Դավթյան, Ռոբերտ Գուրգենի

Культура

Աշխատությունը նվիրված է Եղիշե Չարենցի և արվեստի փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով գրողի ստեղծագործական աշխարհում արվեստի տարբեր տեսակների, գեղագիտական սկզբունքների և մշակութային գաղափարների դրսևորումները։ Հետազոտության կենտրոնում Չարենցի գեղարվեստական մտածողությունն է, նրա վերաբերմունքը գրականության, երաժշտության, կերպարվեստի, թատրոնի և արվեստի այլ ձևերի նկատմամբ, ինչպես նաև այդ ոլորտների փոխազդեցությունը նրա ստեղծագործական մեթոդի և աշխարհայացքի հետ։ Աշխատանքը կարող է ուսումնասիրել այն եղանակները, որոնց միջոցով տեսողական, երաժշտական և այլ արվեստների պատկերներն ու սկզբունքները ներթափանցում են բանաստեղծական խոսքի մեջ՝ ձևավորելով պատկերային, ռիթմական և գաղափարական յուրահատուկ համակարգեր։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել գեղարվեստական ձևի և բովանդակության փոխհարաբերությանը, նորարարական արտահայտչամիջոցների կիրառմանը և ժամանակակից արվեստի նկատմամբ հեղինակի հետաքրքրությանը։ Չարենցի ստեղծագործության մեջ արվեստը կարող է դիտարկվել ոչ միայն որպես թեմա, այլև որպես իրականության ընկալման և վերարտադրման ինքնուրույն միջոց, որի միջոցով բանաստեղծը ձևակերպում է իր գեղագիտական ու մշակութային պատկերացումները։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև գրողի ստեղծագործական կապերին իր ժամանակի հայ և համաշխարհային մշակույթի հետ՝ դիտարկելով այն գրական և արվեստագիտական ազդեցությունները, որոնք նպաստել են նրա գեղարվեստական մտածողության ձևավորմանը։ Կարևոր ուղղություն է արվեստի և ազգային ինքնության փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը, քանի որ մշակութային ժառանգության, հայկական արվեստի և ազգային գեղագիտական արժեքների թեմաները կարևոր տեղ են զբաղեցնում ժամանակաշրջանի մտավոր կյանքում։ Աշխատանքը կարող է վերլուծել նաև հեղինակի վերաբերմունքը արվեստի հասարակական առաքելությանը, ստեղծագործողի դերին և նոր մշակույթի ձևավորման անհրաժեշտությանը։ Չարենցի արվեստագիտական հայացքների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու նրա ստեղծագործական անհատականության, գեղագիտական որոնումների և 20-րդ դարի առաջին կեսի հայ մշակութային միջավայրի մասին։ Հետազոտությունը կարող է արժեքավոր լինել նաև միջարվեստային կապերի ուսումնասիրման տեսանկյունից՝ ցույց տալով, թե ինչպես են գրականությունը և արվեստի մյուս ոլորտները փոխադարձաբար ազդում միմյանց վրա։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, արվեստաբաններին, մշակութաբաններին, հայ գրականության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ուսուցիչներին, ուսանողներին և Չարենցի ստեղծագործական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։