Հասրաթյան, Հասմիկ Աշոտի

Биология

Աշխատությունը նվիրված է հարվահանաձև գեղձերի, պարաթհորմոնի և կալցիումային հավասարակշռության փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը հիպոթալամուս-նեյրոհիպոֆիզային համակարգի գործունեության համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում օրգանիզմի նյարդային և ներզատական կարգավորման մեխանիզմների փոխազդեցությունն է՝ հատկապես այն գործընթացները, որոնց միջոցով կալցիումի հոմեոստազին մասնակցող հորմոնային համակարգը կարող է կապված լինել հիպոթալամուսի և նեյրոհիպոֆիզի ֆունկցիոնալ ակտիվության հետ։ Քննության են առնվում հարվահանաձև գեղձերի ֆիզիոլոգիական նշանակությունը, պարաթհորմոնի կարգավորիչ դերը և արտաբջջային կալցիումի մակարդակի պահպանման ընդհանուր սկզբունքները։ Կալցիումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես հանքային փոխանակության կարևոր բաղադրիչ, այլև որպես բջջային ազդանշանային գործընթացների, նյարդային հաղորդման և հորմոնների արտազատման մեխանիզմների հետ կապված գործոն։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հիպոթալամուսի նեյրոսեկրետոր գործունեությանը և նեյրոհիպոֆիզի միջոցով իրականացվող հորմոնային կարգավորմանը՝ փորձելով բացահայտել դրանց հնարավոր ֆունկցիոնալ կապերը կալցիումային հոմեոստազի հետ։ Հետազոտությունը կարող է ներառել տարբեր ֆիզիոլոգիական վիճակներում հորմոնային և կենսաքիմիական ցուցանիշների փոփոխությունների համեմատական գնահատում՝ պարզելու կարգավորիչ համակարգերի միջև առկա փոխադարձ ազդեցությունների օրինաչափությունները։ Կարևորվում է հետադարձ կապի սկզբունքը, որի միջոցով ներզատական համակարգի տարբեր օղակներ մասնակցում են օրգանիզմի ներքին միջավայրի հարաբերական կայունության պահպանմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու հարվահանաձև գեղձերի գործունեությունը ավելի լայն նեյրոէնդոկրին համակարգի մաս՝ ընդգծելով, որ հորմոնային կարգավորումը ձևավորվում է բազմաթիվ փոխկապակցված մեխանիզմների միջոցով։ Նման մոտեցումը կարևոր է հանքային փոխանակության, նեյրոսեկրեցիայի և ներզատական կարգավորման ընդհանուր ֆիզիոլոգիական հիմքերի ավելի խորքային ընկալման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է էնդոկրինոլոգիայի, նեյրոֆիզիոլոգիայի և կենսաքիմիայի մոտեցումները՝ նպաստելով կալցիումի հոմեոստազը և հիպոթալամուս-նեյրոհիպոֆիզային գործունեությունը կապող ֆունկցիոնալ փոխհարաբերությունների վերաբերյալ գիտական պատկերացումների ընդլայնմանը։