Հովհաննիսյան, Հայկ Վոլոդյայի

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության բյուջետային համակարգի ձևավորման, գործունեության և զարգացման խնդիրների տնտեսական ու ֆինանսական ուսումնասիրությանը՝ համապատասխան ժամանակաշրջանի ինստիտուցիոնալ պայմանների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են պետական ֆինանսների կազմակերպման սկզբունքները, բյուջետային եկամուտների և ծախսերի կառուցվածքը, ֆինանսական միջոցների ձևավորման աղբյուրները և դրանց բաշխման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բյուջետային համակարգի կայացման փուլերին, իրավական և կազմակերպական հիմքերին, պետական ու տեղական ֆինանսների փոխհարաբերություններին և բյուջետային գործընթացի կառավարման առանձնահատկություններին։ Քննության են առնվում հարկային և ոչ հարկային եկամուտների ձևավորման հնարավորությունները, պետական ծախսերի հիմնական ուղղությունները, սոցիալական և տնտեսական ծրագրերի ֆինանսավորումը, ինչպես նաև սահմանափակ ֆինանսական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման խնդիրները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում բյուջեի պլանավորման, կազմման, հաստատման, կատարման և վերահսկողության մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ գնահատելով դրանց արդյունավետությունը և կատարելագործման հնարավորությունները։ Վերլուծվում են նաև բյուջետային հավասարակշռության, պակասուրդի ֆինանսավորման, ֆինանսական կայունության և միջբյուջետային հարաբերությունների հետ կապված հարցերը։ Հետազոտության մեջ բյուջետային քաղաքականությունը դիտարկվում է սոցիալ-տնտեսական զարգացման հետ փոխկապակցված՝ ուսումնասիրելով պետական ֆինանսների ազդեցությունը տնտեսության տարբեր ոլորտների, ենթակառուցվածքների, սոցիալական պաշտպանության և հանրային ծառայությունների ֆինանսավորման վրա։ Անդրադարձ է կատարվում բյուջետային միջոցների նպատակային և արդյունավետ օգտագործման, ֆինանսական վերահսկողության, հաշվետվողականության ու թափանցիկության բարձրացման անհրաժեշտությանը։ Հատուկ նշանակություն ունի բյուջետային համակարգի զարգացմանը խոչընդոտող տնտեսական և ինստիտուցիոնալ գործոնների բացահայտումը և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղությունների գնահատումը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանում պետական ֆինանսների կառավարման կառուցվածքի, բյուջետային քաղաքականության առաջնահերթությունների և համակարգի կատարելագործման անհրաժեշտության մասին։ Աշխատությունը կարող է կարևոր աղբյուր հանդիսանալ հանրային ֆինանսների, բյուջետային կառավարման և տարածաշրջանի տնտեսական պատմության ուսումնասիրության համար՝ ներկայացնելով բյուջետային համակարգի ձևավորման ու զարգացման առանձնահատկությունները և դրանց հետ կապված հիմնական ֆինանսատնտեսական հիմնախնդիրները։