Խաչատրյան, Գագիկ Ստեփանի

Сельское хозяйство

Աշխատությունը նվիրված է աշնանացան ցորենի մի քանի սորտերի սերմարտադրության տեխնոլոգիայի ուսումնասիրմանը Սյունիքի մարզի Սիսիանի տարածաշրջանի բնակլիմայական պայմաններում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է գնահատել տարբեր սորտերի սերմարտադրական առանձնահատկությունները և մշակել կամ հիմնավորել այնպիսի ագրոտեխնիկական մոտեցումներ, որոնք կարող են ապահովել բարձրորակ, կենսունակ և սորտային մաքրությամբ սերմանյութի ստացում տվյալ տարածաշրջանի պայմաններում։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել Սիսիանի տարածաշրջանի հողակլիմայական առանձնահատկությունները, բարձրադիր գոտու ջերմաստիճանային ռեժիմը, տեղումների քանակն ու բաշխումը, հողի հատկությունները և դրանց ազդեցությունը աշնանացան ցորենի աճի ու զարգացման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր սորտերի կենսաբանական առանձնահատկություններին, ձմեռադիմացկունությանը, երաշտադիմացկունությանը, հիվանդությունների նկատմամբ կայունությանը, թփակալմանը, հասկի ձևավորմանը և բերքատվությանը։ Սերմարտադրության արդյունավետությունը մեծապես պայմանավորված է սերմացուի որակով, ուստի աշխատանքում կարևոր տեղ կարող է հատկացվել նախացանքային պատրաստությանը, սերմերի մաքրությանը և ախտահանմանը, ցանքի ժամկետներին, ցանքի նորմային, խորությանը և շարային դասավորությանը։ Ուսումնասիրվում են նաև բույսերի սնուցման, հողի մշակության, մոլախոտերի դեմ պայքարի, հիվանդությունների և վնասատուների վերահսկման, ինչպես նաև բերքահավաքի ճիշտ ժամկետի ընտրության հարցերը։ Սերմարտադրության դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն ունի սորտային մաքրության պահպանումը, այդ պատճառով կարող են ուսումնասիրվել ցանքատարածքների մեկուսացման, սորտային զտումների, անցանկալի բույսերի հեռացման և սերմանյութի առանձնացված պահպանման մեթոդները։ Հետազոտության ընթացքում տարբեր սորտերի համեմատությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե դրանցից որոնք են առավել հարմարված Սիսիանի տարածաշրջանի պայմաններին և որոնք են ապահովում բարձր սերմնային արտադրողականություն ու որակական ցուցանիշներ։ Կարող են գնահատվել սերմերի ծլունակությունը, մաքրությունը, զանգվածը, կենսունակությունը և այլ ցուցանիշներ, որոնք կարևոր են հաջորդ տարվա ցանքի համար նախատեսված որակյալ սերմանյութի ստացման տեսանկյունից։ Աշխատանքի գործնական նշանակությունը կայանում է տեղական պայմաններին համապատասխան սերմարտադրության արդյունավետ տեխնոլոգիայի ընտրության և կատարելագործման հնարավորության մեջ, ինչը կարող է նպաստել ցորենի արտադրության կայունությանը, բերքատվության բարձրացմանը և բարձրորակ սերմանյութի ապահովմանը։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել ագրոնոմներին, սերմնաբուծության մասնագետներին, բուսաբույծներին, գյուղատնտեսական տնտեսությունների մասնագետներին, գյուղատնտեսական խորհրդատուներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։