Ազգային ժողովի արձանագրություններ, նիստ 19

Технология

Սննդարդյունաբերության, քիմիական տեխնոլոգիայի և ֆիզիկաքիմիական գործընթացների ուսումնասիրությանը նվիրված այս աշխատանքը լուսաբանում է դիֆուզիայի ազդեցությունը թունդ ալկոհոլային խմիչքների արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների և պատրաստի արտադրանքի որակական բնութագրերի վրա։ Քննության են առնվում դիֆուզիայի ֆիզիկական և քիմիական հիմունքները, նյութափոխանակության օրինաչափությունները և դրանց նշանակությունը հեղուկ միջավայրերում տարբեր բաղադրիչների տեղափոխման ու բաշխման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրական միջավայրերում նյութերի կոնցենտրացիաների փոփոխություններին, ջերմաստիճանի, միջավայրի բաղադրության և այլ ֆիզիկաքիմիական գործոնների ազդեցությանը դիֆուզիոն գործընթացների ինտենսիվության վրա։ Վերլուծվում են հումքի բաղադրիչների փոխազդեցությունները, լուծվող նյութերի տեղափոխման առանձնահատկությունները և դրանց հնարավոր ազդեցությունը արտադրանքի քիմիական կազմի ու զգայորոշական հատկությունների ձևավորման վրա։ Քննարկվում են դիֆուզիոն երևույթների դերը տեխնոլոգիական տարբեր փուլերում, զանգվածափոխանակության արդյունավետության գնահատման մեթոդները և արտադրական գործընթացների վերահսկման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել դիֆուզիայի մաթեմատիկական մոդելավորման, ֆիզիկաքիմիական ցուցանիշների փորձարարական հետազոտության և ստացված տվյալների համեմատական վերլուծության մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում դիֆուզիոն գործընթացների ուսումնասիրության նշանակությանը սննդարդյունաբերական տեխնոլոգիաների գիտական հիմնավորման, արտադրանքի որակի կայունության ապահովման և արտադրական համակարգերի արդյունավետության գնահատման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել սննդի տեխնոլոգիայի, կիրառական քիմիայի, զանգվածափոխանակության գործընթացների, արտադրանքի որակի վերահսկման և սննդարդյունաբերական սարքավորումների հետազոտությամբ զբաղվող մասնագետների ու գիտաշխատողների համար։

Математика

Ֆիզիկայի, ոչ գծային օպտիկայի և գերկարճ լազերային իմպուլսների տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ֆեմտովայրկյանային լազերային իմպուլսների կառավարման, ձևավորման և բնութագրման մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ ժամանակային ոսպնյակի ինդուկցիայի, սիմիլարիտոնների և սոլիտոնային գործընթացների կիրառման հիման վրա։ Քննության են առնվում գերկարճ օպտիկական իմպուլսների տարածման ֆիզիկական օրինաչափությունները, ոչ գծային օպտիկական միջավայրերում դրանց փոխակերպումները և ժամանակային ու սպեկտրային բնութագրերի փոփոխման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակային ոսպնյակի ձևավորման սկզբունքներին, օպտիկական իմպուլսների ժամանակային սեղմման և ընդարձակման հնարավորություններին, ինչպես նաև հաճախականային մոդուլյացիայի և դիսպերսիայի փոխազդեցությանը։ Վերլուծվում են սիմիլարիտոնային իմպուլսների ինքնանման տարածման առանձնահատկությունները, սոլիտոնների ձևավորման պայմանները և ոչ գծայնության ու դիսպերսիայի հավասարակշռության դերը իմպուլսների կառուցվածքի պահպանման կամ փոփոխման գործընթացներում։ Քննարկվում են ֆեմտովայրկյանային իմպուլսների տևողության, ինտենսիվության, սպեկտրային լայնության և փուլային բնութագրերի վերահսկման ու չափման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել օպտիկական մանրաթելերում և այլ ոչ գծային միջավայրերում իմպուլսների տարածման մաթեմատիկական մոդելավորման, փորձարարական հետազոտության և ստացված արդյունքների համեմատական գնահատման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում ուսումնասիրվող գործընթացների նշանակությանը գերարագ օպտիկական համակարգերի, բարձր ճշգրտության սպեկտրոսկոպիայի, լազերային չափագիտության և ֆոտոնային տեխնոլոգիաների զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել լազերային ֆիզիկայի, ոչ գծային և գերկարճ իմպուլսների օպտիկայի, ֆոտոնիկայի ու օպտիկական ազդանշանների մշակման ոլորտների մասնագետների և հետազոտողների համար։

История

Գիրքը ներկայացնում է հայկական վիմագրական ժառանգությունը՝ վերծանելով քարերի, եկեղեցիների, խաչքարերի և հուշարձանների վրա պահպանված արձանագրությունները։ Այն կարևոր աղբյուր է Հայաստանի պատմության, լեզվի և մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Հիմնական բովանդակությունը․ Վիմագրության էությունը Քարե արձանագրությունների ուսումնասիրություն որպես պատմական աղբյուր։ Հայկական արձանագրությունների տեսակները Եկեղեցական, իրավական, նվիրատվական և հուշարձանային գրություններ։ Լեզվական առանձնահատկություններ Հին և միջնադարյան հայերենի կիրառումը վիմագրերում։ Պատմական տեղեկություններ Թագավորների, իշխանների, եկեղեցիների և հասարակական կյանքի մասին տվյալներ։ Մշակութային նշանակություն Վիմագրերի դերը որպես պատմության ճշգրիտ և անմիջական վկայություններ։

Право

Աշխատությունը նվիրված է գյուղատնտեսական կոոպերատիվի իրավական և տնտեսական բնույթի ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով որպես գործարարական հարաբերությունների ինքնուրույն մասնակից։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են կոոպերատիվների ստեղծման, պետական գրանցման, գործունեության կազմակերպման, կառավարման և դադարեցման իրավական հիմքերը, ինչպես նաև դրանց անդամների իրավունքներն ու պարտականությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կոոպերատիվի կազմակերպաիրավական կարգավիճակին, սեփականության ձևավորման առանձնահատկություններին, անդամների գույքային մասնակցությանը, կառավարման մարմինների իրավասություններին և որոշումների ընդունման մեխանիզմներին։ Քննության է առնվում գյուղատնտեսական կոոպերատիվների մասնակցությունը քաղաքացիաիրավական և գործարարական հարաբերություններին, այդ թվում՝ ապրանքների արտադրության, վերամշակման, պահպանման, մատակարարման, իրացման, ծառայությունների մատուցման և պայմանագրային հարաբերությունների ոլորտներում։ Վերլուծվում են կոոպերատիվի և նրա անդամների միջև առաջացող հարաբերությունները, եկամուտների ու ծախսերի բաշխման սկզբունքները, համատեղ գույքի օգտագործման առանձնահատկությունները և տնտեսական պատասխանատվության հարցերը։ Կարևորվում է գյուղատնտեսական կոոպերացիայի դերը փոքր և միջին տնտեսությունների հնարավորությունների համախմբման, արտադրական ծախսերի նվազեցման, տեխնիկական միջոցների համատեղ օգտագործման, ֆինանսական ու նյութական ռեսուրսների հասանելիության և շուկայում արտադրողների դիրքերի ամրապնդման տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև կոոպերատիվների հարաբերություններին մատակարարների, գնորդների, վերամշակող կազմակերպությունների, վարկային հաստատությունների և պետական մարմինների հետ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է կոոպերատիվի՝ որպես գործարարական հարաբերությունների սուբյեկտի իրավունակության, պայմանագրային ազատության և պատասխանատվության սահմանների բացահայտումը։ Քննության են առնվում նաև կոոպերատիվ կառավարման ժողովրդավարական սկզբունքները, անդամների մասնակցությունը որոշումների կայացմանը և նրանց տնտեսական շահերի պաշտպանության մեխանիզմները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել գյուղատնտեսական կոոպերացիայի իրավական կարգավորման առկա խնդիրները և դրա զարգացման համար անհրաժեշտ կազմակերպական ու իրավական պայմանները։ Այն կարևոր նշանակություն ունի գյուղատնտեսական արտադրողների համագործակցության ընդլայնման, գործարարական հարաբերությունների արդյունավետ կազմակերպման և գյուղատնտեսության ոլորտում կայուն տնտեսական գործունեության իրավական հիմքերի կատարելագործման ուսումնասիրության համար։

История

Ռ. Ա. Մկրտչյանի աշխատությունը նվիրված է Օրոմի դամբարանադաշտի մարդաբանական նյութերի ուսումնասիրությանը՝ պալեոանտրոպոլոգիական մոտեցմամբ։ Հետազոտության հիմնական ուղղությունը հնագիտական պեղումների ընթացքում հայտնաբերված մարդկային մնացորդների գիտական քննությունն է, որի միջոցով հնարավոր է տեղեկություններ ստանալ անցյալում տվյալ տարածքում բնակված մարդկանց կենսաբանական առանձնահատկությունների և բնակչության պատմության վերաբերյալ։ Պալեոանտրոպոլոգիական ուսումնասիրությունները կարևոր նշանակություն ունեն հնագույն համայնքների մարդաբանական կազմի, ֆիզիկական հատկանիշների, բնակչության ձևավորման և տարբեր ժամանակաշրջանների միջև հնարավոր կապերի բացահայտման համար։ Դրանք լրացնում են հնագիտական տվյալները՝ նյութական մշակույթի ուսումնասիրությանը միավորելով մարդու կենսաբանական անցյալի վերաբերյալ փաստերը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել Հայաստանի տարածքի հնագույն բնակչության պատմությամբ, դամբարանային հուշարձանների ուսումնասիրությամբ և կենսաբանական մարդաբանությամբ զբաղվող մասնագետներին ու հետազոտողներին։ Այն նաև արժեքավոր նյութ է պալեոանտրոպոլոգիական մեթոդների կիրառությունը և հնագիտական գտածոների գիտական մեկնաբանությունը դիտարկելու համար։

История

Այս թեման վերաբերում է XX դարի սկզբի արևմտահայ մամուլի կարևոր օրինակներից մեկին՝ Զմյուռնիա քաղաքում հրատարակվող «Աշխատանք» պարբերականի էջերում 1910-1915 թվականներին քննարկվող ազգային ինքնության և դիմագծի պահպանման խնդիրներին։ Այդ հրապարակումներում արտացոլվում էին ժամանակի հայ համայնքի մտահոգությունները՝ կապված լեզվի, մշակույթի, կրթության և ազգային ինքնագիտակցության պահպանման հետ այն պայմաններում, երբ արտաքին քաղաքական և սոցիալական ճնշումները մեծ ազդեցություն էին ունենում համայնքային կյանքի վրա։ Պարբերականը կարևորում էր կրթական հաստատությունների դերը, մայրենի լեզվի գործածության ընդլայնումը, ինչպես նաև ազգային արժեքների փոխանցումը երիտասարդ սերնդին՝ դիտարկելով դրանք որպես հիմնական գործիքներ ինքնության պահպանման համար։ Միաժամանակ քննարկվում էին նաև ուծացման վտանգները և դրանց հակազդելու մշակութային ու հասարակական մեխանիզմները, որոնք պետք է ապահովեին ազգային դիմագծի շարունակականությունը սփյուռքյան և տեղական իրականության պայմաններում։