Հովհաննիսյան, Նարեկ Բորիսի

Технология

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության էներգահամակարգի գեներացնող հզորությունների երկարաժամկետ զարգացման հնարավոր տարբերակների հաշվարկին, համեմատական գնահատմանը և տեխնիկատնտեսական վերլուծությանը։ Ուսումնասիրության հիմնական նպատակն է գնահատել էլեկտրաէներգիայի պահանջարկի երկարաժամկետ փոփոխությունների պայմաններում Հայաստանի էներգահամակարգի հուսալի, կայուն և տնտեսապես արդյունավետ զարգացման համար անհրաժեշտ արտադրական հզորությունների կազմն ու կառուցվածքը։ Աշխատանքում դիտարկվում են էլեկտրաէներգիայի սպառման հնարավոր աճը, գործող գեներացնող օբյեկտների տեխնիկական վիճակն ու շահագործման հեռանկարները, նոր հզորությունների կառուցման անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև տարբեր տեսակի էլեկտրակայանների համադրության ազդեցությունը համակարգի աշխատանքի վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ջերմային, հիդրոէներգետիկ և վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների, մասնավորապես արևային և այլ փոփոխական գեներացման տեխնոլոգիաների դերին։ Հաշվարկային տարբերակների ձևավորման ընթացքում կարող են համեմատվել տարբեր հզորությունների շահագործման ժամկետները, նոր արտադրական բլոկների ներդրման ժամանակացույցը, պահանջարկի աճի սցենարները, վառելիքի և էլեկտրաէներգիայի գների փոփոխությունները, ինչպես նաև համակարգի պահուստային հզորությունների պահանջները։ Ստացված արդյունքների հիման վրա գնահատվում է յուրաքանչյուր զարգացման տարբերակի ազդեցությունը էլեկտրաէներգիայի արտադրության կառուցվածքի, վառելիքի սպառման, ներդրումային և շահագործման ծախսերի, համակարգի հուսալիության և էներգետիկ անվտանգության վրա։ Կարևոր բաղադրիչ է նաև տարբեր սցենարների համեմատությունը՝ թույլ տալով որոշել, թե ինչպիսի գեներացնող հզորությունների համադրությունն է առավել նպատակահարմար երկարաժամկետ հեռանկարում։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև վերականգնվող էներգիայի ընդլայնման և էներգիայի կուտակման տեխնոլոգիաների կիրառման ազդեցության գնահատում, քանի որ փոփոխական գեներացիայի մեծացումը պահանջում է համակարգի ճկունության և հավասարակշռման հնարավորությունների համապատասխան զարգացում։ Արդյունքում ձևավորվում է Հայաստանի էներգահամակարգի զարգացման հնարավոր ռազմավարական պատկերը, որի միջոցով հնարավոր է հիմնավորել նոր գեներացնող հզորությունների անհրաժեշտությունը, դրանց ներդրման առաջնահերթությունները և համակարգի երկարաժամկետ օպտիմալ կառուցվածքը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել էներգետիկ համակարգերի նախագծման և պլանավորման, էլեկտրաէներգիայի արտադրության զարգացման, ներդրումային որոշումների կայացման և Հայաստանի էներգետիկ անվտանգության երկարաժամկետ գնահատման համար։