Լազարյան ճեմարանի տպագրական գործունեության շրջանակում նման հրատարակության ստեղծումը կարելի է դիտարկել նաև որպես կրթական ու գիտական միջավայրում գործնական տեղեկատու գրականության տարածման դրսևորում։ Այն արժեքավոր է 19-րդ դարի հայկական օրացույցների պատմության, հայոց թվականության կիրառության, եկեղեցական ժամանակացույցի և հայկական տպագրության մշակութային նշանակության ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Այլ առարկաներ
1825 թվականի օրացույց՝ ըստ Հայոց ՌՄՀԴ թվականի
Հրատարակությունը ներկայացնում է 1825 թվականի օրացուցային տվյալները՝ արտացոլելով ժամանակի հաշվարկման և տարվա օրերի կազմակերպման հայկական ավանդույթները։ Այն նախատեսված է տարվա ընթացքում օրերի, շաբաթների և ամիսների հերթականությունը որոշելու, ինչպես նաև առօրյա, հասարակական ու եկեղեցական կյանքի ժամանակացույցը պահպանելու համար։ Քրիստոնեական և Հայոց թվականությունների համատեղ կիրառությունը կարևոր տեղեկություն է տալիս տարբեր ժամանակագրական համակարգերի զուգահեռ գործածության մասին և հնարավորություն է ընձեռում համադրելու հայկական տոմարային հաշվարկները համընդհանուր ընդունված թվականության հետ։ Նման օրացույցներում սովորաբար ներկայացվում էին ամսաթվերը, շաբաթվա օրերը, եկեղեցական տոներն ու սրբերի հիշատակության օրերը, ինչպես նաև տարվա ընթացքում կատարվող ծիսական և հասարակական նշանակության իրադարձությունները։ Դրանք գործնական նշանակություն ունեին ընտանիքների, հոգևորականների, կրթական հաստատությունների և համայնքային կառույցների համար՝ օգնելով կազմակերպելու աշխատանքները, տոնական արարողությունները և առօրյա պարտականությունները։ Օրացույցի կազմումը պահանջում էր ժամանակագրական գիտելիքներ, տոմարային հաշվարկների իմացություն և եկեղեցական օրացուցային ավանդույթի պահպանում։ Հրատարակությունը կարևոր է հայկական տպագիր օրացույցների պատմության, հայոց թվականության կիրառության և 19-րդ դարի սկզբի հասարակական ու եկեղեցական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Այն նաև վկայում է տպագիր տեղեկատու գրականության գործնական դերի և ժամանակի գիտելիքների տարածման գործում օրացույցների ունեցած նշանակության մասին։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Այլ առարկաներ
1837 թվականի օրացույց և եղանակային կանխատեսումներ՝ ըստ Հայոց ՌՄՁԶ թվականի
Հրատարակությունը միավորում է ժամանակի հաշվարկման գործնական տեղեկություններն ու տարվա եղանակային պայմանների վերաբերյալ կանխատեսումները՝ ներկայացնելով 19-րդ դարի հայկական օրացուցային մշակույթի կարևոր ուղղություններից մեկը։ Օրացուցային բաժինը նախատեսված է տարվա օրերի, շաբաթների և ամիսների հերթականությունը պարզաբանելու, ինչպես նաև առօրյա, հասարակական ու եկեղեցական կյանքի ժամանակացույցը կազմակերպելու համար։ Քրիստոնեական և Հայոց թվականությունների զուգահեռ նշումը հնարավորություն է տալիս համադրելու երկու ժամանակագրական համակարգերը և արտացոլում է հայկական տոմարային ավանդույթի շարունակական կիրառությունը։ Եղանակային կանխատեսումները վերաբերում են տարվա ընթացքում սպասվող մթնոլորտային փոփոխություններին, եղանակների հերթագայությանը և բնության տարբեր երևույթներին։ Նման տեղեկությունները կարևոր նշանակություն ունեին հատկապես գյուղատնտեսական ու անասնապահական աշխատանքների պլանավորման, ցանքի, բերքահավաքի և առօրյա գործունեության կազմակերպման համար։ Ժողովրդական դիտարկումների և բնության պարբերական փոփոխությունների մասին կուտակված փորձի վրա հիմնված կանխատեսումները ներկայացնում էին ժամանակի մարդկանց պատկերացումները մթնոլորտային երևույթների և դրանց հնարավոր օրինաչափությունների վերաբերյալ։ Օրացույցի այսպիսի հրատարակությունները միաժամանակ կատարում էին տեղեկատու, կրթական և գործնական դեր՝ տարածելով ժամանակի հաշվարկման ու բնության ճանաչման վերաբերյալ գիտելիքներ։ Դրանք արժեքավոր աղբյուրներ են հայկական տոմարագիտության, ժողովրդական օդերևութաբանական պատկերացումների, բնագիտական գիտելիքների պատմության և 19-րդ դարի առօրյա մշակույթի ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Այլ առարկաներ
1846 թվականի օրացույց և եղանակային կանխատեսումներ՝ ըստ Հայոց ՌՄՂԵ թվականի
Հրատարակությունը համադրում է տարվա օրացուցային տվյալներն ու եղանակային կանխատեսումները՝ արտացոլելով ժամանակի հաշվարկման և բնության երևույթների դիտարկման ավանդույթները։ Օրացուցային մասը նախատեսված է տարվա օրերի, շաբաթների և ամիսների հերթականությունը ներկայացնելու, ինչպես նաև առօրյա ու եկեղեցական կյանքի ժամանակացույցը կազմակերպելու համար։ Քրիստոնեական և Հայոց թվականությունների համատեղ կիրառությունը ցույց է տալիս տարբեր ժամանակագրական համակարգերի զուգահեռ գործածությունը և հայկական տոմարային ավանդույթի կարևորությունը։ Եղանակային կանխատեսումների բաժինը վերաբերում է տարվա ընթացքում սպասվող մթնոլորտային փոփոխություններին, եղանակների հերթագայությանը և բնական պայմանների հնարավոր դրսևորումներին։ Նման կանխատեսումները պատմականորեն մեծ նշանակություն են ունեցել գյուղատնտեսության, անասնապահության և առօրյա աշխատանքի կազմակերպման համար, քանի որ մարդկանց կենսագործունեությունը մեծապես կախված էր տեղումների, ջերմաստիճանի, քամիների և եղանակային այլ պայմանների փոփոխություններից։ Դրանք կարող էին հիմնվել բնության պարբերական երևույթների դիտարկման, ժողովրդական փորձի և ավանդական պատկերացումների վրա՝ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանի բնագիտական գիտելիքների մակարդակն ու կիրառական նշանակությունը։ Օրացույցի և կանխատեսումների համադրությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ժամանակի հաշվարկման ու բնական միջավայրի ընկալման փոխկապակցվածությունը։ Հրատարակությունն արժեքավոր աղբյուր է 19-րդ դարի հայկական տպագիր օրացույցների, տոմարագիտության, ժողովրդական օդերևութաբանական գիտելիքների և առօրյա մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Այլ առարկաներ
1840 թվականի նահանջ տարվա օրացույց և եղանակային կանխատեսումներ՝ ըստ Հայոց ՌՄՁԹ թվականի
Հրատարակությունը միավորում է օրացուցային տեղեկություններն ու եղանակային կանխատեսումները՝ ընթերցողին տրամադրելով տարվա ժամանակային կառուցվածքի և սպասվող բնական պայմանների վերաբերյալ պատկերացում։ Այն նախատեսված է առօրյա կյանքի, գյուղատնտեսական աշխատանքների և հասարակական գործունեության կազմակերպման համար՝ հաշվի առնելով տարվա եղանակային փոփոխություններն ու դրանց հնարավոր ազդեցությունը մարդու զբաղմունքների վրա։ Օրացուցային բաժինը հնարավորություն է տալիս կողմնորոշվելու ամիսների, օրերի, շաբաթների և տարվա տոնական ու հիշատակի օրերի հերթականության մեջ։ Նահանջ տարվա նշումը կարևոր է ժամանակի հաշվարկման ճշգրտության տեսանկյունից, քանի որ լրացուցիչ օրվա ներառումը պայմանավորված է արեգակնային տարվա և օրացուցային տարվա տևողությունների տարբերությամբ։ Եղանակային կանխատեսումների բաժինը ներկայացնում է օդի վիճակի, մթնոլորտային փոփոխությունների և տարվա ընթացքում սպասվող բնական երևույթների մասին ժամանակի պատկերացումներին համապատասխան տեղեկություններ։ Այդ կանխատեսումները կարող էին հիմնվել երկարատև դիտարկումների, ժողովրդական փորձի և բնության պարբերական փոփոխությունների վերաբերյալ ավանդական պատկերացումների վրա։ Նման հրատարակությունները կարևոր դեր են ունեցել այն հասարակություններում, որտեղ գյուղատնտեսական աշխատանքների կազմակերպումը սերտորեն կապված էր եղանակային պայմանների հետ։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայկական օրացուցային մշակույթի, ժողովրդական օդերևութաբանական գիտելիքների, բնության դիտարկման ավանդույթների և 19-րդ դարի տպագիր տեղեկատու գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Այլ առարկաներ
1848 թվականի նահանջ տարվա օրացույց՝ ըստ Հայոց ՌՄՂԷ թվականի
Հրատարակությունը 1848 թվականի նահանջ տարվա օրացույց է, որը նախատեսված է ժամանակի հաշվարկման, օրերի և ամսաթվերի ճշգրտման, ինչպես նաև տարվա ընթացքում տեղի ունեցող կարևոր իրադարձությունների ու տոների հիշատակման համար։ Նահանջ տարվա առանձնահատկությունը պայմանավորված է օրացուցային տարվա և արեգակնային տարվա տևողությունների տարբերությամբ, որի պատճառով որոշակի պարբերականությամբ տարվա մեջ ավելացվում է լրացուցիչ օր՝ ժամանակի հաշվարկը բնական տարեկան շրջափուլին համապատասխանեցնելու նպատակով։ Օրացույցը ներկայացնում է ժամանակի կազմակերպման գործնական համակարգ՝ հնարավորություն տալով կողմնորոշվելու շաբաթվա օրերի, ամիսների հերթականության և տարվա օրացուցային կառուցվածքի մեջ։ Հայոց թվականության նշումը կարևոր է պատմական ժամանակագրության տեսանկյունից, քանի որ ցույց է տալիս հայկական տոմարային համակարգի կիրառությունը և դրա համադրումը Քրիստոնեական թվականության հետ։ Նման օրացույցներում սովորաբար տեղ են գտնում նաև եկեղեցական տոների, պահքերի, սրբերի հիշատակության օրերի և ծիսական նշանակություն ունեցող ամսաթվերի վերաբերյալ տեղեկություններ։ Դրանք կարևոր դեր են ունեցել ոչ միայն առօրյա կյանքի կազմակերպման, այլև եկեղեցական ու հասարակական ժամանակացույցի պահպանման գործում։ Հրատարակությունն արժեքավոր աղբյուր է 19-րդ դարի հայոց տոմարային մշակույթի, ժամանակի հաշվարկման ավանդույթների, եկեղեցական օրացուցային համակարգի և հայկական տպագիր տեղեկատու գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Գրականություն
Ֆելիչե Ռոպոլի․ վերջին օրերը
Ստեղծագործությունը ներկայացնում է Ֆելիչե Ռոպոլիի կյանքի վերջին շրջանը՝ կենտրոնանալով նրա ճակատագրի, ապրումների և կյանքի ավարտին նախորդող իրադարձությունների վրա։ Վերնագրից կարելի է ենթադրել, որ պատումը կառուցված է անհատի կյանքի եզրափակիչ փուլի շուրջ՝ անդրադառնալով մահվան, մարդկային խոցելիության, անցած ուղու վերաիմաստավորման և հիշողության թեմաներին։ Նման կենսագրական կամ պատմողական երկերում գլխավոր հերոսի անձնական պատմությունը հաճախ դառնում է ավելի լայն բարոյական ու փիլիսոփայական խորհրդածությունների առիթ՝ բացահայտելով նրա հարաբերությունները շրջապատի հետ, կյանքի ընթացքում կատարած ընտրությունները և դրանց հետևանքները։ Վերջին օրերի նկարագրությունը կարող է ընդգծել ժամանակի սղության գիտակցումը, մարդկային կապերի արժեքը, զղջման, հաշտության և հոգևոր մխիթարության որոնումները։ Ստեղծագործության հուզական ազդեցությունը պայմանավորված է կյանքի ավարտի թեմայի և անհատական ճակատագրի ներկայացմամբ, որոնք ընթերցողին մղում են խորհելու կյանքի իմաստի, հիշողության և մարդկային արժանապատվության մասին։ Այն կարող է հետաքրքրել 19-րդ դարի հայերեն թարգմանական գրականության, կենսագրական պատումի և եվրոպական գրական թեմաների հայ ընթերցողական միջավայրում տարածման ուսումնասիրությամբ։ Հրատարակությունն արժեքավոր է նաև որպես ժամանակի գրական ճաշակի և անհատի կյանքի պատմության միջոցով բարոյական ու հոգևոր հարցեր քննարկելու ավանդույթի արտահայտություն։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Կրոն
Ֆլերիեի՝ ֆրանսիացի հեղինակի քրիստոնեական վարդապետության պատմական շարադրանք
Աշխատությունը ներկայացնում է քրիստոնեական վարդապետության պատմական զարգացումը՝ կրոնի ծագման, հիմնական գաղափարների ձևավորման և դարերի ընթացքում քրիստոնեական ուսմունքի տարածման ու հաստատման տեսանկյունից։ Այն նպատակ ունի ընթերցողին ծանոթացնելու քրիստոնեական հավատքի հիմնարար դրույթներին՝ դրանք դիտարկելով պատմական իրադարձությունների, հոգևոր առաջնորդների գործունեության և եկեղեցական ավանդության համատեքստում։ Նման բնույթի աշխատություններում սովորաբար անդրադարձ է կատարվում Հիսուս Քրիստոսի կյանքին և քարոզչությանը, առաքյալների գործունեությանը, առաջին քրիստոնեական համայնքների ձևավորմանը, եկեղեցու տարածմանը և դավանաբանական հիմնական գաղափարների աստիճանական համակարգմանը։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում Աստծո, Սուրբ Երրորդության, մարմնավորման, փրկության, հարության, հավատի և բարոյական կյանքի վերաբերյալ ուսմունքները։ Պատմական շարադրանքի ձևը հնարավորություն է տալիս կրոնական գաղափարները ներկայացնելու ոչ միայն որպես հավատքի դրույթներ, այլև որպես որոշակի ժամանակաշրջաններում ձևավորված և հասարակական կյանքի վրա ազդեցություն ունեցած հոգևոր ու մշակութային երևույթներ։ Աշխատությունը կարող է ծառայել որպես քրիստոնեական ուսմունքի և պատմության ուսումնասիրման կրթական նյութ՝ նպաստելով կրոնական հասկացությունների ընկալմանը և եկեղեցական ավանդության ճանաչմանը։ Այն արժեքավոր է նաև հայերեն կրոնական գրականության մեջ եվրոպական աստվածաբանական աշխատությունների տարածման, թարգմանական ավանդույթի և 19-րդ դարի կրոնական կրթության պատմության ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Կրոն
Նոր Կտակարանի իսկական հեղինակի բացահայտումը
Աշխատությունը վերաբերում է Նոր Կտակարանի հեղինակության հարցին՝ կենտրոնանալով դրա սկզբնաղբյուրների, գրական կազմավորման և հեղինակային պատկանելության խնդրի վրա։ Վերնագրի ձևակերպումը հուշում է, որ հեղինակը ներկայացնում է որոշակի տեսակետ կամ փաստարկների ամբողջություն՝ Նոր Կտակարանի իրական կամ սկզբնական հեղինակի վերաբերյալ։ Այս թեման կարևոր տեղ է զբաղեցնում աստվածաշնչագիտության և կրոնափիլիսոփայական քննարկումների շրջանակում, քանի որ առնչվում է Ավետարանների ստեղծման պատմությանը, առաքյալների վկայություններին, վաղ քրիստոնեական համայնքների ձևավորմանը և սրբազան գրությունների փոխանցման գործընթացին։ Նման ուսումնասիրություններում սովորաբար քննության են առնվում աստվածաշնչյան տեքստերի ծագումը, հեղինակների ինքնությունը, տարբեր գրությունների միջև առկա ընդհանրություններն ու տարբերությունները, ինչպես նաև դրանց պատմական և դավանաբանական մեկնաբանությունները։ Հրատարակության թեմատիկան կարող է ներառել նաև քրիստոնեական ավանդության, կրոնական հեղինակության և սրբազան գրությունների հավաստիության շուրջ ձևավորված բանավեճերը։ Այն հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչպես էին 19-րդ դարի բազմակրոն հասարակական միջավայրում քննարկվում քրիստոնեության հիմնարար աղբյուրները և դրանց հեղինակության հարցերը։ Աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում կրոնների պատմությամբ, աստվածաշնչյան տեքստերի քննությամբ, հայատառ թուրքերեն կրոնական գրականությամբ և տարբեր դավանաբանական համայնքների միջև մտավոր ու գաղափարական բանավեճերով զբաղվող ընթերցողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Գրականություն
Թիվ 113 չըզտան, հատոր երկրորդ
Հրատարակության վերնագիրը ներկայացված է թուրքերեն՝ հայատառ գրությամբ, ինչը բնորոշ է Օսմանյան կայսրության հայ համայնքի գրական և տպագրական միջավայրին։ «Չըզտան» բառը կարող է մատնանշել հանելուկային, առեղծվածային կամ ժողովրդական պատմողական նյութի հետ կապված ժանրային առանձնահատկություն, սակայն վերնագրի ճշգրիտ իմաստն ու ստեղծագործության բնույթը հաստատելու համար անհրաժեշտ է բնագրի ուսումնասիրություն։ Երկրորդ հատորի առկայությունը վկայում է շարունակական կամ բազմահատոր հրատարակության մասին, որի նյութը կարող է ներառել տարբեր պատումներ, պատմություններ, երկխոսություններ կամ այլ գրական ձևեր։ Հայատառ թուրքերեն գրականությունը կարևոր տեղ է զբաղեցրել հայ համայնքի մշակութային կյանքում՝ հնարավորություն տալով թուրքերեն խոսող հայ ընթերցողներին օգտվելու իրենց լեզվական միջավայրին համապատասխան գրականությունից՝ հայկական տառերով։ Այսպիսի հրատարակությունները միաժամանակ արտացոլում են լեզվական բազմազանությունը, գրագիտության տարածման ուղիները և տարբեր մշակութային ավանդույթների փոխազդեցությունը։ Ծավալուն երկրորդ հատորը կարող է հետաքրքրել օսմանյան շրջանի գրականության, հայատառ թուրքերենի, հայ համայնքի ընթերցողական մշակույթի և տպագրության պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվողներին։ Այն արժեքավոր նյութ է հայատառ թուրքերեն գրավոր ժառանգության պահպանման և այդ գրական ավանդույթի լեզվական ու մշակութային առանձնահատկությունների ճանաչման համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Տնտեսագիտություն
1835 թվականին հիմնադրված Ռուսաստանի ընկերությունը
Հրատարակությունը նվիրված է 1835 թվականին Ռուսաստանում հիմնադրված որևէ ընկերության գործունեությանը, որի մասին տեղեկություններն ու պատմական նշանակությունը ներկայացվում են առանձին ուսումնասիրության կամ տեղեկատու բնույթի շարադրանքի միջոցով։ Վերնագիրը մատնանշում է կազմակերպության ստեղծման ժամանակը՝ հնարավորություն տալով այն դիտարկել 19-րդ դարի Ռուսաստանի հասարակական, գիտական և մշակութային կյանքի զարգացման համատեքստում։ Այդ ժամանակաշրջանում տարբեր ընկերություններ ու միավորումներ կարևոր դեր էին կատարում գիտելիքի տարածման, կրթության խթանման, գիտական հետազոտությունների կազմակերպման, մշակութային ժառանգության պահպանման և հասարակական նախաձեռնությունների իրականացման գործում։ Նման կազմակերպությունների պատմության ուսումնասիրությունը ներառում է դրանց հիմնադրման նախադրյալները, նպատակները, գործունեության հիմնական ուղղությունները, անդամակցությունը, կազմակերպական կառուցվածքն ու հասարակական ազդեցությունը։ Հրատարակությունը կարող է անդրադառնալ նաև ընկերության գործունեությանն առնչվող պատմական իրադարձություններին և այն միջավայրին, որտեղ ձևավորվել ու զարգացել են նման հաստատությունները։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում 19-րդ դարի ռուսական հասարակական կազմակերպությունների պատմությամբ, կրթական ու գիտական հաստատությունների ձևավորմամբ և տարածաշրջանի մշակութային կապերով զբաղվող ընթերցողների համար։ Աշխատանքի աղբյուրագիտական արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ նմանատիպ փոքրածավալ հրատարակությունները պահպանել են կազմակերպությունների մասին տեղեկություններ, որոնք կարևոր են ժամանակի հասարակական կյանքի և ինստիտուցիոնալ զարգացման պատկերը վերակազմելու համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Լեզվաբանություն
Հայերենի քերականություն
Աշխատությունը գերմանացի լեզվաբան Հայնրիխ Հյուբշմանի կարևորագույն ուսումնասիրություններից է՝ նվիրված հայոց լեզվի կառուցվածքի, պատմական զարգացման և լեզվաբանական առանձնահատկությունների համակարգված քննությանը։ Հեղինակը հայերենը դիտարկում է որպես հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի ինքնուրույն ճյուղ՝ հիմնավորելով դրա տեղն ու առանձնահատկությունները համեմատական լեզվաբանության տվյալներով։ Քերականական ուսումնասիրությունն ընդգրկում է լեզվի հնչյունական համակարգը, հնչյունափոխական օրինաչափությունները, բառերի կազմությունը, ձևաբանությունը և շարահյուսական կառուցվածքը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայերենի պատմական հնչյունաբանությանը, քերականական ձևերի առաջացմանն ու փոփոխությանը, ինչպես նաև գրաբարի և հայերենի զարգացման տարբեր փուլերի լեզվական երևույթներին։ Համեմատական մոտեցման շնորհիվ հայերեն լեզվական իրողությունները ներկայացվում են հնդեվրոպական այլ լեզուների համապատասխան ձևերի համադրությամբ, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ընդհանուր ծագումնաբանական կապերն ու հայերենի ինքնատիպ զարգացումը։ Հյուբշմանի գիտական մեթոդաբանությունը կարևոր նշանակություն է ունեցել հայերենի պատմահամեմատական ուսումնասիրությունների ձևավորման համար՝ լեզվական փաստերը դիտարկելով ոչ թե մեկուսացված, այլ պատմական և համակարգային փոխկապակցվածության մեջ։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայոց լեզվի կառուցվածքն ու ծագումնաբանությունը խորությամբ ուսումնասիրելու, հայագիտության զարգացման պատմությունը ճանաչելու և համեմատական լեզվաբանության գիտական մեթոդներին ծանոթանալու համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Գրականություն
Չայլդ Հարոլդի ուխտագնացությունը․ Իտալիա
Աշխատանքը անգլիացի բանաստեղծ Ջորջ Գորդոն Բայրոնի նշանավոր չափածո ստեղծագործության՝ «Չայլդ Հարոլդի ուխտագնացության» իտալական հատվածին առնչվող հրատարակություն է։ Բայրոնի այս երկը ռոմանտիզմի կարևորագույն ստեղծագործություններից է, որտեղ ճանապարհորդության պատումը միահյուսվում է անհատի ներաշխարհի, պատմական հիշողության, բնության գեղեցկության և մարդկային գոյության շուրջ փիլիսոփայական խորհրդածությունների հետ։ Իտալիային նվիրված հատվածներում բանաստեղծական հայացքը կենտրոնանում է երկրի հարուստ պատմության, հին քաղաքակրթության հետքերի, արվեստի ու ճարտարապետության հուշարձանների և մշակութային ժառանգության վրա։ Հռոմի, Վենետիկի և իտալական այլ վայրերի պատկերները դառնում են ոչ միայն ճանապարհորդական նկարագրությունների առարկա, այլև անցյալի փառքի, ժամանակի կործանարար ուժի և քաղաքակրթությունների փոփոխության խորհրդանիշներ։ Գլխավոր կերպարի ճանապարհորդությունը միաժամանակ արտաքին տեղաշարժ է և ներքին որոնում, որի ընթացքում բացահայտվում են նրա օտարվածությունը, հիասթափությունը, ազատության ձգտումն ու աշխարհի նկատմամբ քննադատական վերաբերմունքը։ Բայրոնի ռոմանտիկական պոեզիային բնորոշ են հուզական լարվածությունը, վառ բնապատկերները, պատմական զուգադրումները և անհատի ազատության գաղափարի ընդգծումը։ Ստեղծագործությունը կարևոր է եվրոպական ռոմանտիզմի, Բայրոնի գրական ժառանգության և Իտալիայի պատմամշակութային կերպարի գեղարվեստական ընկալման ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09
Իրավաբանություն
Թուրքահայ Գյուլգյուլյանի գործը
Հրատարակությունը վերաբերում է թուրքահայ Գյուլգյուլյան ազգանունով անձի գործին և ներկայացնում է որոշակի իրավական կամ հասարակական դեպքի փաստագրական նյութեր։ Վերնագրի ձևակերպումը հուշում է, որ գրքույկի առանցքում անհատական գործի քննությունն է, որի միջոցով հնարավոր է անդրադարձ կատարվի տվյալ ժամանակաշրջանի իրավական միջավայրին, դատական ընթացակարգերին և հայ բնակչության հասարակական դրությանը։ Նման բնույթի հրատարակություններում սովորաբար ներկայացվում են գործի հանգամանքները, կողմերի դիրքորոշումները, մեղադրանքները կամ առարկությունները, իրավական հիմնավորումները և քննության ընթացքում ի հայտ եկած փաստերը։ Դրանք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու ոչ միայն առանձին անձի ճակատագիրը, այլև այն վարչական ու դատական համակարգը, որի շրջանակներում ձևավորվել և քննվել է տվյալ գործը։ Հատուկ նշանակություն կարող է ունենալ թուրքահայության իրավական վիճակի, անհատական իրավունքների պաշտպանության և հասարակական հարաբերությունների լուսաբանումը։ Փաստագրական շարադրանքը կարևոր է նաև այն առումով, որ դատական գործերը հաճախ արտացոլում են ժամանակի քաղաքական, ազգային և սոցիալական իրադրությունը՝ բացահայտելով անհատի և պետական կառույցների փոխհարաբերությունները։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես սկզբնաղբյուր 19-րդ դարի վերջի հայ հասարակական կյանքի, օսմանահայերի պատմության և դատական փաստաթղթերի ուսումնասիրության համար։
Թարմացվել է՝ 2026-11-09