Ապահովագրության ուղեցույց

История

Պատմաքաղաքական և փաստագրական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է Հայ Յեղափոխական Դաշնակցության ծրագրային դրույթների այն հատվածը, որը ձևակերպում էր կուսակցության տվյալ ժամանակաշրջանի նվազագույն քաղաքական, սոցիալական և տնտեսական պահանջները։ Պատմական աղբյուրներում ծրագիրը կապվում է 1907 թվականի կուսակցական համագումարում հաստատված ծրագրային վերափոխումների հետ, երբ քաղաքական նպատակները համադրվում էին սոցիալիստական գաղափարների և հայ բնակչության ազգային ու հասարակական շահերի պաշտպանության վերաբերյալ մոտեցումների հետ։ Փաստաթղթում արտացոլվում են պետական կառավարման, քաղաքական ազատությունների, հասարակական հարաբերությունների, աշխատավորության իրավունքների, տնտեսական համակարգի և ազգային խնդիրների վերաբերյալ կուսակցության դիրքորոշումները։ Ծրագրային դրույթների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու XX դարի սկզբի հայկական քաղաքական մտքի զարգացման, հեղափոխական և սոցիալիստական գաղափարների տարածման ու ազգային հարցի վերաբերյալ ձևավորված մոտեցումների մասին։ Այն նաև կարևոր սկզբնաղբյուր է կուսակցության գաղափարական զարգացման տարբեր փուլերը և ժամանակի քաղաքական միջավայրի ազդեցությունը ուսումնասիրելու համար։ Փաստաթուղթը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, քաղաքագիտության մասնագետների, հայագետների, աղբյուրագետների և XIX դարի վերջի ու XX դարի սկզբի հայկական հասարակական-քաղաքական շարժումների պատմությունն ուսումնասիրող ընթերցողների համար։

Медицина

Այս թեման վերաբերում է հեմիկաստրացիոն համախտանիշին (hemicastration syndrome) և դրա կլինիկո-հորմոնալ զուգահեռներին, որտեղ ուսումնասիրվում են միակողմանի սերմնարանի հեռացումից կամ ֆունկցիայի կորստից հետո օրգանիզմում տեղի ունեցող էնդոկրին, նյութափոխանակային և կլինիկական փոփոխությունները։ Հետազոտության կենտրոնում է տեստոստերոնի արտադրության նվազման և հիպոթալամուս–հիպոֆիզ–գոնադային առանցքի կարգավորման խախտման փոխազդեցությունը, որի արդյունքում կարող են զարգանալ ինչպես տեղային, այնպես էլ համակարգային փոփոխություններ՝ ներառյալ երկրորդ սեռական հատկանիշների թուլացում, լիբիդոյի նվազում, սպերմատոգենեզի խանգարումներ և հոգե-էմոցիոնալ վիճակի փոփոխություններ։ Կլինիկորեն նման վիճակը կարող է արտահայտվել նաև նյութափոխանակության դանդաղեցմամբ, մկանային զանգվածի նվազումով և ոսկրային խտության փոփոխություններով, որոնք կախված են հորմոնալ դեֆիցիտի աստիճանից և օրգանիզմի կոմպենսատոր հնարավորություններից։ Միաժամանակ դիտարկվում են փոխհատուցման մեխանիզմները, երբ մնացած սերմնարանը կարող է մասամբ մեծացնել հորմոնալ արտադրությունը, ինչի շնորհիվ որոշ դեպքերում կլինիկական ախտանշանները կարող են լինել մեղմ կամ դանդաղ զարգացող։ Հետազոտությունը կարևոր է էնդոկրինոլոգիայի և անդրոլոգիայի համար՝ հորմոնալ հավասարակշռության խանգարումների գնահատման, վերականգնողական թերապիայի պլանավորման և հիվանդների կյանքի որակի բարելավման տեսանկյունից։

Экономика

Ինֆլյացիան (գնաճը) տնտեսության մեջ ապրանքների և ծառայությունների ընդհանուր գների մակարդակի կայուն բարձրացումն է, որի արդյունքում նվազում է փողի գնողունակությունը, և նույն գումարով հնարավոր է ձեռք բերել ավելի քիչ ապրանքներ ու ծառայություններ, իսկ դրա հիմնական պատճառները կարող են լինել դրամական զանգվածի ավելցուկը, արտադրության ծախսերի աճը, պահանջարկի գերազանցումը առաջարկի նկատմամբ, ինչպես նաև արտաքին տնտեսական գործոնները, օրինակ՝ ներմուծվող ապրանքների թանկացումը։ Ինֆլյացիան կարող է ունենալ տարբեր ձևեր՝ մեղմ, չափավոր կամ բարձր (հիպերինֆլյացիա), և յուրաքանչյուրն ունի տարբեր ազդեցություն տնտեսության կայունության, ներդրումների և բնակչության կենսամակարդակի վրա։ Հակաինֆլյացիոն քաղաքականությունը պետական և կենտրոնական բանկի կողմից իրականացվող միջոցառումների համակարգ է, որի նպատակն է զսպել գնաճը և ապահովել գների կայունություն։ Այդ միջոցառումները ներառում են դրամավարկային քաղաքականության խստացում՝ տոկոսադրույքների բարձրացում, փողի զանգվածի սահմանափակում, բյուջետային քաղաքականության կարգապահություն՝ պետական ծախսերի կրճատում կամ վերահսկում, ինչպես նաև կառուցվածքային բարեփոխումներ՝ արտադրողականության բարձրացում և մրցակցության խթանում։ Կարևոր դեր ունեն նաև փոխարժեքային քաղաքականությունը և ֆինանսական շուկաների կարգավորումը, որոնք օգնում են նվազեցնել արտաքին և ներքին գնաճային ճնշումները։ Ընդհանուր առմամբ, հակաինֆլյացիոն քաղաքականությունը նպատակ ունի վերականգնել տնտեսական հավասարակշռությունը, պահպանել փողի արժեքը և ապահովել կայուն տնտեսական աճ։

Литература

Աշխատությունը նվիրված է ամերիկյան տրանսցենդենտալիզմի գաղափարական, փիլիսոփայական և գեղագիտական հիմնախնդիրների դրսևորմանը Հենրի Դեյվիդ Թորոյի գրական ու հրապարակախոսական ժառանգության մեջ։ Ուսումնասիրության կենտրոնում մարդու, բնության, հասարակության և անհատական ազատության փոխհարաբերությունների այն ըմբռնումն է, որը բնորոշ էր XIX դարի ամերիկյան տրանսցենդենտալիստական մտքին և յուրահատուկ զարգացում ստացավ գրողի ստեղծագործություններում։ Քննության է առնվում բնության ընկալումը ոչ միայն որպես մարդու գոյության միջավայր, այլև որպես ինքնաճանաչման, հոգևոր կատարելագործման և աշխարհի խորքային օրինաչափությունների ճանաչման միջոց։ Կարևոր տեղ է հատկացվում անհատի ինքնուրույնության, ներքին ազատության, պարզ կենսակերպի և հասարակության կողմից պարտադրվող պայմանականություններից անկախ լինելու գաղափարներին։ Հետազոտությունը բացահայտում է, թե ինչպես է Թորոն հակադրում անհատի բարոյական համոզմունքները հասարակական ընդունված նորմերին և ինչ նշանակություն է տալիս անձնական պատասխանատվությանը, խղճին ու ինքնուրույն դատողությանը։ Ուսումնասիրվում է նաև քաղաքակրթության զարգացման նկատմամբ նրա քննադատական վերաբերմունքը, հատկապես նյութական բարեկեցության, սպառողական ձգտումների և մարդու բնական միջավայրից հեռացման խնդիրների համատեքստում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում բնության նկարագրությունների գեղարվեստական գործառույթին, խորհրդանշական պատկերներին, փիլիսոփայական խորհրդածություններին և ինքնակենսագրական տարրերին, որոնց համադրությամբ ձևավորվում է հեղինակի յուրահատուկ արձակային աշխարհը։ Թորոյի գաղափարները դիտարկվում են ամերիկյան տրանսցենդենտալիստական շարժման ընդհանուր մտավոր միջավայրում՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու նրա հայացքների կապերը շարժման մյուս ներկայացուցիչների գաղափարների հետ և միաժամանակ առանձնացնելու նրա ինքնատիպ մոտեցումները։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև մարդու և պետական իշխանության հարաբերության, բարոյական ընտրության ու քաղաքացիական պատասխանատվության թեմաների գրական-փիլիսոփայական արտահայտությանը՝ դրանք ներկայացնելով որպես անհատի ազատության վերաբերյալ հեղինակի ընդհանուր աշխարհայացքի բաղադրիչներ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են տրանսցենդենտալիզմի հիմնական գաղափարները գրողի ստեղծագործություններում վերածվում գեղարվեստական և փիլիսոփայական ամբողջական համակարգի՝ միավորելով բնության հանդեպ վերաբերմունքը, անհատական ինքնուրույնությունը, բարոյական ինքնագիտակցությունը և հասարակության քննադատական ընկալումը։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է ավագ դպրոցում ֆիզիկայի «Մոլեկուլային ֆիզիկա» և «Ջերմային երևույթներ» բաժինների դժվար յուրացվող թեմաների արդյունավետ դասավանդման մեթոդիկայի մշակմանը և հիմնավորմանը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են այն հասկացություններն ու թեմաները, որոնք սովորողների համար առավել մեծ ճանաչողական դժվարություններ են առաջացնում՝ հաշվի առնելով դրանց վերացական բնույթը, միկրոսկոպիկ և մակրոսկոպիկ պատկերացումների փոխկապակցվածությունը, մաթեմատիկական ապարատի կիրառման անհրաժեշտությունը և առօրյա ինտուիտիվ պատկերացումների հետ հնարավոր հակասությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այնպիսի հասկացությունների ուսուցմանը, ինչպիսիք են մոլեկուլային-կինետիկ տեսության հիմնական դրույթները, ջերմաստիճանը, ներքին էներգիան, ջերմաքանակը, ջերմափոխանակությունը, գազային օրենքները, իդեալական գազի վիճակի հավասարումը և ջերմային գործընթացները։ Աշխատանքում կարևորվում է սովորողների նախնական գիտելիքների և սխալ պատկերացումների բացահայտումը, դրանց աստիճանական վերակառուցումը և գիտականորեն հիմնավորված ֆիզիկական պատկերացումների ձևավորումը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է ուսուցման ակտիվ մեթոդների կիրառումը՝ փորձերի և ցուցադրությունների, խնդիրների լուծման, մոդելավորման, գրաֆիկական ներկայացումների, մտային փորձերի, ՏՀՏ գործիքների և իրավիճակային առաջադրանքների միջոցով։ Նման մոտեցումները հնարավորություն են տալիս տեսանելի դարձնել այն միկրոսկոպիկ գործընթացները, որոնք անմիջականորեն դիտարկելի չեն, և կապել տեսական գիտելիքը իրական ֆիզիկական երևույթների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆիզիկական մեծությունների միջև կապերի բացահայտմանը, բանաձևերի մեխանիկական անգիրից խուսափելուն և խնդիրների լուծման ալգորիթմական ու տրամաբանական մոտեցումների ձևավորմանը։ Աշխատանքը կարող է ներառել դասի կազմակերպման տարբեր մոդելներ, թեմատիկ ուսումնական առաջադրանքներ, փորձարարական աշխատանքներ և մեթոդական առաջարկություններ, որոնք ուղղված են սովորողների ճանաչողական ակտիվության և ինքնուրույնության բարձրացմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել դժվար յուրացվող նյութի մատուցման պարզեցմանը, սովորողների ֆիզիկական մտածողության զարգացմանը, տեսական գիտելիքների գործնական կիրառման կարողությունների ձևավորմանը և ավագ դպրոցում ֆիզիկայի ուսուցման արդյունավետության բարձրացմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել ֆիզիկայի ուսուցիչներին, մանկավարժներին, մեթոդիստներին, կրթության հետազոտողներին, դասախոսներին, ուսուցիչների վերապատրաստման մասնագետներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Математика

Նյութում սկսվում է ֆունկցիաների և իրական թվերի համակարգի ընդհանուր նկարագրությամբ, այնուհետև ներկայացվում են հաջորդականությունների և սահմանների տեսությունը, որոնք հանդիսանում են անալիզի հիմքը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆունկցիաների շարունակականությանը և դրա հատկություններին, ինչպես նաև մեկ փոփոխականի ֆունկցիաների վարքագծի ուսումնասիրությանը։ Դիֆերենցիալ հաշվարկի բաժնում մանրամասն բացատրվում են ածանցյալի հասկացությունը, հաշվման կանոնները և երկրաչափական ու ֆիզիկական մեկնաբանությունները։ Նյութը նաև ընդգրկում է ածանցյալի կիրառությունները՝ ֆունկցիայի աճի և նվազման ուսումնասիրություն, էքստրեմումների գտնում և գրաֆիկների հետազոտություն։ Դասագիրքը կառուցված է տրամաբանական հաջորդականությամբ՝ տեսական նյութը համադրելով բազմաթիվ օրինակների և վարժությունների հետ, ինչը նպաստում է մաթեմատիկական մտածողության զարգացմանը և հիմք է ստեղծում ավելի խորացված ինտեգրալ հաշվարկի ուսումնասիրության համար։