Ասլանյան, Նաիրա Կորյունի

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է պրոլակտինի մակարդակի բարձրացման և վահանաձև գեղձի ֆունկցիայի նվազման համակցված պայմաններում կանանց վերարտադրողական համակարգում առաջացող ֆունկցիոնալ փոփոխությունների ուսումնասիրմանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է էնդոկրին համակարգի տարբեր օղակների փոխազդեցության և հորմոնային հավասարակշռության խանգարումների ազդեցության վրա՝ գնահատելով դրանց նշանակությունը դաշտանային ցիկլի, ձվազատման, ձվարանների գործունեության և վերարտադրողական կարողության տեսանկյունից։ Քննության են առնվում պրոլակտինի ֆիզիոլոգիական դերը և դրա ավելցուկային մակարդակի պայմաններում հիպոթալամուս–հիպոֆիզ–ձվարանային համակարգում հնարավոր փոփոխությունները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում վահանաձև գեղձի հորմոնների և պրոլակտինի փոխկապակցվածությանը, քանի որ վահանաձև գեղձի ֆունկցիոնալ խանգարումները կարող են ուղեկցվել այլ հորմոնային ցուցանիշների փոփոխություններով և անդրադառնալ վերարտադրողական համակարգի բնականոն գործունեության վրա։ Ուսումնասիրվում են համապատասխան հորմոնային ցուցանիշների հարաբերակցությունները, կլինիկական դրսևորումների առանձնահատկությունները և վերարտադրողական ֆունկցիայի խանգարումների հետ դրանց հնարավոր կապերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել տարբեր խմբերի կլինիկական և լաբորատոր տվյալները՝ հորմոնային փոփոխությունների բնույթը և դրանց արտահայտվածությունը գնահատելու նպատակով։ Կարևորվում է դաշտանային ցիկլի խանգարումների, ձվազատման փոփոխությունների և հղիանալու կարողության վրա ազդող էնդոկրին գործոնների համալիր գնահատումը՝ հաշվի առնելով, որ վերարտադրողական համակարգը սերտորեն կապված է օրգանիզմի ընդհանուր հորմոնային կարգավորման հետ։ Անդրադարձ է կատարվում նաև հիպոֆիզի, վահանաձև գեղձի և ձվարանների միջև ֆունկցիոնալ կապերին, որոնց ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմել համակցված էնդոկրին փոփոխությունների զարգացման մեխանիզմների մասին։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է կանանց վերարտադրողական առողջության վրա միաժամանակ գործող հորմոնային գործոնների փոխազդեցության պարզաբանմամբ և կլինիկական ու լաբորատոր ցուցանիշների միջև կապերի բացահայտմամբ։ Ստացված տվյալների վերլուծությունը կարող է նպաստել նման հորմոնային խանգարումների պայմաններում վերարտադրողական համակարգի վիճակի գնահատման գիտական մոտեցումների կատարելագործմանը և տարբեր էնդոկրին գործոնների նշանակության առավել ճշգրիտ ընկալմանը։ Հետազոտությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև միջառարկայական տեսանկյունից, քանի որ միավորում է էնդոկրինոլոգիայի, գինեկոլոգիայի և վերարտադրողական բժշկության խնդիրները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել էնդոկրինոլոգների, գինեկոլոգների, վերարտադրողական բժշկության մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների և համապատասխան բժշկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։