Նազարյան, Ռոբերտ Արմիկի

Նազարյան, Ռոբերտ Արմիկի

menu_book Посмотреть материалы

Книги автора (1)

Онлайн

Технология

Հայաստանի Հանրապետության ջրամատակարարման և ջրահեռացման համակարգերի կայուն զարգացումն ապահովելու խնդիրները

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ջրամատակարարման և ջրահեռացման համակարգերի երկարաժամկետ, արդյունավետ և կայուն գործունեության ապահովման տնտեսական, տեխնիկական, բնապահպանական ու կառավարչական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում ջրային ենթակառուցվածքների հուսալի շահագործումը, բնակչությանը և տնտեսության տարբեր ոլորտներին մատուցվող ծառայությունների շարունակականության ապահովումը, ջրային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումը և համակարգերի զարգացման համար անհրաժեշտ կազմակերպական ու ֆինանսական պայմանների ձևավորումն են։ Ջրամատակարարման և ջրահեռացման ոլորտները դիտարկվում են որպես փոխկապակցված ենթակառուցվածքային համակարգեր, որոնց արդյունավետ կառավարումը կարևոր է ինչպես բնակչության կենսապայմանների, այնպես էլ բնակավայրերի սոցիալ-տնտեսական և բնապահպանական կայունության համար։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ջրամատակարարման ցանցերի տեխնիկական վիճակը, ջրի կորուստների առաջացման հիմնական պատճառները, ենթակառուցվածքների մաշվածության ազդեցությունը ծառայությունների որակի վրա և դրանց արդիականացման անհրաժեշտությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել ջրահեռացման ցանցերի և կեղտաջրերի կառավարման համակարգերի զարգացման խնդիրներին՝ ջրային ռեսուրսների և շրջակա միջավայրի պահպանության տեսանկյունից։ Կարևոր ուղղություն է համակարգերի ֆինանսական կայունության ուսումնասիրությունը՝ ծառայությունների ծախսերի, ներդրումային պահանջների, ենթակառուցվածքների վերականգնման և երկարաժամկետ ֆինանսավորման հնարավորությունների փոխկապակցվածության համատեքստում։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել նաև կառավարման արդյունավետության, ծառայություններ մատուցող կազմակերպությունների պատասխանատվության, վերահսկողության և գործունեության գնահատման խնդիրները։ Կայուն զարգացման տեսանկյունից կարևոր նշանակություն ունեն ջրային ռեսուրսների խնայող օգտագործումը, էներգաարդյունավետության բարձրացումը, տեխնիկական կորուստների նվազեցումը և կլիմայական ու բնական պայմանների փոփոխությունների նկատմամբ համակարգերի դիմակայունության ուժեղացումը։ Առանձին ուշադրության կարող են արժանանալ քաղաքային և գյուղական բնակավայրերի միջև ենթակառուցվածքային պայմանների տարբերությունները և ծառայությունների հասանելիության հավասարակշռված ապահովումը։ Համակարգերի զարգացման ծրագրերի արդյունավետությունը կարող է գնահատվել տնտեսական, սոցիալական և բնապահպանական չափանիշների համադրությամբ՝ հաշվի առնելով ոչ միայն ընթացիկ պահանջները, այլև ապագա սերունդների համար ջրային ռեսուրսների պահպանման անհրաժեշտությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ջրային տնտեսության, ենթակառուցվածքների կառավարման, բնապահպանական տնտեսագիտության և կայուն զարգացման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել Հայաստանի ջրամատակարարման ու ջրահեռացման համակարգերի կայուն գործունեության հիմնական խոչընդոտները և զարգացման հնարավոր ուղղությունները։

Обновлено. 2026-09-28
Հայաստանի Հանրապետության ջրամատակարարման և ջրահեռացման համակարգերի կայուն զարգացումն ապահովելու խնդիրները

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Подробнее Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Подробнее Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Подробнее Հակոբ Պարոնյան Հակոբ Պարոնյան 1843 թ․ – 1891 թ․ Հակոբ Պարոնյանը հայ երգիծական գրականության ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում քննադատել է հասարակական արատները, կեղծավորությունը և անարդարությունը։ Նրա հումորը սուր է և հաճախ շատ արդիական նույնիսկ այսօր։ Պարոնյանը ստեղծել է բազմաթիվ հիշարժան կերպարներ։ Նրա գործերը համատեղում են ծիծաղն ու հասարակական քննադատությունը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ երգիծանքի զարգացման վրա։ Նրա լեզուն կենդանի է և արտահայտիչ։ Պարոնյանի ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են դպրոցներում և համալսարաններում։ Նա համարվում է հայ սատիրայի դասականը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է հետաքրքրել ընթերցողներին։ menu_book2 Подробнее Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Подробнее Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Подробнее