Белокреницкий, Вячеслав Яковлевич

Белокреницкий, Вячеслав Яковлевич

menu_book Посмотреть материалы

Книги автора (1)

Онлайн

Экономика

Հարավային Ասիայի հյուսիսարևմտյան տարածաշրջանում կապիտալիստական հարաբերությունների ձևավորումն ու զարգացումը (XIX դարի կեսերից մինչև XX դարի 80-ական թվականները)

Գիրքը նվիրված է Հարավային Ասիայի հյուսիսարևմտյան տարածաշրջանում կապիտալիստական հարաբերությունների առաջացման, ձևավորման և պատմական զարգացման գործընթացների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով XIX դարի կեսերից մինչև XX դարի 80-ական թվականներն ընկած ժամանակաշրջանը։ Աշխատանքի կենտրոնում հասարակական-տնտեսական այն խորքային փոփոխություններն են, որոնք աստիճանաբար վերափոխել են տարածաշրջանի ավանդական տնտեսական կառուցվածքը, արտադրական հարաբերությունները, սեփականության ձևերը և սոցիալական կազմակերպման սկզբունքները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչպես են պատմական հանգամանքների, քաղաքական վերափոխումների, արտաքին տնտեսական ազդեցությունների և ներքին հասարակական զարգացումների պայմաններում ձևավորվել կապիտալիստական տնտեսության հիմնական տարրերը, ինչպես են ընդլայնվել ապրանքադրամական հարաբերությունները, զարգացել շուկայական կապերը, փոփոխվել արտադրության կազմակերպման եղանակներն ու տնտեսական գործունեության բնույթը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ավանդական տնտեսավարման համակարգերից դեպի նոր տնտեսական հարաբերություններ անցման ուսումնասիրությունը, քանի որ այդ գործընթացը Հարավային Ասիայի տարբեր հատվածներում ընթացել է անհավասարաչափ՝ պայմանավորված տեղական պատմական, աշխարհագրական, սոցիալական և քաղաքական առանձնահատկություններով։ Ժամանակագրական լայն ընդգրկումը թույլ է տալիս կապակցված դիտարկել կապիտալիստական հարաբերությունների զարգացման տարբեր փուլերը՝ սկսած դրանց սկզբնական դրսևորումներից և աստիճանական տարածումից մինչև XX դարի տնտեսական ու հասարակական կառուցվածքների առավել բարդ վերափոխումները։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է նաև տնտեսական փոփոխությունների և հասարակական հարաբերությունների փոխազդեցության դիտարկումը, մասնավորապես՝ սոցիալական խմբերի, սեփականատիրական հարաբերությունների, աշխատանքի կազմակերպման, առևտրի և արտադրական գործունեության փոփոխությունների տեսանկյունից։ Տարածաշրջանի տնտեսական պատմությունը ներկայացվում է ավելի լայն պատմական համատեքստում՝ հաշվի առնելով Հարավային Ասիայում տեղի ունեցած քաղաքական գործընթացները, գաղութային ժամանակաշրջանի ժառանգությունը, անկախ պետական զարգացման առանձնահատկությունները և համաշխարհային տնտեսության հետ կապերի ընդլայնումը։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, որ կապիտալիստական հարաբերությունների ձևավորումը պարզապես տնտեսական համակարգի փոփոխություն չէր, այլ երկարատև պատմական գործընթաց, որն ազդել է հասարակության կառուցվածքի, սոցիալական փոխհարաբերությունների, արտադրության և տնտեսական մտածողության վրա։ Ուսումնասիրությունն արժեքավոր է Հարավային Ասիայի պատմական զարգացման օրինաչափությունները, տարածաշրջանային տնտեսական տարբերությունները և ավանդական հասարակություններից դեպի ժամանակակից տնտեսական համակարգեր անցման առանձնահատկությունները բացահայտելու տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, արևելագետների, տնտեսագետների, հասարակական գիտությունների մասնագետների, ուսանողների և Հարավային Ասիայի պատմությամբ ու տնտեսական զարգացմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ նպաստելով տարածաշրջանի անցյալի, տնտեսական վերափոխումների և պատմական զարգացման երկարաժամկետ միտումների ավելի ամբողջական ընկալմանը։

Обновлено. 2026-11-20
Հարավային Ասիայի հյուսիսարևմտյան տարածաշրջանում կապիտալիստական հարաբերությունների ձևավորումն ու զարգացումը (XIX դարի կեսերից մինչև XX դարի 80-ական թվականները)

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Գաբրիել Սունդուկյան Գաբրիել Սունդուկյան 1825 թ․ – 1912 թ․ Հայ մեծ դրամատուրգ, արձակագիր և հասարակական գործիչ էր, որը համարվում է հայկական ռեալիստական դրամատուրգիայի հիմնադիրը։ Նա ծնվել է 1825 թվականի հուլիսի 11-ին՝ Թիֆլիսում, և մահացել 1912 թվականի մարտի 29-ին։ Սունդուկյանի ստեղծագործություններում արտացոլված են XIX դարի հայ հասարակության կյանքը, կենցաղը, սովորույթներն ու սոցիալական խնդիրները։ Նրա ամենահայտնի պիեսներից են «Պեպո»-ն, «Խաթաբալա»-ն և «Էլի մեկ զոհ»-ը, որոնք մեծ ժողովրդականություն են վայելում մինչ օրս։ Սունդուկյանը կարևոր դեր է ունեցել հայկական թատրոնի զարգացման գործում, իսկ նրա ստեղծագործությունները դարձել են հայ դրամատուրգիայի դասական նմուշներ։ Նրա անունը կրում է Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնը, որը Հայաստանի ամենահեղինակավոր թատրոններից է։ menu_book2 Подробнее Մխիթար Գոշ Մխիթար Գոշ 1130 թ․ – 1213 թ․ Մխիթար Գոշ միջնադարյան հայ մեծ մտածող, իրավագետ, առակագիր, մանկավարժ և հասարակական գործիչ էր, որը ապրել է XII–XIII դարերում։ Նա հայտնի է որպես հայ իրավագիտության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա ամենահայտնի աշխատությունը «Դատաստանագիրքն» է, որը համարվում է հայկական իրավունքի կարևորագույն հուշարձաններից և երկար ժամանակ ծառայել է որպես օրենքների ժողովածու։ Մխիթար Գոշը գրել է նաև բազմաթիվ առակներ, որոնց միջոցով քարոզել է բարություն, արդարություն, իմաստություն և ազնվություն։ Նա մեծ դեր է ունեցել կրթության և մշակույթի զարգացման գործում, հիմնել է դպրոցներ և նպաստել գիտելիքների տարածմանը։ Գոշի ստեղծագործությունները կարևոր նշանակություն ունեն հայ գրականության, իրավունքի և մանկավարժության պատմության մեջ։ Նրա անունը մինչ օրս համարվում է իմաստության, արդարադատության և ազգային մշակույթի խորհրդանիշ։ menu_book9 Подробнее Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book13 Подробнее Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) 1878 թ․ – 1915 թ․ Սիամանթոն արևմտահայ գրականության ամենահզոր բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները նվիրված են ազգային պայքարին, ազատությանը և մարդկային արժանապատվությանը։ Նա մեծ ցավով նկարագրել է հայ ժողովրդի ողբերգական ճակատագիրը։ Սիամանթոյի լեզուն ուժեղ է, կրակոտ և հուզական։ Նրա պոեզիան հաճախ արտահայտում է բողոք և արդարության պահանջ։ Հայոց ցեղասպանության տարիներին նա զոհվել է օսմանյան իշխանությունների կողմից։ Նրա գործերը դարձել են ազգային հիշողության կարևոր մաս։ Սիամանթոն մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա հայ բանաստեղծների վրա։ Նրա ստեղծագործությունները շարունակում են արդիական մնալ։ Նա համարվում է ազատատենչ պոեզիայի խորհրդանիշներից մեկը։ menu_book2 Подробнее Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Подробнее Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Подробнее