Բանբեր Հայաստանի գրադարանների ։ 2016, N 1

Технология

Գիտատեխնիկական և կառավարման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ջրատնտեսական համակարգերի շահագործման գործընթացների արդյունավետ կազմակերպման և դրանց կառավարման ավտոմատացման հիմնական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ջրային ռեսուրսների բաշխման, ջրամատակարարման, ոռոգման և համապատասխան հիդրոտեխնիկական կառույցների աշխատանքի վերահսկման գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ավտոմատացված կառավարման համակարգերի կիրառմանը, տվյալների հավաքագրման և մշակման մեթոդներին, տեխնիկական սարքավորումների աշխատանքի մշտադիտարկմանը և կառավարչական որոշումների ընդունման տեղեկատվական ապահովմանը։ Վերլուծվում են ջրի հոսքերի կարգավորման, համակարգերի տեխնիկական վիճակի գնահատման, հնարավոր խափանումների հայտնաբերման և շահագործման արդյունավետության բարձրացման խնդիրները։ Քննարկվում են նաև չափիչ սարքերի, տվիչների, տեղեկատվական համակարգերի և ծրագրային միջոցների համատեղ կիրառման հնարավորությունները՝ կառավարման գործընթացների արագությունն ու հուսալիությունը բարձրացնելու նպատակով։ Կարևորվում են ջրային ռեսուրսների խնայողաբար օգտագործումը, շահագործման ծախսերի նվազեցումը և կառավարման համակարգերի տեխնիկական կատարելագործումը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ջրային տնտեսության, հիդրոտեխնիկայի, ավտոմատացման և կառավարման համակարգերի ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների ու համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Психология

Այս թեման վերաբերում է հատուկ կարիքներ ունեցող երեխաների նկատմամբ ծնողական վերաբերմունքի սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով ընտանիքի դերը երեխայի զարգացման, սոցիալականացման և հուզական կայունության ապահովման գործընթացում։ Ծնողական վերաբերմունքը ձևավորվում է մի շարք գործոնների ազդեցությամբ՝ այդ թվում՝ երեխայի առողջական վիճակը, հաշմանդամության կամ զարգացման առանձնահատկության բնույթը, ընտանիքի սոցիալ-տնտեսական պայմանները, մշակութային պատկերացումները և հոգեբանական պատրաստվածությունը։ Սկզբնական փուլում ծնողները հաճախ անցնում են ուժեղ հուզական ճգնաժամի փուլեր՝ շոկ, մերժում, մեղքի զգացում կամ անհանգստություն, որոնք հետագայում կարող են փոխվել ընդունման և ակտիվ աջակցման դիրքորոշման, եթե ընտանիքը ստանում է համապատասխան հոգեբանական և սոցիալական աջակցություն։ Կարևոր սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններից է նաև ծնողական վերաբերմունքի տատանվող բնույթը՝ պաշտպանողականության, գերխնամքի կամ հակառակը՝ հուզական հեռացման դրսևորումներով, որոնք կարող են ազդել երեխայի ինքնագնահատականի և սոցիալական հմտությունների զարգացման վրա։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է ընտանիքի սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը՝ հասարակական վերաբերմունքը, խարանի (ստիգմայի) առկայությունը և աջակցության ծառայությունների հասանելիությունը, որոնք կարող են կամ ուժեղացնել ծնողների դիմակայողականությունը, կամ հակառակը՝ խորացնել հոգեբանական լարվածությունը։ Այս թեմայի ուսումնասիրությունը կարևոր է ներառական կրթության զարգացման, սոցիալական աշխատանքի արդյունավետ կազմակերպման և հոգեբանական աջակցության համակարգերի կատարելագործման համար՝ նպատակ ունենալով բարելավել ինչպես երեխաների, այնպես էլ նրանց ընտանիքների կյանքի որակը։

География

Տնտեսաաշխարհագրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Լոռու մարզի արդյունաբերական համակարգի զարգացման հեռանկարների և արտադրության տարածքային կազմակերպման հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում մարզի արդյունաբերական ներուժի ձևավորման նախադրյալները, արտադրական ռեսուրսների տեղաբաշխումը, բնակավայրերի տնտեսական մասնագիտացումը և արդյունաբերական գործունեության տարածքային առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնական, աշխատանքային, ենթակառուցվածքային և տնտեսական ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետությանը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը արդյունաբերական ձեռնարկությունների տեղաբաշխման և զարգացման հնարավորությունների վրա։ Վերլուծվում են առանձին արդյունաբերական ճյուղերի տարածքային կառուցվածքը, արտադրական կենտրոնների փոխկապակցվածությունը, տրանսպորտային հասանելիությունը և տնտեսական կապերի նշանակությունը։ Քննարկվում են նաև արդյունաբերության զարգացմանը խոչընդոտող գործոնները, տարածքային անհամաչափությունների նվազեցման հնարավորությունները և արտադրական ներուժի արդյունավետ օգտագործման ուղղությունները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու մարզի արդյունաբերական զարգացման հեռանկարները և հիմնավորելու արտադրության տարածքային կազմակերպման առավել արդյունավետ մոտեցումները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տնտեսական աշխարհագրության, տարածաշրջանային տնտեսագիտության, տարածքային պլանավորման և արդյունաբերական զարգացման ոլորտների մասնագետների համար։

Литература

Հ. Պեադուսի այս աշխատությունը վերնագրով առնչվում է առաքինության, բարոյական վարքի և դաստիարակության թեմաներին՝ կենտրոնանալով աղջիկների կերպարների և նրանց բարոյական հատկանիշների վրա։ Առաքինության գաղափարը դաստիարակչական գրականության մեջ սովորաբար ներկայացվում է որպես անձնական վարքի, պարտքի գիտակցության, ազնվության, համեստության և ուրիշների հանդեպ պատասխանատվության կարևոր չափանիշ։ Նման երկերը նպատակ են ունեցել ընթերցողին ծանոթացնել ընդունված բարոյական արժեքներին և խրախուսել դրանց կիրառումը առօրյա կյանքում։ Վերնագիրը թույլ է տալիս ստեղծագործությունը դիտարկել նաև աղջիկների դաստիարակության և հասարակության մեջ կնոջ բարոյական դերի վերաբերյալ ժամանակաշրջանի պատկերացումների համատեքստում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հայ գրականության պատմությամբ, բարոյախրատական արձակի զարգացմամբ և տասնիններորդ դարի կրթական ու դաստիարակչական գաղափարներով զբաղվող ընթերցողներին ու հետազոտողներին։ Այն նաև արժեքավոր է որպես պատմական գրավոր աղբյուր՝ ուսումնասիրելու համար, թե ինչպես են գրական երկերում ներկայացվել առաքինության չափանիշները և փոխանցվել բարոյական ուղերձները։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել նաև ընտանեկան դաստիարակության, աղջիկների կրթության և հասարակական բարքերի պատմական ընկալումների ուսումնասիրության համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է XVIII դարում Աստրախանի թեմի տարածքում բնակվող հայ համայնքի պատմության, հասարակական և կրոնական կյանքի, ինչպես նաև տեղի ուղղափառ հոգևոր առաջնորդների հետ ունեցած փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են Աստրախանում հայերի հաստատման պատմական նախադրյալները, համայնքի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև հայ բնակչության դերը տարածաշրջանի տնտեսական, առևտրական և մշակութային կյանքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայերի կրոնական ինքնության պահպանման, եկեղեցական կառույցների գործունեության և տեղի հոգևոր իշխանությունների հետ հարաբերությունների խնդիրներին։ Քննարկվում են ռուս ուղղափառ հոգևորականության վերաբերմունքը հայ համայնքի նկատմամբ, միջդավանական հարաբերությունների առանձնահատկությունները, կրոնական հանդուրժողականության և եկեղեցական իրավասությունների հետ կապված հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև Ռուսական կայսրության կրոնական քաղաքականության ազդեցությանը հայ բնակչության հասարակական դիրքի, համայնքային ինքնակազմակերպման և մշակութային ավանդույթների պահպանման վրա։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հայ ժողովրդի պատմության, հայ-ռուսական հարաբերությունների, եկեղեցական պատմության և XVIII դարի Ռուսաստանի ազգային ու կրոնական համայնքների ուսումնասիրությամբ զբաղվող պատմաբանների, հետազոտողների և ընթերցողների համար։

Биология

Կենդանաբանական և կենսաաշխարհագրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և Սիրիայի Արաբական Հանրապետության ցերեկային թիթեռների ֆաունաների համեմատական ուսումնասիրմանը։ Քննության են առնվում ուսումնասիրվող տարածքներում տարածված թիթեռների տեսակային կազմը, կարգաբանական կառուցվածքը և աշխարհագրական տարածման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկու երկրների ֆաունաների ընդհանրություններին և տարբերություններին, առանձին ընտանիքների ու տեսակների ներկայացվածությանը և դրանց տարածման կենսաաշխարհագրական օրինաչափություններին։ Վերլուծվում են բնական պայմանների, աշխարհագրական դիրքի, կլիմայական առանձնահատկությունների և կենսամիջավայրերի բազմազանության հնարավոր ազդեցությունները թիթեռների տեսակային կազմի ձևավորման վրա։ Քննարկվում են նաև ֆաունիստական նմանության գնահատման, տեսակների տարածման և տարածաշրջանային կենսաբազմազանության ուսումնասիրման մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու Հայաստանի և Սիրիայի ցերեկային թիթեռների ֆաունաների ձևավորման ու կենսաաշխարհագրական կապերի վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել միջատաբանության, կենդանաբանության, կենսաաշխարհագրության, էկոլոգիայի և կենսաբազմազանության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։